Acumen:
International Journal of
Multidisciplinary Research
ISSN: 3060-4745
IF(Impact Factor)10.41 / 2024
Volume 2, Issue 3
141
Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research
CHET TILLARINI O'QITISH METODIKASIDA ZAMONAVIY METODLAR.
Qurbonova Sitora Ochildi qizi
Xorijiy til va adabiyoti (ingliz tili) 1- bosqich talabasi
Ilmiy rahbar: Qurbonova Gulnoza Abduholiq qizi
Termiz davlat pedagogika instituti
Amaliy ingliz tili kafedrasi katta o’qituvchisi
Annotatsiya:
Ushbu maqola turli innovatsion metodlar va ularni barcha hududlarda
ta'lim olayotgan va chet tilini organayotgan yoshlar uchun foydalari to'g'risida bo'lib,
o'qituvchilarning bu metodlarni yangi texnologiyalardan foydalangan holda tatbiq
etishi va metodlarning ta'lim jarayonidagi o'rni va ta'siri haqida o'rganadi.
Kalit so'zlar:
Innovation texnologiyalar, zamonaviy ta'lim, yosh avlod pedagogik
faoliyat, guruhli o'yinlar, suhbat, ta'lim maskanlari, samarali metodlar.
Hozirgi davr ta'lim taraqqiyoti yangi yo'nalish innovatsion pedagogikani keltirib
chiqaradi. Innovatsion - inglizcha "yangilikni kiritish" (tarqatish) ma'nolarini
anglatadi. Yangilik kiritishning ijtimoiy - psixologik aspekti Amerika tadqiqotchisi E.
Rodjers tomonidan ishlab chiqilgan. U yangilik kiritish jarayoni qatnashchilarining
tasnifi, ularning yangilikka bo'lgan munosabati va boshqalarni o'rgangan. Ilmiy
yoʻnalishlarda yangilik va innovatsiya tushunchasi o'zaro farqlanadi. "Yangilik" - bu
vosita, yangi metod, metodika, texnologiya o'zaro ma'nosini anglatadi. "Innovatsiya" -
bu ta'lim, ma'lum bosqichlari bo'yicha rivojlanadigan jarayon hisoblanadi. Jahon ilm-
fan taraqqiyoti kundan kunga gurkirab, rivojlanib bormoqda. Aynan bu ijobiy
rivojlanish bizning diyorimizga ham o'z ta'sirini o'tkazdi. Ilm dunyomizga ilg'or
innovatsion texnologiyalar tatbiq etilmoqda. Ta'lim sohasiga ilg'or, zamonaviy
innovatsion texnologiyalarning keng tatbiq etilishi ham chet tilini organayotgan
yoshlar uchun keng imkoniyatlar, marralar eshigini ochdi, desak xato bo'lmaydi.
Bugungi kunda chet tilini oʻrganish zamonaviy ta'lim- tarbiya tizimi va milliy meros
asosida har bir darsni o'ziga xos ,takrorlanmas darajada tashkil etish ma'naviy- marifiy
jihatdan yondashish zarurligini talab qiladi. Ta'lim jarayonini zamonaviy pedagogik
Acumen:
International Journal of
Multidisciplinary Research
ISSN: 3060-4745
IF(Impact Factor)10.41 / 2024
Volume 2, Issue 3
142
Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research
texnologiyalar bilan taʼminlash zarurati "Kadrlar tayyorlash milliy dasturi" ni royobga
chiqarish shartlaridan iborat. Respublikamizning barcha ilm maskanlari: maktabgacha
taʼlim muassasalari, umumiy o'rta ta'lim maktablari, kasb- hunar kollejlari, akademik
va oliy taʼlim dargohlarida tahsil olayotgan yoshlarni zamonaviy pedagogik va axborot
texnologiyalari bilan taʼminlash, yangi bilim tizimi bilan qurollantirishni uzluksiz
tashkil etish davr talabidir. O'quvchi oz fikrini erkin bayon qilishi, mavzuni guruh yoki
jamoa ichida yoritib berishida esa ilg'or metodlarning o'rni katta ahamiyatga ega.
Binobarin chet tili va uning metodikasini o'qitishning maqsad va vazifalari jamiyatimiz
va davlat manfaatlari va unib - osayotgan yosh avlod talablariga mos kelishi va javob
berishi lozim.
Xorijiy til o'qituvchilari chet tilini oʻrgatish darslarida xorijiy tillarni o'qitishga bo'lgan
zamonaviy yondashuvlarni to'g'ri tashkil etishlari lozim. Ular chet tilini oʻrgatish
bo'yicha pedagogik mahorati va kasbiy kompetentlik darajasini oshirish yuzasidan o'z
pedagogik faoliyatlaridan innovatsiyalarni tatbiq etishning samarali shakllarini,
didaktik vositalar va elektron o'quv materiallarini yaratish texnologiyalarini bilishlari
hamda ulardan ta'lim jarayonida foydalanishlari o'quvchilarning xorijiy tillarni
oʻrganish sifatini yanada oshirishga xizmat qiladi. Guruhli o'rinlardan foydalanish
muloqot ko'nikmalari, bir - birini o'zaro tushunish, sherikchilik, o'zaro mas'uliyatni
sezish kabi xislatlarni rivojlantirishga ham yordam beradi.
Bundan tashqari, til o'rgatish uchun yangi va samarali metodlarni qo'llash bolaning
yoki o'rganuvchining dunyoqarashi kengayishi bilan birga uning organayotgan yangi
tildagi sizlarni yod ola bilish qobiliyati va aqliy rivojlanishini oshirishga yordam
beradi. Ya'ni:
- To the left - chapga deganda o'nga qarashi,
-To the right - o'ngga deganda esa chap tomonga,
- Up - tepaga so'zini eshitganda to'g'riga qarashi kerak bo'ladi.
Shu va shu kabi metodlar zamonaviy dunyo va kelajak farzandlari uchun ancha
manfaatli hisoblanadi.
O'tgan davrda til o'rganuvchilar bu davrni murakkab jarayon deb hisoblashgan va bir
tilni mukammal egallash uchun qiyin bosqichlardan o'tish kerakligini ozlariga
uqtirishib kelishgan. Ammo, hozir zamonaviy til o'rgatish metodlari juda ko'p va
ulardan yana biri kommunikativ, ya'ni suhbat orqali til o'qitish metodi hisoblanadi. Bu
metodda o'quvchilar o'zi singari tengdoshlari yoki boshqa bir til o'rganuvchi bilan
birgalikda o'zlarining gapirish va bir birini tushunish koʻnikmalarini yaxshilab boradi.
Acumen:
International Journal of
Multidisciplinary Research
ISSN: 3060-4745
IF(Impact Factor)10.41 / 2024
Volume 2, Issue 3
143
Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research
Bu metodni til o'qituvchilar o'rgatayotgan til orqali muloqotni amalga oshirishi va
tushuntirilayoygan narsani shu til orqali oʻquvchiga yetkaza olish jarayoni hisoblanadi.
Shu bilan birga, bu metod oz bo'lsada gapirish ko'nikmasi shakllangan va fikrlarni
tushuntira oluvchi til o'rganuvchilar uchun ancha samaralidir. Ya'ni, bunda til
o'rganuvchi o'z fikrlarini monolog, dialog orqali tez va oson yetkazib bera olishga
muvaffaq boʻladi.
Xulosa qilib shuni aytish joizki, har qaysi chet tilining o'z o'rganish prinsiplari va
bosqichlari mavjud bo'lib, uni o'zlashtirish jarayoni biroz qiyinchiliklarga ega boʻlishi
mumkin. Chunki til o'rganish jarayonida har bir shaxs o'z ichiki kechinmalaridan kelib
chiqib uning madaniyatini, lugʻat boyligini o'ziniki bilan taqqoslashi mumkin. Va shu
bilan birga, til foydalanuvchilari singari fikrlashi ham yaxshi. Ammo hozir vujudga
kelayotgan metidlar bu vaziyatni osonlashtiradi va til o'rgatish jarayonini tezlashtiradi.
Yaqin yillarda yangidan yangi metodlar ishlar chiqilyapti va ularning har biri til
o'rganish uchun foylari bir talaydir.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Gulnoza Qurbonova Abduholiq qizi. (2024). Hydronyms are a component of
onomastics. INTERNATIONAL CONFERENCE ON MODERN
DEVELOPMENT OF PEDAGOGY AND LINGUISTICS, 1(1), 169–172.
https://universalconference.us/universalconference/index.php/icmdpl/article/vi
ew/190
2.
3.
Abduholiqovna Q. G. Development of the Concept “Knowledge” in English
//Academicia Globe. – 2021. – Т. 2. – №. 04. – С. 91-94.
4.
Abduholiqovna Q. G. Preliminary study of uzbek hydronymy on the roots
//ACADEMICIA: An International Multidisciplinary Research Journal. – 2021.
– Т. 11. – №. 7. – С. 215-218.
5.
Qurbonova, Gulnoza. "THE STUDY OF ENGLISH HYDRONYMY AND
STRUCTURE." Philological issues are in the eyes of young researchers 1.1
(2023).
6.
Qurbonova G. THE STUDY OF ENGLISH HYDRONYMY AND
STRUCTURE //Philological issues are in the eyes of young researchers. –
2023. – Т. 1. – №. 1.
7.
Rakhimova Shakhnoza Juraqulovna. (2024). CONCEPT IN
LINGUOCULTUROLOGY AND THE UNIQUENESS OF THE CONCEPT
Acumen:
International Journal of
Multidisciplinary Research
ISSN: 3060-4745
IF(Impact Factor)10.41 / 2024
Volume 2, Issue 3
144
Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research
OF “GRATITUDE”. European Journal of Interdisciplinary Research and
Development, 23, 43–45. Retrieved from
https://www.ejird.journalspark.org/index.php/ejird/article/view/960
8.
Qurbonova Gulnoza Abdukhalik qizi. № 17 (255) / 2019 The notions of
“knowledge”, “action” and “learning” p217
Молодой ученый
Международный научный журнал
9.
Qurbonova Gulnoza Abduholiqovna. (2021). EPISTEMOLOGICAL
APPROACHES AND THE PSYCHOLOGY OF KNOWLEDGE. Emergent:
Journal of Educational Discoveries and Lifelong Learning (EJEDL), 2(04), 50–
53. Retrieved from
https://ejedl.academiascience.org/index.php/ejedl/article/view/23
10.
Qurbonova Gulnoza Abduholiqovna. (2021). DEVELOPMENT OF THE
CONCEPT “KNOWLEDGE” IN ENGLISH. Academicia Globe: Inderscience
Research, 2(04), 91–94. Retrieved from
https://agir.academiascience.org/index.php/agir/article/view/59
11.
Qurbonova Gulnoza Abduholiqovna, & Toshtemirova Dinora
Qurbonazarovna. (2021). DIFFICULTIES OF LEARNING
ENGLISH.
JournalNX - A Multidisciplinary Peer Reviewed Journal
,
7
(10),
128–131.
https://doi.org/10.17605/OSF.IO/HQX67
