International scientific journal
“Interpretation and researches”
Volume 1 issue 6 (52) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2
89
O‘zbekistonning qishloq hududlarida agroturizmni rivojlantirish uchun katta
imkoniyatlar mavjud. O‘zbekistonning Farg‘ona vodiysi, Samarqand va Buxoro kabi
tarixiy hududlarida agroturizmni rivojlantirish mumkin. Ushbu hududlar tarixiy
yodgorliklari, milliy hunarmandchilik va an’anaviy oshxona bilan boy. Qashqadaryo
va Surxondaryo viloyatlarida esa ekologik turizmni rivojlantirish uchun resurslar
mavjud bo‘lib, ushbu hududlarda asalarichilik, chorvachilik kabi faoliyatlar bilan
tanishtirish mumkin.
Agroturizmning rivojlanishi nafaqat mahalliy aholining daromadini oshirish,
balki qishloq hududlarida bandlikni ta’minlash, ekologik toza mahsulotlarni targ‘ib
qilish va madaniy merosni asrashga ham xizmat qiladi. Bundan tashqari, xorijiy
sayyohlar uchun qishloq hayotining kundalik faoliyatlarida — dehqonchilik,
bog‘dorchilik, chorvachilik, non yopish yoki palov tayyorlashda ishtirok etish orqali
O‘zbekiston madaniyatiga yanada chuqurroq kirib borish imkoniyati yaratiladi.
Biroq,
agroturizmni
rivojlantirishda
bir
qator
muammolar
mavjud:
infratuzilmaning yetarlicha rivojlanmaganligi, ya’ni yo‘llar, transport, axborot
texnologiyalari va mehmonxona xizmatlarining yetarli darajada emasligi, malakali
kadrlarning etishmasligi, turizm infratuzilmasining umumiy ravishda ayrim
hududlarda zaif rivojlanganligi, shuningdek, marketing va reklama ishlarining sustligi
bunga misol bo‘la oladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti farmonlari va hukumat qarorlari
agroturizmni rivojlantirishga qaratilgan bir qator chora-tadbirlarni ko‘rmoqda. Bular
orasida fermerlarni tayyorlash, turizm infratuzilmasini rivojlantirish, agroturizmni
targ‘ib qilish uchun marketing strategiyalarini ishlab chiqish alohida ko’rib chiqilgan.
Agroturizmni rivojlantirishda bir qancha muommolar mavjud:
• Infratuzilma yetishmovchiligi: Yo‘llar, transport, internet xizmatlari
kabi asosiy infratuzilma masalalari hal etilmagan.
• Kadrlar yetishmasligi: Agroturizm sohasida malakali mutaxassislar
yetishmayapti
• Reklama va marketingning sustligi: Mahalliy agroturistik mahsulotl
arning tashqi bozorlarda yetarlicha reklama qilinmasligi
.
• Ijtimoiy ong va tayyorlikning pastligi: Mahalliy aholining agroturiz
m sohasiga oid bilimlari va tajribasi yetarli emas.
ri
jalb qilish
avjudligi
International scientific journal
“Interpretation and researches”
Volume 1 issue 6 (52) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2
90
Xulosa va takliflar.
Davlat siyosatiga integratsiya: Agroturizmni davlat turizm siyosatiga qo‘shish
va unga qo‘shimcha subsidiya hamda soliq imtiyozlarini joriy etish
Agroturizmni rivojlantirishda davlat siyosatining muhim roli bor. Bu sohani
rasmiy turizm siyosatiga integratsiya qilish orqali hukumat agroturizmni strategik
yo‘nalish sifatida rivojlantira oladi. Buning uchun maxsus normativ-huquqiy hujjatlar
ishlab chiqilishi, agroturizm bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlar uchun subsidiya va
soliq imtiyozlari berilishi zarur. Masalan, agroturizm obyektlarini barpo etishda
foydalaniladigan texnika va uskunalar uchun bojxona va QQS imtiyozlari joriy
etilishi bu sohani jadallik bilan rivojlantirishga xizmat qiladi. Bundan tashqari, davlat
tomonidan agroturizmni rivojlantirish dasturlari ishlab chiqilishi va ularni
moliyalashtirish choralari ko‘rilishi kerak.
Kadrlar tayyorlash va malaka oshirish: Agroturizm bo‘yicha malakali kadrlarni
tayyorlash va o‘quv kurslarini tashkil etish
Agroturizm sohasining muvaffaqiyatli rivojlanishi ko‘p jihatdan malakali
mutaxassislarning mavjudligiga bog‘liq. Shu sababli, kasb-hunar kollejlari, oliy
ta’lim muassasalari va maxsus o‘quv markazlarida agroturizm yo‘nalishida o‘quv
dasturlari joriy etilishi muhimdir. Bu kurslarda talabalar nafaqat agroturizm asoslari,
balki mehmonlarni kutib olish, ekologik turizm, qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini
tanishtirish, madaniy merosni saqlash kabi yo‘nalishlarda ham chuqur bilim oladilar.
Shuningdek, amaliyotlar tashkil etilishi va chet el tajribalarini o‘rganish imkoniyati
berilishi zarur. Mavjud kadrlar uchun esa muntazam ravishda malaka oshirish kurslari
tashkil etilishi lozim.
Infratuzilmani rivojlantirish: Yo‘llar, transport tizimlari va mehmonxona
infratuzilmasini yaxshilash
Agroturizm obyektlariga sayyohlarning bemalol tashrif buyurishini ta’minlash
uchun infratuzilma muhim omil hisoblanadi. Qishloq hududlariga olib boruvchi
yo‘llarni ta’mirlash, yangi transport yo‘nalishlarini ochish va xavfsiz transport
vositalarini yo‘lga qo‘yish agroturizmning jozibadorligini oshiradi. Shuningdek,
sayyohlarni qabul qilish uchun mo‘ljallangan kichik mehmonxonalar, eco-lodglar,
homestay turar joylarini rivojlantirish lozim. Bu obyektlar milliy me’morchilik va
madaniyatni aks ettirgan holda qurilishi va mahalliy mahsulotlardan foydalangan
holda xizmat ko‘rsatishi kerak.
Marketing va reklama: Agroturizm mahsulotlarini xalqaro va mahalliy bozorga
reklama qilish
Agroturizmning ommalashuvi uchun uni keng reklama qilish talab etiladi.
Raqamli marketing vositalari, ijtimoiy tarmoqlar, onlayn turistik platformalar orqali
mahalliy va xalqaro auditoriyaga qaratilgan reklama kampaniyalari olib borilishi
kerak. Shu bilan birga, xalqaro turizm yarmarkalarida ishtirok etish, reklama
International scientific journal
“Interpretation and researches”
Volume 1 issue 6 (52) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2
91
videolari, promo-roliklar, virtual tur imkoniyatlarini yaratish kabi zamonaviy
marketing strategiyalaridan foydalanish zarur. Mahalliy bozorda esa maktablar,
universitetlar va boshqa tashkilotlar bilan hamkorlikda agroturizm bo‘yicha
tanishtiruv dasturlari o‘tkazilishi mumkin. Shuningdek, maxsus brendlar va logotiplar
ishlab chiqish, agroturizm mahsulotlarini souvenir shaklida taqdim etish ham
samarali vosita hisoblanadi.
References:
1. Sharipov A. "Turizm asoslari". Toshkent: Iqtisodiyot, 2020.
2. UNWTO (2022). “Agrotourism and Sustainable Rural Development”.
3. Qodirov M. "Agroturizmning iqtisodiy ahamiyati", Ilmiy-amaliy jurnal, 2022.
4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PQ–81-sonli
qarori.
5. www.agrotourism.org – Agroturizm bo‘yicha jahon tajribasi.
6. O‘zbekiston Respublikasi Turizm va madaniy meros vazirligi rasmiy sayti.
7. Hall, C. M., & Gössling, S. (2009). Agro-tourism and rural development.
Channel View Publications.
8. Roberts, L., & Hall, D. (2001). Rural tourism and recreation: Principles to
practice. CABI Publishing.
9. Uzbekiston Respublikasi Turizmni rivojlantirish davlat qo‘mitasi. (2020).
O‘zbekistonda turizm rivojlanishi: Istiqbollar va muammolar. Toshkent.
