90
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
BOSHLAN
G‘
ICH SINF
O‘
QISH DARSLARIDA VATANNI SEVISH
TUY
G‘
USINI
O‘
STIRUVCHI
SHE’RLARDAN
FOYDALANISHNING ILMIY
NAZARIY AHAMIYATI
Xudoyqulova Gulshan Xudoyor qizi
Osiyo Xalqaro Universitetining 1-kurs magistranti
Annotatsiya:
Mazkur maqolada
o‘
quvchilarda vatanparvarlik tuy
g‘
usini
rivojlantirishda bolalar ijodkorlari
she’rlarining
ahamiyati yoritilgan. Boshlan
g‘
ich
sinf
o‘
quvchilarida Vatanni sevish tuy
g‘
usini
o‘
stiruvchi
she’rlardan
darslarda
foydalanib, qanday natijalarga erishish mumkinligi, bolalar ijodkorlari asarlarining
bosh
g‘
oyalari ochib berilgan. Vatanparvarlik tuy
g‘
usining rivojlanishi va
ta’lim
-
tarbiyaning bir
–
biri bilan bo
g‘
liqligi ochib berilgan.
Kalit s
o‘
z:
Vatan, vatanparvarlik, xalq o
g‘
zaki ijodi,
she’r,
ta’lim
-tarbiya,
Abdulla Avloniy, bolalar ijodkorlari, Munavvar qori Abdurashidxonov, Mirkarim
Osim, Hamid Olimjon, Miraziz
A’zam.
Abstract:
This article highlights the importance of
children’s
poems in
developing a sense of patriotism in students. It is revealed what results can be
achieved by using poems in lessons that foster a sense of love for the Motherland
among elementary school students. The main idea of poems by
children’s
writers is
highlighted.
Keywords:
Homeland, patriotism, folk oral art, education, Abdulla Avloni,
children's artist, Munavvar qori Abdurashidkhanov, Mirkarim Osim, Hamid Olimjon,
Miraziz A'zam.
Vatanparvarlik
–
insonning
o‘
z Vatani, yurti, xalqi, millati, ona tili, dini, milliy
merosi va madaniyatiga sadoqatli b
o‘
lishi, uni asrab-avaylash, tinch va farovonligi
uchun xizmat qilishi kabi ezgu fazilatlarni
o‘
z ichiga oluvchi yuksak axloqiy
tuy
g‘
udir. Bu tuy
g‘
u inson qalbida ona diyoriga b
o‘
lgan cheksiz muhabbati,
g‘
ururi
va fidoiylik ruhida shakllanadi.
Vatanparvarlik qadimdan
o‘
zbek xalqining tarbiya tizimida muhim
o‘
rin tutib
kelgan. Xalq o
g‘
zaki ijodidagi maqollar, matallar, aytishuv va dostonlar, ertaklar
hamda afsonalarda yurtni sadoqat bilan himoya qilish, dushmanga qarshi mardlik
bilan kurashish, xalqni ximoya qilish
g‘
oyalari badiiy ifodasini topgan. U yosh
avlodni ezgulikka, insoniylik, mehnatsevarlikka, vatanparvarlikka
o‘
rgatishda muhim
vosita b
o‘
lib xizmat
qiladi.“Uch
o
g‘
a-ini
botirlar”
,
“Ziyod
botir”,
“
Hunarli
yigit”,
“
91
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
Dono
podsho”
kabi ertaklar,
“Alpomish
”
,
“Rustamxon”
,
“Kuntug‘mish”
dostonlarini
s
o‘
zimizning isboti sifatida k
o‘
rsatishimiz mumkin. Qadimdan ota-bobolarimiz
farzand tarbiyasiga kata
e’tibor
berganlar. Farzandlarining ezgu xulq sohibi b
o‘
lishi
uchun turli ertak, rivoyatlar aytib berib, estetik
ta’sir
k
o‘
rsatganlar. Shu sababli bola
tarbiyasida xalq o
g‘
zaki ijodi muhim
o‘
rin egallaydi. U boy madaniy merosimizdan
hisoblanib, xalqimizning turmush tarsi, milliy urf-odatlari, sabr va bardoshi bilan
amalga oshiradigan mehnati,
g‘
am
–
tashvishlari, orzu-maqsadlari
o‘
z aksini topgan
b
o‘
lib, har bir davrga moslashib, sayqallanib, o
g‘
izdan-o
g‘
izga
o‘
tib, bizgacha yetib
kelgan.
Vatani borning
–
baxti bor.
Tu
g‘
ilgan yering- Vataning
Vatansiz inson
–
kuysiz bulbul.
Baliq suv bilan tirik, odam
–
el bilan.
Xalq o
g‘
zaki ijodining yorqin durdonalaridan hisoblangan maqollarda ham
vatanparvarlik, insonlarni vatanga,
o‘
z eliga muhabbatli b
o‘
lishga undash kabi
g‘
oyalar mujassamlashgan. Insonning
o‘
zi, uyi, oilasi, Vatani tinch b
o‘
lishi eng kata
baxt ekanligini yosh avlodga singdirib borish foydadan xoli b
o‘
lmaydi.
Buyuk ajdodlarimizdan biri Abdulla Avloniy:
“Tarbiya
biz uchun: yo hayot- yo
mamot, yo najot- yo halokat, yo sadoqat- yo falokat
masalasidir”,
-deb aytganlaridek,
biz tarbiyani bolalarga yoshligidanoq berishimiz kerak. Bolalarga ertaklar aytib berib,
vatanga sadoqatni yoshlikdanoq qalbi va aqliga singdirib boriladi.
Ta’lim
va tarbiya inson hayotida hal qiluvchi muhim ahamiyatga ega b
o‘
lgan
ikki asosiy omildir. Ular orqali inson shakllanadi, yetuklashadi va jamiyatda
o‘
z
o‘
rnini topadi.Har bir taraqqiy etgan jamiyat
ta’lim
va tarbiyaga kata ahamiya bergan.
Ta’lim
va tarbiyali inson kuchli jamiyatni shakllantiradi, ijtimoiy muammolar
kamayadi.Bunday insonlarning fikrlash doirasi keng, dunyoqarashi
o‘
zgacha, kreativ
g‘
oyalariga,
o‘
zining shaxsiy fikriga ega insonlar b
o‘
ladi.
“Yaxshi
inson-yaxshi
fuqarodir, yaxshi fuqaro- yaxshi jamiyat
poydevori”
- degan mashhur ibora ham
bejizga aytilmagan.
Ta’lim
insonni zamonaviy bilimlar bilan qurollantiradi, raqobatbardosh qiladi,
tarbiya esa uning
mas’uliyatli
, sabrli, halol,ezgu fazilatlarga ega inson sifatida
shakllantiradi va muvaffaqiyat sari yetaklaydi.
Ta’lim
orqali inson hayotda o`zining
y
o‘
lini topadi, kasb- hunar egallaydi. Tarbiya unga t
o‘g‘
ri y
o‘
lni tanlashda mezon
b
o‘
lib xizmat qiladi.
20
“O`zbek xalq maqollari”. / kitob –
Adabiyot uchqunlari , 2014
–
152b
92
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
Vatanimiz taraqqiyoti, ertangi kunimizning qanday b
o‘
lishi bugungi kun
yoshlariga bo
g‘
liq. Yosh avlodni har tamonlama komil inson qilib tarbiyalash
jamiyatdagi har bir insonning Vatan oldidagi burchidir. Bolalarning yaxshi inson
bo`lishida oila, atrof-muhit, maktabning o`rni beqiyosdir. Bolalar maktabda faqat
bilim olmaydi, ularga tarbiya ham beriladi. Maktabda o`quvchilarga zamonaviy
bilimlar beriladi, tafakkuri va mantiqiy fikrlashi rivojlantiriladi, bilim,ko`nikma va
malakalar shakllantiriladi, kasb tanlashga yo`naltiriladi. Shu bilan birga, axloqiy,
ma’naviy,
estetik va vatanparvarlik tarbiyasi beriladi. Maktabda tashkil etiladigan
ma’naviyat
soati darslari, tadbirlar, sinfdan tashqari ishlarning barchasi tarbiyaning
bir qismidir. Bu kabi mash
g‘
ulotlar
o‘
quvchilarni jamoada
o‘
zini tutishga, jamoat
joylarida amal qilinishi lozim b
o‘
lgan odob-axloq qoidalarini amalda
o‘
rganishga,
Vatanni sevishga, ajdodlarga munosib avlod b
o‘
lishga
o‘
rgatadi.Bolalar ijodkorlari
o‘
z ijodlari, yozgan
she’rlari
orqali bolaga tarbiya beradilar.
She’r
bolaga hissiy
ta’sir
k
o‘
rsatishi, oson tushunilishi va qofiyadosh s
o‘
zlari orqali oson yodlanishi bilan
boshqa janrlardan ajralib turadi.
“She’r
”
qadimdan inson ruhiyatining s
o‘
z orqali chiroyli ifoda etish shaklidir.
She’r
atamasi arab tilidan olingan b
o‘
lsa-da, ammo
she’riyatning
o‘
zi insoniya paydo
b
o‘
lgan davrdan paydo b
o‘
lgan va turli xalqlarda mustaqil taraqqiy etgan.
She’r
s
o‘
zi arabcha b
o‘
lib,
“his
etmoq”
,
“tuyg‘
u bilan anglamoq
”
degan
ma’nolarni
bildiradi. Qadimgi Sharq adabiyotida diniy marosimlar, afsonalar va xalq
o
g‘
zaki ijodi, avvalo,
she’r
shaklida ifodalangan. Masalan, Bobil, Misr va
Hindistonda. Qadimgi turkey
she’riyat
esa Orxun-Enasoy yodgorliklaridan boshlab
ma’lum.
Fors-tojik adabiyotida eng birinchi shoirlardan biri -bu Rudakiydir.
She’r
tartibli ritm, qofiya va ohang bilan ifodalanadigan, hissiyot va fikrning
ifodasidir. Tasviriylik va obrazlilik, emotsional kuch,
ya’ni
hissiyotga
ta’sir
qilish
she’rning
asosiy xususiyalaridan biridir.
She’r
xalq o
g‘
zaki ijodi shaklida avloddan
avlodga
o‘
tgan. Epos, q
o‘
shiq, afsona, maqol va topishmoqlarda poetic uslubda
ifodalangan. Shoirlar orqali targ`ibot,
o‘
git, tarixiy voqealar, muhabbat, tabiat va
ijtimoiy adolat mavzusida she`rlar yozganlar.
She’riyat,
ayniqsa bolalar uchun yozilgan
she’rlar
,
o‘
quvchilarda Vatanga
muhabbat, milliy
g‘
urur, Vatanga sadoqat kabi tuy
g‘
ularni shakllantirishda muhim
ahamiyat kasb etadi.
XIX asr oxiri XX asr boshlarida
o‘
zbek xalqining
ma’naviy
hamda
ma’rifiy
rivojida jadidchilik harakatining
o‘
rni beqiyosdir. Jadid maktablarining asosiy
21
Hilola Bakiyeva “O’qish darslarida she’riy asarlar matni ustida ishlash” ./ maqola
- ACADEMIC RESEARCH
IN EDUCATIONAL SCIENCES jurnali
–
2020
93
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
maqsadi xalqni savodli qilish,
o‘
zlikni anglatish, taraqqiyot y
o‘
liga xalqni boshlash,
ilmlilar safini kengaytirish edi. Jadid maktablarida
o‘
qitilgan, Munavvarqori
“Adibi
soniy”
(1907), Avloniy
“Ikkinchi
muallim”
(1912) kabi kitoblarda she`rlar muhim
o‘
rin egallagan. Bu
she’rlarda
ilm olishning fazilatlari, ota-onani hurmat qilish, vatan
tuy
g‘
usi, halollik va poklik tuy
g‘
ularini kamol toptirish bosh
g‘
oya sifatida
k
o‘
tarilgan edi.
Munavvar qori Abdurashidxonovning
“Adibi
soniy”
kitobi 1907-yil chop etilgan
Bu jaded maktabida o`qitilgan darslikda
she’rlar
keltirilgan bo`lib, unda mehnat, yurt
manfaati haqida chuqur fikrlar
o‘
z aksini topgan.
K
o‘
kda bulut yom
g‘
ir sochar,suvlar oqar,
o‘
tlar
o‘
sar,
Qushlar uchar, oziq izlar, butun dunyo tinmay ishlar.
Siz ham turing, ey
o‘
rtoqlar,
Yurt obr
o‘
sin yoshlar saqlar.
Munavvar qori Abdurashidxonov ushbu misralarda yoshlar mehnat qilib Vatan
obr
o‘
sini himoya qilishi haqida gapirilgan. Tanballik, dangasalik yurt uchun
dushmandir, degan bosh
g‘
oya
she’rda
o‘
z ifodasini topadi. Mehnat qilib yuksalishga
ur
g‘
u beriladi.
O‘
ta sodda tilde yozilgan
she’r
,
o‘
quvchini
oz’
-
o‘
zidan mehnat
qilishga chorlaydi - bu jadid maktabi pedagogikasiga xos asosiy yondashuvdir.
Abdulla Avloniyning shunday misralar keltirilgan :
Vatan, Vatan deya jonim tanimdan
o‘
lsa ravona
Banga na qam, qolur avlodima
o‘
z Vatanim.
G‘
ubora d
o‘
nsa qamim y
o‘
q vujud zeri vahm,
Vatan Choraki,
o‘
z Vatanim xokidur g
o‘
1912-yilda nashr etilgan
“Ikkinchi
muallim”
dan joy olgan bu satrlar, Vatan
tushunchasini bolalarga sodda tilda tushuntirib bergan. Vatan muqaddas ekanligi,
uning ravnaqi uchun xizmat qilish kerakligi, uni himoya qilis, asrab - avaylash har bir
insonning burchi ekanligi yoritib berilgan.
Ayniqsa, mamlakatimiz mustaqillikka erishgandan s
o‘
ng yosh avlodlarda milliy
g‘
urur tuy
g‘
usini rivojlantirish, vatanparvarlik,
o‘
z xalqiga sadoqat tuy
g‘
ularini qaror
toptirishga qaratilgan
e’tibor
kuchayganligi tahsinga loyiq. Darsliklarda joy olgan
asarlar, matn va
she’rlarning
bosh
g‘
oyasi Vatanni sevish sifatida namoyon
b
o‘
ladi.Chop etilgan manbalar, darsliklar ham sifat, ham qamrov, ham miqdor
22
Sotimjon Xolboyev : “Jadidlar : Munavvar qori Abdurashidxonov ”.kitob
- Yoshlar nashriyoti , Toshkent -2022.
113-bet
23
“Zamonaviy dunyoda innovatsion tadqiqotlar : Nazariya va amaliyot ” nomli ilmiy, masofaviy , onlayn
konferensiya/ Abdulla Avloniyning she`riyatida millatparvarlik goyasi . maqola Xushanov Alisher Oydin o`g`li .
https:/doi.org/10.5281
94
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
jihatdan
o‘
sdi. Jumladan, Erkin Vohidovning
“O‘
zbegimning Erkin
o‘zbegi”
kitobi,
Bahodir Karimovning
“Vatan
haqida
she`rlar”
to`plami (2012), Feruza
Quvonovaning
“Sen
onamga
o‘
xshaysan
Vatan”
(2016), Ahtamquli
“Qarog‘
imda
gullaydi Vatan
”
(2016), Iqbol Mirzo
“Aytgil
, d
o‘
stim, nima qildik Vatan
uchun?”(2017),
Ulu
g‘
bek Hamdam
“Vatan
haqida q
o‘shiq”
(2019) kabi
o‘
nlab
nashrlar s
o‘
zimizning dalilidir.
“Kelajak
bugundan boshlanadi, hozir tarbiya masalasiga
e’tibor
qilinmasa,
kelajak boy
beriladi”,
-degan edi Prezident I.Karimiv. ( Ozb.Res. Oliy Kengash
navbatdan tashqari 9-sessiyasi). Darhaqiqat, Vatan ravnaq topishi uchun unga haqiqiy
natanparvar yosh avlod kerak. Vatanimizning ertasi bugungi yoshlar q
o‘
lida.Shu
boizdan ham bolalar yozuvchilari eng avvolo har bir ijod namunalari orqali bolalarga
tarbiya berishga, ularni t
o‘g‘
ri y
o‘
lga boshlashga harakat qiladilar.Tarixni bolalar
tilida ularga s
o‘
zlab bergan, tarixiy hikoyalari bilan mashhur b
o‘
lgan Mirkarim
Osimning ijodiga nazar solsak. Tarixiy asar yaratish ijodkokrdan katta mahorat va
chuqur bilim talab qiladi. Ana shunday yuksak bilim, teran aql
–
zakovat egasi
Mirkarim Osim ajdodlarimizning tarixini chuqur
o‘
rgangan. Uning
“To‘maris”,
“Shiroq”,
“Zulmat
ichra
nur”
kabi asarlari
o‘
quvchiga haqiqiy vatan mehri qanday
b
o‘
lishi, vatanga muhabbat, xalq, yurt, Vatan uchun mardlarcha jasorat k
o‘
rsata olish
qandayligi ochib berilgan. Kitobxon asarni
o‘
qir ekan beixtiyor, uning ichiga kirib
boradi, uning qahramonlari bilan yashaydi. Mirkarim Osim bola tilini yaxshi bilgan,
o‘
quvchiga oson badiiy til vositalari yordamida
ta’sir
eta olishni uddalay olgan
yozuvchi sifatida k
o‘
rishimiz mumkin. Qadimda
O‘
rta Osiyoda yashagan aholi
k
o‘
plab qahramonlik eposlari yaratgan. Bu eposlar
O‘
rta Osiyo xalqlarining
dushmanga qarshi mardonavor janglari asosida tu
g‘
ilgan.Ajdodlrimizning
bosqinchilar yurushiga qarshi olib brogan mardonavor kurashlarining yorqin ifodasi
sifatida xalq o
g‘
zaki ijodining yorqin durdonalari safidan
o‘
rin egalladi. Bu kabi
eposlar Mirkarim Osimni ilhomlantirdi va u vatanparvarlikni madh etuvchi xalq
o
g‘
zaki ijodini yozma adabiyotga olib kirdi. Adibning
“Shiroq
”
hikoyasi fikrimiz
dalilidir. Xalqini bir
o‘
zi jasorati orqali qutqarib qolgan Shiroq timsoli orqali
o‘
quvchi vatanparvarlik tushunchasi aslida nima ekanligini xayolan tasavvur qiladi.
O‘
quvchi hikoyani
o‘
qir ekan, beixtiyor hikoya ichiga kirib ketib qoladi. Oddiy bir
ch
o‘
pon yigitning qahramona harakati, har qanday inson Vatani oldida
o‘
z burchuni
bajarishi, Vatani, xalqi tinchligi uchun kerak b
o‘
lsa jonini ham fido qilishi lozimligi
ochib berilgan.
95
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
Yana bir yozuvchimiz Hamid Olimjon Vatan mavzusida ijod qilar ekan, uning
tasavvurida k
o‘
zlari quvonchdan porlagan bolajonlar gavdalanadi.Uning
“Vatan
”
she’rida
bolalarning
o‘
z ona diyoriga b
o‘
lgan cheksiz muhabbati
o‘
z aksini topgan:
Shodligim k
o‘
kka si
g‘
mas
Bitmas baxtim bor manim.
Meni baxtiyor qilgan
Shu yengilmas Vatanim.
Hamid Olimjonning
“Oygul
bilan Baxtiyor
”
(1937) dostoni
o‘
quvchilarda
jasorat, mardlik, insonparvarlik tuy
g‘
ularini kamol topishiga undaydi.Oygul kabi
insonlardan
o‘
rnak olish kerakligini, ularga
o‘
xshab xalq qahramonlari b
o‘
lish
kerakligiga undaydi. Aql- zakovatli inson
o‘
z xalqini har qanday xorlikdan qutqara
olishi mumkinligini ochib beradi.
O‘
quvchi bu kabi asarlarni
o‘
qir ekan, uning ongi,
ruhi ham kamol topib, tarbiyalanib boradi.
O‘
z Vatanini, el-u yurtini jonidan ortiq sevadiga yana bir bolalar yozuvchisi
Zafar Diyordir. Uning
she’rlari
ohangdorligi, qofiyalanishining soddaligi, bolalar yod
olishlarida hech qanday qiyinchilikka duch kelmasliklari bilan ajralib turadi. Uning
Vatanni qanchalar sevishini, el-u yurtiga b
o‘
lgan muhabbatini yozgan
she’rlarini
o‘
qib, bilib olishimiz mumkin. Uning qalbidagi muhabbat
she’rlariga
k
o‘
chgan.
”Gunchalar
”,
“Yashna
,Vatan
”
,
“Serquyosh
o‘
lka
”
singari
she’rlarining
sarlavhasiyoq bolalar kayfiyatini cho
g‘
qiladi. Bolalardagi Vataniga b
o‘
lgan
muhabbatini
o‘
n chandon oshirib yuboradi.
“G‘
unchalar
”
she’ridagi
quyidagi
misralarga nazar tashlasak:
Vatan agar b
o‘
lsa bir chaman,
Siz q
o‘
ynida xandon
g‘
unchalar.
Ay, siz mening kichik d
o‘
stlarim,
deydi. Vatanning ertasi bolalar ekanligini chiroyli
o‘
xshatish misolida
o‘
quvchilarga tushuntirib beradi. Vatan va yosh avlodni chamanzor va
g‘
unchalarga
o‘
xshatadi. Gulsiz chamanzor b
o‘
lmagani kabi yoshlarsiz Vatan kelajagi
b
o‘
lmasligini nazarda tutadi. Shu sababli chaman
o‘
z gulini, Vatan esa
o‘
z yoshlarini
yaxshi k
o‘
rishi sodda tilda tushuntirib beriladi.
24
Mirpo’lat Mirzo : “Hamid Olimjon she’rlari”/kitob –
Alisher Navoiy nomidagi O’zbekiston Milliy kutubxonasi –
2016- 48 bet
25
Mirpo’lat Mirzo : “Hamid Olimjon she’rlari”/kitob –
Alisher Navoiy nomidagi O’zbekiston Milliy kutubxonasi –
2016- 48 bet
96
Issue 15(50), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 20.06.2025
SCIENCE SHINE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL
O‘
zbek bolalarining sevimli yozuvchilaridan biri Miraziz
A’zamning
ijodiga
nazar solsak, bir qator
she’riy
t
o‘
plamlarini nashr ettirgani va unda yozilgan
she’rlarning
asosiy
g‘
oyasi yaxshilik va yomonlikni farqlash, Vatanni asrash, halol va
pokiza mehnatni ulu
g‘
lash ekanligini k
o‘
rishimiz mumkin.Uning
“Qo‘
lni q
o‘
lga
beraylik
”
she’rida
bolalarni Vatan ertasi, kelajagi uchun yaxshi
o‘
qishga
da’vat,
chaqiriq sifatida yozilgan deya
e’tirof
etishimiz mumkin. Quyidagi misralarga nazar
solsak:
Quramiz buyuk davlat
Qoldirib izimizni.
Xalqlar aro oq b
o‘
lar
K
o‘
rasiz yuzimizni.
Shoirning vatanparvarlik
g‘
oyasini ilgari surish, har bir
o‘g‘
il- qiz qalbiga
Vataniga munosib b
o‘
lish kerakligini singdirishga xizmat qiladigan.
Foydalanilgan adabiyotlar :
1.
“O`zbek
xalq
maqollari”.
/ kitob
–
Adabiyot uchqunlari, 2014
–
152b
2.
Hilola Bakiyeva
“O‘
qish darslarida
she’riy
asarlar matni ustida
ishlash”
./
maqola - ACADEMIC RESEARCH IN EDUCATIONAL SCIENCES jurnali
–
2020
3.
Sotimjon Xolboyev :
“Jadidlar
: Munavvar qori Abdurashidxonov
”.kitob
- Yoshlar nashriyoti, Toshkent -2022. 113-bet
4.
“Zamonaviy
dunyoda innovatsion tadqiqotlar : Nazariya va amaliyot
”
nomli ilmiy, masofaviy, onlayn konferensiya/ Abdulla Avloniyning she`riyatida
millatparvarlik goyasi. maqola Xushanov Alisher Oydin o`g`li. https:/doi.org/10.5281
5.
Mirp
o‘
lat Mirzo :
“Hamid
Olimjon
she’rlari”/kitob
–
Alisher Navoiy
nomidagi
O‘
zbekiston Milliy kutubxonasi
–
2016- 48 bet
6.
Mamasoli Jumaboyev :
“Bolalar
adabiyoti
”
. / darslik- O`qittuvchi. T.-
2008.
26
Mamasoli Jumaboyev : “Bolalar adabiyoti ” . / darslik
- O`qittuvchi. T.-2008.
