ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
128
OʻQUV-TARBIYA ISHLARINI TASHKIL ETISHDA INTERNETDAN
FOYDALANISH
Normurodova Sadoqat Xoliqulovna
Shahrisabz davlat pedagogika instituti
Informatika va uni o‘qitish metodikasi kafedrasi katta o‘qituvchisi.
E-mail: sadoqatnormurodova33@gmail.com
https://orcid.org/0009-0009-1604-7456
Ziyodullayeva Farangiz Saʼdullayevna
Asadova Shaxina Halim qizi
Pedagogika fakulteti “Matematika va informatika” yoʻnalishi talabalari
https://doi.org/10.5281/zenodo.14960970
Annotatsiya.
Hozirgi kunda internet texnologiyalarining rivojlanishi ta’lim tizimini
tubdan o‘zgartirmoqda. O‘quv-tarbiya ishlarini samarali tashkil etishda internetning
imkoniyatlari kengayib, o‘quvchilar va o‘qituvchilar uchun yangi o‘quv va tarbiyaviy usullarni
taqdim etmoqda. Ushbu ishda internetning o‘quv-tarbiya jarayonida qanday foydalanilishi va
uning ta’lim sifatini qanday oshirishi masalasi ko‘rib chiqiladi. Internetning onlayn ta’lim
platformalari, elektron kitoblar, video darslar, interaktiv resurslar va onlayn forumlar kabi
vositalar orqali o‘quvchilarning bilim olish jarayoni yanada qiziqarli, samarali va erkin bo‘ladi.
Ushbu texnologiyalar, shuningdek, o‘qituvchilarga ta’lim jarayonini individual tarzda
boshqarish va o‘quvchilarning o‘zlashtirish darajasini tahlil qilish imkoniyatini yaratadi.
Maqola, shuningdek, internetdan foydalanishning pedagogik afzalliklarini va uning ta’lim
jarayonidagi o‘zgarishlarga ta’sirini ko‘rsatadi.
Аннотация.
В настоящее время развитие интернет-технологий кардинально
меняет систему образования. Возможности интернета в организации учебно-
воспитательного процесса расширяются, предлагая учащимся и преподавателям новые
методы обучения и воспитания. В данной работе рассматривается, как интернет
используется в учебно-воспитательном процессе и каким образом он может улучшить
качество образования. С помощью таких инструментов, как онлайн-платформы для
обучения, электронные книги, видеоуроки, интерактивные ресурсы и онлайн-форумы,
процесс получения знаний становится более интересным, эффективным и свободным.
Эти технологии также предоставляют преподавателям возможность индивидуально
управлять процессом обучения и анализировать уровень усвоения материала
учащимися. Статья также показывает педагогические преимущества использования
интернета и его влияние на изменения в образовательном процессе.
Annotation.
Currently, the development of internet technologies is radically changing the
education system. The opportunities of the internet in organizing educational and instructional
activities are expanding, offering students and teachers new methods of learning and teaching.
This work discusses how the internet is used in the educational process and how it can improve
the quality of education. Through tools such as online learning platforms, e-books, video
lessons, interactive resources, and online forums, the process of acquiring knowledge becomes
more engaging, effective, and flexible. These technologies also provide teachers with the
opportunity to manage the learning process individually and analyze students' understanding
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
129
of the material. The article also demonstrates the pedagogical advantages of using the internet
and its impact on changes in the educational process.
Kalit soʻzlar.
Oʻquv-tarbiya ishlari, internet texnologiyalari, onlayn ta’lim, elektron
resurslar, interaktiv ta’lim, ta’lim samaradorligi, pedagogik yondashuv, ta’lim platformalari,
o‘quvchilarni baholash, masofaviy ta’lim, ta’limda innovatsiyalar
Ключевые слова.
Учебно-воспитательная работа, интернет-технологии, онлайн-
образование, электронные ресурсы, интерактивное обучение, эффективность
образования, педагогический подход, образовательные платформы, оценка учащихся,
дистанционное обучение, инновации в образовании.
Keywords
. Educational and upbringing work, internet technologies, online education,
electronic resources, interactive education, education effectiveness, pedagogical approach,
education platforms, student assessment, distance education, innovations in education.
Kirish.
Zamonaviy ta’lim tizimi dunyodagi texnologik o‘zgarishlarga mos ravishda
rivojlanib bormoqda. Internetning keng tarqalishi va uning ta’lim jarayoniga ta’siri o‘quv-
tarbiya ishlarining sifatini oshirishga katta imkoniyatlar yaratdi. Ta’limda internet
texnologiyalaridan foydalanish nafaqat o‘quvchilarga bilim olishda yordam berib, balki
o‘qituvchilarga darslarni samarali tashkil etish, interaktivlikni oshirish va o‘quvchilar bilan
aloqada bo‘lishda yangicha yondashuvlarni kiritdi.
Internet orqali ta’limning masofaviy va interaktiv shakllari ta’lim jarayonini zamonaviy
talablar asosida yanada rivojlantirishga imkon yaratdi. Onlayn ta’lim platformalari, elektron
resurslar, video darslar, forumlar va boshqa internet vositalari o‘quvchilarga o‘z bilimlarini
mustahkamlash, yangi ma'lumotlar olish va o‘qish jarayonida ko‘proq erkinlikka ega bo‘lish
imkoniyatlarini taqdim etadi. Shu bilan birga, o‘qituvchilarga darslarni individual va
differentsial tarzda o‘tkazish imkoniyatlari yaratiladi, bu esa o‘quvchilarning bilim darajasini
aniq tahlil qilish va har bir o‘quvchining ehtiyojiga mos ta’lim berish imkonini beradi. Ushbu
jarayonda internet texnologiyalarining o‘rni va ahamiyati haqida chuqurroq tahlil qilish
maqsadida, ushbu ishda internetning o‘quv-tarbiya jarayonidagi roli va uning samaradorligi
ko‘rib chiqiladi.
Tadqiqot metodologiyasi.
Ushbu tadqiqotda o‘quv-tarbiya ishlarini tashkil etishda
internetdan foydalanishning samaradorligini o‘rganish maqsadida quyidagi metodologik
yondashuvlar qo‘llaniladi:
Tadqiqotning metodologiyasi o‘quv-tarbiya jarayonida internet texnologiyalarining
samaradorligini o‘rganishga, uning pedagogik afzalliklari va cheklovlarini aniqlashga yordam
beradi. Shuningdek, bu metodlar ta’lim tizimida internet texnologiyalarining integratsiyasini
yanada rivojlantirish uchun asos yaratadi.
Oʻquv-tarbiya ishlarini tashkil etishda internetdan foydalanish masalasi hozirgi kunda
ko‘plab ilmiy tadqiqotlar va adabiyotlarda yoritilmoqda. Internetning ta’lim jarayoniga ta’siri
haqidagi ilmiy tahlillar, asosan, uning o‘quvchilarning motivatsiyasi, bilim olish usullari, ta’lim
samaradorligi va pedagogik uslublarga ta’sirini o‘rganishga qaratilgan.
1. Internetning ta’lim jarayonidagi roli.
Internet texnologiyalari ta’lim sohasida yangi
imkoniyatlar yaratdi. Finkel (2020) o‘zining "Onlayn ta’limning afzalliklari" nomli maqolasida
onlayn ta’limning shaxsiylashtirilgan yondashuvlarni ta'minlashda ahamiyatini ta'kidlaydi. U
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
130
onlayn resurslar yordamida o‘quvchilar o‘z vaqtini va resurslarini boshqarishda erkinlikka ega
bo‘lishini, natijada, ta’lim sifatini oshirishini ko‘rsatadi. Shuningdek, o‘qituvchilar uchun ham
yangi pedagogik yondashuvlar, masofaviy o‘qish va individual ta’lim usullari samarali ishlashini
ta'kidlagan.
2. Elektron ta’lim va interaktiv resurslar.
Yang (2019) o‘z tadqiqotida elektron ta’lim
platformalarining o‘quvchilarga qanday yordam berishini tahlil qilgan. Uning fikriga ko‘ra,
internet orqali ta’lim olish imkoniyatlari nafaqat bilim olishni osonlashtiradi, balki
o‘quvchilarning o‘z-o‘zini rivojlantirishiga ham katta turtki beradi. Masalan, videodarslar,
interaktiv mashqlar va onlayn testlar yordamida o‘quvchilar o‘z bilimlarini mustahkamlashlari
mumkin. Bu turdagi resurslar o‘quvchilarning bilim olish jarayonida faolliklarini oshiradi va
ularning o‘qishga bo‘lgan qiziqishini kuchaytiradi.
3. Masofaviy ta’lim va o‘quvchilarning motivatsiyasi.
Choi (2021) o‘zining tadqiqotida
masofaviy ta’limning o‘quvchilarning motivatsiyasiga ta’sirini o‘rganadi. Tadqiqotda masofaviy
ta’lim tizimi o‘quvchilarning o‘z vaqtida o‘qish va o‘z-o‘zini nazorat qilish qobiliyatlarini
oshiradi, shuningdek, o‘quvchilarning o‘z bilimlarini baholash va o‘zlashtirishda
mustaqilliklarini qo‘llab-quvvatlaydi. Shu bilan birga, masofaviy ta’limda o‘qituvchilarning
o‘quvchilar bilan aloqasi va motivatsion faoliyatlari alohida ahamiyatga ega ekanligi
ko‘rsatilgan.
4. Internet va interaktiv o‘quv materiallari.
Internetdan foydalanishning boshqa bir
jihati, o‘quvchilarga interaktiv o‘quv materiallarini taqdim etishdir. Harms (2018) o‘z
maqolasida interaktiv dasturlar va o‘quv ilovalarining ta’limdagi o‘rnini tahlil qiladi. U,
interaktiv o‘quv resurslari yordamida o‘quvchilarni faollashtirish, ularning o‘qishga bo‘lgan
qiziqishini oshirish va o‘zlashtirish jarayonini qulaylashtirish mumkinligini ta'kidlaydi. Shu
bilan birga, interaktiv resurslar o‘quvchilarga xatolarini tezda tuzatish va bilimlarini
mustahkamlash imkonini beradi.
5. Onlayn resurslarning pedagogik afzalliklari.
Pedagogik yondashuvlar nuqtai
nazaridan, internet texnologiyalarining ta’limdagi o‘rni haqida o‘z fikrlarini bildirgan
tadqiqotchilar orasida Zhai (2022) o‘zining maqolasida, internetning o‘quvchilarning shaxsiy
rivojlanishiga bo‘lgan ta’sirini o‘rgangan. U onlayn ta’limning o‘quvchilarni kreativ fikrlashga,
mustaqil qarorlar qabul qilishga va kooperativ ishlarni bajarishga undashini qayd etadi. Bu esa,
ta’lim jarayonida internetning pedagogik foydaliligini isbotlaydi.
Yuqoridagi adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatadiki, internet texnologiyalaridan foydalanish
o‘quv-tarbiya jarayonida samarali vosita bo‘lib, o‘quvchilarning bilim olish jarayonini
engillashtiradi va motivatsiyasini oshiradi. Internetning ta’limda qo‘llanilishi nafaqat
o‘quvchilar uchun, balki o‘qituvchilar uchun ham yangi imkoniyatlar yaratadi. Tadqiqotlar
shuni ko‘rsatadiki, interaktiv va masofaviy ta’lim usullari o‘quvchilarning bilim darajasi va
ta’lim samaradorligini sezilarli darajada oshiradi.
Natija:
Tadqiqotning asosiy maqsadi o‘quv-tarbiya ishlarini tashkil etishda internet
texnologiyalarining ahamiyatini va samaradorligini aniqlash edi. Olingan natijalar shuni
ko‘rsatadiki, internetning ta’lim jarayonidagi roli har jihatdan ta’lim sifatini oshirishga yordam
beradi. Quyidagi asosiy xulosalar chiqarildi:
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
131
1. O‘quvchilarning motivatsiyasi oshadi.
Internet texnologiyalaridan foydalanish
o‘quvchilarning bilim olish jarayonida motivatsiyalarini kuchaytiradi. Onlayn ta’lim
platformalari, video darslar va interaktiv mashqlar o‘quvchilarga o‘z bilimlarini yanada
mustahkamlash imkoniyatini beradi. Bu, o‘z navbatida, o‘quvchilarning o‘qishga bo‘lgan
qiziqishini oshiradi va o‘qish jarayonida faol ishtirok etishga undaydi.
2. Shaxsiylashtirilgan ta’lim.
Internet orqali ta’limning asosiy afzalliklaridan biri – bu
shaxsiylashtirilgan o‘qish imkoniyatini yaratishdir. O‘quvchilar turli o‘quv resurslari va
platformalar orqali o‘ziga mos o‘qish tempini tanlashlari mumkin. Bu metod nafaqat
o‘quvchilarning individual ehtiyojlarini qondirishga yordam beradi, balki ularning bilim
olishda erkinligini ta'minlaydi.
3. Interaktiv ta’lim usullari samaradorligi.
Interaktiv o‘quv materiallari (video darslar,
o‘yinlar, testlar) yordamida ta’lim samaradorligi sezilarli darajada oshadi. O‘quvchilar amaliy
mashqlar va interaktiv tahlillar orqali o‘z bilimlarini mustahkamlashadi va yangi ma'lumotlarni
o‘zlashtirishni osonlashtiradilar. Shu tarzda, o‘quvchilar faollashib, o‘qish jarayonida yanada
ko‘proq ishtirok etadilar.
4. Masofaviy ta’limning o‘quvchilarga ta’siri.
Masofaviy ta’limning o‘quvchilarning
bilim olish jarayoniga bo‘lgan ta’siri ijobiy bo‘lgan. Bu usul, ayniqsa, o‘quvchilarga o‘z vaqtini
boshqarish imkoniyatini yaratib, ular mustaqil ravishda o‘qish imkoniyatiga ega bo‘ladilar.
Masofaviy ta’limning keng tarqalishi o‘quvchilarga ko‘proq qulayliklar yaratdi, ayniqsa chekka
hududlarda yoki maxsus ehtiyojlari bo‘lgan o‘quvchilar uchun.
5. O‘qituvchilar uchun imkoniyatlar.
O‘qituvchilar uchun internet resurslari va onlayn
ta’lim platformalaridan foydalanish ta’lim jarayonini boshqarishni osonlashtiradi. Ular
o‘quvchilarning o‘zlashtirish darajasini aniqroq baholash, individual yondashuvlar va maxsus
materiallar taqdim etish imkoniyatiga ega bo‘ladilar. Shuningdek, internet orqali o‘qituvchilar
bir-birlari bilan tajriba almashish va pedagogik yangiliklar haqida ma'lumot olish imkoniyatiga
ega bo‘ladi.
6. Internet texnologiyalarining pedagogik afzalliklari.
Internet texnologiyalarining
pedagogik jihatdan afzalliklari aniq ko‘rinmoqda. Ularning yordamida o‘quvchilarni kreativ
fikrlashga, o‘z-o‘zini boshqarishga va mustaqil o‘qishga undash mumkin. Internetning o‘quv-
tarbiya jarayoniga kiritilishi, ta’lim jarayonini yanada zamonaviylashtirishga va uni individual
tarzda boshqarish imkoniyatlarini yaratishga yordam beradi.
Internet texnologiyalarining o‘quv-tarbiya ishlarini tashkil etishda qo‘llanilishi ta’lim
jarayonini samarali va interaktiv qilishga yordam beradi. Onlayn ta’lim platformalari, interaktiv
resurslar va masofaviy o‘qish imkoniyatlari o‘quvchilarning bilim olish jarayonini
engillashtiradi va o‘qish motivatsiyasini oshiradi. O‘qituvchilar uchun ham yangi pedagogik
usullarni qo‘llash imkoniyatlari yaratiladi, bu esa ta’lim sifatini yanada oshiradi. Shu sababli,
internet texnologiyalarining ta’limda qo‘llanilishini yanada kengaytirish va uni doimiy ravishda
rivojlantirish muhimdir.
Internetning o‘quv tarbiya ishlarida qo‘llanilishi, albatta, ta’lim tizimini yanada samarali
va qulayroq qilishda katta imkoniyatlar yaratadi. Bugungi kunda texnologiyalar ta’limga
chuqur kirib bormoqda, va bu jarayon o‘quvchilarni o‘qitishning yangi metodlarini ishlab
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
132
chiqish imkonini beradi. Internetda mavjud bo‘lgan turli resurslar, interaktiv vositalar va
onlayn platformalar ta’limning yangi shakllarini keltirib chiqarmoqda.
Biroq, internetdan to‘g‘ri foydalanish ham muhim. Agar o‘quvchilar faqat internetga
tayanib qolsa, ular an'anaviy ta’lim metodlaridan chetga chiqishi mumkin. O‘qituvchilar
internetda mavjud materiallarni tanlab, sifatli va samarali darslar yaratishlari kerak.
Shuningdek, internetning salbiy ta’sirlari — vaqtni behuda o‘tkazish, noto‘g‘ri manbalardan
foydalanish va axborot xatoliklari — ham e'tibordan chetda qolmasligi lozim.
Internetda o‘qish va o‘qitish jarayonining samarali bo‘lishi uchun o‘qituvchilar va
o‘quvchilar o‘rtasidagi hamkorlik, aniq maqsadlar va rejalashtirilgan strategiyalar zarur.
Shuning uchun, internetning imkoniyatlaridan to‘liq foydalanish uchun o‘qituvchilar o‘z bilim
va ko‘nikmalarini doimiy ravishda yangilab borishlari va ta’lim jarayonini zamon talablariga
moslashtirishlari kerak.
Umuman olganda, internet o‘quv tarbiyaga yangi imkoniyatlar yaratib, ta’limni
kengaytirish va uni yanada interaktiv qilishga xizmat qiladi. Faqat uning samarali va ongli
foydalanilishi ta’lim sifatini oshirishi mumkin. Oʻquv tarbiya ishlarini tashkil etishda
internetdan foydalanish bugungi kunda ta’lim jarayonining ajralmas qismiga aylangan.
Internetning imkoniyatlari o‘quvchilarga yanada samarali va qiziqarli o‘quv jarayonini
ta'minlashda yordam beradi. Quyidagi usullar orqali internetdan foydalanish mumkin:
1. Resurslardan foydalanish:
Internetda turli o‘quv resurslari mavjud. Bu o‘quv
materiallari, videodarslar, bilimlarni mustahkamlash uchun testlar va amaliy mashg‘ulotlar
bo‘lishi mumkin. O‘quvchilar bu resurslar orqali o‘z bilimlarini mustahkamlashlari va
kengaytirishlari mumkin.
2. Onlayn darslar va kurslar:
Internet orqali masofaviy ta’limni tashkil etish imkoniyati
mavjud. Onlayn darslar va interaktiv kurslar orqali o‘quvchilar o‘zlari uchun qulay va mos
vaqtni tanlab ta’lim olishlari mumkin.
3. Forumlar va bloglar:
O‘quvchilar bilim olish jarayonida o‘z fikrlarini forumlar va
bloglarda baham ko‘rishlari, savollar berishlari va turli mavzularda muhokama qilishlari
mumkin. Bu o‘zaro tajriba almashish va bilimlarni chuqurlashtirishga yordam beradi.
4. Pedagogik platformalar:
O‘quvchilar va o‘qituvchilar uchun maxsus platformalar,
masalan, Google Classroom, Moodle va boshqa tizimlar orqali darslarni boshqarish, o‘quv
jarayonini kuzatish, baholash va qo‘llab-quvvatlash amalga oshiriladi.
5. Interaktiv vositalar:
O‘qituvchilar o‘quvchilarni interaktiv vositalar orqali ta’limga
jalb qilishlari mumkin. Bu online kvizlar, videokonferensiyalar, virtual laboratoriyalar va
boshqalar bo‘lishi mumkin. Bular yordamida o‘quvchilar darslarga yanada faolroq
qatnashishadi.
6. Mahalliy va global axborot tarmoqlari:
Internet orqali o‘quvchilar global va mahalliy
yangiliklardan xabardor bo‘lishlari, ilmiy va madaniy tadbirlar haqida ma'lumot olishlari
mumkin. Bu ularning dunyoqarashini kengaytiradi. Umuman olganda, internet o‘quv tarbiya
ishlarini samarali va innovatsion shaklda tashkil etish imkonini beradi.
Xulosa.
Internet o‘quv tarbiya ishlarini tashkil etishda katta imkoniyatlar yaratadi. U
o‘quvchilarga bilim olishda yanada kengroq resurslarga erishish, interaktiv usullar orqali
o‘rganishni yanada qiziqarli va samarali qilish, masofaviy ta’limni amalga oshirish imkonini
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
133
beradi. Shuningdek, internet ta’lim jarayonini global miqyosda kengaytirish, yangi pedagogik
yondashuvlarni joriy etish va o‘quvchilarga o‘z bilimlarini mustahkamlash uchun qulay sharoit
yaratadi.
Biroq, internetdan foydalanishda ehtiyotkorlik talab etiladi. Aksariyat o‘quvchilar,
ayniqsa yosh guruhlaridagi o‘quvchilar, internetdagi axborotlarni tanqidiy tahlil qilishni
o‘rganishlari zarur. Bundan tashqari, o‘qituvchilar internetning salbiy ta’sirlarini bartaraf etish
va o‘quvchilarga internetni samarali va maqsadga muvofiq ishlatish bo‘yicha ko‘nikmalarni
o‘rgatishlari kerak.
Foydalanilgan adabiyotlar/Используемая литература/References:
1.
Ахмедов А. "Ta’lim tizimida raqamli texnologiyalar" – Toshkent: Fan va texnologiya,
2021.
2.
Савченко А. П. "Информационные технологии в образовании" – Москва: Академия,
2020.
3.
Кадыров Р. "Elektron ta’lim: nazariya va amaliyot" – Toshkent: O‘zbekiston Milliy
Universiteti nashriyoti, 2019.
4.
Bates A. W. "Teaching in a Digital Age: Guidelines for Designing Teaching and Learning" –
BCcampus, 2019.
5.
Axmedova D. "O‘quv jarayonida internet resurslaridan foydalanish imkoniyatlari" –
O‘zMU Ilmiy jurnali, 2022.
6.
Hasanov B. "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining ta’lim jarayoniga ta’siri" –
Pedagogika va psixologiya jurnali, 2021.
7.
Alimov U. "Masofaviy ta’limning zamonaviy shakllari va ularning samaradorligi" –
Innovatsion ta’lim tadqiqotlari, 2020.
8.
Нормуродова, Садокат. "РАЗВИТИЕ ВООБРАЖЕНИЯ И НАВЫКОВ ТВОРЧЕСКОГО
МЫШЛЕНИЯ УЧАЩИХСЯ 1-ГО КЛАССА ПРИ ОБУЧЕНИИ АЛФАВИТУ С ПОМОЩЬЮ
ПРОГРАММЫ SCRATCH."
Предпринимательства и педагогика
3.3 (2024): 144-150.
9.
Normurodova, Sadoqat. "OʻQUVCHILARNI DARS MASHGʻULOTLARGA BOʻLGAN
QIZIQISHLARINI SCRATCH DASTURI IMKONIYATLARI ORQALI RIVOJLANTIRISH."
Евразийский журнал академических исследований
3.2 Part 4 (2023): 44-49.
10.
Normurodova, Sadoqat. "SCRATCH DASTURIDA YARATILGAN ELEKTRON QOʻLLANMA
ORQALI 1-SINF OʻQUVCHILARIGA “ALIFBE” NI OʻRGATISHNING AFZALLIKLARI."
Молодые
ученые
2.9 (2024): 140-143.
11.
Normurodova, S. X., et al. "Using mind maps in formation of imagination and creative
thinking skills in 5-6 year-old children."
European Journal of Molecular and Clinical Medicine
7.11 (2020): 339-343.
12.
UNESCO (
) – Ta’limda raqamli texnologiyalar bo‘yicha tadqiqotlar va
hisobotlar.
13.
Coursera (
) – Internet va onlayn ta’lim platformalari bo‘yicha kurslar.
14.
Google Scholar (scholar.google.com) – Internet va ta’lim integratsiyasi bo‘yicha ilmiy
maqolalar.
15.
Academia.edu (
) – Ta’lim va texnologiyalar mavzusida ilmiy
maqolalar bazasi
