https://scientific-jl.com/luch/
Часть-39_ Том-1_ Февраль-2025
127
O’ZBEKISTON SPORTCHILARINING SPORT SOHASIDA
ERISHGAN YUTUQLARI
Eshboyev Shaxriyor Furqat o’g’li
Jizzax davlat pedagogika universiteti, Jismoniy madaniyat nazaryasi va
metodikasi kafedrasi o‘qituvchisi
E-mail:
Mardiyev Samandar Shuxrat o’g’li
Jizzax davlat pedagogika universiteti, Jismoniy madaniyat fakulteti 1-kurs
talabasi
Annotatsiya: Ushbu maqolada O‘zbekistonda sport infratuzilmasini
rivojlantirish, sport maktablari va majmualarini barpo etish, aholining barcha
qatlamlarini, ayniqsa yoshlar va xotin-qizlarni sportga jalb qilish borasida amalga
oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar yoritilgan. Shuningdek, sport ta’lim tizimi,
malakali kadrlar tayyorlash, xalqaro musobaqalarda O‘zbekiston sportchilarining
yutuqlari hamda sport orqali sog‘lom turmush tarzini shakllantirish masalalariga
e’tibor qaratilgan. Tadqiqotda davlat siyosatining sport sohasidagi ustuvor
yo‘nalishlari va yangi tashabbuslari, shuningdek, O‘zbekiston sportining xalqaro
maydondagi o‘rni tahlil qilingan.
Kalit so’zlar: Sport, jismoniy tarbiya, jismoniy tarbiya, olimpiada, sport
musobaqalari
Аннотация: В статье рассматриваются реализуемые в Узбекистане
масштабные реформы по развитию спортивной инфраструктуры,
строительству спортивных школ и комплексов, привлечению к спорту всех
слоев населения, особенно молодежи и женщин. Также уделяется внимание
системе спортивного образования, подготовке квалифицированных кадров,
достижениям узбекских спортсменов на международных соревнованиях,
формированию здорового образа жизни посредством спорта. В
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-39_ Том-1_ Февраль-2025
128
исследовании проанализированы приоритеты и новые инициативы
государственной политики в сфере спорта, а также роль узбекского спорта
на международной арене.
Ключевые слова: Спорт, физическое воспитание, физическая
подготовка, Олимпиада, спортивные соревнования.
Abstract: This article covers the large-scale reforms being implemented in
Uzbekistan to develop sports infrastructure, establish sports schools and
complexes, and attract all segments of the population, especially youth and women,
to sports. Attention is also paid to the issues of the sports education system, training
qualified personnel, the achievements of Uzbek athletes in international
competitions, and the formation of a healthy lifestyle through sports. The study
analyzes the priority areas of state policy in the field of sports and new initiatives,
as well as the role of Uzbek sports in the international arena.
Keywords: Sports, physical education, physical education, Olympics, sports
competitions
Bugungi kunda yurtimizda sport infratuzilmasini rivojlantirish, sport
maktablari va majmualarini qurish, zamonaviy sport jihozlari bilan ta’minlash,
aholining barcha qatlamlari, xususan, yoshlar va xotin-qizlarni sportga keng jalb
etish borasida keng ko‘lamli ishlar amalga oshirilmoqda. Har yili sport
musobaqalari, chempionatlar va xalqaro turnirlar o‘tkazilib, bu jarayon
sportchilarning xalqaro maydonda tajriba orttirishi va yuksak natijalarga
erishishiga zamin yaratmoqda. Shuningdek, jismoniy tarbiya va sport sohasida
ta’lim tizimi ham rivojlanib, yangi sport yo‘nalishlari bo‘yicha malakali kadrlar
tayyorlash tizimi yo‘lga qo‘yildi. Xususan, O‘zbekiston davlat jismoniy tarbiya va
sport universiteti hamda hududiy sport institutlari bu borada katta ahamiyat kasb
etmoqda. Sport sohasini rivojlantirish jamiyatimizda sog‘lom turmush tarzini
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-39_ Том-1_ Февраль-2025
129
targ‘ib qilish, yosh avlodni jismoniy va ma’naviy barkamol qilib tarbiyalash, sport
orqali xalqaro miqyosda O‘zbekistonning nufuzini oshirishga xizmat qilmoqda.
Shu sababli, sport sohasidagi islohotlar doimiy ravishda davlat siyosatining ustuvor
yo‘nalishlaridan biri sifatida e’tirof etilib, bu borada yangi tashabbuslar ilgari
surilmoqda. Osiyo va jahon chempionatlarida, Olimpiya va Paralimpiya
o‘yinlarida yuqori natijalarga erishib, Vatanimiz sha’nini munosib himoya
qilishmoqda. O‘zbekiston sporti nafaqat individual yutuqlar, balki jamoaviy sport
turlarida ham sezilarli rivojlanish ko‘rsatmoqda. Boks, dzyudo, erkin va yunon-
rum kurashi, yengil atletika, gimnastika, taekvondo, futbol va boshqa sport turlari
bo‘yicha xalqaro maydonda yurtimiz sportchilari o‘z mahoratini namoyish etib
kelmoqda. Shu bilan birga, Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev tomonidan sportni
yanada rivojlantirish, ommaviyligini oshirish, sog‘lom turmush tarzini targ‘ib
qilish borasida muhim tashabbuslar ilgari surilmoqda. Xususan, qishloq va
mahallalarda sport inshootlarini ko‘paytirish, xotin-qizlar va keksalar o‘rtasida
sport bilan shug‘ullanish madaniyatini shakllantirish bo‘yicha yangi dasturlar
amalga oshirilmoqda.
Hozirgi kunda O‘zbekistonda bolalar va o‘smirlar sport maktablari,
professional sport akademiyalari faoliyati yanada kuchaytirilib, sport tibbiyoti va
ilmiy tadqiqotlarga alohida e’tibor qaratilmoqda. Yosh sportchilarni tayyorlash,
ularning mahoratini oshirish va xalqaro tajribani o‘rganish maqsadida yetakchi
murabbiylar jalb qilinmoqda. Sport nafaqat jismoniy tarbiya, balki milliy g‘urur va
yuksak ma’naviyat ramzi hamdir. Shu bois, mamlakatimiz sport sohasi rivojiga
qaratilgan e’tibor bardavom bo‘lib, yuksak natijalarga erishish yo‘lida sa’y-
harakatlar izchil davom ettirilmoqda. Xulosa qilib aytganda, O‘zbekistonda
jismoniy tarbiya va sportni rivojlantirish davlat siyosatining ustuvor
yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Mamlakatimizda sog‘lom turmush tarzini
shakllantirish, yoshlarni sportga keng jalb qilish, sport infratuzilmasini
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-39_ Том-1_ Февраль-2025
130
rivojlantirish, xalqaro maydonda sportchilarimizning nufuzini oshirish yo‘lida
keng ko‘lamli islohotlar amalga oshirilmoqda.
Birinchi Prezidentimiz Islom Karimov tomonidan asos solingan sport
siyosati bugungi kunda Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev tomonidan izchil
davom ettirilmoqda. Sport sohasi rivoji uchun qabul qilingan qonun va farmonlar,
jumladan, “Jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risida”gi qonun, “O‘zbekiston Bolalar
sportini rivojlantirish jamg‘armasi faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida”gi qaror va
boshqa hujjatlar sportning ommalashuviga huquqiy asos bo‘ldi.
Bugungi kunda bolalar sporti, oliy sport va ommaviy sportni rivojlantirish
bo‘yicha kompleks tizim yaratilgan. “Umid nihollari”, “Barkamol avlod” va
“Universiada” kabi musobaqalar yoshlarni sportga jalb qilishda muhim rol
o‘ynaydi. Yurtimiz sportchilari xalqaro musobaqalar, jahon chempionatlari,
Olimpiya va Paralimpiya o‘yinlarida yuksak natijalarga erishib, Vatanimiz
nufuzini oshirib kelmoqda. Xususan, 2016-yilgi Rio-de-Janeyro Olimpiya
o‘yinlarida 13 ta, Paralimpiya o‘yinlarida esa 31 ta medal qo‘lga kiritildi. Bugungi
kunda ham sportchilarimiz turli yo‘nalishlarda yuqori natijalar ko‘rsatmoqda.
Boks, dzyudo, taekvondo, yengil atletika, gimnastika va boshqa sport turlari
bo‘yicha O‘zbekiston sportchilari dunyoga tanilmoqda. Sport infratuzilmasi ham
jadal rivojlanmoqda. Shahar va qishloqlarda zamonaviy sport majmualari,
stadionlar, suzish havzalari, futbol akademiyalari barpo etilmoqda. Bolalar va
o‘smirlar sport maktablari, professional sport akademiyalari faoliyati kuchaytirilib,
malakali murabbiylar va sport tibbiyoti mutaxassislari jalb qilinmoqda. Sportning
jamiyatdagi ijtimoiy ahamiyati ham katta. U nafaqat sog‘lom avlodni tarbiyalaydi,
balki yoshlar o‘rtasida zararli odatlarning oldini oladi, ularni ma’naviy yetuk,
intizomli va vatanparvar insonlar etib shakllantiradi. Shu boisdan, mamlakatimizda
sportni yanada ommalashtirish, uni xalq orasida turmush tarziga aylantirish
bo‘yicha ishlar davom ettirilmoqda.
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-39_ Том-1_ Февраль-2025
131
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. O'zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022 yil 11 noyabrdagi «jismoniy
tarbiya va sport sohasida kadrlami tayyorlash hamda ilmiy tadqiqotlar tizimini
yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida»gi PQ- 414-sonli qarori.
2. O'zbekistonda sportni rivojlantirish strategiyalarini ishlab chiqishning
o'ziga xos-xususiyatlari. Iqtisodiyot fanlari bo'yicha falsafa doktori (PhD), dotsent
A. A. Tillyaxodjaev Iqtisod fanlari nomzodi, dotsent J. P. Narziev Fan-sportga
2022/lson
3. http://www.yoshlarittifoqi.uz/uz/news/jismoniy-tarbiya-va-sport sohasini
rivojlantirish-masalalarining-muhokamasi
4. http://lex.uz. Madaniyat va sport sohasida boshqaruv tizimini yanada
takomillashtirish chora-tadbirlari to’g’risida O’zbekiston Respublikasi Prezidenti
farmoni.
5.
O’zbekistonda jismoniy tarbiya va sportning rivojlanishi boshqaruv
tuzilmalari Eshboyev Shaxriyor Furqat o’g’li
vol. 4 no. 2 (2024): barqarorlik va
yetakchi tadqiqotlar onlayn ilmiy-amaliy jurnali
6.
Jismoniy tarbiya darslarida talabalarga zamonaviy pedagogik
texnologiyalardan foydalanishning o’rni. Eshboyev Shaxriyor Furqat o’g’li
https://tadqiqotlar.uz/02/issue/view/82
