https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-3_
июнь
-2025
86
ZAMONAVIY DUNYO VA INGLIZ TILINING O‘RNI
Saliyeva Maxmudaxon Adxamovna
Farg’ona Shahar 1
-
sonli politexnikumi ingliz tili fani o’qituvchisi
Annotatsiya
Ushbu maqolada ingliz tilining zamonaviy dunyodagi ahamiyati, ta’limdagi
o‘rni, uni o‘rganishdagi muammolar hamda innovatsion yondashuvlar haqida fikr
yuritilgan. Xususan, ingliz tilining xalqaro aloqa tili sifatidagi mavqei, oliy
ta’limdagi zaruriyati, o‘rganish jarayonida duch kelinadigan to‘siqlar va
zamonaviy texnologiyalar yordam
ida bu muammolarni yengib o‘tish yo‘llari
yoritilgan. Maqola orqali ingliz tilini o‘rganish nafaqat til o‘rganish, balki shaxsiy
va kasbiy taraqqiyot uchun muhim vosita ekanligi asoslab beriladi.
Kalit so‘zlar:
Ingliz tili, xalqaro til, ta’lim, interaktiv metod, sun’iy intellekt,
raqamli ta’lim, muomala ko‘nikmalari
Bugungi globallashuv davrida ingliz tili nafaqat aloqa vositasi, balki
ilm-fan, biznes, texnologiya va madaniyatlararo muloqotning kalitidir. Deyarli har
bir sohada ingliz tilining bilimi inson uchun yangi imkoniyatlar eshigini ochadi.
Shu sababli, ingliz tilini o‘rganish nafaqat til o‘rganish, balki kelajak uchun
investitsiyadir.
Ingliz Tili
—
Xalqaro Aloqa Vositasi
Dunyoda 1,5 milliarddan ortiq inson ingliz tilida gaplasha oladi. BMT,
YUNESKO, Yevropa Ittifoqi kabi xalqaro tashkilotlarning rasmiy tili ham ingliz
tilidir. Internetdagi kontentning 60% dan ortig‘i ingliz tilida yuritiladi. Bu esa ingliz
tilini bilgan kishilarga axborotni tez, samarali va keng qamrovda qabul qilish
imkonini beradi.
Ta’limda Ingliz Tilining O‘rni
https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-3_
июнь
-2025
87
Ko‘pgina oliy o‘quv yurtlarida, ayniqsa texnika, tibbiyot, iqtisod kabi
yo‘nalishlarda zamonaviy adabiyotlar va ilmiy maqolalar ingliz tilida yoziladi.
Ingliz tilini bilmagan talabalar uchun ilmiy faoliyat yuritish, xorijiy adabiyotlardan
foydalanish imkon
iyati cheklangan bo‘ladi.
Shu boisdan ingliz tili fan sifatida oliy
ta’limda muhim o‘rin egallaydi.
Ingliz Tilini O‘rganishdagi Qiyinchiliklar
O‘zbek tilida gaplashuvchi talabalar ingliz tilida so‘zlashish va eshitish
malakasida ko‘p hollarda muammoga duch keladilar. Bunga sabab:
O‘rganish jarayonida amaliyotga yetarlicha e’tibor berilmasligi
Grammatika ustuvorligi va kommunikativ uslubning yetishmasligi
Nutqiy muhitning yo‘qligi
So‘z
boyligining yetarli emasligi
Innovatsion Yondashuvlar
Bugungi kunda ingliz tilini o‘rgatishda interaktiv usullar, raqamli
platformalar, mobil ilovalar, sun’iy intellekt vositalari keng qo‘llanmoqda:
Duolingo
,
BBC Learning English
,
Quizlet
kabi ilovalar orqali mustaqil
o‘rganish imkoniyati
Zoom
yoki
Google Meet
orqali chet ellik mutaxassislar bilan amaliy
mashg‘ulotlar
Audio podkastlar
,
videodarslar
va
onlayn forumlar
orqali eshitish va
gapirish ko‘nikmasini rivojlantirish
Ingliz tilining roli:
https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-3_
июнь
-2025
88
Deyarli barcha xalqaro hujjatlar, fan-texnika adabiyotlari, ilmiy maqolalar va
biznes hujjatlar ingliz tilida tayyorlanadi.
Dunyo universitetlarining 80% dan ortig‘i o‘z dasturlarida ingliz tilini asosiy
o‘quv tili sifatida qo‘llaydi.
Internet foydalanuvchilari orasida eng ko‘p ishlatiladigan til –
bu ingliz tilidir
(taxminan 60%).
O‘zbekistonda ingliz tili:
Maktablarda ingliz tili 1-
sinfdan boshlab o‘qitiladi.
Prezident maktablari, ZiyoNet platformasi, MyClass tizimi ingliz tilini
raqamli usullar
orqali o‘rgatishda faol ishtirok etmoqda.
IELTS, CEFR kabi xalqaro sertifikatlar orqali til bilish darajasini tasdiqlash
imkoniyatlari kengaymoqda.
Tavsiyalar:
O‘qituvchilarga zamonaviy metodikalarni o‘rgatish bo‘yicha malaka oshirish
kurslari o‘tkazilishi kerak.
Chet ellik mutaxassislarni jalb qilish va ingliz tilida o‘quv muhit yaratish
zarur.
O‘quvchilarda nutqiy kompetensiyani shakllantirishga qaratilgan amaliy
mashg‘ulotlar ko‘paytirilishi lozim.
Xulosa
Ingliz tili bugungi jamiyatda muvaffaqiyatli shaxs bo‘lishning ajralmas
vositasiga aylanmoqda. O‘zbekiston ta’lim tizimida ingliz tilini o‘rgatish sifatini
oshirish, amaliy mashg‘ulotlar sonini ko‘paytirish va interaktiv uslublarni keng
https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-3_
июнь
-2025
89
joriy etish zarur. Zero, ingliz tili nafaqat bilim, balki dunyoni anglashingizga
xizmat qiladigan vositadir.
Foydalanilgan adabiyotlar
1.
Crystal, D. (2003).
English as a Global Language
. Cambridge
University Press.
2.
Graddol, D. (2006).
English Next
. British Council.
3.
Harmer, J. (2007).
The Practice of English Language Teaching
.
Pearson Education.
4.
Richards, J. C., & Rodgers, T. S. (2014).
Approaches and
Methods in Language Teaching
. Cambridge University Press.
5.
British Council (2021).
English language education in the
digital age