Том 47 № 3 (2025)

Том 47 № 3 (2025)
Опубликован: 23-06-2025

Статьи

54-61 7 2

ФОРМИРОВАНИЕ ИНОЯЗЫЧНОЙ КОММУНИКАТИВНОЙ КОМПЕТЕНЦИИ КУРСАНТОВ ЧЕРЕЗ МАТЕМАТИЧЕСКОЕ СОДЕРЖАНИЕ НА ЗАНЯТИЯХ ПО РУССКОМУ ЯЗЫКУ: ИНТЕГРАЦИЯ ПРЕДМЕТНОГО И ЯЗЫКОВОГО ОБУЧЕНИЯ

Рахманова Малика Усаркуловна

Аннотация. В статье анализируются теоретические и практические основы интеграции математического содержания в процесс преподавания русского языка как иностранного курсантам ВВОУ. Обоснована актуальность предметно-языкового подхода (CLIL) в условиях профессионально ориентированного обучения. Рассматриваются особенности формирования языковой и коммуникативной компетенции на основе математического материала в русскоязычной образовательной среде. Предлагаются примеры методических решений и формулируются выводы о результативности интеграции математики в курс русского языка в системе подготовки военных специалистов.


Annotatsiya. Mazkur maqolada harbiy oliy ta’lim kursantlariga rus tilini xorijiy til sifatida oʻqitish jarayoniga matematik mohiyatni integratsiya qilishning nazariy va amaliy asoslari tahlil qilinadi. Kasbga yoʻnaltirilgan ta’lim sharoitida fan-til yondashuvi (CLIL)ning dolzarbligi asoslanadi. Rus tilidagi ta’lim muhitida matematik materiallar asosida o‘zga til kommunikativ kompetensiyasi shakllantirilishi xususiyatlari koʻrib chiqiladi. Metodik yechimlar namunasi taqdim etiladi va harbiy mutaxassislar tayyorlash tizimida matematika bilan rus tili kursini integratsiya qilishning samaradorligi boʻyicha xulosalar bayon qilinadi.


Abstract. The article analyzes the theoretical and practical foundations of integrating mathematical content into the process of teaching Russian as a foreign language to military academy cadets. The relevance of the content and language integrated learning (CLIL) approach is substantiated within the context of professionally oriented training. The formation of linguistic and communicative competence based on mathematical material within a Russian-speaking educational environment is examined. Methodological solutions are proposed, and conclusions are drawn regarding the effectiveness of integrating mathematics into the Russian language curriculum for the training of military specialists.

94-97 7 0

ELEKTROMONTYOR KASBI: ZAMONAVIY JAMIYATDAGI O‘RNI VA AHAMIYATI.

Qodirova Dilnoza Yusupovna, Ibragimov Shuxratbek Shukuraliyevich, Barziyev Dilshod Sadriddinovich, Abdurahmonov Alisher Abduraxim o’g’li

Annotatsiya: Ushbu maqolada elektromontyor kasbining zamonaviy jamiyatdagi o‘rni, uning asosiy vazifalari, elektr tizimlaridagi texnik xizmat ko‘rsatish ishlari, xavfsizlik choralari va yangi texnologiyalar bilan integratsiyasi yoritilgan. Maqolada kasbning iqtisodiy va ijtimoiy ahamiyati haqida so‘z yuritiladi hamda bu yo‘nalishda tahsil olayotgan yoki ish faoliyatini olib borayotgan mutaxassislar uchun amaliy tavsiyalar keltirilgan. Elektromontyorlik – yuqori malaka, aniq bilim va katta mas'uliyat talab qiladigan kasb sifatida ta'riflanadi.

90-93 11 3

ZAMONAVIY TA’LIMDA SUN’IY INTELLEKTNING O‘RNI.

Qodirova Dilnoza Yusupovna, Qayumova Dilnora G’anijonovna

Annotatsiya :Ushbu maqolada sun’iy intellekt texnologiyasining zamonaviy ta’lim tizimidagi roli, imkoniyatlari va afzalliklari keng yoritilgan. Maqolada sun’iy intellektning ta’lim jarayoniga ta’siri, shaxsiylashtirilgan o‘qitish, virtual yordamchilar, avtomatlashtirilgan baholash tizimlari va til o‘rganish vositalari orqali qanday samarali foydalanilayotgani ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, ushbu texnologiyaning ta’limdagi dolzarb muammolari, xavotirlari va istiqbollari haqida ham so‘z yuritiladi. Maqola sun’iy intellektni zamonaviy o‘quv jarayonida qo‘llash orqali ta’lim sifatini oshirish, o‘quvchilarning ehtiyojlariga moslashtirilgan yondashuvni joriy etish imkonini taqdim etishini asoslaydi.

86-89 6 2

ZAMONAVIY DUNYO VA INGLIZ TILINING O‘RNI

Saliyeva Maxmudaxon Adxamovna

Ushbu maqolada ingliz tilining zamonaviy dunyodagi ahamiyati, ta’limdagi o‘rni, uni o‘rganishdagi muammolar hamda innovatsion yondashuvlar haqida fikr yuritilgan. Xususan, ingliz tilining xalqaro aloqa tili sifatidagi mavqei, oliy ta’limdagi zaruriyati, o‘rganish jarayonida duch kelinadigan to‘siqlar va zamonaviy texnologiyalar yordamida bu muammolarni yengib o‘tish yo‘llari yoritilgan. Maqola orqali ingliz tilini o‘rganish nafaqat til o‘rganish, balki shaxsiy va kasbiy taraqqiyot uchun muhim vosita ekanligi asoslab beriladi.

81-85 9 1

AQLLI UYLAR VA ULARNI MONTAJ QILISH TEXNOLOGIYASI

Qodirova Dilnoza Yusupovna, Ibragimov Shuxratbek Shukuraliyevich, Barziyev Dilshod Sadriddinovich, Abdurahmonov Alisher Abduraxim o’g’li

Annotatsiya: Ushbu maqolada zamonaviy aqlli uy texnologiyalarining tarkibi, afzallik va kamchiliklari, O‘zbekiston sharoitidagi rivojlanishi yoritilgan. Texnologik taraqqiyotning kundalik hayotga kirib kelishi haqida tahliliy fikrlar bildiriladi.

75-80 2 31

TIBBIY PSIXOLOGIYANING KASALLIKLARNI DAVOLASHDAGI ROLI

Zoirova Dodar

Annotatsiya: Maqolada tibbiy psixologiyaning zamonaviy tibbiyotdagi o‘rni, kasalliklarni davolash jarayonidagi ahamiyati va bemorlarning ruhiy holatini yaxshilashda qo‘llaniladigan usullar tahlil qilinadi. Tibbiy psixologiyaning stressni kamaytirish, bemorning ruhiy barqarorligini ta’minlash va davolanish samaradorligini oshirishdagi roli yoritiladi. Maqola shuningdek, tibbiy psixologiyaning shifokor va bemor o‘rtasidagi munosabatlarni mustahkamlashdagi o‘rniga e’tibor qaratadi.

71-74 9 2

BERUNIY QOMUSIY OLIM

Mamatova Maftuna

Ushbu maqolada o‘rta asrning buyuk allomasi, ensiklopedik bilim sohibi Abu Rayhon Beruniy hayoti, ilmiy merosi va uning turli fan sohalariga qo‘shgan hissasi yoritilgan. Beruniyning astronomiya, geografiya, matematika, farmatsiya, tarix va falsafa sohalaridagi yutuqlari uning qomusiy olim sifatidagi maqomini mustahkamlagan. Shuningdek, maqolada olimning xalqlararo ilmiy aloqalarni rivojlantirishdagi o‘rni, uning ilm-fanga bo‘lgan yondashuvi va hozirgi davrdagi ilmiy merosining ahamiyati tahlil etilgan. Maqola talaba va tadqiqotchilar uchun foydali ilmiy manba sifatida xizmat qiladi.

66-70 9 4

TURK XOQONLIGI DAVLATCHILIK TARIXI.

Abdujabborova Gulzira

Ushbu maqolada Turk Xoqonligi davlatchilik tarixining asosiy jihatlari, uning tashkil topishi, siyosiy va ijtimoiy tuzilishi, hamda hududiy kengayishi tahlil qilinadi. Turk Xoqonligi O‘rta Osiyoda VII asr oxiri — VIII asr boshlarida tashkil etilgan va o‘z davrining kuchli siyosiy markazlaridan biri bo‘lgan. Maqolada uning davlat boshqaruvi tizimi, iqtisodiy hayoti, harbiy faoliyati hamda qo‘shni xalqlar bilan munosabatlari o‘rganiladi. Shuningdek, Turk Xoqonligining O‘rta Osiyo tarixidagi o‘rni va merosi haqida fikrlar bildiriladi.

62-65 7 2

QADIMGI MISR EHROMLARI.

TO'YCHIYEV UMIDJON

Ushbu maqolada qadimgi Misr madaniyatining eng buyuk yodgorliklaridan biri bo‘lgan ehromlarning tarixi, qurilishi va arxitektura xususiyatlari yoritiladi. Ehromlar insoniyat tarixidagi eng murakkab va ulkan inshootlar sifatida qadrlanadi, ular Misr fir’avnlari uchun maqbaralar vazifasini o‘tagan. Maqolada ehromlarning qurilish texnologiyalari, ulardagi arxitektura elementlari, shuningdek, ularning diniy va madaniy ahamiyati haqida ma’lumot beriladi. Bundan tashqari, qadimgi misrliklarning texnik bilimlari va me’moriy mahorati ham tahlil qilinadi.

98-102 7 0

ELEKTR TOKI: MOHIYATI, TURLARI VA KUNDALIK HAYOTDAGI AHAMIYATI

Qodirova Dilnoza Yusupovna

Annotatsiya: Ushbu maqolada elektr tokining fizik mohiyati, uning turlari, manbalari va moddaga ko‘rsatadigan turli ta’sirlari haqida ma’lumot berilgan. Elektr tokining inson hayotidagi, ayniqsa sanoat, tibbiyot, transport va aloqa sohalaridagi o‘rni chuqur tahlil qilingan. Shuningdek, elektr xavfsizligi qoidalari, himoya vositalaridan foydalanish va zamonaviy elektr energiyasi manbalari – masalan, quyosh panellari va generatorlar haqida qo‘shimcha izohlar berilgan. Ushbu maqola o‘quvchilar va texnik soha mutaxassislari uchun asosiy nazariy va amaliy bilimlarni beradi.

50-53 8 2

POLIMIYELIT KASALLIGINING BELGILARI VA DAVOLASH USULLARI

Navroʻzova Moxinur Anvar qizi

Annotatsiya: Poliomiyelit kasalligi — bu asosan bolalarda uchraydigan, asab tizimini zararlovchi yuqumli kasallik bo‘lib, poliovirus deb ataluvchi virus tomonidan yuzaga keladi. Bu kasallik asosan og‘iz orqali yuqadi va ichak orqali organizmga kiradi. Poliovirus organizmga kirgach, u asosan ichak shilliq qavatida ko‘payadi, so‘ngra qon aylanish tizimiga o‘tadi va markaziy asab tizimining nerv hujayralarini zararlaydi.

46-49 4 1

QIZAMIQ KASALLIGINING BELGILARI VA DAVOLASH USULLARI

Navroʻzova Moxinur Anvar qizi

Annotatsiya: Qizamiq kasalligi — bu yuqori yuqumli virusli infektsiya bo‘lib, u asosan bolalar va yoshlar orasida keng tarqalgan. Kasallikning asosiy sababi qizamiq virusining odamdan odamga havo-tomchi yo‘li orqali yuqishidir. Bu virus nafas yo‘llariga kirib, organizmda keng tarqaladi va turli belgilarga sabab bo‘ladi. Qizamiqning asosiy belgilaridan biri yuqori harorat, teri ustida qizil dog‘lar paydo bo‘lishi, shuningdek, yo‘tal, burun oqishi va ko‘z qizarishi hisoblanadi.

39-45 6 2

VIRAL HEPATITIS A DISEASE.EPIDIMIOLOGY.CLINICAL COURSE.TREATMENT AND PREVENTION

Navruzova Mokhinur Anvar qizi

Abstract: Viral Hepatitis A disease is one of the infectious diseases that damage the liver in the human body. It develops under the influence of the hepatitis A virus (HAV) and is transmitted mainly through food or through contaminated water and food products. Viral hepatitis A is widespread around the world, being more common, especially in areas with insufficient hygiene conditions. Research in the field of Epidemiology, clinical course, methods of treatment and Prevention of the disease helps to develop its prevention and effective treatment measures.

33-38 8 2

DASTURLASHDA ALGORITMIK YONDASHUVLAR: USLUBLAR, STRUKTURAVIY FARQLAR VA ANALITIK KO‘RINISH

Shamsitdinova Gavxaroy Azmiddin qizi

Annotatsiya: Ushbu maqolada dasturlashda algoritmik yondashuvlarning turlari, ya’ni chiziqli, tarmoqlanuvchi va takrorlanuvchi algoritmlar nazariy jihatdan yoritilgan va ularning strukturaviy xususiyatlari tahlil qilingan. Har bir yondashuvning amaliy qo‘llanilishi, dastur tuzishda tutgan o‘rni, afzalliklari va qachon ishlatilishi kerakligi misollar bilan bayon etilgan.


Аннотация: В этой статье теоретически рассматриваются типы алгоритмических подходов к программированию, а именно линейные, разветвляющиеся и рекурсивные алгоритмы, и анализируются их структурные особенности. Практическое применение каждого подхода, его роль в программировании, его преимущества и когда его использовать, описываются на примерах.


Abstract: This article theoretically discusses the types of algorithmic approaches to programming, namely linear, branching, and recursive algorithms, and analyzes their structural features. The practical application of each approach, its role in programming, its advantages, and when to use it are described with examples.

24-32 12 1

QISHLOQ XO‘JALIGIDA SELEKSIYA EKINLARINING TASHKIL QILISH VA NAV SINASH TURLARI

Xayitbekova Muxlisa Mirkomiljon qizi

Annotatsiya: Mazkur maqolada qishloq xoʻjaligida seleksiya ekinlarining tashkil etilishi hamda ularning nav sinash turlari yoritilgan. Unda seleksiya ishlarining ilmiy asoslari, yangi navlarni yaratish va ularni amaliyotga joriy qilishdagi bosqichlar haqida ma’lumot beriladi. Shuningdek, navlarni sinashning ekologik-geografik sharoitlar, hosildorlik, sifat ko‘rsatkichlari va zararkunandalarga chidamlilik kabi mezonlari asosida olib borilishi tahlil qilinadi. Maqola seleksiya va urug‘chilik sohasida faoliyat yuritayotgan mutaxassislar hamda talabalarga nazariy va amaliy ko‘nikmalarni shakllantirishda muhim manba bo‘lib xizmat qiladi.


Аннотация: В данной статье рассматриваются вопросы организации селекционной работы в сельском хозяйстве и виды испытаний сортов сельскохозяйственных культур. Описаны научные основы селекции, этапы создания новых сортов и их внедрение в практику. Также анализируются критерии сортовых испытаний, такие как экологико-географические условия, урожайность, качественные показатели и устойчивость к вредителям. Статья представляет интерес для специалистов в области селекции и семеноводства, а также студентов, формируя у них теоретические знания и практические навыки.


Abstract:This article discusses the organization of plant breeding in agriculture and the types of variety testing for crops. It outlines the scientific foundations of selection, the stages of developing new varieties, and their implementation in practice. The article also analyzes the criteria for variety testing, including ecological and geographical conditions, yield, quality indicators, and resistance to pests. It serves as a valuable resource for professionals in plant breeding and seed production, as well as for students by providing both theoretical knowledge and practical skills.

19-23 9 2

SOYA O‘SİMLİGİNİNG BİOLOGİYASİ FOYDALİ XUSUSİYATİ, YЕTİSHTİRİSH TEXNOLOGİYASİ

Saksanboyeva Mushtariy Lochinbek qizi

Annotatsiya: Maqolada soya o‘simligini kelib chiqishi ,yashash sharoiti ,tarqalishi marfologiyasi, seleksiyasi va shuni ham takidlab o‘tishimiz keraki, dorivorlik xuxusiyati va undan olinadigan mahsulotlarni ham ahamiyati katta hisoblanadi.


Аннотация: В статье рассматриваются происхождение, местообитание, распространение, морфология, селекция соевых бобов, и, следует отметить, что большое значение имеют также лечебные свойства и получаемые из них продукты.


Abstract: The article discusses the origin, habitat, distribution, morphology, selection of soybeans, and, it should be noted, the medicinal properties and products obtained from them are also of great importance.

12-18 8 3

ПОРЯДОК ЭФФЕКТИВНОЙ ОРГАНИЗАЦИИ МОДУЛЯ «АЛЬДЕГИДЫ И КЕТОНЫ» В ПРОФЕССИОНАЛЬНОМ ОБРАЗОВАНИИ

Сиддикова Яркиной

Аннотация: В работе рассматриваются реформы, проводимые в системе профессионального образования Узбекистана, и особенности повышения интереса учащихся к точным наукам, в том числе математике, на основе модуля «Альдегиды и кетоны». В работе представлены некоторые разработки и методики, связанные с модулем.

8-11 3 1

PROCEDURE FOR EFFECTIVE ORGANIZATION OF THE MODULE "MATHEMATICAL CONCEPTS AS STARTING POINTS FOR DIDACTIC THINKING" IN SECONDARY SPECIALIZED EDUCATIONAL INSTITUTIONS

Davronova Nigora Nabijonovna

Abstract: The work discusses the reforms being carried out in the professional education system in Uzbekistan and the specific aspects of increasing students' interest in exact sciences, including mathematics, based on the module "Logarithmic function and its properties". The work presents some developments and methods related to the module.

167-171 8 0

CLIL-ПОДХОД В ОБУЧЕНИИ РУССКОМУ ЯЗЫКУ СТУДЕНТОВ ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНЫХ СПЕЦИАЛЬНОСТЕЙ: ОПЫТ КОКАНДСКОГО ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНОГО ТЕХНИКУМА

Шохдиёр Рахимович Охунов

Аннотация: Статья посвящена внедрению методики CLIL (Content and Language Integrated Learning — предметно-языковое интегрированное обучение) в преподавание русского языка студентам железнодорожных специальностей. Описывается опыт Кокандского железнодорожного техникума по интеграции профильных дисциплин (например, «Планирование работы дежурного по станции») с обучением русскому языку. В статье анализируются методические подходы, представлены результаты пилотного курса и обозначены перспективы дальнейшего развития.


Abstract: The article focuses on the implementation of the CLIL (Content and Language Integrated Learning) methodology in teaching the Russian language to students of railway specialties. It describes the experience of Kokand Railway Technical School in integrating specialized disciplines (such as "Station Duty Planning") with Russian language instruction. The article analyzes methodological approaches, presents the results of a pilot course, and outlines prospects for further development.
A small lyrical note: CLIL allows you to “kill two birds with one locomotive” — developing both language competence and professional knowledge simultaneously, which is especially relevant in the era of high-speed railway projects.

211-218 7 2

ENGLISH GRAMMAR DIFFICULTIES IN TRANSLATION

Isroilova Nilufar Akromjon qizi

Every language has specific system which differs from that of any other. This is all the more so with respect to English, Uzbek and Russian, whose grammatical systems are typologically and genetically heterogeneous. English and Russian belong to the Germanic and Slavonic group’s respectively of the Indo – European family of languages; the Uzbek language pertains to the Turkic group of the Altaic family. Concerning the morphological type both English and Russian are inflected, though the former is notable for its analytical character and the latter for its synthetic character in the main. Uzbek is an agglutinative language. The importance of grammar in translating sentences and their meaning are discussed in this article.

206-210 3 1

BALIQCHILIK XO’JALIKLARIDA XLORELLA ETISHTIRISH VA UNDAN FOYDALANISH IMKONIYATLARI

Xolbekova Shoira Xasanboy qizi.

Annotatsiya: Xlorella ko’paytirish orqali tovar baliqlarini etishtirishningiqtisodiy ko'rsatkichlarini sezilarli darajada oshirish va baliq mahsulotlari sifatiniyaxshilash, baliqlarning kasallanishini kamaytirish, baliqchilik hovuzlaridagi tabiiyekologik muhitini yahshilash imkoniyati beradi.

202-205 7 1

WORKING WITH DIFFERENT PROFICIENCY LEVELS IN THE ENGLISH EFL CLASSROOM: OUT-OF-CLASS ACTIVITIES

Ergasheva Shahzodaxon Bahodirjon qizi

Abstruct: This article provides an overview of the study’s focus on working with different proficiency levels in the English as a Foreign Language (EFL) classroom, specifically exploring out-of-class activities. The study aims to examine the impact of out-of-class activities on the language development of students with varying proficiency levels. It also seeks to identify effective strategies for incorporating out-ofclass activities to address the diverse needs of learners. The findings are expected to contribute to the enhancement of EFL teaching and learning, providing valuable insights for educators, curriculum developers, and policy makers.

197-201 4 1

FUNCTIONAL DIFFERENCES OF GRADUONYMY IN ACTIVE VERBS OF ENGLISH AND UZBEK

Boyjonova Zarifa Roziqovna, Salimjonova Zarifa Salimjon qizi

Annotation: This article will discuss the problems arousing in the process of differentiating graduonymy in active verbs which are encountered by many scholars during their research.


Аннотация: В этой статье будут обсуждаться проблемы, возникающие в процессе дифференциации градуонимии в активных глаголах, с которыми сталкиваются многие ученые в ходе своих исследований.

192-196 6 0

COMMUNICATIVE DISCOURSE AND COMMUNICATIVE STRATEGY

Teshaboyev Izzatjon Islomjon oʼgʼli, Kenjaboev Sanjarbek Adhamjon oʻgʻli

ABSTRACT


This article describes the political discourse and its specific features, associated types of analysis. Participants of political discourse and their deliminatin during the communication were also studied.


ANNOTATSIYA


Ushbu maqolada siyosiy diskurs va uning o‘ziga xos xususiyatlari, unga bog‘liq bo‘lgan tahlil turlari yoritilgan. Shuningdek, siyosiy diskurs ishtirokchilari va muloqot jarayonida ularning deliminatsiyaga olinishi ham o‘rganilgan.

186-191 10 0

XORIJIY TILLARNI OʻRGATISHDA “MUAMMOLI METOD”NING MOHIYATI VA TA’LIM TEXNOLOGIYASINING AHAMIYATI.

Tashpulatova Feruza Sultanovna

Annotasiya. Taqdim etilayotgan maqola  xorijiy  tillarni  oʻrgatishda muammoli metodning mohiyati va  ta’lim texnologiyasining ahamiyati    masofadan  oʻqitish texnika va texnologiyasining asosi  bu zamonaviy axborot texnologiyalaridir ya'ni multimedia,   Web - texnologiya  elektron virtual kutubxona masofadan turib ta'lim berish taqdim etish texnologiyasi  sun’iy tafakkur tizimlari, Vebinar metodi, Evriktik metodlar  Modul - oʻquv materiali yoki ta'lim mazmunini oʻzaro uygʻunlashtirilgan namunasi Muammoli oʻqitish-Oʻqitishning tabiiy-samarali usuli,  muammoli vaziyatlar yaratish orqali ilmiy bilimlar mantiqini namoyish etadigan oʻqitish jarayonlari ifodalangan.


Аннотация: Представленная статья посвящена сущности проблемного метода и значению образовательных технологий в обучении иностранным языкам. Основой дистанционных методов и технологий обучения являются современные информационные технологии, а именно мультимедиа, Web - технологии, электронная виртуальная библиотека, дистанционное обучение, презентационные технологии, системы искусственного интеллекта, метод вебинаров, эвритические методы. Модуль - модель учебного материала или образовательного контента, которые взаимно интегрированы. Проблемное обучение - естественный и эффективный метод обучения, который выражает логику научного познания через создание проблемных ситуаций. Abstract:  The presented article is devoted to the essence of the problem method and the importance of educational technologies in teaching foreign languages. The basis of distance learning methods and technologies are modern information technologies, namely multimedia, Web technologies, electronic virtual library, distance learning, presentation technologies, artificial intelligence systems, webinar method, heuristic methods. Module - a model of educational material or educational content that are mutually integrated. Problem-based learning is a natural and effective teaching method that expresses the logic of scientific knowledge through the creation of problem situations.

179-185 12 3

TEXNIKA OLIY TA'LIM YUNALISHLARIDA BOʻLAJAK DASTURCHILARNI KASBIY FAOLIYATGA TAYYORLASH METODIKASI

Odilov Yorkin Juraevich, Kholmuodov Zhamshid Bakhriddinovich

Annotasiya: Mazkur maqolada texnika oliy oʻquv yurti “Dasturiy injiniring” ta'lim  yoʻnalishi talabalarini fizika fanini oʻqitish orqali fizikaviy hodisa va jarayonlarni loyihalash va konstruksiyalash boʻyicha kompetensiyalarini shakllantirish, ularni loyihaviy-konstruktorlik faoliyatiga tayyorlash haqida fikr yuritilgan. Undan tashqari fizika oʻquv kursini oʻqitishni tashkil etishning loyihalash bosqichlari va loyihaviy-konstruktorlik faoliyatining mazmuniy blok-sxemasi  aniq misollar orqali tushuntirib berilgan.


Аннотация: В данной статье рассматривается формирование компетенций в проектировании и конструировании физических явлений и процессов посредством обучения физике студентов образовательной программы «Программная инженерия» технического вуза, а также их подготовка к проектно-конструкторской деятельности. Кроме того, на конкретных примерах поясняются этапы проектирования организации преподавания курса физики и содержательная структурная схема проектно-конструкторской деятельности.


Abstract: This article examines the formation of competencies in the design and construction of physical phenomena and processes through teaching physics to students of the educational program "Software Engineering" of a technical university, as well as their preparation for design and engineering activities. In addition, specific examples explain the stages of designing the organization of teaching a physics course and the substantive structural scheme of design and engineering activities.

172-178 9 2

ФУҚАРО МУҲОФАЗАСИ БЎЙИЧА МУТАХАССИСЛАРНИНГ МАЛАКАСИНИ ОШИРИШДА КАСБИЙ ТАЙЁРГАРЛИГИНИ РИВОЖЛАНТИРИШНИНГ ТАҲЛИЛИЙ НАЗАРИЯСИ

Рахмонов Жавлон Зайнитдинович.

Аннотасия: Ушбу мақолада фуқаролик муҳофазаси бўйича мутахассисларни касбий тайёргарлигини малака ошириш жараёнини ривожлантириш, мавжуд хавфсизлик соҳалари ва уларни таҳлилий назарий тамойилларига асосланади:


Аннотация: В данной статье рассматривается развитие процесса профессиональной подготовки специалистов гражданской защиты на основе существующих направлений безопасности и их аналитических теоретических положений:


Abstract: This article examines the development of the process of professional training of civil defense specialists based on existing security areas and their analytical theoretical provisions:

219-223 17 6

FIZIKA DARSLARIDA AXBOROT KOMMUNIKATSIYA TEXNOLOGIYALARIDAN FOYDALANISH

Saydaliyeva Irodaxon Eraliyevna

 Annotatsiya: Tabiiy fanlar ta’limida zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan foydalanish dolzarb metodologik muammolardan biridir. Bugungi zamonaviy dunyo ta’lim sohasidagi har bir detalga zamonaviy nigoh bilan qarashga undaydi. Shu jumladan har bir fanni o‘z o‘quv metodikasidan tashqari, unda zamonaviy innovatsion texnologiyalarni ham mujassamlashtirgan tarzda o‘quvchilarga o‘rgatish samaradorligini oshirish imkoniyatlarni yaratadi. Maqolada fizika fanining dunyo hamjamiyatidagi ahamiyati va ushbu fanni o‘quvchi va talabalarga o‘rgatishda innovatsion texnologiyalardan foydalanish haqida batafsil bayon etilgan.

159-166 10 6

MODERN TREATMENT OF LONG TONE FRACTURES IN DOGS

G‘aniyev S.Sh., Normamatov R.Q.

Abstract . The study of bone fractures in dogs due to various causes, their correction with various surgical methods, the study of differences in the time of bone healing in dogs of different ages, the preparation of dogs before surgery and the care of dogs after surgery, the analysis of literature data and scientific research based on them were conducted. Experimental, comparative, microscopic, surgical examination methods were widely used in this. Based on the data obtained, new methods were used to organize modern measures for the treatment of the disease.

154-158 5 2

QORAMOLLAR GELMINTOZLARINI ZAMONAVIY DIAGNOSTIKA USULLARIDA ANIQLASH

Normamatov R., Shirinova M., G‘aniyev S.

Annotatsiya: Qoramollarda gelmintozlarning parazitlik qilishi chorvachilik sohasiga katta iqtisodiy zarar keltiradi. Ushbu maqola qoramollarda gelmintozlar qo‘zg‘atuvchilarini aniqlashda qo‘llanilayotgan zamonaviy diagnostika usullari haqida adabiyot ma’lumotlari tahlil qilingan. Maqolada diagnostika usullaridan an’anaviy diagnostika usuli, molekulyar diagnostika, serologik diagnostika, tasviriy diagnostika metodlari yoritib berilgan. Zamonaviy diagnostika usullarining chorvachilikdagi ahamiyati, gelmintlar keltirib chiqaruvchi kasalliklarni erta tashxislash, kasalliklarni davolash va chorvachilikda kelib chiqadigan  iqtisodiy zararni oldini olish yordam beradi.

129-153 12 0

FUNKSIONAL BOG'LANISHLARNI KUBIK VA BIKUBIK SPLAYNLAR YORDAMIDA MODELLASHTIRISH: HISOBLASH USULLARI VA DASTURIY TA'MINOTINI PYTHON DASTURLASH TILIDA ISHLAB CHIQISH

Yakubov Jaxongir Rustamjon ogli

Ushbu maqolada funksional bog'lanishlarni kubik va bikubik splaynlar yordamida modellashtirish usullarining keng qamrovli tahlili keltirilgan. Tadqiqot ayniqsa harorat maydonlarini tahlil qilish va murakkab fizik maydonlarni modellashtirish bo'yicha yo'naltirilgan. Interpolyatsiya texnikalari, koeffitsientlarni hisoblash usullari va splayn asosidagi modellashtirish tizimlari uchun dasturiy ta'minot yaratish yondashuvlari batafsil o'rganilgan.

124-128 7 3

ZAMONAVIY DUNYODA RUS TILINING O‘RNI.

Yuldasheva Munira Moydinovna

Annotatsiya:Mazkur maqolada rus tilining zamonaviy jamiyatdagi o‘rni, uning tarixiy shakllanishi, ilm-fan va ta’limdagi roli, MDH mamlakatlaridagi maqomi hamda internet va madaniyat sohasidagi ahamiyati tahlil etilgan. Rus tili global muloqot vositasi sifatida nafaqat tarixiy, balki hozirgi davrda ham dolzarbligini saqlab qolgan. Maqolada, shuningdek, rus tilining duch kelayotgan muammolari va uning kelajakdagi rivojlanish istiqbollari ham ko‘rib chiqilgan. Ushbu tadqiqot rus tilini o‘rganayotganlar va uni ijtimoiy-madaniy fenomen sifatida baholovchilar uchun foydali bo‘lishi mumkin.

120-123 6 1

"RUS TILI – ILM-FAN VA TEXNOLOGIYALAR TILI SIFATIDA"

Yuldasheva Munira Moydinovna, Yunusova Malohat Ergashevna

Annotatsiya: Ushbu maqolada rus tilining zamonaviy ilm-fan va texnologiyalar sohasidagi o‘rni tahlil qilinadi. Tarixan ilmiy meros, texnikaviy hujjatlar va xalqaro kosmik loyihalar rus tilida yuritilgan bo‘lib, u bugungi kunda ham ilmiy-tadqiqotlar va texnik sohalarda muhim aloqa vositasi bo‘lib qolmoqda. Rus tilida chop etilayotgan ilmiy jurnallar, texnologik hujjatlar, oliy ta’lim resurslari MDH va boshqa mamlakatlar mutaxassislari uchun zarur bilim manbai hisoblanadi. Shuningdek, maqolada IT sohasi, dasturlash, kosmik tadqiqotlar va O‘zbekiston misolida rus tilining ahamiyati yoritilgan.

115-119 5 1

RUS TILINING XALQARO ALOQALARDAGI O‘RNI

Yunusova Malohat Ergashevna

Annotatsiya: Ushbu maqolada rus tilining xalqaro aloqalardagi o‘rni, uning tarixiy shakllanishi, diplomatik va iqtisodiy sohalardagi ahamiyati hamda ta’lim va madaniyatdagi roli yoritilgan. Rus tili asrlar davomida ko‘plab xalqlar uchun aloqa vositasi bo‘lib kelgan va bugungi global sharoitda ham o‘z mavqeini saqlab qolmoqda. BMT kabi xalqaro tashkilotlarda rasmiy til bo‘lishi, mintaqaviy siyosiy tuzilmalar va biznes aloqalar tilida keng qo‘llanilishi uni xalqaro maydonda muhim vosita sifatida saqlab qolmoqda. Shuningdek, maqolada rus tilining ta’lim, OAV va madaniy ta’siri orqali jahon miqyosidagi ta’siri ochib berilgan. Ushbu tadqiqot rus tilining zamonaviy jamiyatdagi rolini yanada chuqur anglashga xizmat qiladi.

109-114 7 1

TIRIK ORGANISM TARKIBIDA UCHRAYDIGAN KIMYOVIY ELEMENTLAR VA ULAR BILAN BOG’LIQ KASALLIKLAR.

Abdurahmonova Rohilaxon Solijonovna

Annotatsiya:Ushbu maqolada tirik organizmlar tarkibida uchraydigan kimyoviy elementlar va ular yetishmasa qanday kasalliklar kelib chiqishi  haqida yoritilgan.

103-108 6 0

ПРАВИЛА СОГЛАСОВАНИЯ СУЩЕСТВИТЕЛЬНЫХ С ПРИЛАГАТЕЛЬНЫМИ

Исмоилова Шохсанам Мирзаакбаровна

Аннотация:В данной работе рассматриваются основные правила согласования прилагательных с существительными в русском языке. Под согласованием понимается грамматическая связь, при которой прилагательное изменяется в зависимости от рода, числа и падежа существительного. Особое внимание уделено различиям в согласовании в единственном и множественном числе, а также в разных падежных формах. Анализируются типичные ошибки, допускаемые изучающими русский язык, и приводятся примеры правильного употребления прилагательных в различных грамматических конструкциях. Материал полезен для студентов, преподавателей и всех, кто углубленно изучает грамматику русского языка.