Ushbu sharhda selenning qalqonsimon bez kasalliklari, shu jumladan autoimmun tiroidit, Graves kasalligi, hipotiroidizm va endemik guatr patogenezi va davolashdagi roli ko'rib chiqiladi. Selen antioksidant fermentlarning ishlashida va qalqonsimon gormonlar almashinuvida ishtirok etadi, tirotsitlarni oksidlovchi stressdan himoya qiladi va immunitet reaktsiyasini tartibga soladi. Zamonaviy adabiyot ma'lumotlari bilan tahlil qilinadi
dalillar darajasi bo'yicha klinik ta'sirlarni farqlash (A-C).
Otoimmün tiroiditda selenni qabul qilish tiroid peroksidazasiga antikorlar darajasini pasaytirishi va klinik holatni yaxshilashi, shu bilan birga samaradorlikni oshirishi aniqlandi.
Graves kasalligida va yod bilan kombinatsiyalangan davolashda qo'shimcha talab qilinadi
tasdiqlash. Selenni organizmdagi darajasini laboratoriya baholash asosida tayinlashda individual yondashuv zarurligi ta'kidlangan. Tekshiruv natijalari qalqonsimon bez kasalliklari bo'lgan bemorlarni boshqarish strategiyasini optimallashtirish uchun asos bo'lib xizmat qilishi mumkin.
Ushbu sharhda selenning qalqonsimon bez kasalliklari, shu jumladan autoimmun tiroidit, Graves kasalligi, hipotiroidizm va endemik guatr patogenezi va davolashdagi roli ko'rib chiqiladi. Selen antioksidant fermentlarning ishlashida va qalqonsimon gormonlar almashinuvida ishtirok etadi, tirotsitlarni oksidlovchi stressdan himoya qiladi va immunitet reaktsiyasini tartibga soladi. Zamonaviy adabiyot ma'lumotlari bilan tahlil qilinadi
dalillar darajasi bo'yicha klinik ta'sirlarni farqlash (A-C).
Otoimmün tiroiditda selenni qabul qilish tiroid peroksidazasiga antikorlar darajasini pasaytirishi va klinik holatni yaxshilashi, shu bilan birga samaradorlikni oshirishi aniqlandi.
Graves kasalligida va yod bilan kombinatsiyalangan davolashda qo'shimcha talab qilinadi
tasdiqlash. Selenni organizmdagi darajasini laboratoriya baholash asosida tayinlashda individual yondashuv zarurligi ta'kidlangan. Tekshiruv natijalari qalqonsimon bez kasalliklari bo'lgan bemorlarni boshqarish strategiyasini optimallashtirish uchun asos bo'lib xizmat qilishi mumkin.
Kalinin A.P., Lukyanchikov V.S., Viet N. Sovremennye aspekty tireotoksikoza (lektsiya) [Modern aspects of thyrotoxicosis (lecture)]. Problemy Endokrinologii. 2000;46(4):23–26. https://doi.org/10.14341/probl11860
Troschina E.A., Senyushkina E.S., Terekhova M.A. Rol’ selena v patogeneze zabolevaniy schitovidnoy zhelezy [The role of selenium in the pathogenesis of thyroid diseases]. Klinicheskaya i Eksperimental'naya Tireoidologiya. 2018;14(4):192–205.
Kohrle J. The trace element selenium and the thyroid gland. Biochimie. 1999;81(5):383–387.
Wang Y., Zhang L., Li R., et al. The role of selenium in thyroid autoimmunity and its possible clinical implications. Front Endocrinol (Lausanne). 2022;13:849094. https://doi.org/10.3389/fendo.2022.849094
Ventura M., Melo M., Carrilho F. Selenium and thyroid disease: from pathophysiology to treatment. Int J Endocrinol. 2017;2017:1297658. https://doi.org/10.1155/2017/1297658
Duntas L.H., Benvenga S. Selenium: an element for life. Endocrine. 2015;48(3):756–775. https://doi.org/10.1007/s12020-014-0477-6
Winther K.H., Bonnema S.J., Cold F., et al. Does selenium supplementation affect thyroid function? Results from a randomized, controlled, double-blinded trial. J Clin Endocrinol Metab. 2020;105(12):e4173–e4183. https://doi.org/10.1210/clinem/dgaa659
Toulis K.A., Anastasilakis A.D., Tzellos T.G., et al. Selenium supplementation in the treatment of Hashimoto‘s thyroiditis: a systematic review and a meta-analysis. Thyroid. 2010;20(10):1163–1173. https://doi.org/10.1089/thy.2009.0351
Calissendorff J., Mikulski E., Larsen E.H., Ahrén B. Low selenium levels in Graves' disease: improvement in biochemical values after supplementation with selenite. Biol Trace Elem Res. 2015;165(1):35–41. https://doi.org/10.1007/s12011-015-0244-2
Schomburg L. Dietary selenium and human health. Nutrients. 2019;11(3):685. https://doi.org/10.3390/nu11030685
Chmura U., Trojanowicz B., Bojarowicz H., et al. Selenium and thyroid gland disorders. Nutrients. 2022;14(20):4216. https://doi.org/10.3390/nu14204216
Wu Q., Rayman M.P., Lv H., et al. Low population selenium status is associated with increased prevalence of thyroid disease. J Clin Endocrinol Metab. 2015;100(11):4037–4047. https://doi.org/10.1210/jc.2015-2222
Мафтунабону Айсачева, Ойгул Олимова, Qalqonsimon bezi KASALLIKLARI PATOGENEZIDA VA DAVOLASHDA SELENIYNING O'RNI. KO'RISH. , Universal xalqaro ilmiy jurnal: Jild 2 № 4.5 (2025)