P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
505
ENHANCING THE METHODOLOGY FOR DEVELOPING INCLUSIVE
COMPETENCE IN FUTURE BIOLOGY TEACHERS (A CASE STUDY ON
TEACHING HUMAN ANATOMY AND PHYSIOLOGY)
Raximov Atanazar Karimovich
1
, Yuldashova Iroda Dilshodovna
2
1
Professor, Doctor of Pedagogical Sciences (DSc), Chirchik State Pedagogical University
2
Teacher at the Silk Road Innovation University Independent researcher at the Chirchik State
Pedagogical University
tel. 93-544-62-06 iroda230588@gmail.com
Abstract:
Inclusive education is an essential aspect of modern teaching systems
that ensures equal opportunities for all students, regardless of their physical, intellectual,
or social characteristics. This article discusses the development of inclusive competencies
among future biology teachers, addressing the challenges and social-pedagogical
pedagogical skills, fostering an inclusive approach to teaching, and creating an
initiatives in Uzbekistan to promote inclusive education and improve the quality of
teaching in the field of biology.
Keywords:
Inclusive education, biology teachers, competence, social pedagogy,
pedagogical skills, teaching methods, Uzbekistan, future teachers, educational policy
1
2
2
tel. 93-544-62-06 iroda230588@gmail.com
-
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
506
:
.
ijtimoiy-pedagogik muammo sifatida.
Raximov Atanazar Karimovich
1
, Yuldashova Iroda Dilshodovna
2
1
Chirchiq davlat pedagogika universiteti prof.,p.f.d.(DSc)
2
universiteti
ChDPU mustaqil izlanuvchisi
tel. 93-544-62-06
iroda230588@gmail.com
Annotatsiya:
Inklyuziv ta'lim zamonaviy ta'lim tizimining muhim
shogirdlarga ularning jismoniy, intellektual yoki ijtimoiy
xususiyatlaridan qat'i nazar teng imkoniyatlar yaratishni ta'minlaydi. Ushbu maqola
imoiy-pedagogik muammolarni muhokama qiladi.
-quvvatlaydigan muhitni yaratishning ahamiyatini
chiqiladi.
pedagogika, pedagogik
ta'lim siyosati
Inklyuziv ta'lim
ehtiyojlar
umumiy ta'lim tizimining rivoji uchun muhim ahamiyatga ega.
imkoniyatlarni yaratishga qaratilgan ta'lim tizimidir. Bu ta'lim faqat akademik bilimlar
bilan cheklanmay, shogirdlarning ijtimoiy integrasiyasini ta'minlash, ularni barcha
sohalarda rivojlantirishga xizmat qiladi.
Inklyuziv ta'limning asosiy prinsiplari:
Barcha uchun teng imkoniyatlar
ta'lim imkoniyatlari yaratish.
Individual yondoshuv har bir talabaning individual xususiyatlarini hisobga olish.
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
507
Ijtimoiy va pedagogik integrasiya
jamiyatga moslashgan va ijtimoiy hayotga
integrasiyalashgan shaxslarni tarbiyalash.
Inklyuziv ta'lim, uning tartib-qoidalari va prinsiplari, o
-
bormoqda. Buning barchasi davlatning ta'lim sohasidagi siyosatini yaxshilashga
qaratilgani va ta'lim tizimining barcha toifalarni qamrab olishga intilishidan dalolat
beradi.
y
-huquqiy bazani mustahkamlamoqda.
Ijtimoiy va psixologiyaviy reabilitasiya: Sharqda ta'lim va axloqiy qonunlarning
mavjudligini k
, treninglar
va seminarlar tashkil etilmoqda. Bu ularning fanga oid bilimlarini faqat akademik jihatdan
Inklyuziv ta'limni rivojlantirish masalasi Sharq mutafakkirlarining e'tiborida
shaxsning ma'naviy rivoji va ijtimoiy integrasiyasiga ham e'tibor berish kerakligini
g ahamiyatini tan
olib, uni jamiyatdagi umumiy ta'lim siyosatining ajralmas qismi deb hisoblaydilar. Ular
inklyuziv ta'limga oid bilimlarning boshqalarga nisbatan faqat yangi ma'naviy-ijtimoiy
haq-
Biologiya darslarini shunidek shaxsiy yondoshuvlar va mavzuga oid muammolar bilan
yordam beradi. Buning uchun:
Taktil va sensor usullar: Biologiya fanining murakkab mavzulari, masalan, inson
organizmn
Inklyuziv ta'limga nisbatan mavjud muammolar ham yetarlicha. Bu
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
508
Oqituvchilarning yetarlicha tayyorlanmasligi: Oqituvchilarning barchasi inklyuziv
ehtiyojlarini hisobga olishda muammolar yuzaga keladi.
Moliyaviy va resurs muammolari: Inklyuziv ta'lim uchun maxsus materiallar,
yetishmasligi.
Kul turolik va ijtimoiy tashvishlar: Inklyuziv ta'limga bayonot bergan ba'zi ota-
onalar va jamiyatdagi ayrim qatlamlarning inklyuziv ta'limga qarshi munosabati.
Bu muammolarni hal etish uchun davlatning ta'lim siyosati va oliy ta'lim
etish, innovasion metodlarni joriy etish muhimdir.
Xulosa
kompetentligini rivojlantirish, ijtimoiy-pedagogik muammolarni hal qilishga xizmat
rivojlantirishga yordam beradi.
Foy
2. UNESCO. (2020). INKLYUZIV Education: A Global Agenda.
3. World Health Organization. (2019). The Role of Medical Diagnosis in Education.
4. Heyl, T. & Marks, L. (2020). The Role of Medical Diagnosis in Inclusive
Education. Harvard University Press.
5. Saidov, O. (2022). Zamonaviy tibbiy tashxis usullari va ularning ahamiyati.
Toshkent Pediatriya Tibbiyot Instituti.
6. Smith, J. & Brown, L. (2021). Modern Diagnostic Tools in INKLYUZIV
Education. Journal of Educational Research, 45(3), 123-135.
7. National Institute of Health. (2022). Advancements in Medical Diagnostics and
Their Impact on Learning.
8. European Agency for Special Needs and INKLYUZIV Education. (2019).
Statistics on inkluziv Education in Europe.
10.Safarova S.O.,Yuldashova I.D. OF EDUCATORS INIMPLEMENTING
INCLUSIVE EDUCATION IMPROVEMENT OF PROFESSIONAL INCLUSIVE
COMPETENCES // SCIENCE AND INNOVATION INTERNATIONAL SCIENTIFIC
JOURNAL
VOLUME
2
ISSUE
12
DECEMBER
2023
343-346
.https://doi.org/10528/zenodo.10365033
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
509
tligini
-
-yil 14-mart
22-24 betlar.
i va inklyuziv
-
-
amaliy anjuman MATERIALLARI T.-2024 yil 3 dekabr 43-49 betlar
13.
bdurasulov J. (2024). HARBIY PEDAGOGIKANING BOSHQA FANLAR BILAN
ALOQASI.
52.
https://inacademy.uz/index.php/yo/article/view/28164
OF STUDYING THE BASICS OF MILITARY-PATRIOTIC EDUCATION.
, 3(7), 149 153.
15. N.T.Sobirova, M.M.Usmanova. O'zbekistonda inklyuziv joriy etilishi // Yosh
olimlar axborotnomasi. -Maxsus son (4)2023, 2023-yil.
16. Mirxalilova N.A., D.M.Maxmudova. Funksional savodxonlikni shakllantirish
usullari //
-amaliy anjuman.
2022/12/20.
17. Mirxalilova Nargiza Akbarovna, Haydarova Marjona Rustam qizi. PIRLS
tadqiqoti-
integratsiyasi http://web-journal.ru/ 17-son_4-
-2024 ISSN: 3030-3621. 58-
61 b Retrieved from http://web-journal.ru/index.php/ilmiy/article/view/3827
sinf matematika darslarining tashkil qilishn
Integratsiyasi,
17(4),
62 66.
Retrieved
from
http://web-
journal.ru/index.php/ilmiy/article/view/3828
http://web-journal.ru/
17-son_4-
_Mart -2024 ISSN: 3030-3621
