Mualliflar

  • Sarvar Zokirjonov
    NAMANGAN DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI
  • Abror Toxirov
    NAMANGAN DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.universaljurnal.120439

Kalit so‘zlar:

Python mantiqiy bog‘lovchilar oliy ta’lim dasturlash interaktiv metodika algoritmik tafakkur.

Annotasiya

Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasalarida mantiqiy bog‘lovchilarni o‘qitish jarayonida Python dasturlash tilidan foydalanish imkoniyatlari tahlil qilinadi. An’anaviy usullarga qaraganda interaktiv dasturlash yondashuvlarining afzalliklari ochib beriladi. Talabalarning mantiqiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirishda kod yozish, vizualizatsiya va loyihalarga asoslangan ta’lim metodlarining o‘rni ko‘rsatiladi. Python tilidagi kod misollar orqali talabalar mantiqiy bog‘lovchilarni chuqur o‘zlashtirish imkoniyatiga ega bo‘ladilar.


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

425

SHAKLLANTIRISHNING INNOVATSION YONDASHUV

Zokirjon

zokirjonovs19@gmail.com +998934144636

Toxirov Abror Axrorovich

Abrorbekt985@gmail.com +99820 0000 773

Annotatsiya

usullarga qaraganda interaktiv dasturlash yondashuvlarining afzalliklari ochib beriladi.
Talabalarning mantiqiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirishda kod yozish, vizualizatsiya va

misollar orqali talabalar

metodika, algoritmik tafakkur.

Python


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

426

An innovative approach to developing algorithmic thinking in

teaching the topic of logical connectives based on Python

Teacher of the Mathematics Department of

Andijan State Pedagogical Institute

Teacher of the Department of Mathematics,

Andijan State Pedagogical Institute

Tokhirov Abror Akhrorovich

ABSTRACT

This article analyzes the use of the Python programming language in teaching logical

operators in higher education institutions. It highlights the advantages of interactive
approaches compared to traditional methods. The role of programming in developing

-based code examples, students are

able to practically and deeply understand how logical connectors operate.

Keywords:

Python, logical connectors, higher education, programming, interactive

teaching, algorithmic thinking.

ashning muhum

urlash vositalaridan

foydalanish dolzarb masalaga aylanmoqda. Ushbu maqolada Python dasturlash tilidan

Mavzuning dolzarbligi

Zamonaviy ta'lim tizimida algoritmik tafakkurni shakllantirish yosh avlodning

mustaqil fikrlash, tahliliy yondashuv va mantiqiy mushoh

ularning kelajakdagi kasbiy

Mazkur jarayonda

PisaPython


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

427

va murakkab masalalarni bosqichma-
hisoblanadi. Xususan,

"mantiq

(va, yoki, emas, eksklyuziv yoki va

Shuningdek, PISA xalqaro baholash das

mavzusini PisaPython muhiti orqali

oshirishga va eng asosiysi, algoritmik tafakkurini shakllantirishga xizmat qiladi.

Mazkur mavzuning dolzarbligi shundan

Emas (not) Shartning teskari qiymatini ifodalaydi.
Va (and)
Yoki (or)

Implikatsiya ( , if...then)

birinchi shart rost, i

Ekvivalensiya (

, if and only if)

muhim ahamiyat kasb etadi.

oshiriladi.

A True
B False
print (A and B) # False
print (A or B) # True
print (not A) # False
# Implikatsiyani ifoda qilish
Def ekvivalensiya (p,q):return not p or q
# Ekvivalensiyani ifoda qilish
def ekvivalensiya (p,q): return (p and q) or (not p and not q)
print ( ekvivalensiya (True,True)) #
print ( ekvivalensiya ( False, False)) #
Ushbu kod namunasi orqali talabalar mantiqiy amallarning ishlashini amaliy

1.

Vizualizatsiya orqali tushuntirish


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

428

Masalan, Venn diagrammalar yoki mantiqiy jadvallar yordamida har bir amalning ishlash
mehanizmini tushuntirish mumkin.

2.

Interaktiv dasturiy vositalardan foydalanish

Jupeter Notebook yoki Google Colab platformalarida mantiqiy amallarni bajarish orqali

ul nazariy bilimlarni kod orqali

mustahkamlashga yordam beradi.

3.

Tala

4.

Test va masalalar yordamida bilimlarni mustahkamlash

foydalanish darajasi baholanadi.

O qitishda Python dasturidan foydalanishning afzalliklari

1.

-

mumkin.

2. Haqiqiy masalalar yechimi

Talabalar hayotiy misollar orqali mantiqiy

3. Kreativ fikrlashni rivojlantirish

turli xil algoritmlar ishlab chiqish orqali

Tahlil

tahlil qilish, ketma-ketlikni a
shakllantiradi.

jarayonida mantiqiy shartlar asosida is

vaziyatlarga tatbiq etish imkonini cheklaydi.

nash

ishga, eksperiment

ezroq va aniqroq tushunib olishdi, hamda murakkab

mantiqiy ifodalarni tuzish va yechishda yuqori natijalarga erishishdi. Bu esa interaktiv


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

429

tasdiqlaydi.

Natija

1. PisaPython

qiladi.

2.

xatolarni a

3.

4.

ilarning

5. Mazkur metodika asosida ishlab chiqilgan darslar PISA xalqaro baholash dasturlarida

Xulosa

yordam

beradi. Metodik yondashuv sifatida vizualizatsiya, amaliy kod yozish va test asosidagi

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Guido van Rossum,

Pyhton Tutorial

2. Charles Petzold, Code:

The Hidden Language of Computer Hardware and Software

3. John V.Guttang,

Introduction to Computation and Programming

Pythonda mantiqiy

amallar.

4. Donald Knuth,

The Art of Computer Programming

Mantiqiy ifodalarning algoritmik

yechimlari.

5. Paul Gries, Jennifer Campbell, Jason Montojo,

Practical Programming: An Introduction

to Computer Science Using Python

Bibliografik manbalar

Guido van Rossum, Pyhton Tutorial – Pyhton rasmiy qo‘llanmasi.

Charles Petzold, Code: The Hidden Language of Computer Hardware and Software – Mantiqiy bog‘lovchilarning nazariy asoslari.

John V.Guttang, Introduction to Computation and Programming – Pythonda mantiqiy amallar.

Donald Knuth, The Art of Computer Programming – Mantiqiy ifodalarning algoritmik yechimlari.

Paul Gries, Jennifer Campbell, Jason Montojo, Practical Programming: An Introduction to Computer Science Using Python – O‘qituvchilar uchun Python dasturlash metodikasi.