ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
589
MUAMMOLI TA’LIM TEXNOLOGIYALARIDAN FOYDALANISH METODIKASI
Abduraimova Charos Farxod qizi
Toshkent kimyo xalqaro universiteti magistrati.
+998994508623.
https://doi.org/10.5281/zenodo.13997932
Annotatsiya. Muammoli o‘qitish texnologiyasining mazmunini, uni amalga oshiruvchi
omillari tashkil etadi. Bu omillar - muammoli vaziyat, muammoli ta’limning pedagogik shart-
sharoitlari, muammoli ta’limni amalga oshiruvchi metodlar va muammoli ta’limning o‘quv
motivlari tashkil etadi.
Kalit so’zlari: muammoli o‘qitish, Dars, Didaktika, pedagogik-psixologiya, intellektual
mashqlar, kreativ fikirlash, metodlar.
METHODOLOGY OF USING PROBLEM-BASED EDUCATIONAL TECHNOLOGIES.
Abstract. The content of problematic teaching technology and its implementing factors.
These factors are problematic situation, pedagogical conditions of problem-based
education, methods implementing problem-based education and educational motives of problem-
based education.
Key words: problem-based teaching, Lesson, Didactics, pedagogical-psychology,
intellectual exercises, creative thinking, methods.
МЕТОДИКА ИСПОЛЬЗОВАНИЯ ПРОБЛЕМНЫХ ОБРАЗОВАТЕЛЬНЫХ
ТЕХНОЛОГИЙ.
Аннотация. Содержание проблемной технологии обучения и факторы ее
реализации. Такими факторами являются проблемная ситуация, педагогические условия
проблемного обучения, методы реализации проблемного обучения и воспитательные
мотивы проблемного обучения.
Ключевые слова: проблемное обучение, Урок, Дидактика, педагогико-психология,
интеллектуальные упражнения, творческое мышление, методы.
Hozirgi davrda oliy ta’lim maktablarida eng samarali o‘qitish texnologiyasi – bu
muammoli ta’lim texnologiyasidir. Muammoli ta’lim aqliy faoliyatni rivojlantiruvchi, ijodiy
tafakkur va mustaqil fikrlashni shakllantiruvchi ta’lim texnologiyalari sirasiga kiritilganligi bejiz
emas, albatta. Chunki u faol shaxsni shakllantirishning maqsadi va mazmuniga mos keladi.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
590
Metod (yun. "metodos"— bilish yoki tadqiqot yoʻli, nazariya, taʼlimot) — voqelikni amaliy
va nazariy egallash, oʻzlashtirish, oʻrganish, bilish uchun yoʻl yoʻriqlar, usullar majmuasi, falsafiy
bilimlarni yaratish va asoslash usuli.
Muammoli vaziyat yaratish jarayoning borishida asosan talabalarning fan haqida
tushuncha, tasavvurlarga ega ekanligini bilish o’qtuvchi uchun asosiy masala bo’lishi lozim. Fan
haqida atroflicha malumotga ega bo’lmagan talaba dars jarayonini tushunmagan holda o’tgazadi.
Dars jarayonida o’tilayotgan fani o’qtuvchi bosqichma bosqich tushuntirib malumotlar
bilan boyitish va muammoli vaziyat yaratishda har bir bosqichga moslab vazifalar tayyorlashi
maqsadga muofiq hisoblanadi.
Yuqoridagi keltirilgan fikirlarga asoslangan holda Professor o’qtuvchilar tomonidan
Suxbat metodi yordamida Fan haqida tushuncha berish va har bir talabaning fikrini eshtish va
ularda fan yuzasida ko’nikma hosil qilish orqali ko’zlangan maqsadga erishish mumkun. Suxbat
metodi yordsmida talabalar o’rtasida agtiv va passiv yalabalarni ajratib olish ular o’rtasidagi
tofovutni qisqartirish aktiv talabalar qatoriga qo’shish mhum hisoblanadi. Shiddat bilan
rivojlanayotgan davrda talablarning bilish doirasi va fikrlash qobilyati ham sezilarli o’sib
bormoqda. Ularning qobilyatini to’g’ri shakillantirish asosida Fanni yaxshiroq o’zlashtirish,
kelajak faoliyatida qo’llash imkonini yaratishini tushuntirish darsning katta yutug’i xisoblanadi.
Ta’lim jarayonida hamisha yetakchi o‘rinlardan birini egallab kelgan “Suhbat” metodi
o‘quvchi tafakkuri mustaqilligini ta’minlashda ham qo‘l keladigan metodlardandir. Suhbatda
ishtirok etgan talaba o‘z fikrlarini muhokama qiladi, qarashlarini so‘z bilan ifodalashga
tayyorlanadi. Bu fikrning aniq va muayyan maqsadga yo‘naltirilishini ta’minlaydi. Suhbat
jarayonida o‘quvchida o‘z fikrini aytish, uning to‘g‘riligiga hamsuhbatlarini ishontirish ehtiyoji
tug‘iladi. O‘quvchida o‘z fikrini isbotlash uchun muammoni tushunishi va o’z fikrini
qatnashuvchilarga tushuntira olishini bilish, misollar keltirish ko‘nikmasi shakllanadi, e’tiroz
bildirishga odatlanadi. U hamsuhbatni eshitish, munozarada ishtirok etishga o‘rgatadi, o‘z bilimini
chuqurlashtirishga ehtiyoj tug‘diradi, qiziqishlari doirasini kengaytiradi. Adabiy asarlarni
o‘rganishda “Suhbat” metodi o‘quvchiga nafaqat bilim beradi, balki aqliy faoliyatga ham
yo‘naltiradi. Suhbat davomida har bir o‘quvchining individual jihati namoyon bo‘ladi.
Darslarida to‘g‘ri tashkil etilgan suhbatlarda bitta masala bo‘yicha bir necha talaba, ba’zan
butun guruh fikr aytadi. Suxbat metodini talabalarga tushunarli bo’lishi uchun
Boshlang’ich talimda o’tiladigan tarbiiya fanining darsliklarida berilgan mavzulardan
misol qilish mumkun shunda maktab darsligini talabalar bilan birgalikda o’rganiladi va muhokama
orqali ko’nima shakillanadi.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
591
To’rtinchi sinf tarbiya kitobining 13 mavzusi rostgo’ylik haqida bo’lib bu mavzu yuzasidan
talabalar balki maktab o’quvchilari bilan qiziqarli suxbat tashkil qilish mumkun. Dars jarayonini
to’g’ri tashkil qilish orqali talabalarga shunday savol berish mumkun, Nega bolalar yolg’on
gapiradi? Shu savol orqali talabalar o’z fikirini bildiradi bola pisixologiyasini anglash uchun
talabalar ham bir oz bolalaik davriga qaytish orqali suxbat mavzusi chuqurroq talqin qilinishi
mumkunligini hisobga olsak savol o’zgaradi siz nega yolg’on gapirasiz? Bu savolga javob berish
orqali bolalarning pisixologyasiga kiriladi va muammolar asta sekin yuzaga chiqishi orqali
mavzuda muammoli vaziyat yuzaga keladi. Bo’lg’usi o’qtuvchilar bolalarni gapirtirish yani ularni
rost so’zlashdan qo’rqmaslikga o’rgatishni dars maqsadi sifatida ham qarasa yaxshi natijalarga
erishadi. Tarbiya darslarida dinimizda keltirilgan hadislar haqida ham gapirib o’tilsa va ularga
rivoyat, maqol , sherlar bilan mavzuni yoritilsa ularning ongida chuqur joy egallashi bor xaqiqat.
Hozrgi zamon maktab o’quvchilarining fikirlash doirasin inbatga olsak tarbiya darslarida
o’qtuvchining pisixologik bilimlari ko’plab muammolarni yechishda asos bo’lib hizmat qiladi.
Keys- “Keys-stadi” texnologiyasi (ingliz tilida “case” – to‘plam, chemodan (chamadon),
“study” – muammoli vaziyat; vaziyatli tahlil yoki muammoli vaziyatlarni tahlil qilish) “Keys-
stadi” texnologiyasi talabalarda aniq, real yoki sun’iy yaratilgan muammoli vaziyatni tahlil qilish
orqali eng maqbul variantlarini topish ko‘nikmalarini shakllantirishga xizmat qiladi. U talabalarni
bevosita har qanday mazmunga ega vaziyatni o‘rganish va tahlil qilishga o‘rgatadi
Texnologiyaning asosiy elementlari: ta’lim, boshqarish, muammoni hal qilish, axborotlarni
to‘plash, ularni o‘rganish, ilmiy tahlil, shuningdek, o‘qituvchi va talaba o‘rtasidagi ta’limiy
aloqaning shakl, metod, vositalari hamda o‘quv natijalari sanaladi “Keys-stadi” metodi dastlab
1870 yilda Garvard universitetining huquq maktabi (AQSH)da, 1924 yilda esa Garvard biznes
maktabida qo‘llanilgan. Hozirda ushbu metod xorijiy mamlakatlarda iqtisodiyot va biznes
yo‘nalishlarida keng qo‘llaniladi. Rossiyada esa u o‘tgan asrning 80-yillarida dastlab MDUda,
keyinchalik esa boshqa mamlakatlarning ta’lim tizimida ham faol qo‘llanila boshlagan, Xorijiy
ta’limida keyslarni qo‘llashga nisbatan shunday yondashuv mavjud: keys – bu real hayotning “bir
parchasidir” Ta’limiy xarakterdagi keyslarning turlari:
- talaba faoliyatini tahlil qilish va baholash imkoniyatini beruvchi keyslar;
- muammoning yechimi va qarorlarni tahlil qilishga yo‘naltirilgan keyslar;
- qaror yoki yaxlit muammoni ifodalovchi keyslar
Keys yordamida hosil bo‘ladigan ko‘nikma va malakalar:
Tahliliy ko‘nikma (malaka)lar.
Amaliy ko‘nikma (malaka)lar.
Ijodiy ko‘nikma (malaka)lar.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
592
Muloqot ko‘nikma (malaka)lar.
Ijtimoiy ko‘nikma (malaka)lar.
O‘z-o‘zini tahlil ko‘nikma (malaka)lar
“Keys-stadi”ga qo‘yladigan talablar:
maqsad aniq ifoda etilishi;
ma’lum darajada murakkab bo‘lishi;
ijtimoiy, iqtisodiy, madaniy hayot va pedagogikaning bir necha jihatlarini yorita olishi;
samarali bo‘lishi;
milliy xususiyatlarni o‘zida namoyon eta olishi;
biznes, madaniyat, ta’lim yoki boshqa sohalarga oid tipik vaziyatlarni ifodalashi;
bugungi kun kun dolzarb bo‘lishi;
talabalarda tahliliy tafakkurni rivojlantirishi;
bahs-munozarani tashkil etish imkoniyatini yaratishi;
bir necha yechim (qaror)ga ega bo‘lishi
Keys mavzusi
Keys yechimi
Muammo yechish orqali orttirilgan ko’nikmalar
Mavzuga oida keys talabalarga beriladi.
Aqliy hujum
Aqliy hujum” metodi mumkin qadar katta hajmdagi axborotlarni yig‘ish, o‘quvchilarning
erkin fikr yuritishi imkonini beruvchi interfaol usuldir. U biror muammo bo‘yicha ta’lim
oluvchilar tomonidan bildirilgan erkin fikr va mulohazalarni to‘plab, ular orqali ma’lum bir
echimga kelinadigan metodlar sirasiga kiradi. “Aqliy hujum” metodini yozma va og‘zaki shaklda
qo‘llash mumkin. Og‘zaki shaklda o‘qituvchi – pedagog tomonidan berilgan savollarga ta’lim
oluvchining har biri o‘z fikrini og‘zaki bildiradi. Bunga o‘quvchi talabalar o‘z javoblarini to‘plab
aniq va qisqa tarzda bayon qiladilar. Yozma shaklida esa berilgan savollarga ta’lim oluvchilar o‘z
javoblarini qog‘oz kartochkalarga qisqa va barchaga tushunarli, ko‘rinadigan tarzda yozadilar.
Javoblar doskaga (magnitlar yordamida) yoki “pinbord” doskasiga (ignalar yordamida)
mahkamlanadi. Ushbu metod to‘g‘ri va ijobiy qo‘llanilganda shaxs erkin, ijodiy va nostandart
fikrlashga o‘rganadi.
”Aqliy hujum” metodining afzalligi shundan iboratki, undan foydalanilganda ta’lim
oluvchining barchasini jalb etish imkoniyati tug‘iladi. Shuningdek , ta’lim oluvchilarda muloqot
qilish va munozara olib borish madaniyati shakllanadi. Buning uchun muammo yechimining aniq
va to‘g‘ri ishlab chiqishda ishtirokchilar tashqi ta’sirlarsiz faol qatnashuvchiga aylanadilar.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
593
Ta’lim oluvchilar o‘z fikrini faqat og‘zaki emas, balki yozma ravishda bayon etish
mahorati, mantiqiy va tizimli fikr yuritish ko‘nikmasi shakllanadi. Bildirilgan fikrlar
baholanmasligi o‘quvchilarda turli g‘oyalarni ilgari surishga olib keladi. Bu metod ta’lim
oluvchilarda aqliy qobiliyat va ijodiy tafakkurni rivojlantirish uchun xizmat qiladi. Ushbu metod
A.F.Osborn tomonidan asoslangan va keyinchalik Djek Donald Filips tomonidan yangicha varianti
ishlab chiqilgan, B.A.Aleksandrov tomonidan esa rivojlantirilgan. “Aqliy hujum” metodi ta’lim
beruvchi tomonidan qo‘yilgan maqsadni qarab, o‘rganish yo‘lini amalga oshiriladi:
1.Ta’lim oluvchilarning boshlang‘ich bilimlarini aniqlash maqsad qilib qo‘yilganda, bu
metod darsning mavzuga kirish qismida amalga oshiriladi. 2.Mavzuni takrorlash yoki bir mavzuni
keyingi mavzu bilan bog‘lash maqsad qilib qo‘yilganda – yangi mavzuga o‘tish qismida amalga
oshiriladi.
3.O‘tilgan mavzuni mustahkamlash maqsad qilib qo‘yilganda mavzudan so‘ng darsning
mustahkamlash qismida amalga oshiriladi.
“Aqliy hujum” metodini qo‘llash bosqichma-bosqich olib boriladi.
“Aqliy hujum” metodini qo‘llashdagi asosiy qoidalar:
1.Bildirilgan fikr-g‘oyalar baholanmaydi va tanqidga yo‘l qo‘yilmaydi.
2.Bildirilgan har qanday fikr-g‘oyalar, ular xato yoki to‘g‘ri bo‘lsin inobatga olinib
belgilanib boriladi.
3.Belgilangan vaqt doirasida o‘z fikrini bayon etish istagini bildirgan har bir o‘quvchiga
imkoniyat beriladi.
4.Har bir ta’lim oluvchi fikrlarini aytishga harakat qilishi, qatnashishi shart hisoblanadi.
5.Zarur bo‘lib qolgan taqdirda, bayon etilgan fikrlarga tuzatish kiritishga imkon beriladi.
6.Talabalar tasavvuriga erk beriladi, fikrlarning ko‘pligi yangi fikrlarning tug‘ilishiga
sabab bo‘ladi.
“Aqliy hujum” metodining tuzilmasi
1. Muammoli, topshiriqli savol beriladi
2. Fikr va g‘oyalar eshitiladi va yig‘ib boriladi
3. Fikr va g‘oyalar to‘g‘riligi bo‘yicha guruhlanadi
4. Aniq va to‘g‘ri javob ajratib olinadi va muhokama qilinadi
“Aqliy hujum” metodining afzalliklari:
-Natijalar baholanmaydi ta’lim oluvchilarda turli fikr-g‘oyalar shakllantiriladi;
- Mashg‘ulotda ta’lim oluvchilarning barchasi ishtirok etadi;
- Fikr-g‘oyalar jamlanib boriladi;
- Ta’lim oluvchilarning dastlabki bilimlarini tekshirib borishning
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
594
imkoniyati yaratiladi;
-Ta’lim oluvchilarda mavzuga qiziqish uyg‘otiladi.
“Aqliy hujum” metodining kamchiliklari:
-Ta’lim beruvchi tomonidan savolni to‘g‘ri qo‘ya olmaslik;
-Ta’lim beruvchidan yuqori darajada eshitish qobiliyatining talab
etilishi.
Aqliy hujum metodini barcha fanllar kesimida qo’llasa bo’lganligi sababli ommalashgan
metod hisoblanadi.
REFERENCES
1.
Madraximov S., Madraximova M. ANIQ INTEGRALNI O’QITISHDA GRAFIK
ORGANAYZERLARDAN FOYDALANISH //Interpretation and researches. – 2023. – Т. 1.
– №. 1.
2.
Tursunboyeva M. D. KNOWLEDGE FORMS OF CHILDREN'S ORGANIZATION
DURING EXPERIENCE WITH NATURE //Galaxy International Interdisciplinary Research
Journal. – 2023. – Т. 11. – №. 4. – С. 1029-1032.
3.
Abdulkhaevich A. A. et al. INTERDISCIPLINARY INTEGRATION MAINTENANCE
EDUCATION AT THE PRIMARY STAGE OF EDUCATION //Berlin Studies Transnational
Journal of Science and Humanities. – 2022. – Т. 2. – №. 1.5 Pedagogical sciences.
4.
Matmurodov A. K. TALABALARGA MAKTABGACHA TA’LIM MUASSASALARIDA
BOLALARGA MIQDOR VA SANOQNI O’RGATISH YO’LLARI //Экономика и социум.
– 2022. – №. 4-2 (95). – С. 256-259.
5.
Матмурадов А. К. МЕСТО И РОЛЬ ФИЗИЧЕСКОЙ КУЛЬТУРЫ В ОБЩЕЙ СИСТЕМЕ
ВОСПИТАНИЯ ДЕТЕЙ ДОШКОЛЬНОГО ВОЗРАСТА //Экономика и социум. – 2021.
– №. 9 (88). – С. 528-531.
6.
Ачилова М. С. PIRLS КАК СИСТЕМА ОБУЧЕНИЯ И ОСНОВАНИЯ НАВЫКОВ
ЧТЕНИЯ В МЛАДШИХ КЛАССОВ //Экономика и социум. – 2021. – №. 9 (88). – С.
282-285.
7.
Matmurodov A. K. UMUM TA’LIM MAKTABLARI MATEMATIKA FANINI
O’QITISHDA AXBOROT TEXNOLOGIYALARNING O’RNI //Научно-практическая
конференция. – 2021.
8.
Ibragimovna U. T. MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARNING IJODIY FIKRLASH
JARAYONLARINI O’STIRISHDA INTERFAOL METODLARDAN FOYDALANISH
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
595
//ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ. – 2024. – Т. 40. –
№. 3. – С. 197-200.
9.
Kodirova M. MAKTABGACHA TA’LIM TASHKILOTLARIDA HARAKATLI
O’YINLARNI TASHKIL QILISH VA TAYYORLOV BOLALARDA AXLOQIY VA
IRODAVIY SIFATLARNI SHAKLLANTIRISHDAGI AHAMIYATI //Евразийский
журнал академических исследований. – 2023. – Т. 3. – №. 12. – С. 198-200.
10.
Kodirova M. et al. THE LEVEL OF INFLUENCE OF HYPERACTIVITY ON THE
EDUCATIONAL PROCESS IN PRESCHOOL CHILDREN AND THE IMPORTANCE OF
PARENTS //Science and Innovation. – 2022. – Т. 1. – №. 8. – С. 978-982.
11.
Kodirova
M.
MAKTABGACHA
TA’LIM
YOSHIDAGI
BOLALARDA
GIPERAKTIVLIKNING TA’LIM-TARBIYA JARAYONIGA TA’SIR DARAJASI VA
OTA-ONALARNING AHAMIYATI //Science and innovation. – 2022. – Т. 1. – №. B8. – С.
978-982.
12.
Uchqunovna A. L. MAKTABGACHA TA’LIM TASHKILOT TARBIYACHILARIGA
AKMEOLOGIK YONDASHISH ASOSIDA TA’LIM BERISH MEXANIZMI //Journal of
new century innovations. – 2023. – Т. 35. – №. 1. – С. 61-66.
13.
Абдуллаева Л. У. MAKTABGA TAYYORGARLIK GURUHI BOLALARINING O'QUV
FAOLIYATIDA O'ZINI NAZORAT QILISHNI RIVOJLANTIRISHNING ASOSIY
YONDASHISHLARI //Journal of new century innovations. – 2023. – Т. 23. – №. 2. – С. 183-
188.
14.
Maxmarayimovich S. E. PSYCHOLOGICAL PROPERTIES DEVELOPMENT OF
VOLITIONAL QUALITIES IN PUPILS //Academic research in educational sciences. –
2020. – №. 4. – С. 974-981.
15.
Umarov D. X. et al. THE EFFECTIVENESS OF USING A SET OF SPECIAL EXERCISES
IN ANNUAL PREPARATION TRAINING OF SHORT-DISTANCE RUNNERS //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 742-753.
16.
Jumayev U. X. et al. " PEDAGOGICAL EDUCATION INNOVATION CLUSTER" MEANS
COMMON GOALS AND SPECIFIC INTERESTS //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 2. – С. 552-560.
17.
Turopovich K. R., Rixsibayevna D. S. ENHANCING ENGLISH LANGUAGE LEARNING
THROUGH PEDAGOGICAL TECHNOLOGIES. – 2024.
18.
18.Kazakov R. T. et al. MULTIMEDIA SYSTEMS AND DISTANCE LEARNING
TECHNIQUES IN SPORTS SOX //Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. – №. 9. –
С. 99-105.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
596
19.
Казоқов Р. Т. и др. МАМЛАКАТИМИЗ ЯНАДА ЮКСАЛИШИДА БОЛАЛАР
СПОРТИНИНГ ЎРНИ //Академические исследования в современной науке. – 2023. –
Т. 2. – №. 9. – С. 5-11.
20.
Казоқов Р. Т. и др. ПЕДАГОГИКА ОЛИЙ ТАЪЛИМДА КЕЙС-СТАДИ ТАЪЛИМ
ТЕХНОЛОГИЯСИ АСОСИДА ПЕДАГОГИК МАҲОРАТИНИ ШАКЛЛАНТИРИШ
ЮЗАСИДАН ТАЖРИБА-СИНОВ ИШЛАРИНИНГ НАТИЖАЛАРИ //Академические
исследования в современной науке. – 2023. – Т. 2. – №. 6. – С. 111-115.
21.
Казоқов Р. Т. Кейс стади технологияларидан фойдаланиб талабаларнинг масофавий
таълим технологиялари асосида педагогик маҳоратини шакллантириш //Замонавий
футболни ривожлантириш тенденциялари: муаммо ва ечимлари. – Т. 11. – №. 1.
22.
Jumayev U. X. et al. " PEDAGOGICAL EDUCATION INNOVATION CLUSTER" MEANS
COMMON GOALS AND SPECIFIC INTERESTS //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 2. – С. 552-560.
23.
Musaeva U., Mirzaeva U. Дерматоглифические показатели как критерии для
прогнозирования уровня развития двигательных качеств у спортсменов с учетом
этнических особенностей //Sport ilm-fanining dolzarb muammolari. – 2023. – Т. 1. – №. 3.
– С. 110-112.
24.
Achilov O. H. TO INCREASE THE INTEREST OF ELEMENTARY SCHOOL STUDENTS
IN SPORTS AND TO MAKE THEM REGULARLY ENGAGE IN SPORTS //Educational
Research in Universal Sciences. – 2023. – Т. 2. – №. 1. – С. 218-220.
25.
SEIDALIEVA L. D., MUSAEVA U. A., KHAIDAROV T. S. Comparative Assessment of
Physical Development and Component Composition of the Body Weight of Sportswoman
Participated in Gymnastics //Texas Journal of Multidisciplinary Studies. – 2023. – Т. 17. – С.
87-90.
26.
Musaev M. T., Musaeva U. A. JISMONIY FAOLLIK VA UNING INSON
SALOMATLIGINI MUSTAHKAMLASHDAGI AHAMIYAT //Academic research in
educational sciences. – 2023. – №. 1. – С. 267-273.
27.
Safarova D. D., Musaeva U. A., Khushvakova N. Y. ПОКАЗАТЕЛИ ПАЛЬЦЕВОЙ И
ЛАДОННОЙ ДЕРМАТОГЛИФИКИ В АСПЕКТЕ ПОЛОВОЙ ИДЕНТИФИКАЦИИ
//Academic research in educational sciences. – 2021. – Т. 2. – №. 1. – С. 326-332.
28.
Umarov D. X. et al. THE EFFECTIVENESS OF USING A SET OF SPECIAL EXERCISES
IN ANNUAL PREPARATION TRAINING OF SHORT-DISTANCE RUNNERS //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 742-753.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
597
29.
Jumayev U. X. et al. " PEDAGOGICAL EDUCATION INNOVATION CLUSTER" MEANS
COMMON GOALS AND SPECIFIC INTERESTS //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 2. – С. 552-560.
30.
Boltayeva I. T., Tashnazarov D. Y., Kazaqov R. T. TECHNICAL-TACTICS OF 13-14-
YEAR-OLD FOOTBALL PLAYERS EFFICIENCY OF EDUCATIONAL ACTIONS
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 91-98.
31.
Kazoqov R. et al. MARKETING TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI SPORT
TASHKILOTLARI FAOLIYATI SAMARADORLIGINI OSHIRISH YOLLARI //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 572-578.
32.
Aripov Y. Y. et al. PROFESSIONAL SPORTNI BOSHQARISH MODELLARI //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 597-587.
33.
Jumayev
U.
X.
et
al.
SPORT
SOHASIDA
MARKETING
FAOLIYATINI
RIVOJLANTIRSH //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 588-597.
34.
Умаров Д. Х. и др. USE OF NATIONAL-SPIRITUAL VALUES IN EDUCATIONAL
ACTIVITIES OF PRE-SCHOOL EDUCATIONAL INSTITUTIONS //Modern Science and
Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 455-462.
35.
Рахматова Д. Н. и др. EXPERIMENTAL WORK ON THE ORGANIZATION OF
SPIRITUAL AND EDUCATIONAL WORK AND ITS RESULTS //Modern Science and
Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 447-454.
36.
Djalilova S., Tursunboyeva L., Kazakhov R. ENGAGING ENGLISH LANGUAGE
LEARNING THROUGH SPORTS //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10.
– С. 386-395.
37.
Tursunboyeva L., Djalilova S., Kazoqov R. ABOUT TEACHING SPEAKING //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 376-385.
38.
Jumayev U. X. et al. " PEDAGOGICAL EDUCATION INNOVATION CLUSTER" MEANS
COMMON GOALS AND SPECIFIC INTERESTS //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 2. – С. 552-560.
39.
Boltayeva I. T., Tashnazarov D. Y., Kazaqov R. T. TECHNICAL-TACTICS OF 13-14-
YEAR-OLD FOOTBALL PLAYERS EFFICIENCY OF EDUCATIONAL ACTIONS
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 91-98.
40.
Boltayeva I. T. et al. ANATOMY OF THE EXACT AND NATURAL SCIENCES TEST
TASK //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 99-105.
41.
Казоқов Р. Т. и др. ТАЪЛИМ МУАССАСАЛАРИДА ТАРБИЯВИЙ ТАДБИРЛАРДА
МИЛЛИЙ-МАЪНАВИЙ ҚАДРИЯТЛАРДАН ФОЙДАЛАНИШ. – 2024.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
598
42.
Djurayeva Х. Х., Xodjiyev R. M., Kazoqov R. T. DIFFICULTIES IN TEACHING RUSSIAN
AS A FOREIGN LANGUAGE //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С.
316-326.
43.
Beknazarov S. H. Q., Kazoqov R. T. IDEOLOGICAL THREATS AND IMPORTANT
PROBLEMS OF IDEOLOGICAL EDUCATION, NATIONAL HISTORICAL THINKING
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 1016-1029.
44.
Boltayeva I. T. et al. ANATOMY OF THE EXACT AND NATURAL SCIENCES TEST
TASK //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 99-105.
45.
Бойқобилов А. П. и др. ТУРЛИ МАЛАКАЛИ СПОРТЧИЛАР ТОМОНИДАН ЯДРО
УЛОҚТИРИШНИНГ НАЗАРИЙ ТАҲЛИЛЛАРИ //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 10. – С. 30-40.
46.
Авезова Г. С., Казоқов Р. Т. ҚИСҚА МАСОФАГА ЮГУРУВЧИЛАРНИ МАШҒУЛОТ
ЖАРАЁНИДА ҚЎЛЛАНИЛГАН ТИКЛОВЧИ ВОСИТАЛАРНИ ЖИСМОНИЙ
ТАЙЁРГАРЛИГИГА ТАЪСИРИ //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10.
– С. 205-214.
47.
Шопулатов А. Н., Казоқов Р. Т., Хайдарова Г. М. ҚИСҚА МАСОФАГА
ЮГУРУВЧИЛАРНИ ЖИСМОНИЙ ТАЙЁРГАРЛИГИНИ БАҲОЛАШ //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 197-204.
48.
Бойқобилов А. П. и др. ТУРЛИ МАЛАКАЛИ СПОРТЧИЛАР ТОМОНИДАН ЯДРО
УЛОҚТИРИШНИНГ НАЗАРИЙ ТАҲЛИЛЛАРИ //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 10. – С. 30-40.
49.
Yugay L. P. et al. RECOVERY OF THE BODY OF SHORT-DISTANCE RUNNING
ATHLETES DURING SPORTS TRAINING //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3.
– №. 1. – С. 365-371.
50.
Akbarov A. et al. ANTHROPOMETRIC-PHYSIOLOGICAL INDICATORS OF MIDDLE-
DISTANCE RUNNERS AND RECOVERY OF THEIR BODY DURING TRAINING
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 1. – С. 358-364.
51.
Kim D. et al. PEDAGOGICAL ANALYSIS OF THE PARTICIPATION OF STUDENT
ATHLETES IN THE SWEDISH TEAM AND THE SWEDISH TEAM IN THE
UZBEKISTAN CHAMPIONSHIP IN HEIGHT ATHLETICS //Modern Science and
Research. – 2024. – Т. 3. – №. 1. – С. 346-353.
52.
Nurullayeva D. S. et al. ETHICAL PROBLEMS AND THEM IN THE FIELD OF NATURE
SOLUTIONS //Modern Science and Research.
– 2024. – Т. 3. – №. 1. – С. 480-486.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
599
53.
Kazaqov R. T., Djo'rabayev A. M. MEANS OF RECOVERY OF WORKING CAPACITY
OF SHORT-DISTANCE RUNNERS //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 1.
– С. 902-911.
54.
Kazoqov R. T., Djo’rabayev A. M. DEVELOPMENT OF CYBER SPORTS IN
UZBEKISTAN //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 1. – С. 893-901.
55.
Yaqubov F. M. et al. METHODOLOGY OF SELECTION OF 10-12-YEAR-OLD PLAYERS
AND ORGANIZATION OF TRAINING //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. –
№. 1. – С. 1271-1279.
56.
Казоқов Р. Т. ҚИСҚА МАСОФАГА ЮГУРУВЧИЛАРНИНГ ЖИСМОНИЙ ВА
МАХСУС
ЖИСМОНИЙ
ТАЙЁРГАРЛИК
КЎРСАТКИЧЛАРИНИ
РИВОЖЛАНТИРИШ //Fan-Sportga. – 2022. – №. 7. – С. 53-55.
57.
Гонашвили А. С. и др. Активный досуг узбекской молодежи в аспекте
социологического анализа //Теория и практика физической культуры. – 2020. – №. 3. –
С. 8-8.
58.
Baltayeva I. T. et al. USE OF VIRTUAL LABORATORIES TO CONDUCT FOOTBALL
TRAINING //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 709-718.
59.
Baltayeva I. T. et al. CREATING AN INFORMATION-EDUCATIONAL ENVIRONMENT
USING MODERN INFORMATION AND COMMUNICATION TECHNOLOGIES
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 700-708.
60.
Melziddinov R. A., Akramov B. N., Kazoqov R. T. THE RELATIONSHIP OF THE
EFFICIENCY OF TECHNICAL-TACTICAL ACTIONS OF FOOTBALL PLAYERS WITH
THE LEVEL OF PHYSICAL PREPARATION //Modern Science and Research. – 2024. – Т.
3. – №. 2. – С. 1153-165.
61.
Umarov D. X. et al. NATIONAL MOVEMENT FOR THE DEVELOPMENT OF PRIMARY
CLASS STUDENTS'PHYSICAL PREPARATION USING GAMES //Modern Science and
Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 732-741.
62.
Umarov D. X. et al. THE EFFECTIVENESS OF USING A SET OF SPECIAL EXERCISES
IN ANNUAL PREPARATION TRAINING OF SHORT-DISTANCE RUNNERS //Modern
Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 2. – С. 742-753.
63.
Шопулатов А. Н. Бўлажак мураббийларда жисмоний тарбия ва спорт асосида маънавий
қадриятларни ривожлантириш йўллари //Фан-Cпортга. – 2019. – №. 1. – С. 67-72.
64.
Boltayeva I. T., Tashnazarov D. Y., Kazaqov R. T. TECHNICAL-TACTICS OF 13-14-
YEAR-OLD FOOTBALL PLAYERS EFFICIENCY OF EDUCATIONAL ACTIONS
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 91-98.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
600
65.
Boltayeva I. T. et al. ANATOMY OF THE EXACT AND NATURAL SCIENCES TEST
TASK //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 99-105.
66.
Казоқов Р. Т. и др. ТАЪЛИМ МУАССАСАЛАРИДА ТАРБИЯВИЙ ТАДБИРЛАРДА
МИЛЛИЙ-МАЪНАВИЙ ҚАДРИЯТЛАРДАН ФОЙДАЛАНИШ. – 2024.
67.
Умаров Д. Х. и др. USE OF NATIONAL-SPIRITUAL VALUES IN EDUCATIONAL
ACTIVITIES OF PRE-SCHOOL EDUCATIONAL INSTITUTIONS //Modern Science and
Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 455-462.
68.
Kazoqov R. T. et al. USE OF NATIONAL-SPIRITUAL VALUES IN EDUCATIONAL
ACTIVITIES IN EDUCATIONAL INSTITUTIONS //Modern Science and Research. – 2024.
– Т. 3. – №. 5. – С. 911-918.
69.
Керимов Ф. А. и др. ORGANIZATION OF SPIRITUAL AND EDUCATIONAL WORK
IN PRE-SCHOOL EDUCATIONAL INSTITUTIONS AND FAMILY COOPERATION
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 463-470.
70.
Рахматова Д. Н. и др. EXPERIMENTAL WORK ON THE ORGANIZATION OF
SPIRITUAL AND EDUCATIONAL WORK AND ITS RESULTS //Modern Science and
Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 447-454.
71.
Beknazarov Z. FUTBOLCHILARNING TEXNIK VA TAKTIK TAYYORGARLIGI
//Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 10. – С. 171-174.
72.
Artikov A., Xasanov D. FEATURES OF TEACHING TECHNICAL AND TACTICAL
MOVEMENTS OF 13-15-YEAR-OLD GIRLS IN MINI-FOOTBALL AT A
COMPREHENSIVE SCHOOL //Modern Science and research. – 2022. – Т. 1. – №. 1. – С.
335-345.
73.
Madaminov J., Artikov A. A STUDY OF THE APPLICATION OF THE" BOUNDED"
METHOD IN THE DEVELOPMENT OF QUICK-STRENGTH QUALITIES OF
DIFFERENT YOUNG PLAYERS //Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. – №. 4. –
С. 356-366.
74.
Raimkulov A., Artikov A. DEVELOPMENT OF PHYSICAL FITNESS IN TRAINING
//Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. – №. 4. – С. 285-294.
75.
Nizomiddinov S., Artikov A. ORGANIZATIONAL ACTIONS OF ATTACKS IN THE
GAME OF EUROPEAN FOOTBALL TEAMS //Modern Science and Research. – 2023. – Т.
2. – №. 4. – С. 345-355.
76.
Xasanov D., Artikov A. RESULTS OF INCREASING THE TECHNICAL AND TACTICAL
CAPABILITIES OF FOOTBALL TEAMS //Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. –
№. 4. – С. 243-252.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
601
77.
Choriyev A., Artiqov A. ANALYSIS OF TEAM TACTICAL GAMES IN THE MODERN
FOOTBALL GAME //Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. – №. 4. – С. 221-231.
78.
Sherqulov S., Artiqov A. BASIC REQUIREMENTS FOR MEANINGFUL TRAINING OF
YOUNG PLAYERS //Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. – №. 4. – С. 211-220.
79.
Xudiyarov S., Artiqov A. THE IMPORTANCE OF INTERNATIONAL FOOTBALL
COMPETITIONS IN THE DEVELOPMENT OF GIRLS'FOOTBALL IN OUR COUNTRY
//Modern Science and Research. – 2023. – Т. 2. – №. 4. – С. 232-242.
80.
Artikov A., Abduhamidov J. COMPARISON OF THE RESULTS OF THE PLAYERS
DURING THE GAME //Modern Science and Research. – 2022. – Т. 1. – №. 1. – С. 302-312.
