T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
250
ISSN:3030-3613
YANGI AVLOD FTIZIATRLARI: ILM, FIDOYILIK VA MAS’ULIYAT.
Qo`qon Universiteti Andijon
filiali Tibbiyot fakulteti
“Davolash ishi yonalishi” 1-kurs talabasi
Mahmudjonova Sarvinoz Bahodirjon qizi
Ilmiy rahbar:
Ibragimov Farhod
O`zbekiston,Andijon viliyati Ulug`nor tumani
Emai:
sarvinozmahmudjonova02@gmail.com
+998918793933
Annotatsiya:
Mazkur ishda zamonaviy ftiziatriya yo‘nalishida faoliyat
yuritayotgan yangi avlod shifokorlarining roli, ularning ilmiy yondashuvi, kasbga
bo‘lgan fidoyiligi va yuksak mas’uliyat tuyg‘usi yoritiladi. Ftiziatriya sohasida yuz
berayotgan innovatsion yondashuvlar, sil kasalligini aniqlash va davolashda
qo‘llanilayotgan ilg‘or texnologiyalar, shuningdek, yosh mutaxassislarning bu
jarayonlardagi faol ishtiroki tahlil qilinadi. Yangi avlod ftiziatrlari nafaqat kasbiy
bilimga ega, balki bemorga mehr va sadoqat bilan yondashuvchi, ilm-fan asosida qaror
qabul qiluvchi, sog‘liqni saqlash tizimini rivojlantirishga o‘z hissasini qo‘shayotgan
ijtimoiy mas’ul shaxslardir. Ushbu ishda ularning faoliyati namunali tajriba sifatida
ko‘rsatilib, sohaga bo‘lgan ishonch va hurmat mustahkamlanishiga xizmat qilishi
ko‘zda tutilgan.
Annotation:
This paper explores the role of the new generation of
phthisiatricians, focusing on their scientific approach, professional dedication, and
strong sense of responsibility. It highlights the innovative methods being introduced in
the field of phthisiology, particularly in the diagnosis and treatment of tuberculosis,
and emphasizes the active involvement of young specialists in these advancements.
The new generation of phthisiatricians is characterized not only by their medical
expertise but also by their compassion toward patients, evidence-based decision-
making, and commitment to the development of the healthcare system. This work aims
to present their contributions as exemplary and to reinforce public trust and respect for
the profession.
Аннотация:
В данной работе рассматривается роль нового поколения
фтизиатров, их научный подход к профессии, преданность делу и высокая
степень ответственности. Особое внимание уделяется инновационным методам,
применяемым в современной фтизиатрии, в том числе в диагностике и лечении
туберкулёза, а также активному участию молодых специалистов в этих
процессах.
Новое
поколение
фтизиатров
отличается
не
только
профессиональными знаниями, но и искренней заботой о пациентах, принятием
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
251
ISSN:3030-3613
решений на основе доказательной медицины и стремлением внести вклад в
развитие системы здравоохранения. Цель данной работы — продемонстрировать
их деятельность как образец для подражания и укрепить доверие и уважение к
профессии.
Kalit so‘zlar:
2030 maqsadi, silsiz kelajak, hamkorlik, yangi avlod, barqaror
salomatlik
Kirish
Bugungi kunda inson salomatligini saqlash yo‘lida kurash olib borayotgan har
bir tibbiyot sohasi alohida e’tibor va hurmatga loyiq. Ammo ba’zi yo‘nalishlar bor – u
yerda ishlash uchun nafaqat bilim, balki sabr, metin iroda va fidoyilik talab etiladi.
Ftiziatriya ana shunday sohalardan biridir. Bu kasb vakillari bevosita inson hayotini
xavf ostiga qo‘ygan sil kasalligiga qarshi kurashishda old chiziqda turadilar. Har kuni
yuqumli bemorlar bilan bevosita muloqotda bo‘lish, ularni davolash, ruhlantirish va
ijtimoiy hayotga qaytarish – bu oddiy ish emas, bu chinakam fidoyilikdir.Sil –
insoniyat tarixidagi eng qadimiy va eng ko‘p o‘limga olib kelgan infeksion
kasalliklardan biri bo‘lib, hali-hanuz dunyo sog‘liqni saqlash tizimi uchun jiddiy
muammo bo‘lib qolmoqda. Xususan, O‘zbekistonda ham bu kasallikka qarshi
kurashish davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Har yili
minglab bemorlar aniqlanadi va dori-darmonlar, zamonaviy texnologiyalar orqali
ularni sog‘lom hayotga qaytarish choralari ko‘riladi. Ammo bu ishlar ortida turli
yoshdagi, biroq ayniqsa e’tiborni tortadigan – yangi avlod
ftiziatrlari turibdi.Bu –
endigina diplom olgan, hayot yo‘liga qadam qo‘ygan, zamonaviy bilim va innovatsion
texnologiyalar bilan qurollangan, yuragida kasbiga muhabbat, ko‘zida esa nur bor yosh
shifokorlar avlodidir. Ular nafaqat silga qarshi kurashishda, balki bu kasallikni ijtimoiy
muammo sifatida hal qilishda ham faol ishtirok etmoqdalar. Ular o‘zlarining yangicha
qarashlari, ilg‘or tibbiy yondashuvlari, doimiy izlanishlari bilan ftiziatriyani butunlay
yangi bosqichga olib chiqishga harakat qilmoqdalar.Demak, ushbu maqolada biz yangi
avlod ftiziatrlari qanday shakllanmoqda, ular qanday mas’uliyatni zimmasiga olgan,
qaysi ilmiy va kasbiy yutuqlarga erishmoqda – ana shular haqida fikr yuritamiz. Bu
nafaqat kasbga, balki jamiyatga, insoniyat salomatligiga sodiqlik timsoli bo‘lgan
yoshlarga bag‘ishlanadi.
Asosiy qism
Ftiziatriya — fidoyilikni talab qiluvchi soha.
Tibbiyotning har bir yo‘nalishi o‘ziga xos murakkablikka ega. Ammo shunday
sohasi borki, u nafaqat klinik ko‘nikmalar, balki ichki ruhiy tayyorgarlikni, jasoratni
va fidoyilikni talab qiladi. Bu – ftiziatriya. Boshqa sohalarda shifokor bemorning
sog‘lig‘i uchun kurashsa, ftiziatr ko‘pincha hayot bilan o‘lim oralig‘ida turgan
bemorning irodasini qayta tiklaydi, uni jamiyatga qaytaradi. Bu kasbda inson faqat
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
252
ISSN:3030-3613
bilimga emas, yuragidagi ishonch, sabr va mehrga ham tayanadi.Sil kasalligi oson
yengiladigan kasallik emas. U shunchaki mikroblar emas – bu kasallik ko‘pincha
ijtimoiy qiyinchiliklar, yetarli ovqatlanmaslik, muhit va turmush sharoitlar bilan
chambarchas bog‘liq. Shu sababli ftiziatr faqat davolovchi emas, balki psixolog,
pedagog, ijtimoiy xodim rolini ham bajaradi. Bemor bilan birinchi suhbatdan boshlab
unga ishonch berish, dorilarni to‘g‘ri ichish zarurligini tushuntirish, qarindoshlari bilan
ishlash – bularning barchasi ftiziatr zimmasidagi vazifalardir.Yana bir muhim jihat –
bu kasb xavfli. Ftiziatr har kuni yuqumli bemorlar bilan ishlaydi. Aerozolli infeksiya
yo‘li bilan yuqadigan sil bacillasi ko‘zga ko‘rinmas, ammo hayot uchun xavfli.
Shunday sharoitda shifokor o‘z xavfsizligini ta’minlash bilan birga, har bir bemorga
individual yondashishi lozim. Ayniqsa, bugungi kunda tarqalayotgan multirezistent
tuberkulyoz (MDR-TB) va pre-XDR/XDR-TB holatlari davolashda ancha
murakkablik tug‘diradi. Bu holatlarda oddiy antibiotiklar yordam bermaydi, uzoq
muddatli, kuchli dori vositalari talab etiladi.Shuningdek, ftiziatriya sohasida ishlovchi
shifokorlar ko‘pincha jamiyatda ko‘zga ko‘rinmaydigan, ammo g‘oyat muhim ishni
bajaradilar. Ular yirik shifoxonalarda emas, balki dispanserlarda, qishloqlardagi
poliklinikalarda, profilaktika punktlarida faoliyat yuritadilar. Ular bemorlarni izlab
topadi, ularni davolashga ko‘ndiradi, dori qabul qilishni nazorat qiladi, davo oxiriga
yetkazadi.Mana shunday murakkab va mas’uliyatli mehnatni bajarayotgan inson –
ftiziatr shifokor. Ayniqsa, yangi avlod ftiziatrlari, ular bu sohani faqat kasb emas, balki
hayot tarziga aylantirmoqda. Ular har kuni mehnat qilibgina qolmay, bu sohada tub
o‘zgarishlar qilishga intilmoqdalar. Aynan ularning fidoyiligi tufayli bugun minglab
odamlar hayotga qaytmoqda, sog‘lom jamiyat sari qadam tashlamoqdamiz.
Yangi avlod ftiziatrlari kimlar?
1.Bugungi kunda tibbiyot sohasida yangiliklar va ilmiy yutuqlar juda tez
sur’atlar bilan rivojlanmoqda. Xususan, ftiziatriya sohasida ishlash uchun endi nafaqat
an’anaviy tibbiy bilimlar, balki zamonaviy texnologiyalar, raqamli ko‘nikmalar va
ilmiy izlanishlarga asoslangan yondashuvlar talab qilinadi. Yangi avlod ftiziatrlari —
bu o‘z kasbini yangi g‘oya va yondashuvlar bilan boyitayotgan yosh shifokorlardir.
Ular nafaqat xalqaro tibbiy standartlarga javob bera oladigan, balki o‘z davriga mos,
yangi ko‘nikmalarga ega mutaxassislar sifatida shakllanmoqda.2.Bundan 20 yil avval
ftiziatriya bo‘yicha mutaxassislar asosan klassik o‘qish va klinik tajriba asosida malaka
oshirgan bo‘lsa, hozirgi yosh ftiziatrlar butunlay boshqacha shakllangan. Bugungi
kunda ular zamonaviy o‘quv texnologiyalaridan foydalangan holda tayyorlanmoqda.
Ta’lim jarayonida virtual anatomiya laboratoriyalari
,
simulyatsion o‘qish tizimlari
,
va
problem-asosli o‘qitish metodikalaridan keng foydalaniladi. O‘zbekiston tibbiyot
universitetlarida bugungi kunda yoshlar uchun interaktiv o‘quv dasturlari tashkil
etilgan, ular nafaqat nazariy bilim, balki amaliy ko‘nikmalarni ham rivojlantirishga
qaratilgan.3. Yangi avlod ftiziatrlari ko‘plab xalqaro dasturlar va grantlar orqali
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
253
ISSN:3030-3613
malakalarini oshirmoqda. Masalan
,
WHO va USAID kabi xalqaro tashkilotlar
tomonidan taqdim etilgan stajirovka dasturlari yosh shifokorlarga dunyoning eng ilg‘or
klinikalarida malaka oshirish imkonini yaratadi. Yosh ftiziatrlarga Xalqaro grantlar va
hozirgi zamonning eng yangi ilmiy texnologiyalaridan foydalanish imkoniyatlari
beriladi, bu esa ularning bilimlarini va tajribalarini yangi, ilg‘or yondashuvlarga
asoslaydi. Yangi avlod ftiziatrlari ko‘plab xalqaro dasturlar va grantlar orqali
malakalarini oshirmoqda. Masalan, WHO va USAID kabi xalqaro tashkilotlar
tomonidan taqdim etilgan stajirovka dasturlari yosh shifokorlarga dunyoning eng ilg‘or
klinikalarida malaka oshirish imkonini yaratadi. Yosh ftiziatrlarga Xalqaro grantlar va
hozirgi zamonning eng yangi ilmiy
texnologiyalaridan
foydalanish imkoniyatlari
beriladi, bu esa ularning bilimlarini va tajribalarini yangi, ilg‘or yondashuvlarga
asoslaydi.4. Bugungi yosh ftiziatrlari faqat an’anaviy usullarda ishlamaydi, balki
raqamli tibbiyot va telemeditsinani ham o‘z faoliyatlariga tatbiq etishmoqda. Mobil
ilovalar
,
telemeditsina
platformalari va sun’iy intellekt kabi innovatsion texnologiyalar
yordamida ular bemorlarni masofadan kuzatish, davolash va profilaktika choralari
ko‘rishga muvaffaq bo‘lishmoqda. Misol uchun
,
Daryo Tuberculosis Monitor kabi
ilovalar orqali bemorlar dori-darmonlarni o‘z vaqtida qabul qilishlari va davolash
jarayonini masofadan kuzatish imkoniyatiga ega bo‘lmoqda. Yangi avlod ftiziatrlari
bu texnologiyalarni bemorlar bilan ishlashda samarali qo‘llashmoqda.5. Yosh
ftiziatrlar faqat shifokor sifatida emas, balki jamiyatning sog‘lomlashtirish
jarayonida
faol ishtirok etuvchi etakchilarga ham aylanishmoqda. TB Youth Network UZ kabi
tashkilotlar orqali ular o‘z bilim va tajribalarini boshqalarga o‘rgatib
,
jamiyatda
tuberkulyozga qarshi kurash bo‘yicha ma’rifatli ishlar olib bormoqdalar. Ular
shuningdek
,
sog‘liqni saqlash siyosatida ishtirok etib, yangi strategiyalar va tibbiy
yondashuvlar yaratishda ham faol qatnashmoqdalar.
Yangi avlod ftiziatrlari va innovatsion yondashuvlar.
Yangi avlod ftiziatrlari bugungi kunda klassik tibbiy yondashuvlarni to‘liq
yangilash, ularni zamonaviy texnologiyalar va ilmiy yangiliklar bilan boyitishda faol
ishtirok etmoqdalar. Ularning ish faoliyatida innovatsion metodlar, yangi tibbiy asbob-
uskunalar va ilg‘or davolash usullari muhim rol o‘ynaydi. Bu innovatsiyalar nafaqat
davolash jarayonini tezlashtirish, balki bemorlarning hayot sifatini yaxshilashga ham
yordam bermoqda.Innovatsion diagnostika
usullari
:
Bugungi kunda ftiziatriya sohasida
diagnostika jarayoni yanada aniqroq va samaraliroq bo‘lmoqda.
Yangi avlod ftiziatrlari
genetik testlar
va
PCR texnologiyalaridan
keng foydalanadilar.
Bu texnologiyalar
yordamida tuberkulyozning yangi shakllari, jumladan multirezistent tuberkulyoz
(MDR-TB)
va
XDR-TBni erta bosqichlarda aniqlash mumkin. Shu bilan birga,
doktorlar uchun sun’iy intellekt asosidagi diagnostika tizimlari
yaratilib, bemorlarni
aniqlash jarayonini yanada tezlashtirgan. Misol uchun,
CAD4TB
kabi tizimlar, rentgen
tasvirlarini tahlil qilib, tuberkulyozni aniqlashda yuqori aniqlikni ta’minlaydi.Raqamli
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
254
ISSN:3030-3613
tibbiyot va telemeditsina
:
Innovatsion texnologiyalar o‘zini faqat diagnostika bilan
cheklamaydi, balki davolash jarayonini ham o‘zgartirmoqda.
Telemeditsina
orqali
bemorlar masofadan turib, tajribali ftiziatrlar bilan maslahatlashish imkoniyatiga ega
bo‘lmoqdalar. Yangi avlod ftiziatrlari masofaviy tibbiy yondashuvlarni qo‘llash orqali
bemorlar bilan doimiy aloqada bo‘lishmoqda. Bu esa ayniqsa, qishloq hududlarida
yashovchi bemorlar uchun juda qulay, chunki ular shifokorga borish uchun uzoq yo‘lni
bosib o‘tishga majbur bo‘lmaydilar.
Biologik tahlillar va yangi dori-darmonlar:Yangi avlod ftiziatrlari kasalliklarni
davolashda eng zamonaviy biologik tahlillarni qo‘llashmoqda. Bu tahlillar yordamida
davolash jarayoni individual tarzda olib boriladi, har bir bemor uchun maxsus dori-
darmonlar tanlanadi. Dori terapiyasining personalizatsiyasi (yani, bemorning genetik
xususiyatlariga mos ravishda dori tanlash) tuberkulyozni davolashda eng yangi
innovatsion yondashuvlar sirasiga kiradi. Masalan, Bedaquiline va Delamanid kabi
yangi dori vositalari yordamida multirezistent tuberkulyozni davolashda yuqori
samaradorlikka erishilmoqda.
Ilmiy tadqiqotlar va ilm-fan asosidagi yondashuvlar:Yangi avlod ftiziatrlari
faqat bemorlar bilan ishlash bilan cheklanmaydilar, balki tuberkulyozga qarshi
kurashda ilg‘or ilmiy tadqiqotlar olib borishadi. FTB (Tuberculosis Foundation of
Bangladesh
)
kabi xalqaro ilmiy markazlar bilan hamkorlikda, ular tuberkulyozni
davolashda yangi usullarni ishlab chiqishda ishtirok etishadi. Buning natijasida, yangi
avlod ftiziatrlari yangi immunoterapiya
usullarini ishlab chiqishga yordam berib, sil
kasalligini yanada samaraliroq davolash imkoniyatlarini yaratmoqdalar.
Yoshlarning ilg‘or yondashuvlari va jamoaviy ish:Yangi avlod ftiziatrlari
o‘zlarining innovatsion yondashuvlari bilan birga, jamoaviy ishlash va hamkorlikni
rivojlantirmoqdalar. Interdissipliner yondashuv — bu nafaqat ftiziatrning, balki
psixolog, ijtimoiy ishchi, pedagog va boshqa mutaxassislarning ham birgalikdagi sa’y-
harakatlarini talab qiladi. Yosh ftiziatrlar jamoaviy ishni rivojlantirishda ilg‘or
tizimlarni qo‘llab-quvvatlashadi va bemorlarni kompleks tarzda davolashni
ta’minlashadi.
Yangi avlod ftiziatrlari va ijtimoiy mas’uliyat.
Yangi avlod ftiziatrlari nafaqat sog‘liqni saqlash tizimining zamonaviy
yetakchilari, balki jamiyatda tuberkulyoz (sil)ga qarshi kurashda faol ishtirok etuvchi
ijtimoiy liderlardir. Ularning kasbiy mas’uliyatlari faqat bemorlarning davolanishi
bilan cheklanmaydi, balki butun jamiyatning salomatligini ta’minlashda katta rol
o‘ynaydi. Bugungi kunda tuberkulyozning tarqalishi nafaqat tibbiy, balki ijtimoiy
masala sifatida ham e’tiborga olinmoqda. Shu bois, yangi avlod ftiziatrlari kasblarining
jamiyatdagi o‘rni yanada muhimlashgan.
Tuberkulyozning ijtimoiy muammo sifatida qabul qilinishi:
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
255
ISSN:3030-3613
Tuberkulyoz faqat tibbiy kasallik emas, balki ijtimoiy omil hamdir. Silni
o‘tkazish, bemorlar bilan ishlash, ular uchun davolashning ijtimoiy sharoitlarini
yaxshilash — bularning barchasi ftiziatrlarning faoliyatida alohida o‘rin tutadi. Yangi
avlod ftiziatrlari bu kasallikni faqat tibbiy jihatdan yengishga harakat qilishmaydi,
balki uning tarqalishini oldini olish uchun ijtimoiy mas’uliyatni o‘z zimmalariga
olishadi. Masalan, ular tuberkulyozga chalingan bemorlarning ijtimoiy maqomini
yaxshilash, ularga psixologik yordam ko‘rsatish va kasallikni yengish bo‘yicha
qo‘llab-quvvatlashni ham o‘z vazifalari sifatida ko‘rishadi.
Kasallikni oldini olish va targ‘ibot ishlarida ishtirok etish:
Yangi avlod ftiziatrlari tuberkulyozning tarqalishini kamaytirish uchun faqat
davolash bilan emas, balki kasallikni oldini olish va ma’rifatni oshirish borasida ham
faol ish olib bormoqdalar. Ular jamiyatda sog‘lom turmush tarzini targ‘ib
qilish
,
tuberkulyozning oldini olish bo‘yicha axborot kampaniyalarini tashkil etishadi. “Silga
qarshi kurashish haftaligi”
kabi tadbirlarda, ular aholiga kasallikning oldini olish,
ularning belgilari, davolash usullari haqida ma’lumotlar taqdim etadilar. Bu
yondashuvlar orqali yosh ftiziatrlari tuberkulyozni nafaqat tibbiy, balki ijtimoiy
muammo sifatida ko‘rishni targ‘ib qilishadi.
Jamiyatda tuberkulyozga nisbatan stereotiplarni yengish: Tuberkulyozga
chalingan odamlar ko‘pincha jamiyat tomonidan izolyatsiya qilinadi yoki ularga
nisbatan salbiy stereotiplar mavjud bo‘ladi. Yangi avlod ftiziatrlari bu stereotiplarni
yengishda ham faol ishtirok etmoqda. Ular bemorlarni ijtimoiy hayotga qaytarish,
ularni ishga joylashtirish yoki ta’lim olishlari uchun ko‘maklashishadi. Shuningdek,
yosh ftiziatrlar jamiyatni tuberkulyoz haqida xabardor qilish
,
kasallikka qarshi ehtiyot
choralarini ko‘rish borasida keng targ‘ibot ishlarini amalga oshiradilar. Bu orqali
ularning asosiy maqsadi — tuberkulyozga qarshi kurashda jamiyatni faollashtirishdir.
Yosh ftiziatrlari va ijtimoiy xizmatlar
:
Yangi avlod ftiziatrlari ko‘pincha faqat kasallikni davolash bilan cheklanmaydi,
balki ijtimoiy xizmatlar bilan ham shug‘ullanadilar. Ular nafaqat bemorlar bilan tibbiy
ishlarda, balki ularning kundalik turmushini yaxshilashga harakat qilishadi. Bunga,
masalan, bemorlarga ruhiy va psixologik yordam ko‘rsatish, dori-darmonlarni to‘g‘ri
va muntazam ravishda qabul qilishga yordam berish, bemorlarning ijtimoiy muhitini
yaxshilash uchun turli ijtimoiy xizmatlarni taqdim etish kiradi. Bularning barchasi
ijtimoiy mas’uliyat doirasida amalga oshiriladi va bemorning davolanish jarayonini
yengillashtiradi.
Global hamkorlik va tajriba almashish:
Yangi avlod ftiziatrlari faqat o‘z mamlakatlarida emas, balki xalqaro maydonda
ham ijtimoiy mas’uliyatni o‘z zimmasiga olmoqdalar. Ular Xalqaro Tuberkulyoz
Jamg‘armasi (Global Fund) kabi tashkilotlar bilan hamkorlikda global miqyosda
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
256
ISSN:3030-3613
tuberkulyozga qarshi kurashishda faol ishtirok etmoqda. Bu hamkorlik natijasida,
yangi avlod ftiziatrlari boshqa mamlakatlar tajribasini o‘rganish, innovatsion
yondashuvlarni qo‘llash va ijtimoiy muammolarni hal qilishda yangi usullarni ishlab
chiqishga yordam bermoqda.
Xulosa
Yangi avlod ftiziatrlari – bu nafaqat zamonaviy tibbiyot texnologiyalariga ega
bo‘lgan, balki insoniy mas’uliyatni o‘z zimmasiga olgan fidoyi shifokorlardir. Ular,
ilm-fan va texnologiyaning eng yangi yutuqlarini o‘z kasbiga tatbiq etish orqali
tuberkulyozga qarshi kurashda yangi ufqlarni ochmoqdalar. Yangi avlod ftiziatrlari o‘z
bilimlari va ko‘nikmalari bilan nafaqat kasalliklarni davolashda, balki bemorlarning
hayotini yaxshilash, ularning ijtimoiy integratsiyasini ta’minlash, va tuberkulyozni
jamiyatda keng targ‘ib qilishda ham faol ishtirok etishmoqda.Bugungi kunda bu yosh
shifokorlar faqat tibbiy yordam ko‘rsatish bilan cheklanmaydilar. Ular sog‘liqni
saqlash tizimini yangilash, zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash, va tuberkulyozga
qarshi kurashda jamiyatni jalb qilishda yetakchilik qilmoqdalar. Ularning fidoyiligi va
mas’uliyati tuberkulyozni nafaqat tibbiy, balki ijtimoiy va iqtisodiy muammo sifatida
hal qilishda muhim ahamiyatga ega.Agar yangi avlod ftiziatrlari tomonidan olib
borilgan ishlar va ularga qo‘llab-quvvatlovchi ilmiy yondashuvlar davom etadigan
bo‘lsa, tuberkulyozga qarshi kurashda katta yutuqlarga erishishimiz mumkin. Bu
shifokorlarning mas’uliyatli va innovatsion yondashuvlari tufayli kelajakda
tuberkulyozni butun dunyo bo‘ylab kamaytirish va umuman yo‘q qilish imkoniyatlari
mavjud. Shuning uchun, yangi avlod ftiziatrlari jamiyatning salomatligini saqlashda,
butun dunyoda tuberkulyozga qarshi kurashda o‘z o‘rniga ega bo‘lgan haqiqiy
etakchilardir.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
World Health Organization (WHO).
Global Tuberculosis Report 2023.
Geneva:
WHO,
2023.
https://www.who.int/publications/i/item/9789240077664
2.
WHO Regional Office for Europe.
Tuberculosis country profile: Uzbekistan
(2023).
https://worldhealthorg.shinyapps.io/tb_profiles
3.
Global Fund.
Uzbekistan Grant Performance Report: TB Program 2022–2023.
4.
USAID Uzbekistan.
USAID and partners introduce new TB diagnostic devices
across
regions
(2023).
https://www.usaid.gov/uzbekistan
5.
Ministry of Health of the Republic of Uzbekistan.
Sog‘liqni saqlash vazirligi
statistik
byulleteni,
2023-yil.
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
64-son_3-to’plam_Iyun-2025
257
ISSN:3030-3613
6.
Uzbekistan National TB Program.
Tuberkulyozga qarshi kurash davlat dasturi,
2021–2025.
(O‘zbekiston Respublikasi sog‘liqni saqlash vazirligi hujjati)
7.
Stop TB Partnership.
The Global Plan to End TB 2023–2030.
8.
M. T. Mirzayeva, S. T. Toshmatova.
Zamonaviy ftiziatriyada qisqa muddatli
davolash sxemalari.
// “Tibbiyotda innovatsiyalar” jurnali, 2022, №4.
9.
Fayziyeva N.A.
Ftiziatriyada sun’iy intellektdan foydalanish imkoniyatlari.
//
“Tibbiy axborot” jurnali, 2023, №2.
10.
Yunusova D. B.
Ftiziatriyada psixososial yondashuv: bemor bilan ishlashda
muhim omillar.
// ToshPTI ilmiy axborotnomasi, 2021, №1.
11.
European Respiratory Journal.
Short-course treatment regimens for multidrug-
resistant
TB:
recent
evidence
review.
ERJ,
2022.
https://erj.ersjournals.com
12.
CAD4TB.
Artificial intelligence for automated chest X-ray reading in TB
screening.
https://www.delft.care/cad4tb
13.
TB Youth Network Uzbekistan.
Yosh ftiziatrlar harakati: jamiyatga xizmat,
sog‘liq uchun fidoyilik.
2023-yil hisoboti.
