T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
59-son_4-to’plam_Aprel-2025
228
ISSN:3030-3613
OʻQITUVCHILARNING MALAKASINI OSHIRISH TIZIMINING
MOHIYATI VA AHAMIYATI.
Jizzax viloyati pedagogik mahorat
markazi Pedagogika va psixologiya
kafedrasi dotsenti, p.f.f.d(PhD)
Ko‘bayev Akmal Sirliyevich
Annotatsiya:
Mazkur maqolada taʻlimning mamlakat taraqqiyotidagi oʻrni,
taʼlim sifatini oshirish va ahamiyati,
malakasini oshirish tizimining mohiyati va
ahamiyati
,
oʻqituvchilarning malakasini oshirish tizimini innovasion boshqarish ishlab
chiqish va amaliyotga tatbiq etish muhim ahamiyati qisqacha bayon etilgan.
Kalit so‘zlar:
ta’limda
innovatsion texnologiyalar,
o‘qituvchilarning
malakasini oshirish tizimi, kasbiy rivojlanish, interaktiv usullar, innovatsion metodlar,
raqamli ta’lim texnologiyalar.
Аннотация:
В данной статье кратко излагается роль образования в
развитии страны, повышение и значение качества образования, сущность и
значение системы повышения квалификации, важность разработки и внедрения
в практику инновационного менеджмента системы повышения квалификации
учителей.
Ключевые слова:
инновационные технологии в образовании, система
повышения
квалификации
учителей,
профессиональное
развитие,
интерактивные методы, инновационные методы, цифровые образовательные
технологии. s узбекский перевод
Annotation:
This article summarizes the role of education in the development
of the country, the importance of improving and improving the quality of education,
the essence and importance of the system of professional development, the important
importance of developing and practicing innovative management of the system of
training of teachers.
Keywords:
innovative technologies in education, teacher training system,
professional development, interactive methods, innovative methods, digital education
technologies.
Oʻzbekiston Respublikasining taʼlim sohasidagi davlat siyosatini amalga
oshirish, umumiy oʻrta taʼlimni rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari hamda maktab
ta‘limi sifatini yaxshilashda pedagog va rahbar xodimlarining pedagogik etika va
muloqot madaniyati, ta‘limdagi islohotlar va sohaga doir me‘yoriy-huquqiy hujjatlar
mazmuni, shaxsga yoʻnaltirilgan ta‘lim tamoyillari, ta‘lim-tarbiya jarayoniga
oʻqitishning ilgʻor, innovatsion texnologiyalarini samarali joriy etishga ilmiy
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
59-son_4-to’plam_Aprel-2025
229
ISSN:3030-3613
yondashuvi, sinfni boshqarish, otaonalar va oʻquvchilar bilan muloqot va hamkorlik
qilish, inklyuziv taʼlimni tashkil etish, oʻquvchilar faoliyatini baholash usullari,
Xalqaro baholash dasturlari talablari asosida ta‘lim sifatini oshirish mexanizmlari
boʻyicha tegishli yangi bilim, koʻnikma, malaka va kompetensiyalarni shakllantirishga
yoʻnaltirilgan.
O‘qituvchilarning malakasini oshirish tizimi – bu pedagoglarning kasbiy bilim
va ko‘nikmalarini yangilash, o‘quv jarayonida innovatsion texnologiyalarni qo‘llash,
shuningdek, zamonaviy ta’lim talablari asosida pedagogik mahoratlarini
rivojlantirishga qaratilgan doimiy jarayondir.
Malaka oshirish tizimi quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
-
o‘qituvchilarning kasbiy rivojlanishi pedagogik va metodik ko‘nikmalarni
muntazam ravishda takomillashtirish;
-
zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan foydalanish interaktiv usullar, raqamli
texnologiyalar va masofaviy ta’lim platformalaridan samarali foydalanish;
-
innovatsion pedagogik yondashuvlarni joriy etish konstruktiv yondashuvlar,
differensial va individual ta’lim metodlarini qo‘llash;
-
kasbiy kompetensiyalarni oshirish o‘qituvchilarni yangilangan ta’lim
standartlari va dasturlariga moslashtirish.
Ta’lim sifatini oshirishda malakali pedagoglarning roli katta bo‘lib, ularning
bilim va tajribasi o‘quvchilarning ta’lim natijalariga bevosita ta’sir qiladi. Shuning
uchun, malaka oshirish tizimi quyidagi jihatlari bilan ahamiyatlidir:
o‘qituvchilar doimiy ravishda yangilanayotgan pedagogik texnologiyalarni
o‘zlashtiradi;
ilmiy-tadqiqot va innovatsion loyihalarda ishtirok etish orqali ta’lim jarayoni
takomillashtiriladi;
o‘quvchilarning qobiliyatlari va ehtiyojlariga mos keluvchi ta’lim
yondashuvlarini joriy etish imkoniyati yaratiladi;
yangi bilim va tajribalarga ega bo‘lish orqali pedagogik faoliyatda samaradorlik
oshadi;
o‘qituvchilarning tashabbuskorligi, innovatsion fikrlash qobiliyatlari
rivojlanadi;
kasbiy faollik va pedagogik jarayonga bo‘lgan qiziqish kuchayadi;
masofaviy va raqamli ta’lim texnologiyalaridan foydalanish imkoniyati
kengayadi;
innovatsion metodlar, jumladan, STEAM ta’limi, gamifikatsiya va loyihaviy
ta’limni joriy etish imkoniyati yaratiladi;
ta’lim sohasidagi davlat siyosati va xalqaro tajribalarga mos keluvchi malaka
oshirish dasturlarini ishlab chiqish;
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
59-son_4-to’plam_Aprel-2025
230
ISSN:3030-3613
ta’lim standartlarining yangilanib borishiga moslashish va ularni amaliyotga
joriy etish;
o‘qituvchilarni jamiyat va iqtisodiy o‘zgarishlarga mos holda kasbiy
rivojlantirish.
O‘qituvchilarning malakasini oshirish tizimini takomillashtirish ta’lim sifati va
pedagoglarning kasbiy rivojlanishiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi. Zamonaviy ta’lim
talablari o‘qituvchilardan yangi texnologiyalar, innovatsion metodlar va raqamli ta’lim
resurslaridan samarali foydalanishni talab qiladi. Zamonaviy ta’lim talablariga javob
beradigan, ilg‘or pedagogik texnologiyalarni qo‘llay oladigan o‘qituvchilarni
shakllantirish orqali jamiyatning intellektual va madaniy rivojlanishiga hissa qo‘shish
mumkin.
O‘qituvchilar malakasini oshirish tizimini takomillashtirish ta’lim sifati,
pedagoglarning kasbiy rivojlanishi va ta’lim jarayonining innovatsion o‘zgarishlariga
moslashishini ta’minlaydi. Yuqorida keltirilgan yo‘nalishlarni amalga oshirish orqali
o‘qituvchilarning kasbiy mahoratini oshirish va ularni zamonaviy ta’lim standartlariga
moslashtirish mumkin.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi “2022-2026-
yillarga mo‘ljallangan yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida” PF-
60-son Farmoni, - T.: 2022.
2.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 29-apreldagi “O‘zbekiston
Respublikasi Xalq ta‘limi tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini
tasdiqlash to‘g‘risida” PF-5712-son Farmoni, - T.: 2019.
3.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 11-maydagi “2022-2026-yillarda
maktab ta‘limini rivojlantirish bo‘yicha milliy dasturni tasdiqlash to‘g‘risida” PF-
134-son Farmoni, - T.: 2022.
4.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-maydagi “Maktabgacha va
maktab ta‘limi vazirligi hamda uning tizimidagi tashkilotlar faoliyatini samarali
tashkil etish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-79 son Farmoni, - T.: 2023.
5.
Sharipov Sh., Zokirov I., Tohirov O‘. va b. Umumiy o‘rta ta‘limning kasbga
yo‘naltirilgan mazmunini klaster texnologiyalari. Metodik tavsiyanoma. –T.: «ABU
MATBUOT-KONSALT», 2012.
6.
Sharipov Sh.S., Vorobyov A.I., Muslimov N.A., Ismoilova M. Kasb ta‘limi
pedagogikasi. - Toshkent., 2005.
7.
Tolipova J. Pedagogik kvalimetriya. O‘quv qo‘llanma. TDPU. –Toshkent. 2017.