www.e-itt.uz
III SON. 2024
313
СОЛИҚ МАЪМУРЧИЛИГИНИ РАҚАМЛАШТИРИШ ШАРОИТИДА СОЛИҚ
НАЗОРАТИНИ ТАКОМИЛЛАШТИРИШ МАСАЛАЛАРИ
Шодмонов Даврон
Тошкент халқаро Кимё университети
ORCID : 0009-0009-9867-7020
Аннотация.
Мазкур мақолада рақамли иқтисодиёт шароитида солиқ
назоратининг назарий масалалари ёритилган. Солиқ назоратининг шакллари ва
турлари бўйича ўтказилган текшириш натижалари амалиётдан олинган
маълумотлар асосида келтирилган.
Калит сўзлар:
рақамлаштириш, солиқ, солиқ назорати, солиқ текшируви,
солиқ аудити
ВОПРОСЫ СОВЕРШЕНСТВОВАНИЯ НАЛОГОВОГО КОНТРОЛЯ В УСЛОВИЯХ
ЦИФРОВИЗАЦИИ НАЛОГОВОГО АДМИНИСТРИРОВАНИЯ
Шодмонов Даврон
Ташкентский международный университета Кимё
Аннотация.
В данной статье рассмотрены теоретические вопросы
налогового контроля в условиях цифровой экономики. Результаты проверок
налогового контроля по формам и видам представлены на основе информации,
полученной из практики.
Ключевые слова:
цифровизация, налог, налоговый контроль, налоговая
проверка, налоговый аудит
ISSUES OF IMPROVING TAX CONTROL IN THE CONTEXT OF
DIGITALIZATION OF TAX ADMINISTRATION
Shodmonov Davron
Kimyo International University in Tashkent
Аbstract.
This article discusses theoretical issues of tax audit in the digital economy.
The results of tax control audits by form and type are presented on the basis of information
obtained from practice.
Keywords:
digitalization, tax, tax control, tax audit.
UOʻK: 336.201
313-319
www.e-itt.uz
III SON. 2024
314
Кириш
.
Солиқ маъмурчилигини рақамлаштириш шароитида солиқ назорати солиқ
тўловчилар томонидан солиқ мажбуриятларининг бажарилиши тўғрисидаги
маълумотларни таҳлил қилиш ва таққослаш қўшимча солиқлар, жарималар ва пенялар
шаклида бюджетга қўшимча тўловларни ундириш
имконини берувчи ҳамда бу орқали
солиқ қонунчилигини бузилишини олдини олиш ёки минималлаштиришни
таъминлайдиган турли рақамли ахборот
-
коммуникация технологияларини кенг жорий
этиш асосида ўтказилади.
Иқтисодиётини рақамлаштиришнинг ривожланиши шароитида солиқ назоратини
ва умуман солиқ тизимини ўзгартириш заруратга айланди, чунки рақамлаштириш
катта маълумотлар ва рақамли технологиялардан фойдаланишни ўз ичига олади. Солиқ
назоратини ривожлантиришнинг асосий муаммоларидан бири бу "катта маълумотлар"
(Big Date) деб аталадиган технологияларни жорий этишдир. Ушбу технологиялар (Big
Date) туфайли солиқ органлари учун бир қатор имкониятлар очилади: улар солиқ
тўловчи ҳақидаги маълумотларга эга бўлади, солиқ тўловчиларнинг ноқонуний
фаолиятини ва солиқ тўлашдан бўйин товлаш ҳолатларини аниқлайди.
Иқтисодиётни рақамлаштириш шароитида солиқ назорати солиқ тўловчилар
томонидан солиқ мажбуриятларининг бажарилиши тўғрисидаги маълумотларни
таҳлил қилиш ва таққослаш қўшимча солиқлар, жарималар ва пенялар шаклида
бюджетга қўшимча тўловларни ундириш имконини берувчи ҳамда бу орқали солиқ
қонунчилигини бузилишини олдини олиш ёки минималлаштиришни таъминлайдиган
турли рақамли ахборот
-
коммуникация технологияларини кенг жорий этиш ва
қўллашга асосланади.
Иқтисодиётни рақамлаштириш жараёнлари ва умуман солиқ тизимини
ривожлантириш, жумладан, солиқ назорати билан ўзаро боғлиқ бўлиб, у ҳозирги кунда
нафақат илмий мунозаралар объекти, балки жиддий амалий муаммога ҳам айланиб
бормоқда. Амалиёт нуқтаи назаридан ўрганилаётган масала иқтисодиётни
рақамлаштириш шароитида солиқ хизмати фаолиятини биринчи босқичда, рақамли
иқтисодиёт шароитида эса кейинги босқичда аниқ ташкил этиш билан боғлиқ
муаммоларни ҳал этиш зарурлигини тавсифлайди. Рақамли макон жуда кенг кўламли ва
субъектларнинг солиқларни тўламаган ҳолда даромад олиш имкониятлари шунчалик
кенгки, бундай имкониятларнинг яратилиш ва улардан фойдаланиш тезлиги ҳам жуда
тез ўсиб бормоқда. Натижада, давлатларнинг барча солиқ хизматлари ва солиқ назорати
тизимлари ҳам назоратни керакли даражада амалга ошира олмайди. Бу эса солиқ
назорати тизимини рақамлаштиришни талаб қилади.
Адабиётлар шарҳи
.
Ҳoзиpги вaқтдa солиқ маъмуриячилиги ва солиқ назоратини рақамлаштириш
масалалари мaмaлaкaтимиз вa xopижий aдaбиётлapдa тeз
-
тeз ишлaтилaдигaн тушунчa
бўлиб қoлмoқдa. Биpoқ, мeъёpий ҳуқуқий ҳужжaтлapдa ҳaм, иқтиcoдий aдaбиётлapдa
ҳaм юқоридаги тушунчaлар ҳap xил тaлқин қилинмoқдa.
Солиқ назоратини аҳамиятини Голик ва Асатрянлар (2019) ўз тадқиқотларида
қуйидагича эътироф этишган: “Сўнгги йилларда солиқ тўлашдан бўйин товлашнинг
асосий мақсадини кўзловчи турли “кулранг” схемаларни амалий қўллаш муҳим аҳамият
касб этаётганини таъкидлайдилар. Ушбу муаммони ҳал қилиш солиқ назоратини амалга
ошириш орқали таъминланади, у давлат томонидан тартибга солишнинг шакллари ва
усуллари тизими сифатида ишлайди ва Россия хавфсизлигини нафақат ҳуқуқий, балки
иқтисодий характердаги чора
-
тадбирлар орқали таъминлайди
.
Бу борада Ефремова (2017) қуйидаги фикрларни билдирган, самарали солиқ
назоратини ташкил этишнинг биринчи навбатдаги шарти эса солиқ ва бухгалтерия
www.e-itt.uz
III SON. 2024
315
ҳисоботларининг
электрон тарзда тақдим этишнинг замонавий илғор ахборот
технологик тизимга асосланган солиқ назорати ҳисобланади
.
У збекистон Республикаси Солиқ кодексининг 136-моддасида солиқ назоратининг
солиқ текширувлари ва солиқ мониторинги шаклида амалга ошириш ку зда тутилган.
Шунингдек, У збекистон Республикаси Солиқ кодексининг 137-моддасида солиқ
текширувларининг қуи идаги
1) камерал солиқ текширувлари;
2) саи е р солиқ текширувлар;
3) солиқ аудити каби турлари келтириб у тилган (Кодекс, 2025).
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 7 январдаги “Солиқ
хавфини бошқариш, солиқ хавфи мавжуд солиқ тўловчиларни (солиқ агентларини)
аниқлаш ва солиқ текширувларини ташкил этиш ва ўтказиш тўғрисида”ги 1
-
сонли
қарорининг 2
-
иловаси “Солиқ текширувларини ташкил этиш ва ўтказиш тартиби
тўғрисида НИЗОМ”да солиқ назорати қуйидагича қайд этилган: “Солиқ текширувлари
солиқ тўловчилар, йиғимларни тўловчилар ва солиқ агентлари томонидан солиқ
тўғрисидаги қонун ҳужжатларига риоя этилиши устидан назорат қилиш мақсадида
ўтказилади”
(
Низом
, 2021).
Михайлова
ва бошқаларнинг (2021) таъкидлашича, амалдаги солиқ
қонунчилигини таҳлил қилиб, шундай хулосага келиш мумкин солиқ мониторинги
солиқ назоратининг янги шаклларидан бири бўлиб, уни амалга ошириш механизми
солиқ текширувларидан фарқ қилади. Келажакда катта маълумотларнинг жорий
этилиши технологиялар солиқ маъмуриятчилиги имкониятларини кенгайтиради.
Солиқ
маъмурчилигини
такомиллаштиришнинг
асосий
йўналиши
солиқ
тўловчиларнинг қонунга хилоф хатти
-
ҳаракатларнинг олдини олиш мақсадида солиқ
текширувлари самарадорлигини оширишни назорат қилиш керак
.
Журавлева ва Шамаевларнинг (2024) фикрича, "Рақамли ҳукумат" тушунчаси
турли давлатлар сиёсатида тобора кўпроқ акс этмоқда. Шу билан бирга, ушбу
концепциянинг ривожланиши кўплаб соҳаларда, жумладан, солиқ муносабатлари
соҳасида ҳам ўз ифодасини топмоқда. Солиқ органлари фаолиятини рақамлаштириш,
бир томондан, фуқаролар ва ташкилотларга тўланиши лозим бўлган солиқ ва
йиғимларни ҳисоблаш жараёнини соддалаштириш, уларга қонун ҳужжатларидаги
ўзгаришлар ва амалдаги солиқ имтиёзлари тўғрисида долзарб маълумотларни тақдим
этиш имконини берса, бошқа томондан, солиқ органларига ишларнинг бир қисмини
автоматлаштириш, уларнинг фаолияти самарадорлигини ошириш имконини беради
.
Фаизова (2023) ўзининг илмий ишларида рақамлаштириш шароитида солиқ
назоратини ўзгартиришнинг асосий жиҳатлари билан боғлиқ масалалар муҳокама
қилган. Мақолада рақамли трансформация тушунчаси, солиқ назоратини
рақамлаштиришнинг асосий йўналишлари ва усуллари, шунингдек, миллий
иқтисодиётни рақамлаштириш доирасида қўлланиладиган солиқ назорати воситалари
муҳокама қилинади. Бугунги кунда солиқ органлари фаолиятида солиқ қонунчилигига
мувофиқ солиқ назорати ва маъмуриятчилигини тезкорлик билан амалга ошириш
имконини берувчи назорат тадбирларини амалга оширувчи юқори сифатли дастурий
таъминотдан фойдаланилмоқда. Солиқ назоратини рақамли ўзгартиришнинг ҳуқуқий
тартибга солишга таъсири нуқтаи назаридан қуйидаги ўтиш даври қоидалари қайд
этилган: солиқ тартиб
-
қоидаларини рақамли шаклда амалга ошириш солиқ назорати
бўйича барча чора
-
тадбирларни бир хил шаклда амалга оширишни назарда тутади;
шунингдек, солиқ назорати жараёнидан коррупцион ҳаракатлар ва инсон омилини
истисно қилиш. Рақамли воқелик шароитида солиқ назоратини ўзгартириш жараёнида
давлат томонидан амалга оширилиши зарур бўлган муаммолар ва уларни ҳал этиш
чора
-
тадбирлари алоҳида таъкидланган
.
www.e-itt.uz
III SON. 2024
316
Тадқиқот методологияси.
Тадқиқот жарае нида солиқ назоратини рақамлаштириш билан боғлиқ ку плаб
илмии нашрлар талқин қилинди, илмии тадқиқотларга таянган ҳолда мантиқии
фикрлаш, таққослаш, тизимли е ндашув усулларидан фои даланилган. Мавзу бу и ича
мавжуд адабие тларни у рганиш асосида тегишли хулосалар қилинган ва тавсиялар
берилган.
Таҳлил ва натижалар муҳокамаси.
Солиқ маъмуриятчилиги ва солиқ назоратини рақамлаштиришнинг натижаларига
у тишдан олдин жаҳонда рақамли иқтисодие т борасидпги баъзи маълумотларни
келтириб у тамиз.
Глобал рақамли иқтисодие т 2028 и илга бориб 16,5 триллион долларга етади ва
глобал ялпи ички маҳсулотнинг 17 фоизини эгаллаи ди. Глобал рақамли
иқтисодие тнинг деярли учдан икки қисми АҚШ ва Хитои улушига ту ғри келади. Дуне
аҳолисининг 4,2 фоизи ва глобал ялпи ички маҳсулотнинг 26 фоизига эга бу лган АҚШ
глобал технология харажатларининг 42 фоизини эгаллаи ди. Электрон тижорат Хитои да
рақамли иқтисодие тнинг энг катта улушини эгаллаи ди, чакана савдонинг 39 фоизи
2024 и илда онлаи н харид қилинган, бу 2028 и илга келиб 41 фоизга етади (O’Grady,
2024).
Рақамли иқтисодие т жадал ривожланмоқда. И иллик смартфон етказиб бериш
2010-и илдан буе н икки баравардан ку проққа у сди ва 2023-и илда 1,2 миллиардни
ташкил этди. Нарсалар интернети (ИоТ) қурилмалари 2023-и илдан 2,5 бараварга ошиб,
2029-и илга бориб 39 миллиардга етиши прогноз қилинмоқда. 43 та давлатдан олинган
янги маълумотлар жаҳон ялпи ички маҳсулотининг ту ртдан уч қисмини ташкил қилади.
Электрон тижорат савдолари 2016-и илга нисбатан қарии б 60% га у сди 2022 и илда 27
триллион долларга этади.
Хитои нинг рақамли иқтисодие ти 2022-и илда 50,2 триллион юанга етиб, дуне да
иккинчи у ринни эгаллаб, ички ялпи ички маҳсулотнинг 41,5 фоизини ташкил этади.
Аccентуре компаниясининг Хитои корхоналарининг рақамли трансформация индекси
(2021) ҳақидаги ҳисоботи шуни ку рсатадики, Хитои нинг 2018 и илдан 2021 и илгача
бу лган и иллардаги корхоналарнинг рақамли трансформацияси индексининг у ртача
ку рсаткичлари мос равишда 37, 45, 50 ва 54 ни ташкил этади, бу эса и илдан и илга
у сишнинг жадал ривожланиш тенденциясидир (Xu et al., 2025)
Рақамли иқтисодие тнинг юқоридаги ижобии томонлари билан бирга баъзи салбии
томонларини иқтисодчилар эътироф этишмоқда.
Рақамли дуне нинг асоси ҳисобланган маʼлумотлар марказлари 2022-и илда
тахминан 460 ТВт/соат электр энергиясини истеъмол қилган, бу ку рсаткич 2026-и илга
бориб икки баробарга ошади. Яриму тказгичлар сони 2001-и илдан 2022-и илгача ту рт
баравар ку паи ди ва у сишда давом этмоқда. Бешинчи авлод мобил кенг полосали
қамрови 2021 и илдаги аҳолининг 25 фоизидан 2028 и илга келиб 85 фоизга ошиши
кутилмоқда, нарсалар интернети қурилмалари сони эса 2023 и илдаги 16 миллиарддан
2029 и илда 39 миллиардгача у сиши прогноз қилинмоқда. 43 мамлакатда рақамли
иқтисодие тнинг атроф-муҳитга салбии таъсири мураккаб манзарасини тасвирлаи ди
(Report, 2024).
Жаҳонда рақамли иқтисодие тнинг ЯИМги улуши и илдан и илга у сиб бормоқда. Бу
борада баъзи маълумотларга мурожат қиламиз.
Таи ландда 2023-и илда рақамли иқтисодие тнинг ЯИМга қу шган ҳиссаси миллии
ЯИМнинг тахминан олти фоизини е ки 36 миллиард долларни ташкил этди ва 2027-
и илда ЯИМнинг тахминан 11 фоизини ташкил этиши кутилмоқда (Guide, 2024).
www.e-itt.uz
III SON. 2024
317
Сингапурнинг рақамли иқтисодие тининг ҳажми 2022 и илда Сингапур ялпи ички
маҳсулотининг (ЯИМ) тахминан 17,3% ни ташкил этади, бу ку рсаткич 2017 и илда
ЯИМнинг 13% ни ташкил қилган.
Америка Қу шма Штатлари Иқтисодии Таҳлил Бюроси (BEA) АҚШнинг рақамли
иқтисодие ти бу и ича и иллик ҳисоботларини эълон қилди. У зининг су нгги ҳисоботида
2021 и илда рақамли иқтисодие т АҚШ ЯИМнинг 10,3 фоизини ташкил қилгани
ку рсатилган (Report, 2023).
Бош статистика бошқармаси маълумотларига ку ра, 2023-и илда рақамли
иқтисодие тнинг қу шилган қии матининг ЯИМдаги улуши 12,33 фоизни ташкил этди.
2020-2023 и илларда Вьетнам ялпи ички маҳсулотидаги рақамли иқтисодие тнинг улуши
усган. 2020 и илда бу ку рсаткич 12,66 фоизни, 2021 и илда 12,87 фоизни, 2022 и илда 12,63
фоизни ташкил этди. 2024-и илда Вьетнам рақамли иқтисодие тнинг даромадини 40
миллиард АҚШ долларига етказишни мақсад қилиб қу и ган. Рақамли иқтисодие тнинг
у сиш суръати 20-25 фоиз, рақамли иқтисодие тнинг ялпи ички маҳсулотдаги улуши 19-
20 фоиз бу лиши керак. 2025-и илга бориб, мамлакат ялпи ички маҳсулотининг 20
фоиздан ортиғини рақамли иқтисодие т ташкил этишни мақсад қилган (Нянзан, 2024).
Рақамли ривожланишнинг У збекистоннинг иқтисодии у сиши ва иш у ринлари
яратилишидаги муҳим ролини эътироф этган ҳолда ҳукумат стратегик кун тартибига
рақамлаштиришни юқори даражага қу и ди. Охирги беш и илда ахборот-коммуникация
технологиялари (АКТ) соҳасини ривожлантиришга 2 миллиард АҚШ доллари
миқдорида сармоя киритилди, жумладан, ту ғридан-ту ғри хорижии инвестициялар (700
миллион доллар). Ҳукумат 2020 и илдан бошлаб рақамлаштириш бу и ича ку плаб
қарорлар қабул қилди, жумладан, бешта устувор и у налишни у з ичига олган “Рақамли
У збекистон 2030” стратегияси (“Стратегия”) қабул қилди: (1) Рақамли инфратузилма;
(2) электрон ҳукумат; (3) рақамли иқтисодие т; (4) Рақамли технологиялар миллии
бозори; ва (5) IТ-таълим. Рақамли иқтисодие тнинг ялпи ички маҳсулотга (ЯИМ)
қу шае тган ҳиссаси ҳамон паст (2021-и ил ҳолатига ку ра 1,9 фоиз) (Project, 2023).
Рақамли иқтисодие тнинг У збекистон ялпи ички маҳсулотидаги улуши 2022-и илда
2020-и илга нисбатан 1,99 фоиздан 2,77 фоизга ошган (Ismailov, 2025).
Солиқ тизимида рақамлаштириш қандаи бормоқда?
Мамлакатимизда солиқ маъмуриятчилигида замонавии ахборот
технологияларидан фои даланиш солиқларни янада самарали и иғиш, қонунчиликка
риоя этишни кучаи тириш ва солиқ органлари ва солиқ ту ловчилар учун маъмурии
юкларни камаи тиришга олиб келади. Бундан ташқари, бугунги кунда солиқ
маъмуриятчилиги доирасида солиқлар тузилмасини оптималлаштириш, уларни
ундириш, солиқ ҳисоби ва ҳисоботини юритиш механизмини такомиллаштириш,
солиқ ту ғри ҳисобланиши, у з вақтида ва ту лиқ ту ланиши, солиқ ту ловчиларнинг
солиқ қонунчилигида белгиланган ҳуқуқ ва мажбуриятларига риоя этилишини назорат
қилиш, солиқ тушумларини турли даражадаги бюджетлар у ртасида тақсимлаш,
натижаларни и иғиш ва таҳлил қилиш, солиққа тортиш жарае нининг барча
иштирокчиларининг солиқ муносабатларини уи ғунлаштириш бу и ича кенг чора-
тадбирлар амалга ошириш бу и ича тадқиқотлар олиб борилмоқда. Ҳусусан,
тадбиркорлик субъектларининг иқтисодии фаоллигини қу ллаб-қувватлаш билан
бирга, соҳани рақамлаштириш - Электрон ҳисобварақ-фактуралари билан қамров
даражаси 100 фоизга, ҳисоботларни автоматлаштириш 76 фоиздан 86 фоизга
етказилганлиги, “Таҳлика-таҳлил” ААТ, “Е-ижара”, “Автокамерал”, Тах.гап, “Cas’hback” ва
“Солиқ” мобил иловаси ва бошқа қатор дастурии маҳсулларнинг ишга туширилиши
солиқ тушумларини ку паи ишига олиб келди (Ҳисобот, 2024).
2024 и илда солиқ органлари томонидан республика бу и ича бюджетга 199,6 трлн.
су м солиқ тушумлари таъминланиб, 2023 и илга нисбатан 20 фоиз у сишга эришилди.
Туман ва шаҳарлар бюджетига тушумлар 24 фоизга ошди. Ҳудудлар кесимида Тошкент
www.e-itt.uz
III SON. 2024
318
шаҳри – 27 фоиз, Сирдаре – 25 фоиз ва Тошкент вилояти – 23 фоиз юқори у сиш
кузатилди.Фои да солиғи 29,1 фоизга жумладан, и ирик солиқ ту ловчилар бу и ича
ҳудудлараро солиқ инспекцияси 30,8 фоизга ва ҳудудларда 19,6 фоизга у сди.
Тадбиркорларнинг барқарорлик реи тингида ҳар бир тадбиркор у з у рни ва
баҳосини реал вақтда билиб бориши мумкин бу лди. Ҳозирда “Тадбиркорлик
субъектларининг барқарорлик реи тинги” электрон онлаи н платформасида жами 520,6
мингта тадбиркорлик субъекти баҳоланган. Бугун тадбиркорликка яратилган қулаи
шароитлар сабаб, тадбиркорлар билан ҳамкорлигимиз янги босқичга ку тарилди. 31
минг тадбиркор барқарорлик реи тингини яхшилаб, ҳалол тадбиркорлар сафини
кенгаи тирмоқда. Умумии юқори реи тингдаги тадбиркорлар сони 4,5 бараварга ку паи иб,
жами 7,5 мингдан ошди. ААА реи тингдаги тадбиркорларнинг 1107 тасига 1,9 трлн.
су млик ҚҚС суммаси 1 кунда текширувларсиз қаи тариб берилган (uza.uz, 2025).
Юқорида келтирилган катта ҳажмдаги амалии ишларни рақамлаштиришсиз
амалга ошириш жуда қии ин бу лади. Шунинг солиқ маъмурчилиги ва солиқ назорати
тизимига янада ку проқ янги технологияларни жалб қилиш натижасида тизимда
коррупцияни олдини олиш мумкин.
Хулоса ва таклифлар.
Мамлакатимизда рақамли иқтисодие тнинг улушини ошириш мақсадида илғор
хориж тажрибасини у рганиб, уларнинг ижобии томонларини амалие тга жории этиш
мақсадга мувофиқ.
Солиқ маъмуриятчилиги ва солиқ назорати тизимга янги рақамли
технологияларни жалб қилган ҳолда инсон омили таъсирини камаи тириш чораларини
ку риш лозим.
Интизомли
солиқ
ту ловчиларни
рағбатлантириш
мақсадида
солиқ
текширувларидан озод қилиш мезонларини янада ку проқ амалие тга жории этиш керак.
Адабиётлар/ Литература/ References:
Bakhtiyor Ismailov. (2025) Uzbekistan in the Process of Digitalization.
https://eupoliticalreport.com/uzbekistan-in-the-process-of-digitalization/
extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.imda.gov.sg/-
/media/imda/files/infocomm-media-landscape/research-and-statistics/.09.01.2025.
Faizova K.A., (2023) Тransformation of tax control in the context of digitalization.
“Евразийский юридический журнал”. № 4 (179) Pages 215-216. DOI 10.46320/2073-4506-
2023-4-179-215-216.
Guide (2024) Thailand - Country Commercial Guide. Digital Economy.Last published date:
2024-09-19. rade.gov/country-commercial-guides/thailand-digital-economy.
Irina A. Zhuravleva, Semyon A. Shamaev. (2024) Smart Governance: Digitalization of Tax
Control in the Russian Federation to Increase VAT Collection. Digital Transformation: What are
the Smart Cities Today? 01 February, Pages 127-143.
Michael O’Grady. (2024) Digital Transformation Is A Cornerstone Of Innovation And
Sustainable Growth. Jul 23, https://www.forrester.com/blogs/the-global-digital-economy-will-
reach-16-5-trillion-and-capture-17-of-global-gdp-by-2028/.
Mikhaleva O., Terekhova T.A., Garipova E. N., (2021) Тax monitoring: digitalization of tax
control. Social and Behavioural Sciences-EpSBS. DOI: 10.15405/epsbs.
Project (2023) The World Bank Uzbekistan Digital Inclusion Project (P179108).
chromeextension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://documents1.worldbank.org/cur
ated/en/099110623155540364/pdf/BOSIB0bffea70a055092ad0700f8cf4b156.pdf.
Report (2023) Singapore Digital Economy (SGDE) report 2023. chrome
Report
(2024)
Digital
эconomy
report
2024.
United
Nations
https://unctad.org/publication/digital-economy-report-2024.
www.e-itt.uz
III SON. 2024
319
uza.uz (2025) 2025 йилда 224 трлн. сўм солиқ тушумларини таъминлаш вазифаси
белгиланди. https://uza.uz/uz/posts/2025-yilda-224-trln-som-soliq-tushumlarini-taminlash-
vazifasi-belgilandi_675250. 08.01.2025.
Yanhui Xu, Fuhua Deng, Qianbin Feng. (2025) The effect of tax enforcement digitalization
on corporate digital transformation: Evidence from China's listed companies. Economic Analysis
and Policy.Available online 5 January.
Голик Е.Н., Асатрян А.Г. (2019). Развитие налогового контроля и его воздействие на
экономическую безопасность страны // Наука и образование: хозяйство и экономика;
предпринимательство; право и управление. 5 (108).
Ефремова Т.А. (2017), Развитие налогового администрирования в России: теория,
методология, практика. Диссертация на соискание ученой степени доктора
экономических наук. МГУ. Саранск. стр. 366.
Кодекс (2025) Ўзбекистон Республикаси Солиқ кодекси.
Низом (2021) Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2021 йил 7
январдаги “Солиқ хавфини бошқариш, солиқ хавфи мавжуд солиқ тўловчиларни (солиқ
агентларини) аниқлаш ва солиқ текширувларини ташкил этиш ва ўтказиш
тўғрисида”ги 1-сонли қарорининг 2-иловаси “Солиқ текширувларини ташкил этиш ва
ўтказиш тартиби тўғрисида НИЗОМ”.
Нянзан Онлайн. (2024). Развитие цифровой экономики: Надежда на прорывы в 2024
году. [online] Available at: https://ru.nhandan.vn/razvitie-tsifrovoi-yekonomiki-nadezhda-na-
prorivi-v-2024-godu-post44418.html
Ҳисобот (2024) Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитасининг 2023 йил
якунлари ҳисоботи.
