Авторы

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.eitt.59350

Ключевые слова:

поведенческие финансы экономический анализ традиционная экономика экономические решения

Аннотация

Поведенческие финансы, которые недавно вошли в области финансов и экономики с новой точки зрения, ставят под сомнение традиционные экономические концепции рационального принятия решений. Эта область подчеркивает, что для более точного анализа в экономике необходимо учитывать человеческие психологические решения, когнитивные искажения и роль эмоций в процессе принятия решений. Учитывая ограничения доступных возможностей и разнообразие выборов, поведенческие финансы демонстрируют, что мы можем получить больше информации о рынке и его участниках. Эти изменения могут оказать значительное влияние на различные сектора и способствовать более точному принятию решений на национальном уровне, улучшая финансовое благополучие государства и его граждан.


background image

Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, oktabr

www.e-itt.uz

12


XULQ-ATVOR MOLIYASI VA UNING A

NANAVIY IQTISODIY TAHLILGA BO

LGAN TA

SIRI

PhD

dotsent

Abdujaborova Ma’mura Toshmuxammadovna

Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti

О

RCID: 0009-0009-5880-4961

maamura@bk.ru

Husenov Muhriddin Bahriddinovich

Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti

ORCID: 0009-0008-1052-6707

mukhriddinhusenov@gmail.com

Annotatsiya.

Moliya va iqtisodiyot sohasiga yangi ko’rinishda kirib kelgan xulq

-atvor

moliyasi a’nanaviy iqtisodiyot taklif qiladigan ratsional qarorlar qabul qilish haqidagi

tushunchalar noto’g’ri ekanligini ta’kidlaydi. Ushbu sohada, iqtisodiyotda aniqroq tahlillar

amalga oshirish uchun insonlarning psixologik qarorlarini, kognitiv moyilliklari va hissiyotlar

orqali qarorlar chiqarishi mumkin ekanligini ham inobatga olinishi kerakligi haqida aytiladi.

Imkoniyatlarning cheklanganligi va qarorlarning xilma-

xilligini e’tiborga olgan holda, ushbu

soha orqali bozor ishtirokchilari haqida ko’proq ma’lumotga ega bo’lish ekanligini ko’rsatib

beradi. Ushbu o’zgarishlar ko’p sohalar uchun sezilarli ta’sir o’tkaza oladi. Shuningdek, mamlakat

miqyosida davlatning moliyaviy holati va fuqarolarining farovonligi uchun aniqroq qarorlar

chiqarishga xizmat qiladi.

Kalit so’zlar:

xulq-

atvor moliyasi, iqtisodiy tahlil, a’nanaviy iqtisodiyot, iqtisodiy qarorlar.

ПОВЕДЕНЧЕСКИЕ ФИНАНСЫ И ИХ ВЛИЯНИЕ НА ТРАДИЦИОННЫЙ

ЭКОНОМИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ

PhD, доцент

Абдужабарова Мамура Тошмухаммадовна

Ташкентский государственный экономический университет

Хусенов Мухриддин Бахриддинович

Ташкентский государственный экономический университет

Аннотация.

Поведенческие финансы, которые недавно вошли в области финансов

и экономики с новой точки зрения, ставят под сомнение традиционные экономические
концепции рационального принятия решений. Эта область подчеркивает, что для более

точного анализа в экономике необходимо учитывать человеческие психологические

решения, когнитивные искажения и роль эмоций в процессе принятия решений. Учитывая

ограничения доступных возможностей и разнообразие выборов, поведенческие финансы
демонстрируют, что мы можем получить больше информации о рынке и его участниках.

Эти изменения могут оказать значительное влияние на различные сектора и

способствовать более точному принятию решений на национальном уровне, улучшая

финансовое благополучие государства и его граждан.

Ключевые слова

:

поведенческие финансы, экономический анализ, традиционная

экономика, экономические решения.

UO

K: 336.11

X SON - OKTABR, 2024

12-17


background image

Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, oktabr

www.e-itt.uz

13

BEHAVIORAL FINANCE AND ITS IMPACT ON TRADITIONAL ECONOMIC ANALYSIS

PhD, Associate Professor

Abdujaborova Ma’mura

Toshmuxammadovna

Tashkent State University of Economics

Husenov Muhriddin Bahriddinovich

Tashkent State University of Economics

Abstract.

Behavioral finance, which has recently entered the fields of finance and economics

with a fresh perspective, challenges the traditional economic concepts of rational decision-
making. This field emphasizes that to conduct more accurate analyses in economics, it is necessary

to account for human psychological decisions, cognitive biases, and the role of emotions in

decision-making. By considering the limitations of available opportunities and the diversity of

choices, behavioral finance shows that we can gain more insights into market participants. These
shifts can have a significant impact across various sectors and contribute to more precise decision-
making at the national level, enhancing the financial well-being of the state and its citizens.

Keywords:

behavioral finance, economic analysis, traditional economics, economic

decisions.

Kirish.

O’z nomidan kelib chiqadiki, bir vaqtning o’zida xulq

-atvor moliyasi bir necha sohalarni

o’zi ichiga oladi. Bular qatoriga iqtisodiyot, falsafa, psixologiya, siyosat hamda tarix kabilarni

kiritishimiz mumkin. Shunchaki, xulq-atvor moliyasi haqida gap borar ekan, u iqtisodiy

qonunlarga psixologik yo’l bilan yondashish kerak ekanligini tushuntirib o’tadi va bu uni

boshqa sohalar bilan osonlik bilan bog’lashga yordam beradi. O’z

-

o’zidan bu holat qo’shimcha

savollar keltirib chiqaradi: Nega biz bir necha sohalarni aralashtirib murakkablashtirishimiz

kerak? Qanday maqsadlarga erisha olamiz?

A’nanaviy iqtisodiyot haqida tushunchalar paydo bo’lishidan va Adam Smit

nazariyalaridan kelib chiqqan holda, biz iqtisodiyotning mazmuni cheklangan resurslar

sharoitida, ko’proq foydaga erishishimiz deb tushunib kelamiz. Ammo, bu nazariya va

tushunchalard

a insonni eng ratsional sifatida tushunib, uning qarorlari eng to’g’ri bo’lgan

vaziyatdagi qonun qoidalar o’rgatilib kelinadi. Insonning tabiatidan kelib chiqqan holda, ushbu

qonunlarda yetishmovchiliklar yuzaga keldi va bu iqtisodiyotchilar uchun yangi xulq-atvor

sohasi yaratilishiga olib keldi. Misol uchun, agarda odamlar doimo to’g’ri qarorlar chiqarganda,

ular doimo sport bilan shug’ullanib, sog’lom tarzda ovqatlanishar edi. Natijada, bizda ortiqcha

keraksiz sarf-xarajatlardan tejalgan holda farovon hay

ot kechirayotgan bo’lar edik. Haqiqatda

esa, odamlar turli xil tarzda hayot kechirishadi. A’nanaviy iqtisodiyot bu holatga insonlarda

ma’lumot yetarli emas deb izoh bersa, xulq

-

atvor moliyasi esa “insonlar doim ham ratsional

qarorlar chiqarishga moyil emas

, balki ular o’z tajribalaridan va hissiyotlaridan kelib chiqib

qaror qilishadi” deb tushuntiradi.

Xulq-

atvor moliyasi a’nanaviy iqtisodiyotdagi ratsionallikni, iste’molchilarning ichki xulq

-

atvorlari, haqqoniylik va moyilliklari bilan almashtiradi. Bu usullar o’zining samaradorligini

bozor sharoitlarida ham, hukumat tizimlarida ham ko’rsatib kelmoqda.

2002-

yil, Daniel Kanhenman va Amos Tverskylar o’zlarining Iqtisodiyot va uning

psixologiyadagi roli ustida olib borgan ishlari sababli Nobel sovrindori bo’lishga erishishdi va

bu xulq-

atvor moliyasi shakllanishining dastlabki bosqichi bo’lib xizmat qildi

(Boston

University, 2020). Birgalikda ular, dastlabki odamlarning qaror chiqarishiga va axloqlariga

ta’sir o’tkazishi mumkin bo’lgan bir nechta evristik metodlarni sanab o’tishgan

(EY Global,

2021). Evristik metodlar bu bizga murakkab ko’ringan muammolarga

emotsional jihatdan

yondashuv va oson yechim topishga qaratilgan.

Evristik metod, murakkab masalalarda psixologik va kognitiv yondashuvlar orqali

vaziyatni soddalashtirish, hamda mumkin bo’lgan yechimlarni taklif qilish bilan bog’liq metod


background image

Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, oktabr

www.e-itt.uz

14

hisoblanadi. Bu metod orqali chiqarilgan yakuniy xulosalar yuqori aniqlikda bo’lmasada,

muammoga yondashuvning yangi qarashlar orqali yumshatish uchun xizmat qiladi. Evritstik

metod o’z ichiga ochiqlilik, haddan tashqari o’ziga ishonch, kuchli ishonch, tav

akkalchilik, tor

doirada ma’lumotlar qabul qilish kabi faktorlarni o’z ichiga oladi

(Kuvatova, Husenov, 2024).

Ushbu sohaga bo’lgan e’tibor kuchayib borar ekan, uning ta’sirini turli sohalarda

ko’rishimiz mumkin. Cheklangan ratsionallik, istiqbollar nazariyasi va evristik metodlar kabi

tushunchalar odamlarni oqilona qarorlar chiqarishga chorlab, sarf-xarajatlardan tortib

investitsiyalar sarfi to’g’ri yo’nalishiga xizmat qiladi.


Adabiyotlar sharhi.

Xulq-

atvor moliyasi insonlar qarorlarini yanada yaxshiroq tushunish uchun an’anaviy

iqtisodiy nazariyalar, hamda psixologiyani birlashtira oldi. Leigh (2015) xulq-atvor moliyasi

orqali iste’molchilarnin kelgusi chiqarishi mumkin bo’lgan qarorlar haqida aytib o’tgan va bu
orqali davlat o’z siyosiy aralashuv jarayonini tushuntirib bergan. Uning empirik tahlillar va
keyslar orqali ko’rsatib o’tgan tushuntirishlarida davlat qanday qilib samarali iqtisodiy

qarorlar chiqarishi mumkinligini ko’rishimiz mumkin

(Leigh, 2015).

Kao va Velupillai (2015) iqtisodiyotning klassik va zamonaviy yondashuvlaridan kelib

chiqqan holda, xulq-atvor iqtisodiyoti evolyutsiyasini kuzatdilar. Braesemann (2018)

iqtisodiyot va inson psixologiyasining umumiy jihatlarini o’rganib chiqib, psixologik

tushunchalarni turli xil tarmoqlar orqali iqtisodiyotga bog’lash mumkin ekanligini ko’rib

chiqdi. Ushbu tadqiqot xulq-

atvor iqtisodiyoti orqali, an’anaviy iqtisodiyotdagi tushunchalar

orasida yuzaga keladigan bo’shliqlarni to’ldirish mumkinligini aytib o’t

adi.

Gap xulq-

atvor moliyasi haqida borar ekan, iqtisodiyot bo’yicha nobel mukofoti

sovrindori Richard H. Thalerning sohaga qo’shgan hissasini alohida ta’kidlab o’tmog’imiz

lozimdir. Uning Cass Sunstein bilan birgalikda “nudge” teoriyasining kichik odatlarga bo’lgan

ta’siri va olib kelishi mumkin bo’lgan oqibatlari ko’rib chiqiladi.

Korxona faoliyatining kelgusi reja va natijalarini bashoratlash uchun uning tarmoq

xususiyatlari, mavjud risklarni o’rganish va inobatga olish maqsadga muvofiqdir

(Abdujaborova, 2024).


Tahllil va natijalar muhokamasi.

Xulq-

atvor moliyasi haqida yetarli ma’lumotlarga ega ekanmiz uning amaliyotga tatbiq

qilinish

jarayoni empirik, eksperimental ko’rinishda olib boriladi. Jarayon bir vaqtning o’zida

xususiy sektor hamda hukumat islohotlari uchun bir xilda olib borilishi mumkin.

Hukumat o’z islohotlarida, xulq

-

atvor sohasining qo’llanilishi jamiyat va fuqarolar

farovonligini ta’minlash uchun harakat qiladi. Hukumat xulq

-atvor moliyasi tatbiq qilishni jadal

olib borar ekan, turli xil ko’rinishdagi rag’batlar orqali fuqarolarning qarorlariga ta’sir

o’tkazishi, natijada sog’liqni saqlash, farovonlik, to’g’ri qarorlar chiqarsih, to’lovlarning o’z

vaqtida amalga oshirilishi kabi siyosatlarni amalga oshirishi uchun zamin yaratadi.

Xulq-

atvor moliyasi jamoatchilik orasida moliyaviy va ijtimoiy jihatdan foydali bo’lgan

xatti-harakatlarni quyidagi strategiyalar orqali olib boradi:

Axborotni taqdim etish shakliga qarab turlicha munosabat bildirishga moyillik yoki

“freyming effekti” jamoatchilik munosabatini va siyosatlarga bo’lgan qiziqishni o’zgartirish

uchun qo’llaniladi. Masalan, soliqlarni jamoat manfaatlariga hissa qo’shish sifa

tida tavsiflash,

uni og’ir boj sifatida emas, jamoat manfaati deb tushuntirish, uning qabul qilinishiga yordam
beradi. Misol uchun, Buyuk Britaniya o’z fuqarolari orasida, soliq to’lovchilar sonini oshirish,

shu bilan birgalikda davlat byudjeti tushumlarin

i ko’paytirish maqsadida, bir necha bosqichli

tajriba o’tkazdi. Bunda, ma’lum davr davomida odamlarga o’z soliqlarini to’lash haqida 4 xil

ko’rinishdagi xabarnomalar jo’natib ko’rishdi

(

Quvatova, & Husenov, 2024)

:

-

Odatiy “Iltimos, o’z soliqlarinigizni vaqtida to’lab qo’ying”


background image

Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, oktabr

www.e-itt.uz

15

-

Pozitiv ko’rinishda bo’lgan “65% odam o’z soliqlarini to’ladi, siz to’lashga

ulgurdingizmi?”

-

Negativ ko’rinishdagi “35% fuqarolar o’z soliqlarini to’lamaydi, siz bu odamlar qatorida

emasmisiz?!”

-

“Nudge” qo’llanilgan “Agarda soliqlarni o’z vaqtida to’lasangiz, bolalaringiz uchun

maktab quriladi va bu mamlakat miqyosida sifatli ta’limni ta’minlaydi.”

Natijada esa, aholi xabarnomalar turiga qarab o’z progressiv tarzda ta’sirini o’tkazdi.

1-rasm. Buyuk

Britaniyada aholi o’rtasida, turli xabarnomalarga bo’lgan

munosabatlarining ta’siri

Davlat xizmatlarida tanlovlarni (masalan, sog’liqni saqlash yoki ta’lim sifatini oshirishga

qaratilgan dasturlari) tashkil etish qaror qabul qilishdagi qiyinchiliklarni yengillashtirib, asosiy
xizmatlardan foydalanishni osonlashtiradi. Bu strategiya ayniqsa moliyaviy savodxonlik past

bo’lgan yoki boshqa cheklovlar tufayli qaror qabul qilishga qiyinchilik tug’diradigan zaif aholi

qatlami uchun juda muhim.

Davlat sarmoyalarida ortiqcha optimizmni kamaytirish: Ko’plab davlat loyihalari sarf

-

xarajat va vaqt baholaridagi ortiqcha optimizm tufayli samarasiz bo‘lib qoladi. Xulq

-atvor

moliyasi bu tendensiyaga qarshi kurashish uchun puxta xarajat-manfaat tahlili va shaffof
budjetlashtirish amaliyotini tavsiya etadi.

Xususiy sektordagi xulq-

atvor moliyasining yo’naltirilishi foydani oshirish, biznes

strategiyasini mukammallashtirish, hamda mijozlarga bo’lgan xizmatlar sifatini oshirishga

qaratilgan. Bilamizki, mijoz o’z moliyaviy qarorlarini chiqarishda o’z xohishlarin

ing qondirilishi

darajasiga qarab xulosalar qiladi. An’anaviy iqtisodiy nazariyalarga ko’ra, iste’molchilar bir
mahsulot tanlashda unga bo’lgan alternativlarning barchasini tahlil qilib chiqishadi. Bunga

ko’ra, ular eng yaxshi narx taklif qilingan mahsulot

ni, eng yuqori manfaat keltirgan holda xarid

qilishlari kerak degan tushuncha ilgari suriladi.

Biroq shuni yodda tutishimiz kerakki, inson qarorlar chiqarishida uning qarorlariga bir

necha psixologik omillar ham ta’sir o’tkazadi:

1.

Odamlar atrofidagi odamlarning xatti-harakatlarini kuzatib, ularga taqlid qilish orqali

bajaradilar va boshqalar tomondan ma’qullanishini ko’proq xohlaydilar.

So

li

q

tus

hum

la

ri

Xabar turi

Iltimos,

soliqlaringizni

to'lang

65% odam o'z

solig'ini to'ladi,

sizchi?

35% odam soliq

to'lamaydi, bular

ichiga tushib

qolmang!

Agarda soliqlarni o'z

vaqtida to'lasangiz,

bolalaringiz uchun

maktab quriladi.

Xabar

berilmadi

Odatiy

xabar

Pozitiv

xabar

Negativ

xabar

“Nudge”

qo’llanilgan

xabar


background image

Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, oktabr

www.e-itt.uz

16

Iqtisodiy tahlil

“NIMA?”

Xulq-atvor moliyasi

“NEGA?”

Iqtisodiy ma’lumotlardan

kelib chiqib, ular uchun

xulqiy ta’riflar berish

Kuzatilgan namunalar

tahlili olib borilib, xaridorlarga

ta’sirini kuzatish

2.

Odatlar muhim ahamiyat kasb etib, insonlar qaror chiqarayotganlarida ularning

onglarida allaqachon “programmalashtirilgan” tanlovlarni qilishga ko’proq moyildirlar.

3.

Ba’zida odamlar o’zlari to’g’ri deb hisoblagan ishlarni bajarishga motivlari yuqori

bo’ladi, hattoki u ularning zarariga ishlasa ham. Misol uchun, yaqinlar bilan tushlik payti, kishi

ko’proq pul to’lasada, u uchun to’lash qarorida qat’iy turishlari.

4.

Odamlar qarorlari haqida qachonki “yo’qotish hissi”ni his qilganda xavotir olishni

boshlashadi.

5.

Odamlar yo’qotishdan qo’rqadi va o’zlari egalik qiladigan narsalarni saqlab qolishga

harakat qilishadi.

6.

Tezkor qaror chiqarish jarayonida odamlar uzoq muddatli foydalarini hisobga olishda

qiynalishadi va asosan, qarorlarni atrofidagi ma’lumotlar, hamda o’z tajribalaridan kelib chiqib

vaziyatga yechim qidirishadi.

7.

Odamlarni rag’bat va axborot bilan ta’minlab qoniqtirib bo’lmaydi, xaridor jarayon

davomida o’zi to’g’ridan to’g’ri ishtirok etishni xohlaydi.

Ushbu holatlarni inobatga olgan holda, xususiy sektor vakillari o’z iqtisodiy tahlillarini

yuritishda, ma’lum yo’nalish ostida olib

borishlari mumkin:




2-rasm. Xususiy sektor vakillari xulq-

atvor moliyasi tamoyillari bo’yicha yuritishi

mumkin bo’lgan tahlil grafigi

Xususiy sektordagi asosiy muammolar biri bu mijozlar qarorlariga ta

sir o

tkazish uchun

yetarlicha chora-tadbirlar qo

llay olmaslikdadir. Tahlil olib borish jarayonida, eng avvalo,

korxona ko’rsatkichlari orqali shakllantirilgan ma’lumotlar ma’lum kategoriyalarga ajratilib

chiqiladi [8]:

Operatsional o’zgarishlarga –

xodimlar ish soati, xodimlarning malakasi, ish joyi.

Strategik yondashuvlar

maxsulot taklifining ko’rinishi, yetkazib beruvchilar bilan

aloqalar, mijozlar bazasi va xizmat ko’rsatish sifati.

Moliyaviy yondashuvlar

turli davrlarga moslashuvchanlik (pandemiya, inqirozlar),

yangi kapital va investitsiyalar jalb qilish.

Ushbu ma’lumotlar to’plamlarini o’zaro bog’lash va iqtisodiy faoliyatni yanada

jadallashtirish uchun xulq-

atvor moliyasi tamoyillari qo’llaniladi.

Yetarli ma’lumotlar asosida, biz jadval, chiziqli trendlar ko’rinishida tahlillar olib

borishimiz mumkin. Undagi bo’ladigan o’zgarishlarga javobni odamlarning ratsional xatti

-

harakatlari orqali javob topish mumkin. Xulqiy tushunchalar orqali yuz berayotgan


background image

Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, oktabr

www.e-itt.uz

17

o’zgarishlarga moyillik yoki yo’qotishdan qo’rqish kabi mavhumliklarni aniqlab berish

mumkin.

Xulosa va takliflar.

Xulq-atvor iqtisodiyoti, moliyaviy institutlarga mijozlarning xatti-harakatlari va qaror

qabul qilish jarayonlarini tushuntirib beruvchi vositadir. Raqamlashtirish, investitsiyalar jalb

qilish, xaridor ratsional qarorlar qabul qilishida muhim ahamiyat kasb etadi. Bu tushunchalarni

aniqlab, tahlil qila olgan soha vakillari esa, tahlillarni yanada aniqroq va samarali olib boradilar.

Moliyaviy sektorda xulq-atvor iqtisodiyotidan foydalanish qamrovi keng hisoblanib, ham

ichki (xodimlar bilan ishlash), ham tashqi (mijozlar bilan ishlash) omillarni o’rganish uchun

foydali hisoblanadi.

Albatta, har qanday muammoni yechimi sifatida moliyaviy resurslar yetishmovchiligi deb

sabab keltirish mumkin, ammo ular doim ham samarali yechim bo’la olmaydi. Mijozlarning
noto’g’ri qarorlar chiqarishini sekinlashtiruvchi boshqa kognitiv to’siqlar mavjud

. Xulq-atvor

moliyasi bo’yicha o’z asarlari bilan mashhur Dan Ariely buni raketaga qiyoslaydi: “Raketa

uchishi uchun yoqilg’i kerak, lekin qanchalik yoqilg’i ko’p bo’lmasin, to’siqlar ko’pligi uni

uchishiga xalaqit beradi”. Xulq

-

atvor iqtisodiyoti bo’yicha

bu bo’yicha yetarli bilim va

ko’nikmalar hosil qilib bera oladi.

Bu orqali mijozlarga moliyaviy qarorlarni yaxshiroq qabul qilishda ijobiy ta’sir

ko‘rsatuvchi virtual aylanma yaratiladi, bu esa ularning qoniqish darajasi oshishi, sadoqati va,

natijada, tashkilotning daromadiga ijobiy ta’sir ko‘rsatadi.O’z

-

o’zidan bu mam

lakat hududida

iqtisodiy jadallashuviga olib kelib, mamlakat darajasida o’z ta’sirini ko’rsatadi.

Adabiyotlar/ Литература/ Reference:

Abdujaborova M.T. (2024

) Korxona faoliyatiga makroiqtisodiy ko’rsatkichlarning

ta’sirining tahlili. “Barqaror iqtisodiy oʻsish orqali aholi turmush farovonligini oshirish
masalalari”

mavzusida respublika ilmiy-

amaliy konferensiya tezislari to‘plami.

T.: 384-387 b.

Boston

University.

(2020).

Behavioral

Economics

(Final

Report).

https://www.bu.edu/eci/files/2020/05/Behavioral-Economics_final.pdf

Braesemann, F., & Braesemann, F. (2018). How Behavioral Economics Relates to Psychology:

Some Bibliographic Evidence. Journal of Economic Methodology, 25(1), 1

14.

https://doi.org/10.1080/1350178X.2018.1511257

EY Global. (2021). Behavioral Economics Applied to Financial Sector.

https://www.ey.com/content/dam/ey-unified-site/ey-com/en-
gl/insights/strategy/documents/ey-behavioral-economics-applied-to-financial-sector.pdf

Heal, S., Papp, P., & Roychoudhury, P. (2022). Partnership Between Data Science and

Behavioral Economics. In A. Samson (Ed.), The Behavioral Economics Guide 2022 (pp. nnn-nnn).

https://www.behavioraleconomics.com/be-guide/

Kao, Y., & Velupillai, K. V. (2015). Behavioral Economics: Classical and Modern.

The

European

Journal

of

the

History

of

Economic

Thought

,

22

(3),

37

41.

https://doi.org/10.1080/09672567.2013.792366

Kuvatova Oliya Sheraliyevna ,Husenov Muhriddin Bahriddinovich (2024) “Investitsion

qarorlar qabul qilish. O'zbekiston startaplar ekotizimida xulq-

atvor moliyasining o'rni”, Moliya

Tizimini Rivojlantirishning Zamonaviy Tendensiyalari va istiqbollari, 1(4), pp. 960

965. doi:

10.5281/zenodo.11402546

Leigh,

A.

(2015).

The

Economics

of

Policy.

Policy,

91(1),

23

36.

https://doi.org/10.1177/1035304615579346

Quvatova, O., & Husenov, M. (2024). NUDGING FOR BETTER FINANCIAL DECISION MAKING:

APPLYING BEHAVIORAL INSIGHTS TO IMPROVE BUDGETING AND TAX MANAGEMENT IN
UZBEKISTAN. Nashrlar, 3(M), 441

443.

https://doi.org/10.60078/2024-vol3-issM-pp441-443

Библиографические ссылки

Abdujaborova M.T. (2024) Korxona faoliyatiga makroiqtisodiy ko’rsatkichlarning ta’sirining tahlili. “Barqaror iqtisodiy oʻsish orqali aholi turmush farovonligini oshirish masalalari” mavzusida respublika ilmiy-amaliy konferensiya tezislari to‘plami. –T.: 384-387 b.

Boston University. (2020). Behavioral Economics (Final Report). https://www.bu.edu/eci/files/2020/05/Behavioral-Economics_final.pdf

Braesemann, F., & Braesemann, F. (2018). How Behavioral Economics Relates to Psychology: Some Bibliographic Evidence. Journal of Economic Methodology, 25(1), 1–14. https://doi.org/10.1080/1350178X.2018.1511257

Heal, S., Papp, P., & Roychoudhury, P. (2022). Partnership Between Data Science and Behavioral Economics. In A. Samson (Ed.), The Behavioral Economics Guide 2022 (pp. nnn-nnn). https://www.behavioraleconomics.com/be-guide/

Kao, Y., & Velupillai, K. V. (2015). Behavioral Economics: Classical and Modern. The European Journal of the History of Economic Thought, 22(3), 37–41. https://doi.org/10.1080/09672567.2013.792366

Kuvatova Oliya Sheraliyevna ,Husenov Muhriddin Bahriddinovich (2024) “Investitsion qarorlar qabul qilish. O'zbekiston startaplar ekotizimida xulq-atvor moliyasining o'rni”, Moliya Tizimini Rivojlantirishning Zamonaviy Tendensiyalari va istiqbollari, 1(4), pp. 960–965. doi: 10.5281/zenodo.11402546

Leigh, A. (2015). The Economics of Policy. Policy, 91(1), 23–36. https://doi.org/10.1177/1035304615579346 Quvatova, O., & Husenov, M. (2024). NUDGING FOR BETTER FINANCIAL DECISION MAKING: APPLYING BEHAVIORAL INSIGHTS TO IMPROVE BUDGETING AND TAX MANAGEMENT IN UZBEKISTAN. Nashrlar, 3(M), 441–443. https://doi.org/10.60078/2024-vol3-issM-pp441-443