INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCHERS
ISSN: 3030-332X Impact factor: 8,293
Volume 12, issue 1, June 2025
https://wordlyknowledge.uz/index.php/IJSR
worldly knowledge
Index:
google scholar, research gate, research bib, zenodo, open aire.
https://scholar.google.com/scholar?hl=ru&as_sdt=0%2C5&q=wosjournals.com&btnG
https://www.researchgate.net/profile/Worldly-Knowledge
https://journalseeker.researchbib.com/view/issn/3030-332X
110
NATYURMORT JANRINING RIVOJLANISHI VA UNGA O’Z HISSASINI
QO’SHGAN BUYUK RASSOMLAR ASARLARI TAHLILI
Xabibullayeva Zebo Alisher qizi
Namangan davlat pedagogika instituti
https:///Namangan_davlat_pedagogika_instituti
Aniq va tabiy fanlar fakulteti Tasviriy san'at yo'nalishi
Magistratura talabasi
Annotatsiya:
Ushbu maqolani yoritilish jarayonida shularga a'lohida e'tibor qaratildiki.Bugungi
kunda tasviriy hamda amaliy san'atga bo'lgan e'tibor yanada kuchaymoqda.Tasviriy san'atda
natyurmort janrida o'z hissasini qo'shgan rassomlar haqida qisqacha yoritilib berildi.
Kalit so'zlar:
san'at,madaniyat.dizayn,natyurmort,prespektiva,asar,dekorativ
Kirish:
Natyurmort janri tasviriy san’atda alohida o‘rin tutadi. Bu janrda, odatda, o‘lim,
vaqt o‘tishi, inson hayoti va tabiatning go‘zalligi singari ma’naviy va estetik mavzular badiiy
ifodalanadi. Natyurmortni anglash va baholash nafaqat uning tashqi ko‘rinishiga, balki har bir
obyektning ma’nosiga ham bog‘liq. Rassomlar natyurmort orqali o‘z hissiyotlarini, fikrlarini va
dunyoqarashlarini ifodalab, tomoshabinlar bilan nozik aloqalar o‘rnatadilar.
Natijalar taxlili:
Natyurmortning tarixiy rivojlanishi, asosan, Evropa san’atining o‘zgarishlari
va ijtimoiy-madaniy jarayonlarga bog‘liq bo‘lgan. O‘rta asrlar san’atida, ayniqsa, diniy
mavzularga asoslangan tasvirlar keng tarqalgan bo‘lsa, Renessans davrida tabiat va kundalik
hayot tasvirlari ko‘proq o‘rganila boshlandi. Natyurmort janri, dastlab, san’atning pastki
qatlamida ko‘rilgan, lekin vaqt o‘tishi bilan u mustaqil janrga aylandi va san’atning asosiy
yo‘nalishlaridan biriga aylandi.
Renessans davrida nisbatan oddiy obyektlar, masalan, mevalar, gullar, idishlar va boshqa
kundalik hayotda uchraydigan buyumlar, tasvirga olinadigan bo‘ldi. Bu davrda rassomlar,
ayniqsa, Jan van Eyck, Pieter Claesz, Georges de la Tour kabi san’atkorlar, natyurmort asarlari
orqali o‘z zamonasining madaniy va ijtimoiy holatini aks ettirishdi. Van Eyckning ishlarida,
masalan, "Arnolfini nikohi" asarida, oddiy buyumlar va tafsilotlar orqali muxim ma’no va
xabarlar beriladi. Shuningdek, Pieter Claeszning asarlarida tabiat va san’atning uyg‘unligi
yanada aniqlik bilan aks ettirilgan.
Keyingi davrlarda, XVII asrning ikkinchi yarmida, natyurmort janri yanada rivojlandi.
Rembrandt van Rijn va Frans Hals kabi rassomlar tomonidan ishlangan portretlar, ichki interyer
va tabiat tasvirlari orqali yangi estetik qarashlar shakllandi. Bu rassomlar nafaqat tabiiy
obyektlarni tasvirlash bilan cheklanmay, balki ular orqali inson ruhiyatini va ijtimoiy holatlarni
aks ettirishga harakat qilishdi. Rembrandtning "Besh qozon" asarida, masalan, har bir
buyumning o‘ziga xos yoritilishi va soyalar bilan o‘yin orqali tasvirlangan obyektlarning
ma’nosi kuchaytirilgan.
XIX asrning boshlarida, natyurmort janri tasviriy san’atning asosiy yo‘nalishlaridan biri sifatida
tasvirlandi. Fransuz rassomi Élisabeth Louise Vigée Le Brun tomonidan yaratgan tasvirlar,
ayniqsa, qadimgi mevalar, gullar va boshqa tabiat buyumlarini nozik va estetika jihatidan boy
uslubda tasvirlashga qaratilgan edi. U o‘z asarlarida tabiatning go‘zalligi va inson hayotining
qisqa vaqti haqida chuqur fikrlarni ifodaladi.
INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCHERS
ISSN: 3030-332X Impact factor: 8,293
Volume 12, issue 1, June 2025
https://wordlyknowledge.uz/index.php/IJSR
worldly knowledge
Index:
google scholar, research gate, research bib, zenodo, open aire.
https://scholar.google.com/scholar?hl=ru&as_sdt=0%2C5&q=wosjournals.com&btnG
https://www.researchgate.net/profile/Worldly-Knowledge
https://journalseeker.researchbib.com/view/issn/3030-332X
111
Keyingi davrda, impressionizm va post-impressionizm kabi san’at harakatlari natyurmortni
yanada jonlantirdi. Claude Monet, Pierre-Auguste Renoir va Vincent van Gogh kabi rassomlar
o‘z asarlarida tabiatni, ayniqsa, kuz va bahor fasllarini yanada rang-barang va harakatli shaklda
tasvirladilar. Monetning "Gulzor" asarida gullar va boshqa tabiat elementlari ko‘p holatda
haqiqiy shakllarda emas, balki yorug‘lik va rangning o‘zgarishlariga qarab tasvirlanadi. Bunday
yondashuv natyurmortga yangi hayot baxsh etdi, unda nafaqat buyumlar, balki ular orasidagi
o‘zgaruvchan munosabatlar ham aks ettirildi.
Vincent van Gogh o‘zining ranglar va shakllar bilan ishlashdagi innovatsion yondashuvi bilan
tanilgan. Uning "Saray" yoki "Gulli natyurmort" asarlarida tabiatning go‘zalligi va uning o‘ziga
xos xususiyatlari aks ettirilgan. Van Gogh tabiatni o‘z hissiyotlari bilan birlashtirib, turli ranglar
va tuzilmalardan foydalanib, tasvirlarni yanada intensiv va estetik jihatdan boy qilgan. Bundan
tashqari, XX asrda surrealizm, abstraktsionizm va pop-art kabi san’at yo‘nalishlari natyurmort
janrini yangi shakllarda talqin qilishni boshlad1i. Salvador Dalí kabi rassomlar, surrealizm
yo‘nalishida, tabiat va kundalik hayotdagi obyektlarni o‘zgacha shaklda tasvirladilar. Dalíning
"Xotiralar sobiti" asarida, so‘rilgan mevalar va shoxlar orqali vaqt va xotira mavzulari
tasvirlanadi, bu esa natyurmort janrining tasviriy imkoniyatlarini yangi nuqtai nazardan
o‘rganishga imkon beradi.
XX asrda natyurmort janrining yangi shakllari va yo‘nalishlari.
XX asr san’atida natyurmort janri yangi shakllarda va turli uslublarda namoyon bo‘ldi. San’atda
yuz berayotgan innovatsiyalar, texnologiyalar va yangi estetik yondashuvlar natyurmortni
yanada boyitdi va ko‘plab tasviriy imkoniyatlar yaratdi. Natyurmortda obyektlarning ranglari,
shakllari va teksturalari ko‘proq ijodiy erkinlikda talqin qilindi, bu esa janrga yangi hayot berdi.
Pablo Picasso va Georges Braque kabi kubizmning asoschilari natyurmort janriga o‘zlarining
ijodiy yondashuvlarini olib kirdilar. Ular uchun, natyurmortdagi obyektlar faqat tashqi ko‘rinish
bilan cheklanib qolmasdan, balki ularning ichki tuzilishi va ularning turli nuqtalardan
ko‘rinishini aks ettirishga harakat qilindi. Picassoning "Natyurmort bilan qozon" asarida, oddiy
uy-ro‘zg‘or buyumlari o‘zining geometrik shakllariga ajratilib, o‘zgacha uslubda ko‘rsatilgan.
Bu tasvirlar orqali rassom tabiatni va ob’ektlarni yangi vizual ko‘rinishda talqin qilishga
erishgan.
Surrealizm yo‘nalishida esa, natyurmort tasvirlari ko‘pincha aniq, realizmga asoslangan
shakllardan uzoqlashib, noaniq va beqaror elementlar bilan to‘ldirilgan. Salvador Dalíning
asarlari bunday yondashuvning yorqin misollaridir. Uning "Ishqorlangan soat" va "Oq gullar va
ananas" kabi natyurmortlari, tasvirlangan obyektlarning manzaralari va ularning nozik
detallariga kiritilgan realizmni va beqarorlikni o‘zida mujassamlashtiradi. Dalí suratlarida,
ob’ektlar ko‘pincha surreal muhitda bir-biriga ulanib, mazmunan boy tafsilotlar bilan
ifodalanadi.
Abstraktsionizm esa natyurmortni to‘liq yangi shakllarda talqin qildi. Wassily Kandinsky va
Kazimir Malevich kabi rassomlar, san’atda formalistik yondashuvni rivojlantirish bilan birga,
natyurmortda ranglar va shakllarning o‘zaro o‘yinini ko‘rsatishga harakat qilishdi.
Malevichning "Qora kvadrat" asarida, klassik natyurmortlarga o‘xshamagan ravishda, shakllar
va ranglar orqali estetik hissiyotlar ifodalangan. Ushbu yondashuvda, aniq obyektlar va
shakllarning yo‘qligi natyurmortni tamoman yangi kontseptual darajaga ko‘taradi.
1
Baymetov, B. B., & Sharipjonov, M. S. O. (2020). Development Of Students' Descriptive Competencies In
Pencil Drawing Practice.
The American Journal of Social Science and Education Innovations
,
2
(08), 261-267.
INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCHERS
ISSN: 3030-332X Impact factor: 8,293
Volume 12, issue 1, June 2025
https://wordlyknowledge.uz/index.php/IJSR
worldly knowledge
Index:
google scholar, research gate, research bib, zenodo, open aire.
https://scholar.google.com/scholar?hl=ru&as_sdt=0%2C5&q=wosjournals.com&btnG
https://www.researchgate.net/profile/Worldly-Knowledge
https://journalseeker.researchbib.com/view/issn/3030-332X
112
Pop-art harakati esa natyurmort janriga yangicha yondashuvni olib kirdi. Andy Warhol va Roy
Lichtenstein kabi rassomlar, ommaviy madaniyatni va reklamalarni natyurmortga kiritib, janrga
yangilik olib keldilar. Warholning "Campbell's sho'rva" seriyasi natyurmortga yangicha
qarashni namoyon qiladi. Unda pop madaniyatining tasvirlari va odamlar kundalik hayotida
uchraydigan obyektlar, san’at asariga aylangan. Warhol bu orqali, oddiy va o‘rta sinf kundalik
hayotining bezaklarini yuksaltirib, natyurmortga yangi mazmun kiritdi.
XXI asrda natyurmort va zamonaviy rassomlarning yondashuvlari.
Zamonaviy rassomlar natyurmort janrini o‘zlarini ifodalashning muhim vositasi sifatida
ko‘rishadi. Bugungi kunda san’atda tabiiy materiallardan tortib, to raqamli texnologiyalar bilan
yaratilgan asarlargacha ko‘plab turli usullar qo‘llanilmoqda. Zamonaviy rassomlar nafaqat
ko‘rish vositalarini, balki ongni va hissiyotlarni ham aks ettirishga harakat qilmoqdalar. Damien
Hirstning "Yovvoyi tabiat" asarida hayvonlar va boshqa tabiiy elementlar orqali hayot va
o‘limni ifodalashga alohida e’tibor qaratiladi. Shuningdek, Jeff Koonsning asarlarida esa,
shishadan yasalgan hayvonlar, mevalar va boshqa predmetlar yordamida yangi ma’no va estetik
tafakkur yaratish bilan shug‘ullaniladi.
Zamonaviy natyurmortda ranglar, shakllar va tafsilotlar nafaqat an’anaviy uslubda, balki digital
media va zamonaviy texnologiyalar yordamida ham talqin qilinadi. Rassomlar har bir
ob’ektning badiiy ahamiyatini ko‘rsatishda, an’anaviy tasvirlarning boshqacha talqinlarini
keltirib chiqaradilar. Bugungi kunda, Instagram, Pinterest kabi platformalar orqali natyurmort
janri keng ommalashgan, va ko‘plab san’atkorlar ijtimoiy tarmoqlarda o‘z ijodini namoyish
etishmoqda. Bu esa natyurmort janrining yangi shakllarini kashf etishda katta rol o‘ynaydi.
Zamonaviy natyurmortda shakllar va ranglar o’zgarishi.
Zamonaviy natyurmortda shakllar va ranglar yanada erkin va tasavvurni kengaytiruvchi tarzda
ishlatilmoqda. Rassomlar an’anaviy shakllardan chetga chiqib, ob’ektlar va ular orasidagi
bo‘shliqni ham yangi estetika nuqtai nazaridan ko‘rsatishmoqda. Damien Hirst va Jeff Koons
kabi rassomlar o‘z asarlarida nafaqat badiiy ob’ektlar, balki ularning anglangan ma’nolari,
badiiy talqini va evenlilariga asoslangan konseptual yondashuvlarni ham qo‘llaydilar. Hirstning
"Yovvoyi tabiat" asaridagi hayvonlarning tarkibida qat’iy ravishda jamlangan ranglar va
shakllar, tabiiy dunyoning sirli va noaniq tomonlarini o‘zida aks ettiradi. Bu turdagi ishlar
orqali, natyurmortga bo‘lgan yondashuvda realizm va surrealizmning sintezi mavjudligini
ko‘rish mumkin.
Zamonaviy natyurmortda ob’ektlar faqat materialistik yoki dekorativ rol o‘ynamaydi, balki ular
badiiy va hissiy nuqtai nazardan ta’sirchan talqin qilinadi. Jeff Koonsning asarlarida ham
natyurmortning tasviriy shakllari zamonaviy ehtiyoj va yangi texnologiyalarning natijasi
sifatida ko‘rsatiladi. Ularning asarlaridagi yorqin ranglar va jozibali shakllar, shu bilan birga,
odatdagi narsalarning takrorlanishi orqali san’atda ajratilgan yangi ma’nolarni keltirib chiqaradi.
Rassomlarning shaxsiy tasavvurlari va natyurmortda badiiy ma’no yaratish.
Natyurmort janrida buyuk rassomlarning shaxsiy tasavvurlari va tasviriy qobiliyatlari doimo
alohida ahamiyat kasb etgan. Rembrandt kabi tasviriy san’atning klassik rassomlari
ob’ektlarning har bir detali bilan o‘zgacha yondashgan. Uning "Natyurmortlar" asarlarida
shaffoflik va yorug‘likning tasviri nafaqat ko‘rinadigan detallarni, balki ular bilan bog‘liq ichki
va tashqi muhitni ham aks ettirgan. Rembrandt natyurmortda faqat ko‘rish qobiliyati orqali
tasvirlash bilan cheklanib qolmay, uning har bir ob’ektiga yashirin hikmat kiritishga harakat
qilgan.
Bundan tashqari, Jean-Baptiste-Siméon Chardinning asarlari nafaqat uslub, balki tasvirlangan
obyektlarning tushunchasini, qiymatini va go‘zalligini ta’kidlashga qaratilgan. Uning
INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCHERS
ISSN: 3030-332X Impact factor: 8,293
Volume 12, issue 1, June 2025
https://wordlyknowledge.uz/index.php/IJSR
worldly knowledge
Index:
google scholar, research gate, research bib, zenodo, open aire.
https://scholar.google.com/scholar?hl=ru&as_sdt=0%2C5&q=wosjournals.com&btnG
https://www.researchgate.net/profile/Worldly-Knowledge
https://journalseeker.researchbib.com/view/issn/3030-332X
113
"Tabakdagi meva" yoki "Uchta tavsiya" kabi asarlarida oddiy predmetlar oddiy ko‘rinishdan
tashqarida, ularning estetik va ruhiy qiymatini ham namoyon etadi. Bu tasvirlarda go‘zal
detallarga e’tibor berish, tasvirlangan predmetlarning tabiiy shakl va ranglarini aniq va jonli
ko‘rsatishga urg‘u berilgan.
Natyurmort va uning badiiy ifodasi: zamonaviy rassomlarning rolini ko‘rsatish.
Zamonaviy natyurmortning rivojlanishi nafaqat badiiy texnikalar va yondashuvlar bilan bog‘liq,
balki ularning badiiy ma’no yaratishdagi roli ham muhim. Yangi avlod rassomlari asarlarda
ko‘proq hissiy yondashuvni ko‘rsatishga harakat qilmoqdalar2. William Harnettning an’anaviy
natyurmortlarga yondashuviga o‘xshab, yangi rassomlar ham obyektlarning estetik ko‘rinishini
va ularning kishilarga ko‘rsatadigan ta’sirini yoritishga harakat qilmoqdalar. Biroq, zamonaviy
rassomlar obyektlarni faqat tashqi ko‘rinishi bilan tasvirlab qolmay, ular bilan bog‘liq bo‘lgan
hissiy izlanishlar va turli g‘oyalarni ham ifodalashga harakat qilmoqdalar3.
Dijital texnologiyalar va zamonaviy tasviriy san’at.
Zamonaviy san’atda yangi texnologiyalar va digital media orqali natyurmort janri yanada
boyitilgan. Rassomlar uchun yangi platformalar yaratildi, ular yordamida tasvirlar yaratish,
shakllar va ranglarni yangi shakllarda ifodalash mumkin bo‘ldi. David Hockney kabi rassomlar
digital texnologiyalar yordamida, ayniqsa, iPhone yoki iPad kabi qurilmalar orqali san’at
asarlarini yaratishda yangi imkoniyatlarni kashf etdilar. Ularning asarlarida, klassik natyurmort
janri modern texnologiyalar bilan uyg‘unlashgan holda namoyon bo‘ladi.
Rassomlarning ishlarida estetik va tafakkuriy qiymat.
Natyurmort asarlari orqali rassomlar nafaqat obyektlarni tasvirlash, balki ularning ma’no va
ruhini, ichki go‘zalligini ko‘rsatishga harakat qilgan. Bu janrda ishlovchi rassomlar ko‘pincha
oddiy obyektlarni yanada chuqurroq, fikrli va badiiy tarzda talqin qilishadi. Paul Cézannening
asarlari bu nuqtada alohida o‘rin tutadi. Uning "Olma va apelsinlar" kabi asarlarida oddiy
mevalar, shishalar va idishlar bir tomondan oddiy va kunda ishlatiladigan narsalar bo‘lib
ko‘rinadi, ammo ular orqali hayotning nihoyatda murakkab va go‘zal tomonlari aks ettirilgan.
Cézanne mevalar va idishlarning shaklini badiiy tarzda qayta ishlash orqali, tasvirlangan
predmetlarning samimiyligi va muhimligini ko‘rsatgan.
Bundan tashqari, Georges Braque va Pablo Picasso kabi kubizmning buyuk ustalari natyurmort
janrida shakllar va kompozitsiyalarni yangi shaklga keltirganlar. Ular kubist yondashuv orqali
obyektlarning ichki dunyosini, ularning ko‘rinishining murakkabliklarini va ko‘p o‘lchamli
talqinlarini tasvirladilar. Natyurmortda bu yondashuv nafaqat estetik qiymatni kuchaytirdi,
balki badiiy tafakkurda yangi bir istiqbol ochdi. Picasso va Braque natyurmortga o‘zining
abstrakt tafakkurini kiritish orqali bu janrni yangicha shaklda qayta ishladilar.
Rassomning maqsadi va natyurmortda obyektlarning ma’nosi.
Natyurmort janrida rassomlar ko‘pincha obyektlarni tasvirlashda ularning tashqi ko‘rinishidan
ko‘ra, ichki mohiyatini yoki ularga bog‘liq bo‘lgan hissiy tajribalarni ko‘rsatishga intiladilar.
Jan Davidsz de Heem, Willem Claeszoon Heda va boshqa golland rassomlari XVII asrda
nafaqat obyektlarni aniq va jonli tasvirlashda, balki ularning har biri uchun ichki ma’no
yaratishda ham katta ustalikni namoyon etganlar. Bu rassomlar ularning asarlarida go‘zallik,
boylik va muhtashamlikni, shuningdek, umid va ehtiroslarni tasvirlashga harakat qilganlar.
2
oglu Sharipjonov, M. S. OLIY PYEDAGOGIK TA’LIMDA TALABALARGA MUAMMOLI MASHG’ULOTLARNI
TASHKIL ETISH TEXNOLOGIYALARI.
3
Abdinabi, A. va Rayhona, T. (2024). Tasviriy san'at turlari va janrlarida badiiy ijod asoslarining o'ziga xos xususiyatlari.
Web of Teachers:
Inderscience Research
,
2
(3), 219-228.
INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCHERS
ISSN: 3030-332X Impact factor: 8,293
Volume 12, issue 1, June 2025
https://wordlyknowledge.uz/index.php/IJSR
worldly knowledge
Index:
google scholar, research gate, research bib, zenodo, open aire.
https://scholar.google.com/scholar?hl=ru&as_sdt=0%2C5&q=wosjournals.com&btnG
https://www.researchgate.net/profile/Worldly-Knowledge
https://journalseeker.researchbib.com/view/issn/3030-332X
114
De Heemning "Oq va qora turp va gilos" kabi asarida, oddiy taomlar orqali hayotning
o'tkinchilligi va go‘zalligini ko‘rsatishga harakat qilingan. Rassom predmetlarga ko‘zning
aniqligini berish orqali, ular orasidagi nozik tafovutlar va har birining xususiyatlarini ko‘rsatgan.
Uning asarida ranglarning o‘zaro uyg‘unligi, shakllarning mukammalligi badiiy estetikani
yuqori darajaga ko‘taradi.
Natyurmortda janrning zamonaviy qarashlari.
Bugungi kunda natyurmort janri zamonaviy rassomlar tomonidan yangi g‘oyalarga,
texnikalarga va tasviriy vositalarga asoslanib, yangi yondashuvlar bilan o‘zgartirilgan. Damien
Hirst va Jeff Koons kabi rassomlar, oddiy predmetlarga zamonaviy va postmodernist
yondashuvlarni kiritish orqali ularni yangi badiiy konteksda talqin qilmoqdalar. Hirstning
"Yovvoyi tabiat" va Koonsning "Ballon it" kabi asarlari, turli ommaviy madaniyat elementlarini
tasvirlash orqali natyurmortning an’anaviy shakllaridan chiqib, yangi badiiy g‘oyalarni
ifodalashga yordam beradi.
Bu rassomlar tomonidan ishlatilgan yorqin ranglar, sintezlangan shakllar va yaratilgan
konseptlar, natyurmort janrini faqatgina tasviriy san’at asari sifatida ko‘rishdan tashqariga olib
chiqadi. Ular ob’ektlarni ma’no va ruhni o‘z ichiga olgan shakllarda ko‘rsatib, zamonaviy
san’atda yangi izlanishlarga yo‘l ochadilar.
Natyurmort janrining o‘ziga xosligi va san’at tarixi kontekstida yeri.
Natyurmort janri san’at tarixida alohida o‘rin tutadi. Bu janrda har bir predmet o‘z o‘rnini
topadi, va ularning orasidagi munosabatlar, ranglar va shakllar orqali san’atkor yangi ma’nolar
yaratadi. Natyurmort asarlari faqat biror narsaning tashqi ko‘rinishini ko‘rsatishdan iborat emas,
balki ularning ichki dunyosini ham ifodalashga harakat qiladi. Natyurmortda ishlatilgan har bir
predmet san’atkorning o‘ziga xos tafakkuri va maqsadini aks ettiradi.
Zamonaviy rassomlar, an’anaviy natyurmortga yangicha yondashuvlar kiritish orqali, ushbu
janrni rivojlantirmoqdalar. Ular eski tasvirlash uslublarini yangilab, o‘z asarlarini turli yangi
texnikalar va yondashuvlar yordamida taqdim etmoqda. Natyurmort janrining rivojlanishi orqali
san’atkorlar nafaqat tasviriy shakllarni, balki ular orasidagi nozik hissiy aloqalarni ham
ifodalashga erishmoqdalar. Bu janr, san’atning an’anaviy yo‘nalishlari va zamonaviy tafakkur
o‘rtasida muhim ko‘prikni tashkil etadi.
Xulosa
:xulosamiz yakunida shuni alohida takidlashimiz joizki bugungi kunda ilm fan
rivojlanyapkan zamonda barcha fanlar qatorida tasviriy san’atga bo’lgan e’ibor ham oshib
bormoqda .Tasviriy san’at darslarida talabalarga natyurmort ishlashmahorati hamda darsdan
tashqarida mustaqil ta’lim mashg’ulotlarini samarali tashkil qilish bo’yicha ishlarni samarari
tashkil qilish lizim.Talabalarda ko’nikma hamda malakalarni baholashda ham odil va oqilona
baho qo’yish bu o’qituvchining mahoratiga bog’liqdir.
Adabiyotlar ro'yxati:
1.
Baymetov, B. B., & Sharipjonov, M. S. O. (2020). Development Of Students' Descriptive
Competencies In Pencil Drawing Practice. The American Journal of Social Science and
Education Innovations, 2(08), 261-267.
2.
oglu Sharipjonov, M. S. OLIY PYEDAGOGIK TA’LIMDA TALABALARGA
MUAMMOLI MASHG’ULOTLARNI TASHKIL ETISH TEXNOLOGIYALARI.
3.
Mirzahamdamovna, QB (2022). BO'LAJAK TASVIRIY SAN'AT O'QITUVCHILARINI
O'QUVCHILARIDA BADIIY TAFAKKURNI SHAKLLANTIRISHGA AMALIY
SAN'ATNING O'RNI. SARQ UYGLANISHI: INNOVATSION, TA’LIM, TABIY VA
IJTIMOIY FANLAR ILMIY JURNALI .
INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCHERS
ISSN: 3030-332X Impact factor: 8,293
Volume 12, issue 1, June 2025
https://wordlyknowledge.uz/index.php/IJSR
worldly knowledge
Index:
google scholar, research gate, research bib, zenodo, open aire.
https://scholar.google.com/scholar?hl=ru&as_sdt=0%2C5&q=wosjournals.com&btnG
https://www.researchgate.net/profile/Worldly-Knowledge
https://journalseeker.researchbib.com/view/issn/3030-332X
115
4.
Abdinabi, A. va Rayhona, T. (2024). Tasviriy san'at turlari va janrlarida badiiy ijod
asoslarining o'ziga xos xususiyatlari. Web of Teachers: Inderscience Research , 2 (3), 219-
228.
5.
Winetsky, D. E., Negoescu, D. M., DeMarchis, E. H., Almukhamedova, O., Dooronbekova,
A., Pulatov, D., ... & Goldhaber-Fiebert, J. D. (2012). Screening and rapid molecular
diagnosis of tuberculosis in prisons in Russia and Eastern Europe: a cost-effectiveness
analysis. PLoS medicine, 9(11), e1001348.
6. Abduvaxobova Sevara Alisher Qizi (2022). TEMA« SOVERShENSTVOVANIYe
ZANYaTIY IZOBRAZITELЬNЫM ISKUSSTVOM I RAZVITIYe SPOSOBNOSTEY
UChAЩIXSYa». Innovation: The journal of Social Sciences and Researches, 1 (2), 104-
107. Doi: 10.5281/zenodo.7182013
