JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS
Volume–78_Issue-3_June-2025
238
238
TIBBIY TEXNIKA VA TIBBIYOTDA YANGI TEXNOLOGIYALAR
FANINI “BBB” ASOSIDA O‘QITISH METODIKASI
Sodiqova Dilnavoz Qambaraliyevna
Abu Ali ibn Sino nomidagi Buxoro davlat tibbiyot instituti
Annotatsiya –
ushbu maqola pedagogik o`qitish usullarni o`rganishga qaratilgan
bo`lib, Tibbiy texnika va tibbiyotda yangi texnologiyalarni "BBB" (bilim, ko‘nikma,
qobiliyat) asosida o‘qitish metodikasini o`rganib chiqiladi.
Kalit so`zlar:
bilim,ko`nikma,qobiliyat,interaktiv ta`lim
Tibbiy ta’limda samaradorlikni oshirish va talabalarning amaliy ko‘nikmalarini
rivojlantirishga yo‘naltirilgan. Bu metodikada har bir komponentning o‘rni va
ahamiyati juda muhim:
Bilim: Talabalarga tibbiy texnika va texnologiyalar haqida nazariy bilimlarni
berish. Bu bosqichda, talabalar zamonaviy tibbiy uskunalar, diagnostika usullari,
davolash metodlari va ularning faoliyati haqida to‘liq ma’lumot olishadi.
Ko‘nikma: Bilimni amaliy ko‘nikmalarga aylantirish. Talabalar amaliy
mashg‘ulotlarda qatnashib, tibbiy uskunalarni ishlatish, bemorlar bilan ishlash,
diagnostika qilish va davolash jarayonlarini amalga oshirish ko‘nikmalarini
egallaydilar.
Qobiliyat: Talabalarning mustaqil ravishda muammolarni hal qilish qobiliyatini
rivojlantirish. Bu bosqichda talabalar turli holatlarda qaror qabul qilish, jamoada
ishlash va muammolarni hal qilish uchun kerakli strategiyalarni ishlab chiqadilar.
Metodikani amalga oshirish
• Interaktiv ta’lim: Dasturlar, simulatorlar va virtual reallik texnologiyalari orqali
talabalarning faol ishtirokini ta’minlash. Bu ta’lim jarayonida talabalar va o’qituvchilar
o’rtasida faol muloqot va o’zaro ta’sirga asoslangan metodologiya. Bu usul
talabalarning qiziqishini oshirish, ularning bilimini chuqurlashtirish va amaliy
ko’nikmalarini rivojlantirishga yordam beradi. Interaktiv ta’limning asosiy
xususiyatlari va afzalliklari quyidagilar:
Asosiy xususiyatlar:
-
Faol ishtirok: talabalar dars jarayonida faol ishtirok etishadi, savollar berishadi,
muhokamalar olib borishadi va fikr almashishadi.
-
O’zaro ta’sir: O’qituvchi va talabalar o’rtasida doimiy muloqot mavjud bo’ladi,
bu esa o’quvchilarning fikrlarini ifodalashiga va o’rganish jarayonida o’zlarini qulay
his qilishlariga yordam beradi.
JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS
Volume–78_Issue-3_June-2025
239
239
-
Amaliy mashg’ulotlar: Interaktiv ta’limda ko’pincha amaliy mashg’ulotlar,
simulyatsiyalar, rol o’yinlari yoki laboratoriya ishlariga e’tibor qaratiladi. Bu
o’quvchilarga nazariy bilimlarni amaliyotda qo’llash imkonini beradi.
-
Texnologiyalarni qo’llash: Zamonaviy texnologiyalar, masalan, interaktiv
doskalar, onlayn platformalar, video darslar va boshqa raqamli resurslar interaktiv
ta’limda keng qo’llaniladi.
Afzalliklari:
-
Qiziqishni oshirish: talabalar darsga qiziqish bilan yondashadilar, chunki ular
faol ishtirok etish imkoniyatiga ega.
-
Bilimning mustahkamlanishi: Amaliy mashg’ulotlar orqali olingan bilimlar
yanada mustahkamlanadi va uzoq muddatli yodda saqlanadi.
-
Muammoni hal qilish ko’nikmalari: talabalar muammolarni hal qilish va
tanqidiy fikrlash ko’nikmalarini rivojlantiradilar.
-
Jamoaviy ish: talabalar birgalikda ishlashni o’rganadilar, bu esa jamoa ichidagi
muloqotni va hamkorlikni rivojlantiradi.
-
O’z-o’zini baholash: talabalar o’z bilim va ko’nikmalarini baholash
imkoniyatiga ega bo’ladilar, bu esa ularning o’z-o’zini rivojlantirishiga yordam beradi.
Interaktiv ta’lim usullari:
Guruh muhokamalari: talabalar kichik guruhlarda muhokama olib boradilar.
Rol o’yinlari: Ta’lim jarayonida turli rollarni bajarish orqali o’zaro tajriba
almashadilar.
Simulyatsiya: Haqiqiy hayotdagi vaziyatlarni simulyatsiya qilish orqali amaliy
ko’nikmalarni rivojlantirish.
Onlayn platformalar: Moodle, Google Classroom kabi platformalarda
interaktiv darslar tashkil etish.
Interaktiv ta’lim metodologiyasi zamonaviy ta’lim tizimida keng qo’llanilib,
o’quvchilarning bilim olish jarayonini yanada samarali va qiziqarli qiladi.
• Ta’lim modullari: Bilim, ko‘nikma va qobiliyatlarni integratsiyalashtirgan
modullar shaklida darslarni tashkil etish.
• Mashg‘ulotlar: Amaliy mashg‘ulotlarni tashkil etish, shunchaki nazariy
bilimlarni emas, balki amaliyotda qo‘llash imkoniyatini beruvchi holatlarni yaratish.
• Tekshiruv va baholash: Talabalarning bilim va ko‘nikmalarini muntazam
ravishda tekshirish, ularning rivojlanishini baholash.
Ushbu metodika talabalarga tibbiy texnika va texnologiyalarni samarali
ravishda o‘zlashtirish, ularni professional hayotda muvaffaqiyatli qo‘llash uchun
zarur bo‘lgan ko‘nikmalarni shakllantirishga yordam beradi.
JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS
Volume–78_Issue-3_June-2025
240
240
Foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati:
1. S.X.Umarov, Tibbiy elektronika,darslik.”Durdona” nashriyoti,2023.502 b
2..D.Q.Sodiqova, Tibbiy texnika av yangi tibbiyot texnologiyasidan laboratoriya
mashg‘ulotlari, o‘quv qo‘llanma,”BUKHARA HAMD PRINT”nashriyoti,2024.305 b
3. Olimov Sh.SH. Ma’naviy-axloqiy tarbiya asoslari. (Monografiya). – T.: “Fan
va texnologiya”, 2015, 228 bet.
4. Mahkamov U.I. O‘qituvchilarning axloqiy madaniyatini shakllantirish
muammolari. - T.: Fan, 1995. — 200 b.
5. Avliyoqulov N.H. Zamonaviy o‘ qitish texnologiyalari. - T.: 2001. - 69 b.
