249
Universal human values, which were established throughout human history and are now
recognized as obligatory at this point in civilizational development, are the spiritual and moral
determinants of human life.
Therefore, education serves as both a universal value and a means of communicating
other universal values. Universal ideals are changed into personal or individual values through
education. One of the most crucial challenges of education now may be the proclamation of
universal human ideals as personal values.
REFERENCES:
1. Asmolov A. The value of education // Direct Investments. No. 2 (130) 2013. P. 18.
2. Bagdasaryan N.G. The value of education in a modernizing society, or the value of knowledge
in a society of ignorance // Pedagogy. 2008. No. 5. C. 4.
3. Berezhnova E.V. Education as a value // XIX Shishkin readings. 2013, p. 240.
4. Krylov N.B. The values of education: a thesaurus for teachers and school psychologists. Novye
M. 1995. Issue 1. P. 6.
5. Kushnarenko Ya.V. To the question of the formation of an axiological strategy of education //
Bulletin of the Tomsk Polytechnic University. 2011. V. 318. No. 6. S. 120.
6.
Lebedeva
M.M.
Strengthening
the
value
component
in
the
world
-
http://old.mgimo.ru/news/experts/document233905.phtml
7. Naumchik, V.N. Axiological relativism: the limits of the permissible / V.N. Naumchik.
8. Ogurtsov A.P., Platonov V.V. Images of education. Western philosophy of education. XX
century. - St. Petersburg: RKhGI, 2004. S. 36.
INGLIS TILIN U’YRENIWDE YOU TUBE-TIN’ A’HMIYETI
Muratbaeva Aynura
Jaksimov Fazilbek
Qaraqalpaq mámleketlik universiteti 3-kurs studentleri
Annotatsiya:
Bul maqala shet tili sabaqlarında YouTube videoxostinginan paydalanıwǵa
arnalǵan. Maqalada shet tilin úyretiw ushın YouTube videoxostingidan paydalanıwdıń aktuallıǵı
tiykarlab berilgen jáne onıń tiykarǵı abzallıqları belgilengen. Maqalanıń ámeliy áhmiyeti sonda,
avtorlar shet tili oqıtıwshı sabaq beriwde paydalanıwı múmkin bolǵan eń nátiyjeli YouTube
kanalların belgilep, bul xızmet menen baylanıslı tájiriybelerin tariyplaydi. Tariyp berińan
YouTube kanalları oqıtıwshınıń maqsetine kóre bólinedi. Juwmaq etip aytqanda, maqala avtorları
bul xızmet menen islewde oqıtıwshı itibarǵa alıwı kerek bolǵan bir qatar múmkin bolǵan
qıyınshılıqlardı belgilengenler etediler.
Gilt sózler:
YouTube, shet tilin úyretiw, internet ortalıǵı, internet resursları, motivatsiya.
Házirgi waqıtta Internet insan iskerliginiń barlıq tarawlarına kirip bardı. Internet járdeminde
siz azıq-awqat, kiyim-keshek satıp alıwıńız yamasa shıpaker qabılına jazılıwıńız múmkin;
bilimlendiriw tarawında elektron jurnallar, kúndelikler payda boldı. Bul insannıń ómiriniń bul
basqıshında eń úlken maǵlıwmat deregi. Onıń járdeminde siz arxivlar, hár qıylı kórkem, ilimiy
hám taǵı basqalardan paydalana alasız. Házirgi waqıtta Internet oqıtıwshı ómiriniń bir bólegi bolıp
tabıladı, sebebi ol jańa materialdı ózlestiriw ushın tanıs hám uyqas quralǵa aylanıp atır. Hár kúni
Internette biz anglichan tilin tiykarǵı bilimge ıyelewimiz kerekligin túsiniw ushın jańa
250
hádiyselerge dus kelemiz. Kóbirek adamlar Internet arqalı yamasa shaxsan mádeniyatlar ara
baylanısta qatnasıwdı qáleydi. Shet tilin úyreniw buǵan ılayıq shaxstı qáliplestiriw ushın
mólsherlengen. Shet tilin oqıtıwdıń maqseti kommunikativ kompetentsiyani qáliplestiriw bolıp
tabıladı. Kommunikativ kompetentsiya tek ǵana lingvistik emes, bálkim social -mádeniy
kompetentsiyani da óz ishine aladı, sebebi mádeniy kelip shıǵıwın bilmesten, hátte sheklengen
shegaralarda da kommunikativ kompetentsiyani qáliplestiriw múmkin emes. YouTube
(youtube.com) - bul Internette videolardı jarıyalaw ushın sayt. Oǵan qálegen uzınlıq hám sapa daǵı
fayllardı júklewińiz múmkin. Búgingi kúnde bul sayt dúnyadaǵı eń ataqlı videoxosting bolıp,
Google korporatsiyasiga tiyisli. Xızmetten hár kúni millionlap adamlar paydalanadi hám hár
minutada ol túrli janr hám format daǵı júzlegen jańa videolar menen toltırıladı : qısqa kúlkili
videolar, muzıkalıq videolar, teleda’stu’rler hám tolıq metrajli filmler. Jumıstıń aktuallıǵı sonda,
YouTube múmkinshilikleri júdá keń hám zamanagóy tálim bul jóneliste izertlewlerge mútáj.
Jumıstıń obyekti anglichan tili sabaqlarında isletiliwi múmkin bolǵan YouTube platformasida
jaylastırılǵan haqıyqıy video hám audio materiallar edi. Biziń izertlew teması anglichan tilin
oqıtıwdıń jańa usılı retinde biypul YouTube resursınan haqıyqıy audiovizual sırtqı kórinislerden
paydalanıw bolıp tabıladı. Biziń jumısımızdıń maqseti zamanagóy mektepte anglichan tili
sabaqlarında oqıwshınıń sóylew aktivligin rawajlandırıw, sonıń menen birge, onıń kommunikativ
kompetentsiyasini rawajlandırıwǵa qaratılǵan YouTube'dan alınǵan video hám audio
materiallardan paydalanıw múmkinshiliklerin ashıp beriw bolıp tabıladı.
Maqsetke erisiw ushın tómendegi wazıypalar belgilendi:
1. stilistik ádebiyatlardı analiz qılıw ;
2. audiovizual qurallar haqqındaǵı ámeldegi maǵlıwmatlardı ulıwmalastırıw hám olarǵa
stilistik xarakteristika beriw;
3. shet tilin oqıtıwda internetten paydalanıwdı jańa usıl retinde kórip shıǵıw ;
4. anglichan tili sabaqlarında haqıyqıy YouTube videoları menen islew qásiyetlerin anıqlaw;
5. YouTube videoların saylań hám videolardan paydalanıp shınıǵıwlar tayarlań.
Bul jumista analiz, sintez, ulıwmalastırıw sıyaqlı ulıwma teoriyalıq izertlew usıllarınan
paydalanıladı.
Izertlew ushın material bul másele boyınsha ilimiy hám stilistik ádebiyatlar, YouTube
saytınan alınǵan materiallar edi. Jumıs kirisiw, eki bap hám juwmaqtan ibarat. Izertlewdiń ámeliy
áhmiyeti sonnan ibarat, odan keyin orta mektepte anglichan tili sabaqlarında paydalanıw
múmkinshiligi bar. islep shıǵılǵan hám usınıs etilgen usıl hám texnikalar.
Orınlanǵan jumıslar nátiyjesinde tómendegi juwmaqlar shıǵarıldı. Texnologiyalıq
rawajlanıwdıń bul basqıshında ulıwma bilim beriw mektepte oqıwǵa járdem beretuǵın kóplegen
texnikalıq qurallar bar. Rossiya daǵı barlıq mektepler zamanagóy úskeneler menen támiyinley
almaydı, lekin kópshilik mekteplerde qashannan berli jańa multimedia úskeneleri bar. Biz olarǵa
shaqırıq etemiz: televizorlar, kompyuterler yamasa noutbuklar, proyektorlarning bar ekenligi. Shet
tilin úyretiwdiń tiykarǵı waziypası mudami baylanıs bolıp tabıladı. Sóylew hám tıńlaw
kónlikpelerin jaqsılaw ushın úyrenilip atırǵan til ortalıǵından sırtda oqıtıwshı hám sinfdoshlar
menen shınıǵıwlar hám dialoglardı orınlaw etarli bolmaydı. Global Internet payda bolıwı menen
biz hár kúni ana tilinde sóylesiwshiler menen ushırasıw múmkinshiligine egamiz. Bul ózgeshelik
mektepte anglichan tili sabaqlarında isletiliwi múmkin: ana tilinde sóylesiwshiler menen skype
konferenciyaların shólkemlestiriw, elektron pochta xabarların jazıw hám t.b. Multimedia
úskeneleri sóylew iskerliginiń barlıq mexanizmlerine tásir etiwshi audiovizual materiallardan
251
paydalanıwǵa múmkinshilik beredi: tıńlaw, sóylew, oqıw, jazıw. videomateriallar oqıwshılardıń
intellektual mexanizmlerine de unamlı tásir kórsetiwin aytıp óttik: kútiw, qısqa hám uzaq múddetli
yad, túsiniw hám taǵı basqa.
Audiovizual materiallar oqıwshılardıń dúnyaǵa kóz qarasın keńeytiw, olardı úyrenilip
atırǵan til mámleketi menen tanıstırıw imkaniyatın beredi. Olardıń járdemi menen siz tildiń
regionlıq qásiyetlerin kórsetiwińiz múmkin: dialekt hám pát. video material ana tilinde
sóylesiwchilarning ım-ishara -belgileri, júz ańlatpaları sıyaqlı awızsha bolmaǵan qásiyetlerin
sáwlelendiriwi múmkin. videodan paydalanıw sabaqtı jáne de qızıqlı hám reń-barang etedi, bul
bolsa til materialın ózlestiriw natiyjeliligin asıradı hám oqıwshılardıń qızıǵıwshılıǵın asıradı.
Internette anglichan tilin úyreniw ushın paydalı bolǵan kóplegen derekler bar. Olardan geyparaları
biypul hám olardan paydalanıw ańsat. Jumısımızda biz YouTube videoxostingini kórip shıqtıq.
YouTube platformasi tekǵana sırt elde, bálki Rossiyada da eń ataqlı sayt bolıp tabıladı.
Sayttıń ayriqshalıǵı sonda, ol jaǵdayda júdá kóp avtorlar, temalar hám video túrleri usınıs
etiledi. Bizde túrli janr hám tábiyaat daǵı haqıyqıy videolardan paydalanıw múmkinshiligi bar.
Paydalanıw qolaylıǵı oqıtıwshınıń sabaqǵa tayarlanıw waqtın qısqartiradi, bul shubhasız artıqsha.
Bul platformadan tekǵana sabaqta, bálki úyde da paydalanıw múmkin. Sonday etip, student
videodan úy wazıypasın orınlawı múmkin, bul bolsa tıńlaw qábiletleri boyınsha ilgeri klasstan
sırtda ámeldegi bolmaǵan qosımsha treningni beredi. Orta mektepte anglichan tili sabaqlarında
YouTube-den paydalanıw tildi tábiyiy ortalıqtan sırtda hám klassta ana tilinde sóylesiwshi joq
ekenliginde úyreniwde payda bolatuǵın bilimler degi boslıqtı toltırıw imkaniyatın beredi. Bul
resurs kóbirek itibar hám stilistik qóllanbalarǵa kirgiziwdi talap etedi.
Shet tilin oqıtıwdı úyrenilip atırǵan til mámleketi (mámleketleri) mádeniyatı hám tariyxınan
bóleklengen halda oyda sawlelendiriw etip bolmaydı. Dúnyanıń kóplegen mámleketleri, atap
aytqanda Ullı Britaniya, AQSh, Kanada, Jańa Zelandiya hám Avstraliyanıń mádeniyatı, turmısı,
dástúrleri hám bayramları menen tanısıw ushın YouTube'da júdá kóp sanlı videolar bar. Resurstı
tańlaw sabaqtıń anıq teması hám maqsetine, tildi biliw dárejesine, studentlerdiń qánigeligine hám
basqa faktorlarǵa baylanıslı. Biraq material tańlawda, birinshi náwbette, BBC yamasa National
Geographic sıyaqlı eń professional hám belgili dereklerge itibar beriw kerek.
Búgingi kúnde shet tilin úyreniw ushın taǵı bir perspektivalı material deregi - bul ilimiy-
kópshilikke arnalǵan lekciyalar hám ilimpazlardıń videobloglari. Ilimiy-kópshilikke arnalǵan
lekciyalar búgingi kúnde barǵan sayın keńlew auditoriyanı tartıwda. Stanislav Drobyshevskiy
yamasa Richard Dokins sıyaqlı birpara ilimpazlardıń atları - ilim-pánni targ'ib etiwshiler
hámmediń awızında. Eger bunday túrdegi materiallarda shet tili jańa zatlardı úyreniw quralı bolsa
-de, " Arche" sıyaqlı orıs lekciya zallariga uqsas ilimiy-kópshilikke arnalǵan lekciya dárekleri de
shet tiliniń itibarına ılayıq bolıp tabıladı. oqıtıwshılar. Ilimiy-kópshilikke arnalǵan lekciyalar
menen islew oqıtıwshınan materialdı saldamlı tayarlaw hám úyreniwdi talap etedi, sebebi ol ádetde
ana tilinde sóylesiwshiler tárepinen jaratılǵan hám soǵan uyqas túrde tek eń aldıńǵı studentler
ushın sáykes keledi. Biraq, kóbinese subtitrlardan paydalanıw múmkin. Bunnan tısqarı, eger siz
studentler menen tayarlıq jumısların alıp barsangiz, túsiniw qıyın bolǵan minutalardı analiz
qılsańız, ol jaǵdayda ilimiy-kópshilikke arnalǵan temalar daǵı videolardı tamasha qılıw hám
talqılaw shet tilin úyretiwde bir qatar wazıypalardı sheshiwge járdem beredi: tıńlaw qábiletin
sezilerli dárejede jaqsılaydı, sóz baylıǵın keńeytiredi, ilimiy sóylew usılı menen tanısıw, pán
jańalıqların úyreniw yamasa saylanǵan tema boyınsha bilimlerdi tereńlestiriw. Bunnan tısqarı,
bunday material sın pikirlewdi rawajlandırıwǵa járdem beredi, soraw beriwge hám juwaplardı
252
tiykarlawǵa uyretedi, usınıń menen kóbirek ulıwma tálim hám pedagogikalıq mashqalalardi
sheshedi.
ÁDEBIYATLAR
:
1. Arsha aǵashıxova N. v., Slobodchikova M. P. YouTube videoxostingidan shet tilin úyretiwde
nolingvistik universitetler studentleriniń baylanıs kónlikpelerin rawajlandırıw quralı retinde
paydalanıw // Pán, mádeniyat, tálim álemi.- 2019 jıl - 6 -san (79 ).- S. 303-305.
2. Barshcheva v. v., Chekun O. A. Nolingvistika fakultetleri bakalavriat studentleriniń “Shet tili”
ámeliy stuldı zamanagóy texnologiyalar járdeminde modernizaciyalaw // Zamanagóy til tálimi:
jańalıqlar, máseleler, sheshimler. Ilimiy maqalalar kompleksi. wákil redaktorı O. A. Chekun.-
Moskva.- 2015.- S. 6 -9.
3. Barshcheva O. v. Shet tilin úyretiw ushın podkastlarni tańlaw principlerı // Pedagogika hám
tálim psixologiyasi.- 2019.- No 1.- B. 92-97.
4. Ezhova Yu. v., Pats M. v. YouTube oqıw resursı retinde (shet el til, nolingvistik universitet) //
Gumanitar hám tábiyiy pánler xalıq aralıq jurnalı.- 2020.- No 7-2 (46 ).- S. 36 -39.
5. Korablina M. v. Shet tillerin oqıtıw processinde sanalı texnologiyalar // Emixov oqıwları.-
Tyumen.- 2018.- S. 52-59.
6. Sortolochnaya Yu. V. Shet tilin oqıtıw ámeliyatında social tarmaqlardan paydalanıw //
Filologiya pánleri. Teoriya hám ámeliyatqa tiyisli sorawlar.- 2019.- T. 12.- S. 267-272.
7. Neshey O. O. Utkina S. S. Anglichan tilin oqıtıw processinde YouTube saytınan paydalanıwdıń
pedagogikalıq shártleri// Jıynaqta: Pán. Informaciyalastırıw. Texnologiyalar. Tálim. XII Xalıq
aralıq ilimiy-ámeliy konferensiya materialları. - 2019.- S. 619 -628
INNOVATIVE APPROACHES TO TEACHING WRITING SKILLS
Otaqulova Dildora Khakimbek qizi
PhD student of Gulistan state university
Writing is an essential skill in today's world, crucial for communication, expression, and
professional advancement. However, teaching writing to adults can be challenging, as they often
come with varied backgrounds, experiences, and learning preferences. Traditional methods may
not always suffice in engaging and empowering adult learners to develop their writing proficiency.
In this article, we explore innovative approaches to teaching writing for adults, drawing from
contemporary educational research and practices.
Authentic Writing Experiences:
Encourage adult learners to engage in authentic writing experiences by connecting classroom
activities with real-world contexts. This could involve writing emails, composing business reports,
crafting social media posts, or even contributing to community newsletters. By immersing learners
in tasks that mirror real-life writing situations, they can better understand the relevance and
application of writing skills.
Multimodal Composition:
Incorporate multimodal composition techniques to cater to diverse learning styles and
preferences. Instead of solely focusing on traditional text-based writing, encourage learners to
experiment with visual, audio, and digital mediums. This could include creating infographics,
podcasts, videos, or interactive digital presentations. Multimodal composition not only enhances
creativity but also allows learners to communicate their ideas effectively through different
channels.
