Authors

  • Sharipov Baxodir Xolboyevich
  • Po`latov Mirkomil Rasuljonovich

Author Biographies

  • Sharipov Baxodir Xolboyevich

    Termiz davlat muhandislik va agrotexnologiyalar universiteti assistenti

  • Po`latov Mirkomil Rasuljonovich

    Termiz davlat muhandislik va agrotexnologiyalar universiteti assistenti

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.mead.118471

Abstract

Kichik arxitekturaviy shakllar (KAS) shaharsozlik va landshaft dizayni tarkibiy qismlaridan biri bo‘lib, u nafaqat estetik jihatdan muhim, balki funktsional ahamiyatga ham ega. Ular turli jamoat joylari, bog‘lar, maydonlar va hiyobonlarning bezak elementlari sifatida xizmat qiladi. Ushbu maqolada kichik arxitekturaviy shakllarning turlari, ularning qurilish materiallari va zamonaviy tendensiyalar haqida so‘z yuritamiz.


background image

MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT

Выпуск журнала №-23

Часть–3_ Апрель –2025

239

ENG ZAMONAVIY KICHIK ARXITEKTURAVIY SHAKLLAR:

AHAMIYATI VA TURMUSHDA TUTGAN O‘RNI

Sharipov Baxodir Xolboyevich

Termiz davlat muhandislik va agrotexnologiyalar universiteti assistenti

Po`latov Mirkomil Rasuljonovich

Termiz davlat muhandislik va agrotexnologiyalar universiteti assistenti

Kirish

Kichik arxitekturaviy shakllar (KAS) shaharsozlik va landshaft dizayni

tarkibiy qismlaridan biri bo‘lib, u nafaqat estetik jihatdan muhim, balki funktsional

ahamiyatga ham ega. Ular turli jamoat joylari, bog‘lar, maydonlar va hiyobonlarning

bezak elementlari sifatida xizmat qiladi. Ushbu maqolada kichik arxitekturaviy

shakllarning turlari, ularning qurilish materiallari va zamonaviy tendensiyalar haqida

so‘z yuritamiz.

Kichik arxitekturaviy shakllarning turlari

Pavilon va besedkalar

Dam olish maskanlari va jamoat joylarida o‘rnatiladi. Odatda yog‘och, metall

yoki plastik materiallardan quriladi.

Favvoralar

Shahar markazlari va bog‘larda muhitni jonlantirish uchun ishlatiladi.

Suvning harakati orqali shahar iqlimini yaxshilashga xizmat qiladi.


background image

MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT

Выпуск журнала №-23

Часть–3_ Апрель –2025

240

Haykallar va dekorativ elementlar

San’at va madaniyatni targ‘ib qilish uchun joylashtiriladi. Jamoat joylarining

muhim qismiga aylanib, shahar imidjini shakllantiradi.

Ko‘cha mebellari

Odamlarning qulayligi uchun muhim ahamiyatga ega. Chiroqlar kechasi

yo‘llarni yoritib, xavfsizlikni ta’minlaydi.


background image

MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT

Выпуск журнала №-23

Часть–3_ Апрель –2025

241

Ko‘prik va arkalar

Sayilgohlar va bog‘larda landshaftni yanada jozibador qilish uchun

o‘rnatiladi.

Bolalar maydonchalari va sport zonalari

Shahar aholisi, ayniqsa bolalar uchun qulay muhit yaratish maqsadida barpo

etiladi.


background image

MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT

Выпуск журнала №-23

Часть–3_ Апрель –2025

242

Zamonaviy tendensiyalar

Ekologik toza materiallar, interaktiv elementlar va minimalistik dizayn

KASning asosiy tendensiyalaridir. Bugungi kunda smart chiroqlar, ko‘p funksiyali

o‘rindiqlar va ekologik qurilish materiallari keng qo‘llanilmoqda.

Xulosa

Kichik arxitekturaviy shakllar shaharlarga estetik ko‘rinish berish bilan birga,

aholining turmush sifatini yaxshilaydi. Ular jamiyatga ham ma’naviy, ham amaliy

foyda keltiradi. Kelajakda ekologik toza va interaktiv elementlar yanada rivojlanishi

kutilmoqda.


background image

MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT

Выпуск журнала №-23

Часть–3_ Апрель –2025

243

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR

1.

Qaxxorovich, R., Dzhumayevich, C. A., & Rasuljonovich, M. P. (2021).

Method of experimental study of shear stiffness of profiled flooring diaphragm.

ACADEMICIA: An International Multidisciplinary Research Journal, 11(10), 1180-

1183.

2.

Рахимов, А. К., & Пулатов, М. Р. (2021). Методика экспериментального

исследования сдвиговой жёсткости диафрагмы профилированного настила.

Экономика и социум, (10 (89)), 986-989.

3.

Пўлатов Миркамол Расулжонович. Томёпма конструкцияларининг

биргаликда ва алоҳида ишлаши. "Экономика и социум" №6(97) 2022 г. – 17 с.

4.

Полатов, М. (2020). Повышение эффективности строительства зданий и

сооружений за счет изучения оптимального решения безпесочного состава

бетона. Экономика и социум, (10 (77)), 651-654.

5.

Рахимов

А.К.,

&

Пулатов

М.Р.

(2021).

МЕТОДИКА

ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНОГО ИССЛЕДОВАНИЯ СДВИГОВОЙ ЖЁСТКОСТИ

ДИАФРАГМЫ ПРОФИЛИРОВАННОГО НАСТИЛА. Экономика и социум, (10

(89)), 986-989.

6.

Жураев, С., & Беккамов, М. (2022). КЛАССИФИКАЦИЯ ВИСЯЧИХ

МЕТАЛЛИЧЕСКИХ КОНСТРУКЦИЙ (ТРОСОВЫХ И МЕМБРАННЫХ)

ПОКРЫТИЙ. O'ZBEKISTONDA FANLARARO INNOVATSIYALAR VA

ILMIY TADQIQOTLAR JURNALI, 2(14), 997-1002.

7.

Жураев, С., & Сатторов, К. (2023). Расчет Тросовых Висячих Покрытий В

Пк Лира. Periodica Journal of Modern Philosophy, Social Sciences and Humanities,

16, 119-123.

8.

Жўраев, С. (2023). АЛИШЕР НАВОИЙ ДАВРИ ИМОРАТЛАРИНИНГ

АРХИТЕКТУРАСИ. O'ZBEKISTONDA FANLARARO INNOVATSIYALAR

VA ILMIY TADQIQOTLAR JURNALI, 2(16), 142-146.

9.

Turayev, S., & Sanjar, J. (2023). ZILZILA VAQTIDA BINO VA ZAMIN

GRUNTLARINING O’ZARO TA’SIRI. Finland International Scientific Journal of

Education, Social Science & Humanities, 11(2), 410-414.


background image

MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT

Выпуск журнала №-23

Часть–3_ Апрель –2025

244

10.

Sanjar,

J.

(2023).

DEVELOPMENT

OF

CULTURE

AND

ENTERTAINMENT PARKS. American Journal of Pedagogical and Educational

Research, 9, 49-52.

11.

Жураев, С., & Тураев, Ш. (2023). ДВУХПОЯСНЫЕ ПРЕДВАРИТЕЛЬНО

НАПРЯЖЕННЫЕ СИСТЕМЫ. IJODKOR O'QITUVCHI, 3(29), 77-81.

12.

Жураев, С., & Сатторов, К. (2023). ТЕРМИНОЛОГИЯ И

КЛАССИФИКАЦИЯ ВИСЯЧИХ И ВАНТОВЫХ МОСТОВ. Innovations in

Technology and Science Education, 2(9), 197-206.

13.

Хурсандов, Э. Ў. (2024). ЭГИЛУВЧИ ЭЛЕМЕНТЛАРНИ ҲИСОБЛАШ

ВА

УЛАРНИНГ

АФЗАЛЛИКАРИ.

ОБРАЗОВАНИЕ

НАУКА

И

ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 47(5), 73-76.

14.

Mamatmurod ogli J. S. et al. QURILISH BOSH PLANI, MATERIAL VA

KONSTRUKSIYALARNI

OMBORLARGA

JOYLASHTIRISH

//ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ. – 2024. –

Т. 47. – №. 5. – С. 66-72.

15.

Mamatmurod

ogli

J.

S.

et

al.

ASOS,

PODEVORLAR

VA

ORAYOPMALARNI

KUCHAYTIRISH

VA

ULARNING

MONTAJ

SAMARADORLIGINI

OSHIRISH

//ОБРАЗОВАНИЕ

НАУКА

И

ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ. – 2024. – Т. 47. – №. 5. – С. 54-59.

16.

Abdurahmon og T. S. et al. EGILUVCHAN-QATTIQ VANTLAR BILAN

MUSTAHKAMLANGAN

KATTA

ORALIQLI

SILINDRSIMON

MEMBRANALARNI HISOBLASH //JOURNAL OF INNOVATIONS IN

SCIENTIFIC AND EDUCATIONAL RESEARCH. – 2024. – Т. 7. – №. 3. – С. 135-

139.

17.