ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
37
IGL SINDROMI
A.N. Abdukarimov
Farg‘na jamoat salomatligi tibbiyot instituti
https://doi.org/10.5281/zenodo.12205592
Annotatsiya.
Chakka suyakning bigizsimon o‘simtasi (processus styloideus) – bu kalla
suyagining chakka suyagining pastki yuzasida joylashgan ingichka suyak o'sigi. Odatda, uning
uzunligi taxminan 2-3 sm. tashkil qiladi. Bigizsimon o‘simtaning patologik uzayib ketishi yoki
shakli o'zgarishi Igl sindromi (Eagle's syndrome) deb nomlanuvchi turli xil klinik
namoyishlariga olib kelishi mumkin. Ushbu sindrom birinchi marta 1937 yilda amerikalik
otorinolaringolog Watt V. Eagle tomonidan tavsiflangan. Igl sindromi bo'yin, yuz, quloq
sohalaridagi og'riq, disfagiya va boshqa alomatlar bilan namoyon bo'ladi, bu bemorlarning
hayot sifatini sezilarli darajada yomonlashtiradi.
Izlanishlar maqsadi.
O‘zbekiston respublikasida Igl patologiyasini tarqalishi, klinik shakllari
va o‘zbekiston mintaqaviy sharoitlariga mansub bo‘lgan xususiyatlarini aniqlash.
Izlanish materiallari va usullari.
Ilmiy izlanish davrida nashr etilgan xorijiy va maxalliy
ilmiy adabiyotlarni o‘rganish yordamida xozirgi zamonda duniyodagi ushbu patologiyaning
tashxislash va davolash xolatini aniqlash va epidimiologik izlanishlar tufayli o‘zbekiston
mintaqadasidagi vaziyatni o‘rganish.
Natija va muxokamalar.
Bigizsimon o‘simtasi patologiyasining birinchi tavsiflari va u bilan
bog'liq bo‘lgan alomatlar yuz yildan oldin qilingan. Biroq, tizimli o'rganish XX asr o'rtalarida
Watt Iglning ishlaridan boshlandi. Turli tadqiqotlarga ko'ra, Igl sindromining tarqalishi
umumiy populyatsiyada 4% dan 10% gacha o'zgarib turadi, ammo klinik jihatdan ahamiyatli
holatlar sezilarli darajada kam uchraydi – taxminan 0.16%. O'zbekistonda Igl sindromi
haqidagi epidemiologik ma'lumotlar hozircha cheklangan, bu esa ushbu mintaqada bu
kasallikning tarqalishi va klinik xususiyatlarini baholash uchun qo'shimcha tadqiqotlar
o'tkazishini talab qiladi.
Igl sindromining etiologiyasi to'liq aniqlanmagan. Bigizsimon o‘simtasining patologik uzayishi
yoki g‘ayritabiiy egilishi tug‘ma anomaliya yoki bo'yin va bosh sohasidagi degenerativ
o'zgarishlar, jarohatlar, yallig'lanish jarayonlari yoki jarrohlik aralashuvlar natijasi bo'lishi
mumkin deb o'ylashadi. Kasallikning patogenezi uzaygan bigizsimon o‘simtasining atrofdagi
yumshoq to'qimalar, qon tomirlar va nervlarga mexanik ta'siri bilan bog'liq bo'lib, og'riq va
boshqa klinik belgilarning rivojlanishiga olib keladi.
Igl sindromining asosiy klinik ko'rinishlariga quyidagilar kiradi:
* Quloqqa tarqaladigan bo'yin va yuz og'rig'i
* Tomoqdagi begona jism hissi
* Disfagiya (yutish qiyinligi)
* Bosh og'rig'i
* Bosh aylanishi
* Quloqlarda jiringlash (tinnitus)
* Bigizsimon o‘simtasining sohasida palpatsiya paytida og'riq
Igl sindromi diagnostikasi klinik tekshiruv, og'iz orqali bigizsimon o‘simtasining palpatsiyasi
va turli xil tasvirlash usullarini o'z ichiga oladi. Diagnostikaning eng informativ usullari
rentgenografiya, kompyuter tomografiyasi (KT) va magnit-rezonans tomografiya (MRI) bo'lib,
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
38
ular bigizsimon o‘simtasining anatomik xususiyatlarini ko'rish va tashxisni tasdiqlash
imkonini beradi.
Igl sindromini davolash konservativ va jarrohlik bo'lishi mumkin. Konservativ usullarga
nosteroid yallig'lanishga qarshi dorilar, analgetiklar, fizioterapiya va o ‘simta soxasiga
kortikosteroid in'ektsiyalari kiradi. Ammo, konservativ davo samarasiz bo'lsa, shuningdek,
og'ir alomatlar bo'lsa, jarrohlik aralashuvi ko'rsatiladi – stiloyidektomiya, bu og'iz orqali yoki
tashqaridan bo'yn orqali amalga oshirilishi mumkin.
Igl sindromining oldini olish bo'yin atrofidagi jarohatlar va infektsiyalardan saqlanish,
muntazam tibbiy ko'riklar va patologiyani erta tashxislashni o'z ichiga oladi. Igl sindromining
prognozi davolanishning o'z vaqtida va etarliligiga bog'liq. Ko'pgina hollarda jarrohlik
davolash simptomlarni butunlay bartaraf etadi va bemorlarning hayot sifatini yaxshilaydi.
Xulosa.
Chakka suyakning bigizsimon o‘simtasining patologiyasi turli mutaxassislik
shifokorlarining e'tiborini talab qiladigan muhim tibbiy muammodir. Igl sindromi
bemorlarning hayot sifatini sezilarli darajada yomonlashtirishi mumkin va o'z vaqtida tashxis
qo'yish va adekvativ davolanishni talab qiladi. O'zbekistonda olib borilayotgan tadqiqotlar,
shu jumladan epidemiologik tadqiqotlar ushbu mintaqada bu kasallikning tarqalishi va
xususiyatlarini yaxshi tushunishni va uni davolash va oldini olish bo'yicha samarali
strategiyalarni ishlab chiqishga yordam beradi.
References:
1.
Eagle, W. W. (1937). Elongated styloid process: symptoms and treatment. The Journal of
the American Medical Association, 107(8), 611-616.
2.
Basekim, C. C., Mutlu, H., Güngör, A., Pekkafali, Z., Silit, E., & Gürmen, N. (2005).
Evaluation of styloid process by three-dimensional computed tomography. European
Radiology, 15(1), 134-139.
3.
Murtaza, B., Reddy, R., & Lim, S. H. (2017). Eagle syndrome: a rare cause of neck pain.
BMJ Case Reports, 2017, bcr-2017-221195.
4.
Galletta, K., Siniscalchi, E. N., Sindoni, A., Bertino, G., Gaeta, M., & Politi, M. (2012). Eagle
syndrome: a case of symptomatic calcified stylohyoid ligament. Case Reports in Medicine,
2012, 487416.
5.
Ghosh, L. M., & Dubey, S. P. (1999). The syndrome of elongated styloid process. Auris
Nasus Larynx, 26(2), 169-175.
6.
Elhechmi, M., Abid, A., Sayari, R., Letaief, I., & Gargouri, K. (2018). Elongated styloid
process: a rare cause of Eagle syndrome. Pan African Medical Journal, 30, 124.