ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
116
TUG‘RUQDAN KEYINGI BACHADONNING MORFOLOGIK O‘ZGARISHLARI
Ахмедов У. Х.
Termiz Iqtisodiyot va Servis universiteti
https://doi.org/10.5281/zenodo.14039633
Mavzuning dolzarbligi:
Homiladorlik paytida sodir bo‘lgan ayol tanasidagi barcha
o‘zgarishlar (emizikli sut bezlaridagi o‘zgarishlar bundan mustasno) tug‘ruqdan keyin sezilarli
regressiyaga uchraydi va dastlabki 6-8 hafta ichida deyarli yo‘qoladi. Bachadonda eng aniq
involyutiv jarayonlar sodir bo‘ladi. Miometriy qavatining intensiv qisqarishi bachadonni
oziqlantiradigan tomirlarning siqilishiga olib keladi, bu esa organning asosiy qismini tashkil
etuvchi mushak to‘qimalarining ishemiyasiga olib keladi. Trofik buzilishlar natijasida
hujayralar hajmi kamayadi (gipotrofiya), ularning soni biroz kamayadi. Bularning barchasi
bachadonning tug‘ruqdan keyingi involyusiyasi deb ataladigan jarayonni belgilaydi.
Tug‘ilgandan so‘ng darhol uning pastki qismi kindikdan biroz pastda joylashadi. Tug‘ilgandan
bir hafta o‘tgach, bachadon tanasi 2 barobar kamayadi va 4-6 haftadan so‘ng uning hajmi va
vazni homiladorlikdan oldingi kabi bo‘ladi. Involyutiv o‘zgarishlarning tezligi asosan tug‘ilish
akti va tug‘ilish davrining o‘ziga xos xususiyatlari, shuningdek tug‘ilgan bolaning vazni,
amniotik suyuqlik miqdori, uterotonikadan foydalanish va boshqalar bilan belgilanadi. O‘z
navbatida, bachadon subinvolyusiyasi tug‘ruqdan keyin yiringli-septik asoratlar paydo
bo‘lishi uchun xavf omili bo‘lishi mumkin.
Tadqiqot maqsadi
. Tug‘ruqdan keyingi bachadon bilan tashxislangan bachadon bo‘yni
patologiyalarini katta miqdorli materiallar bo‘yicha tahlil etish va ular orasidan tug‘ruqdan
keyingi bachadon qisqarishining buzilishlarini tahlil qilish.
Tadqiqot materiallari va usullari:
Surxondaryo viloyat patologik anatomiya byurosiga
olib kelingan tug‘ruqdan keyin xirurgik yo‘l bilan olib tashlangan bachadonlarning
makroskopik, mikroskopik tekshiruvlari, bachadon tuzilmalaridan olingan bioptatni
gemotoksilin-eozin usulida
bo‘yash usullaridan foydalanildi. Tadqiqot uchun 2021-2022 yillar
davomida 128 ta bachadon amputatsiya qilingan ayollardan olingan bachadon namunasi tahlil
qilingan.
Tadqiqot natijalari:
Ikki yillik kuzatishlar shuni ko‘rsatdiki homiladorlikdan keyin
bachadonning funksional o‘zgarishlari yoshga qarab turli holatlarda o‘zgarishlar kuzatilar
ekan. Aynan katta yoshli ayollarda homiladorlikdan keyin bachadon tonusi pasayib ketish
jarayoni kuzatildi. Homiladorlik davri og‘ir kechgan va birinchi homilasi 35 yoshdan oshgan
ayollarda bachadon devorida turli o‘zgarishlar kuzatildi aynan mushak qavati gipoplaziyasi
natijasida bachadon homiladorlikdan oldingi holatiga qaytmasligi o‘rganildi.
Xulosa:
Bachadon – tug‘ruqdan keyingi dastlabki daqiqalarda uning intensiv qisqarishi –
tug‘ruqdan keyingi qisqarish sodir bo‘ladi, bu esa bachadon hajmini kamaytirishga yordam
beradi. Tug‘ruqdan keyin 6-8 haftaning oxiriga kelib, bachadonning kattaligi homilador
bo‘lmagan holatidagi o‘lchamiga to‘g‘ri keladi.
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
117
References:
1.
Lannon S.M.R. Uterine rupture risk after periviable Cesarean delivery / S.M.R. Lannon,
K.A. Guthrie, J.P. Vanderhoeven et al. // Obstet. Gynecol. – 2015. – Vol. 125. – № 5. – P. 1095–
1100. DOI: 10.1097/ AOG.0000000000000832
2.
Хасанов А.А. Диагностика, профилактика и органосохраняющие методы
родоразрешения беременных с врастанием плаценты / А.А. Хасанов // Казанский
медицинский журнал. – 2016. – Т. 9. – № 4. – С. 477–485. DOI: 10.17750/ kmj2015-477
3.
Айламазян Э.К. Акушерство. Национальное руководство / Э.К. Айламазян, В.И.
Кулаков, В.Е. Радзинский и др. – Москва : ГЭОТАР-Медиа, 2011. – 1200 с.
4.
Хасанов А.А. Отдаленные исходы реконструктивной пластики несостоятельности
рубца на матке влагалищным доступом / А.А. Хасанов, В.И. Журавлева, Д.И.
Галаутдинова // Практическая медицина. – 2017. – № 8. – С. 168–170.
5.
Цхай В.Б. Эндометриоз несостоятельного рубца на матке после операции кесарева
сечения / В.Б. Цхай, Е.В. Леванович, В.Г. Кельберг // Акушерство и гинекология. – 2016.
– № 8. – С
