SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
64
Synapses:
Insights Across the Disciplines
IQTISODIY INQIROZLARNING SABABLARI VA ULARNING OLDINI
OLISH CHORALARI
Tursunboyev Ma’ruf Murod o‘g‘li
Toshkent Iqtisodiyot va Pedagogika Instituti
“Iqtisodiyot” fakulteti 2-bosqich talabasi
E-mail:
Annotatsiya:
ushbu maqolada iqtisodiy inqirozlarning kelib chiqish omillari va
ularning oldini olish choralari ilmiy tahlil asosida yondashilgan. Global iqtisodiy
tarixda chuqur iz qoldirgan 2008-yilgi moliyaviy inqiroz, 1997-yilgi Osiyo moliyaviy
inqirozi hamda 2020-yilgi COVID-19 pandemiyasi misolida iqtisodiy beqarorlikni
keltirib chiqaruvchi omillar, xususan, moliyaviy balonlar, moliyaviy institutlar ustidan
nazoratning yetarli emasligi, siyosiy noaniqlik va global pandemiyalar oqibatlari
atroflicha tahlil qilingan. Maqolada Jahon banki, UNCTAD, va boshqa xalqaro
tashkilotlarning statistik ma’lumotlariga tayangan holda, inqirozlarning oldini olishda
samarali makroiqtisodiy siyosat yuritish, moliyaviy tartibga solishni kuchaytirish va
xalqaro iqtisodiy hamkorlikni mustahkamlash zarurligi asoslab berilgan. Tadqiqot
natijalari iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda tizimli yondashuvning dolzarbligini
namoyon etadi.
Kalit so‘zlar:
Iqtisodiy inqiroz; moliyaviy barqarorlik; makroiqtisodiy siyosat;
inflyatsiya; fiskal siyosat; pandemiya ta’siri; moliyaviy balon; bank sektori; global
iqtisodiyot; xalqaro iqtisodiy hamkorlik.
Kirish
Iqtisodiy inqirozlar — bu ishlab chiqarishning keskin pasayishi, ishsizlikning
ortishi, inflyatsiya yoki deflyatsiya kabi makroiqtisodiy nomutanosibliklar bilan
kechadigan holatlar bo‘lib, ular nafaqat milliy darajada, balki xalqaro miqyosda ham
iqtisodiy beqarorlikka olib keladi. So‘nggi o‘n yilliklarda bir nechta yirik iqtisodiy
inqirozlar global iqtisodiyotga salbiy ta'sir ko‘rsatdi. Ushbu inqirozlarning asosiy
sabablari va ularga oid fakt ma'lumotlar quyidagicha:
2008-yilda AQShning ipoteka bozoridagi balon portlashi global moliyaviy
inqirozga olib keldi. Jahon Bankining ma'lumotlariga ko‘ra, AQSh va Yevropa banklari
2007-yilning yanvaridan 2009-yilning sentyabriga qadar 1 trillion dollardan ortiq zarar
ko‘rdi. Inqirozning oqibatida AQShning uy xo‘jalik boyligi 2007-yilning ikkinchi
choragida 61,4 trillion dollardan 2009-yilning birinchi choragida 50,4 trillion
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
65
Synapses:
Insights Across the Disciplines
dollargacha pasaydi, bu esa iste'mol va biznes investitsiyalarining kamayishiga olib
keldi. AQShda 2009-yil oktyabrida ishsizlik darajasi 11,0% ga yetdi, bu 1983-yildan
beri eng yuqori ko‘rsatkich edi.
1997-yilda Tailandning baxtni AQSh dollaridan ajratishi bilan boshlangan inqiroz
tezda boshqa Osiyo mamlakatlariga tarqaldi. Tailandning baxti 1997-yilning iyulidan
1998-yilning yanvarigacha 50% ga qadriyatini yo‘qotdi.
Indoneziya rupiyasi 1997-yilning iyunidan 1998-yilning iyunigacha 2,400 dan
14,900 gacha pasaydi, bu uning dastlabki qiymatining oltidan bir qismini tashkil etdi.
Inqirozning oqibatida Indoneziya iqtisodiyoti 1997-yildagi 4,7% o‘sishdan 1998-yilda
-13,1% ga kamaydi.
COVID-19 pandemiyasi global iqtisodiyotga salbiy ta'sir ko‘rsatdi. AQShning yalpi
ichki mahsuloti 2020-yilda 3,5% ga kamaydi, bu 1946-yildan beri eng katta pasayish
edi. Pandemiya davrida ko‘plab oilalar moliyaviy qiyinchiliklarga duch keldi, ammo
federal yordam dasturlari, jumladan, oziq-ovqat yordam dasturlari, ijara to‘lovlarini
to‘xtatish, qo‘shimcha ishsizlik nafaqalari va to‘g‘ridan-to‘g‘ri iqtisodiy ta'sir
to‘lovlari ko‘plab oilalarning moliyaviy qiyinchiliklarini kamaytirishga yordam berdi.
Adabiyotlar tahlili
Iqtisodiy inqirozlar bo‘yicha ilmiy adabiyotlar ko‘lami keng bo‘lib, ularning
sabablari, kechish mexanizmlari va oqibatlari yuzasidan turli nazariyalar va empirik
tadqiqotlar mavjud. Tahlil qilingan adabiyotlar iqtisodiy inqirozlarni shartli ravishda
uch asosiy guruhga ajratadi: moliyaviy tizimdagi buzilishlar, makroiqtisodiy
nomutanosibliklar va tashqi zarbalar.
Mishkin (2011) va Reinhart & Rogoff (2009) o‘z tadqiqotlarida moliyaviy
liberalizatsiyaning haddan tashqari tez amalga oshirilishi va moliyaviy institutlar
ustidan nazoratning yetarli emasligi inqirozlarning asosiy sababi ekanligini ta’kidlaydi
[1,2]. Ayniqsa, 2008-yilgi global moliyaviy inqiroz kreditlar haddan tashqari berilishi
(subprime lending), xavfli moliyaviy instrumentlar (CDO, MBS) va bank sektoridagi
yuqori risklar tufayli yuzaga kelgani ko‘rsatib o‘tilgan.
Krugman (1999) Osiyo moliyaviy inqirozini tahlil qilar ekan, eksportga qaratilgan
iqtisodiyotlarda yuqori tashqi qarzdorlik va spekulyativ kapital oqimlari muvozanatni
buzganini ta’kidlaydi [3]. IMF (1998) ma’lumotlariga ko‘ra, Osiyo davlatlarining qisqa
muddatli tashqi qarzlari 1996-yilda umumiy YIMning 60–80% ini tashkil etgan, bu esa
likvidlik inqirozini keskinlashtirgan.
Barro & Ursúa (2020) pandemiya kabi global zarbalar iqtisodiy tizimlarga katta
bosim o‘tkazishini ko‘rsatdi. COVID-19 pandemiyasi davrida 2020-yilda global YIM
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
66
Synapses:
Insights Across the Disciplines
3,1% ga qisqargan (World Bank, 2021), bu Ikkinchi Jahon urushidan beri eng yomon
ko‘rsatkich bo‘ldi [4]. Ayniqsa, xizmat ko‘rsatish, transport va turizm kabi tarmoqlarda
daromadlar 60–80% gacha qisqardi (UNWTO, 2020)
1
.
Stiglitz (2010) inqirozlar oqibatlarini yumshatishda hukumat siyosatlarining o‘rni
katta ekanligini ta’kidlaydi. AQShda 2009-yilda qabul qilingan “American Recovery
and Reinvestment Act” (ARRA) paketi 831 milliard dollar hajmida bo‘lib, ishsizlik
darajasining tezroq tiklanishiga yordam bergan (CBO, 2012). Shu bilan birga, monetar
siyosat — foiz stavkalarining keskin pasaytirilishi, kvantitativ yengillashtirish (QE)
dasturlari orqali kreditlashni rag‘batlantirgan [5,6,7].
Keynesiy yondashuv vakillari inqirozlar paytida davlat aralashuvining muhimligini
ilgari sursa, neoklassik iqtisodchilar ko‘proq bozor muvozanati va uzoq muddatli erkin
bozor mexanizmlariga ishonishadi. Zamonaviy tadqiqotlar esa tizimli xavf (systemic
risk) va moliyaviy barqarorlik indekslarini ishlab chiqishga urg‘u bermoqda (Acharya
et al., 2017) [8].
Adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatadiki, iqtisodiy inqirozlar murakkab va ko‘p omilli
jarayon bo‘lib, ularni tahlil qilish uchun tizimli yondashuv zarur. Moliyaviy,
makroiqtisodiy va tashqi omillar o‘zaro bog‘liq holda harakat qiladi. Shuningdek,
inqirozlarning oldini olishda samarali iqtisodiy siyosat va xalqaro hamkorlik hal
qiluvchi ahamiyatga ega.
Tahlil va natijalar
Iqtisodiy inqirozlar vaqtida, iqtisodiy ko‘rsatkichlar odatda sezilarli o‘zgarishlarga
duchor bo‘ladi. Yalpi ichki mahsulot (YIM), inflyatsiya, ishsizlik va boshqa muhim
makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar iqtisodiyotning holatini to‘g‘ri tasvirlaydi. Quyida 2020-
2023-yillar oralig‘ida O‘zbekistonning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari tahlil qilinadi.
O‘zbekiston iqtisodiyotining o‘sish sur’atlari pandemiya davrida keskin pasaygan.
2020-yilda
COVID-19 pandemiyasining global ta’siri natijasida o‘sish sur’ati 2,0%ni
tashkil etdi. Biroq,
2021-yilda
tiklanish jarayoni boshlandi va iqtisodiy o‘sish sur’ati
7,4%ga yetdi.
2022-yilda
o‘sish sur’ati 5,7%ni tashkil etdi, bu ko‘rsatkich pandemiya
oldidagi darajaga nisbatan qisman pasayish bo‘lishi mumkin.
2023-yilda
esa,
iqtisodiyot yana 5,99% o‘stishga muvaffaq bo‘ldi. Bu iqtisodiy tiklanishning davom
etayotganini va milliy iqtisodiyotning qarshi turuvchi shoklarga moslashuvchanligini
ko‘rsatadi.
1
World Bank.
Global GDP Growth and Economic Impacts During the COVID-19 Pandemic
. 2021.
https://www.worldbank.org/en/publication/global-economic-prospects
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
67
Synapses:
Insights Across the Disciplines
O‘zbekistonda inflyatsiya darajasi pandemiya va global inqirozlar ta’sirida sezilarli
ravishda oshdi.
2020-yil
davomida inflyatsiya 12,87%ni tashkil etdi, bu esa narxlarning
umumiy darajasi ortishining yuqori tezligini anglatadi. Keyingi yillarda hukumatning
monetar siyosatida amalga oshirilgan chora-tadbirlar natijasida inflyatsiya darajasi
2021-yilda
10,85%ga,
2022-yilda
11,45%ga kamaydi.
2023-yilda
esa inflyatsiya
darajasi 8,77%gacha pasaygan bo‘lib, bu inflatsion bosimning yengillashayotganini
ko‘rsatadi.
2020-yilda
pandemiyaning iqtisodiy ta’siri tufayli ishchilar o‘rnini to‘ldirishda
qiyinchiliklar yuzaga keldi va ishchilarni o‘z ish o‘rinlaridan mahrum bo‘lishi holatlari
ko‘paydi, natijada ishsizlik darajasi 5,29%ni tashkil etdi. Biroq,
2021-yilda
va
2022-
yilda
iqtisodiy faollik tiklanishi va yangi ish o‘rinlari yaratish orqali ishsizlik darajasi
5,35% va 4,54%ga kamaydi.
2023-yilda
ishsizlik darajasi 4,53%ni tashkil etdi, bu
ijobiy o‘zgarishlarni ko‘rsatadi.
Iqtisodiy inqirozlar davrida davlatlar iqtisodiy o‘sish va barqarorlikni ta'minlash
uchun turli fiskal va monetar choralarni amalga oshiradilar. O‘zbekistonda ham
pandemiya va boshqa iqtisodiy inqirozlar davrida samarali siyosat amalga oshirildi.
Hukumat 2020-yilda iqtisodiy o‘sishning pasayishini yengillashtirish uchun fiskal
stimulyatsiya choralarini amalga oshirdi. Bular, asosan, davlat xarajatlarini
ko‘paytirish, soliq stavkalarini pasaytirish va ishchilarni qo‘llab-quvvatlash uchun
moliyaviy dasturlarni o‘z ichiga oldi.
2020-yilda
fiskal stimulyatsiya dasturi YIMning
2,5%ni tashkil etdi. Bu choralar iqtisodiyotning qisqa muddatli tiklanishiga olib keldi,
ammo natijada fiskal defitsit sezilarli darajada oshdi.
1-jadval
Tahlil yo‘nalishi
2020-yil
2021-yil
2022-yil
2023-yil
YIM o‘sish sur’ati
(%)
2,0
7,4
5,7
5,99
Inflatsiya darajasi
(%)
12,87
10,85
11,45
8,77
Ishsizlik darajasi
(%)
5,29
5,35
4,54
4,53
Monetar siyosat
Foizlar
pasaytirildi
Yumshoq
siyosat davom
etdi
Foizlar asta
ko‘tarildi
Inflyatsiyaga
qarshi siyosat
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
68
Synapses:
Insights Across the Disciplines
Asosiy sabablari
COVID-19
pandemiyasi,
global shoklar
Kapital
oqimlari, zaif
moliyaviy
nazorat
Inflyatsion
bosim, tashqi
qarz
Tashqi
iqtisodiy
beqarorlik
Kuchaytiruvchi
omillar
Pandemiya,
eksport
qisqarishi
Tashqi qarz,
ishsizlik
Inflyatsiya,
importga
qaramlik
Geosiyosiy
xavflar
Yumshatuvchi
omillar
Davlat
yordam
paketi (2,5%
YIM)
Fiskal
rag‘batlantirish
Iqtisodiy
faollikning
tiklanishi
Xalqaro
yordam,
barqaror
siyosat
Oldini olish
choralari
Fiskal
stimullar,
kredit
imtiyozlari
Soliq
yengilliklari,
monetar
qo‘llab-
quvvatlash
Iqtisodiy
sektorlarni
diversifikatsiya
qilish
Bank sektorini
mustahkamlash
1-jadval.
Iqtisodiy inqirozlar tahlili va asosiy makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar (2020–
2023)
O‘zbekiston Markaziy banki pandemiya davrida kreditlashni rag‘batlantirish va
iqtisodiy faollikni qo‘llab-quvvatlash uchun foiz stavkalarini pasaytirdi. 2020-yilda
foiz stavkalari pasaytirildi, ammo
2022-yil
dan boshlab inflyatsiyaning yuqori darajasi
va tashqi iqtisodiy beqarorlikka qarshi kurashish maqsadida Markaziy bank foiz
stavkalarini asta-sekin oshirdi.
Iqtisodiy inqirozlar bir nechta omillar bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin. O‘zbekistonda
iqtisodiy inqirozning asosiy sabablari quyidagilardan iborat:
-
Global pandemiya (COVID-19)
: Jahon miqyosida iqtisodiy inqirozning eng
katta sababi bo‘ldi. Bu nafaqat sog‘liqni saqlash tizimini, balki global ishlab
chiqarishni, savdoni va investitsiyalarni ham jiddiy ravishda ta’sir qildi.
-
Tashqi qarz va moliyaviy zaifliklar
: O‘zbekistonda tashqi qarzlar o‘sishi va
moliyaviy sektor zaifligi iqtisodiy barqarorlikni pasaytirdi.
-
Siyosiy va ijtimoiy noaniqliklar
: Ba’zi hollarda siyosiy noaniqliklar va ijtimoiy
noroziliklar iqtisodiyotning kelajagini noaniq qildi.
Iqtisodiy inqirozlarni kuchaytiruvchi va yumshatuvchi omillarni aniqlash, kelajakda
bu kabi inqirozlarning oldini olish uchun muhim ahamiyatga ega.
Kuchaytiruvchi omillar:
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
69
Synapses:
Insights Across the Disciplines
Moliyaviy tarmoqdagi zaifliklar
: Banklar va moliya institutlaridagi risklarni
boshqarishning yetarli emasligi.
Xalqaro iqtisodiy beqarorlik:
Xalqaro savdo va investitsiya oqimlarining
kamayishi iqtisodiy inqirozlarni kuchaytiradi.
Yumshatuvchi omillar:
Fiskal va monetar siyosatning samaradorligi
: Davlat tomonidan amalga
oshirilgan stimulyatsiyalar va iqtisodiy siyosatlar o‘z vaqtida qabul qilingan va
samarali amalga oshirilgan.
Xalqaro yordam:
Xalqaro moliyaviy tashkilotlardan olingan kreditlar va
yordamlar iqtisodiy tiklanishni tezlashtirgan.
Iqtisodiy inqirozlarni oldini olish uchun davlatlar siyosiy, institutsional va iqtisodiy
choralarni ishlab chiqishlari kerak. O‘zbekistonda quyidagi chora-tadbirlar tavsiya
etiladi:
Moliyaviy tizimni mustahkamlash:
Bank tizimining mustahkamlanishi va
risklarni boshqarish qobiliyatini oshirish zarur.
Samarali fiskal siyosat:
Soliq siyosatini takomillashtirish va davlat xarajatlarini
optimallashtirish.
Makroiqtisodiy muvozanat:
Fiskal va monetar siyosatni o‘zaro muvofiqlashtirish
va iqtisodiy o‘sishni qo‘llab-quvvatlash.
Xulosa va takliflar
Iqtisodiy inqirozlar, har doim bo‘lishi mumkin bo‘lgan tabiiy jarayonlar bo‘lib, ular
iqtisodiyotning
o‘zgaruvchan
sharoitlarga
moslashuvchanligini
ko‘rsatadi.
O‘zbekistonda 2020-2023 yillarda kuzatilgan iqtisodiy inqirozlar, asosan COVID-19
pandemiyasi, global iqtisodiy beqarorlik va tashqi iqtisodiy omillardan kelib chiqqan.
Shuningdek, iqtisodiy inqirozlar natijasida Yalpi Ichki Mahsulot (YIM) o‘sish
sur’atlari, inflyatsiya darajasi, ishsizlik va fiskal defitsit ko‘rsatkichlarida sezilarli
o‘zgarishlar ro‘y berdi.
2020-yilda pandemiyaning salbiy ta’siri, iqtisodiyotning pasayishiga olib keldi.
Biroq, 2021-yilning ikkinchi yarmidan boshlab, iqtisodiy tiklanish jarayoni boshlandi,
bunda davlatning amalga oshirgan fiskal va monetar siyosati muhim rol o‘ynadi.
YIM
ning o‘sish sur’atlari 2021-yilda 7,4%ga yetdi, bu davrda iqtisodiy faoliyatni
qo‘llab-quvvatlash uchun iqtisodiy stimulyatsiya choralariga katta ahamiyat berildi.
Inflyatsiya
darajasi 2020-yilda 12,87%ni tashkil etdi, lekin 2023-yilda 8,77% ga
kamaydi, bu esa hukumatning monetar siyosatidagi o‘zgarishlar va global bozorga
ta’sir qilgan omillarga bog‘liq.
Ishsizlik darajasi
esa 2020-yildan keyin asta-sekin
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
70
Synapses:
Insights Across the Disciplines
kamayib, 2023-yilda 4,53%ni tashkil etdi, bu iqtisodiy tiklanish va ish o‘rinlari
yaratishning samarasi hisoblanadi.
Iqtisodiy inqirozlar davrida hukumatlar tomonidan qo‘llanilgan fiskal va monetar
choralar, ya’ni kreditlashni rag‘batlantirish, soliq yengilliklari va moliyaviy yordam
paketlari iqtisodiyotning tiklanishiga muhim hissa qo‘shdi. Biroq, ushbu choralar o‘z
vaqtida va samarali amalga oshirilganiga qaramay, iqtisodiy inqirozlarning oldini olish
uchun yana ko‘proq institutsional va siyosiy chora-tadbirlar zarur.
Iqtisodiy inqirozlar jarayonida iqtisodiy o‘sish sur’atlari, inflyatsiya, ishsizlik va
boshqa makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar sezilarli o‘zgarishlarga uchraydi. Biroq, samarali
siyosat va iqtisodiy choralar yordamida bu salbiy ta’sirlar yumshatilishi mumkin.
O‘zbekistonda amalga oshirilgan fiskal va monetar siyosatlar va global iqtisodiy
yordamlar inqirozga qarshi kurashda muhim omil bo‘ldi. Kelajakda iqtisodiy
barqarorlikni ta’minlash uchun quyidagi takliflarni amalga oshirish zarur.
Inqirozlardan oldin va keyin moliyaviy sektorning barqarorligini ta’minlash muhim.
Bank tizimi va moliya bozorining mustahkamlanishi uchun samarali risklarni
boshqarish tizimi joriy etilishi lozim. Banklar va moliya institutlarining
kapitalizatsiyasini oshirish, likvidlikni ta’minlash va kreditlash jarayonlarini shaffof
qilish kerak. Bu, o‘z navbatida, moliyaviy inqirozlar paytida tizimning chidamliligini
oshiradi.
Iqtisodiy o‘sishning barqarorligini ta’minlash uchun tarmoqlarni diversifikatsiya
qilish zarur. Qishloq xo‘jaligi, sanoat, xizmatlar va texnologik sohalarni yanada
rivojlantirish kerak. Bunday diversifikatsiya iqtisodiy inqirozlar vaqtida boshqa
sohalarning o‘sishiga hissa qo‘shishi va iqtisodiyotning mustahkamligini oshirishi
mumkin.
Ishsizlik darajasini kamaytirish va yangi ish o‘rinlarini yaratish uchun kichik va
o‘rta biznesni rivojlantirishga alohida e’tibor qaratish lozim. Shuningdek, kasb-hunar
ta’limini rivojlantirish va mehnat bozorini modernizatsiya qilish orqali ishchilarni
yangi sharoitlarga moslashtirish zarur.
Inqiroz davrida inflyatsiyaning oshishi iqtisodiy barqarorlikka ta’sir qiladi.
Markaziy bankning monetar siyosatini takomillashtirish, narxlar barqarorligini
ta’minlash va importga qaramlikni kamaytirish uchun ichki ishlab chiqarishni qo‘llab-
quvvatlash lozim. Inflyatsiyani nazorat qilish orqali iqtisodiyotdagi jadal o‘zgarishlarni
yumshatish mumkin.
Xalqaro moliyaviy tashkilotlar va donor davlatlar bilan hamkorlikni mustahkamlash
kerak. Xalqaro yordam va kreditlar iqtisodiy inqirozlarni yumshatish va tiklanishni
SYNAPSES:
Insights Across the
Disciplines
Volume 2, Issue 4
71
Synapses:
Insights Across the Disciplines
tezlashtirishda muhim rol o‘ynaydi. Shuningdek, iqtisodiy rivojlanish dasturlarini
xalqaro hamkorlar bilan birgalikda ishlab chiqish zarur.
Siyosiy va institutsional barqarorlik iqtisodiy rivojlanishning asosiy omilidir.
Davlat organlarining samarali ishlashi, qonun ustuvorligini ta’minlash va investorlar
uchun qulay muhit yaratish orqali iqtisodiy inqirozlarning oldini olish mumkin. Shu
bilan birga, davlat-xususiy sektor hamkorligini rivojlantirish, resurslarni taqsimlashda
adolatli tizimlarni yaratish ham zarur.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Mishkin, F. S. (2011). Over the cliff: From the subprime to the global financial
crisis.
Journal
of
Economic
Perspectives,
25(1),
49-70.
https://doi.org/10.1257/jep.25.1.49
2.
Reinhart, C. M., & Rogoff, K. S. (2009). This time is different: Eight centuries
of financial folly. Princeton University Press.
3.
Krugman, P. (1999).
The Asian financial crisis: Causes and consequences.
Journal of Economic Perspectives, 13(4), 3-16.
4.
Barro, Robert J., and José F. Ursúa.
Global Shocks and the Economic
Consequences of Pandemics
. 2020.
5.
Stiglitz, Joseph E.
2010.
Freefall: America, Free Markets, and the Sinking of
the World Economy
6.
Congressional Budget Office (CBO).
2012.
The Economic Impact of the
American
Recovery
and
Reinvestment
Act
of
2009
.
https://www.cbo.gov/publication/43302
7.
Federal Reserve.
2010.
Monetary Policy and Quantitative Easing: A Review of
Federal Reserve Actions
https://www.federalreserve.gov/monetarypolicy.htm
8.
Acharya et al. (2017)
: Acharya, Viral V., et al.
Systemic Risk and Financial
Stability: Designing Financial Regulation for Systemic Risk Prevention
. 2017.
