Жамият ва инновациялар –
Общество и инновации –
Society and innovations
Journal home page:
https://inscience.uz/index.php/socinov/index
The importance of daily use of computer abbreviations
Utkir NORMUMINOV
1
Karshi state university
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Article history:
Received January 2021
Received in revised form
15 January 2021
Accepted 20 February 2021
Available online
7 March 2021
Abbreviations have a long history, created so that spelling out a
whole word could be avoided. This might be done to save time and
space, and also to provide secrecy. In both Greece and Rome the
reduction of words to single letters was common. In Roman
inscriptions, "Words were commonly abbreviated by using the
initial letter or letters of words, and most inscriptions have at least
one abbreviation". However, "some could have more than one
meaning, depending on their context. During the growth of
philological linguistic theory in academic Britain, abbreviating
became very fashionable. Over the years, however, the lack of
convention in some style guides has made it difficult to determine
which two-word abbreviations should be abbreviated with periods
and which should not.
In modern English, there are several conventions for
abbreviations, and the choice may be confusing. The only rule
universally accepted is that one should be consistent, and to make
this easier, publishers express their preferences in a style guide.
Questions which arise include those in the following subsections. If
the original word was capitalized then the first letter of its
abbreviation should retain the capital, for example Lev. for
Leviticus. When a word is abbreviated to more than a single letter
and was originally spelled with lower case letters then there is no
need for capitalization. However, when abbreviating a phrase
where only the first letter of each word is taken, then all letters
should be capitalized, as in YTD for year-to-date, PCB for printed
circuit board and FYI for for your information. This Article shows
that the importance of shortening words which is everyone uses
daily in nowadays. Abbreviation reflects the general trend of
simplification of the language and it relates to most people of
worldwide who has a computer.
2181-1415/© 2021 in Science LLC.
This is an open access article under the Attribution 4.0 International
(CC BY 4.0) license (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru)
Keywords:
Requirements
System
Drive
Type
Display
Access
Array
Storage
1
Lecturer at Karshi State University Karshi, Uzbekistan
E-mail:
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Special Issue – 2 (2021) / ISSN 2181-1415
458
Kompyuterdagi abrevatsiyalardan kundalik foydalanishning
ahamiyati
АННОТАЦИЯ
Калит сўзлар:
Talablar
Tizim
Disk
Tur
Displey
Kirish
Qator
Hotira
Qisqartma (abrevatsiya) lar uzoq tarixga ega bo'lib, butun bir
so'zni yozib bo'lmaslik uchun yaratilgan. Bu vaqtni tejash,
shuningdek maxfiylikni ta'minlash uchun amalga oshirilishi
mumkin. Yunonistonda ham, Rimda ham so'zlarni bitta harflarga
qisqartirish odatiy hol edi. Rim yozuvlarida "So'zlar odatda bosh
harf yoki so'zlarning harflari yordamida qisqartirilgan va
ko'pgina yozuvlarda kamida bitta qisqartma mavjud". Biroq,
"ba'zilari o'zlarining kontekstiga qarab bir nechta ma'noga ega
bo'lishi mumkin edi. Akademik Britaniyada filologik lingvistik
nazariyaning o'sishi davrida qisqartirish juda moda bo'lib qoldi.
Ammo yillar o'tishi bilan ba'zi uslubiy qo'llanmalarda
konventsiya yo'qligi yoki ikki so'zli qisqartirishlarni nuqta bilan
qisqartirish kerakligini va qaysi birini qisqartirish kerakligini
aniqlash uchun uni qiyinlashtirdi.
Zamonaviy ingliz tilida qisqartirish uchun bir nechta
konventsiyalar mavjud va tanlov chalkash bo'lishi mumkin.
Umumjahon qabul qilingan yagona qoida shundan iboratki, u
izchil bo'lishi kerak va buni osonlashtirish uchun noshirlar
o'zlarining afzalliklarini uslubiy qo'llanmada ifodalashadi.
Tug'ilgan savollarga quyidagi bo'limlardagi savollar kiradi. Agar
asl so'z katta harf bilan yozilgan bo'lsa, unda uning
qisqartmasining birinchi harfi katta harfni saqlab qolishi kerak.
Agar so'z bir harfdan ko'proq qisqartirilsa va dastlab kichik
harflar bilan yozilgan bo'lsa, unda katta harf bilan yozishga hojat
yo'q. Biroq, har bir so'zning faqat birinchi harfi olinadigan
iborani qisqartirganda, barcha harflar katta harflar bilan
yozilishi kerak, masalan, YTD da yilga, bosma elektron karta
uchun tenglikni va sizning ma'lumotlaringiz uchun. Ushbu
maqola shuni ko'rsatadiki, hozirgi kunda har bir kishi kundalik
ishlatadigan so'zlarni qisqartirish mumkin. Qisqartirish tilni
soddalashtirishning umumiy tendentsiyasini aks ettiradi va bu
butun dunyo bo'ylab kompyuterga ega bo'lgan odamlarga
tegishli.
Важность ежедневного использования компьютерных
сокращений
АННОТАЦИЯ
Ключевые слова:
Tребования
Система
Диск
Тип
Дисплей
Доступ
Массив
Аббревиатуры имеют долгую историю и созданы для
того, чтобы можно было избежать написания целого слова.
Это может быть сделано для экономии времени и места, а
также для обеспечения секретности. И в Греции, и в Риме
сокращение слов до отдельных букв было обычным
явлением. В римских надписях «слова обычно сокращались
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Special Issue – 2 (2021) / ISSN 2181-1415
459
Хранилище
с использованием начальной буквы или букв слов, и
большинство надписей имеют по крайней мере одно
сокращение». Однако «некоторые из них могут иметь более
одного значения, в зависимости от контекста. Во время
развития филологической лингвистической теории в
академической Британии сокращение стало очень модным.
Однако с годами отсутствие условностей в некоторых
руководствах по стилю затруднило эту задачу. чтобы
определить, какие сокращения из двух слов следует
сокращать точками, а какие нет.
В современном английском языке существует несколько
соглашений для сокращений, и выбор может сбивать с
толку. Единственное общепринятое правило состоит в том,
что одно должно быть последовательным и делать это
проще, издатели выражают свои предпочтения в
руководстве по стилю. Возникающие вопросы включают
вопросы в следующих подразделах. Если исходное слово
было написано с заглавной буквы, то первая буква его
аббревиатуры должна оставаться заглавной, например Lev.
для Leviticus. Когда слово сокращается до более чем одной
буквы и изначально пишется строчными буквами, то в
использовании заглавных букв нет необходимости. Однако,
если аббревиатура Если использовать фразу, в которой
берется только первая буква каждого слова, тогда все буквы
должны быть заглавными, как в YTD для текущего года, PCB
для печатной платы и FYI для вашей информации. Тем не
менее, см. Эта статья показывает важность сокращения
слов, которые сегодня все используют ежедневно.
Аббревиатура отражает общую тенденцию к упрощению
языка и относится к большинству людей во всем мире, у
которых есть компьютер.
Abrevatsiyalar bir nechta turli xil bo'ladi. Ikkala qisqartirish va boshlang'ich so'zlar
har bir so'zning birinchi harfini uzunroq ism yoki iborada birlashtirish orqali hosil bo'lgan
qisqartmalardir. Odatda qisqartmalar va initsializmlar oddiy so'zlardan farqlash uchun
barcha bosh harflar bilan yoziladi. Qisqartma harflar qatori emas, balki bitta so'z sifatida
talaffuz qilinadi. Masalan, NASA - bu abrevatsiya ya’ni qisqartma. Bu milliy aeronavtika va
kosmik ma'muriyatni anglatadi. Ba'zan qisqartirish shunchalik odatiy holga aylanib
ketadiki, u oddiy so'zga aylanib, odamlar endi qisqartma deb o'ylamaydilar. Masalan,
skuba va lazer so'zlari qisqartma sifatida paydo bo'lgan (o'z-o'zidan suv osti nafas olish
apparati va nurlanishni o'z navbatida stimulyatsiya qilingan nurlanish bilan kuchaytirish).
Initsializmlar qisqartmalarga o'xshaydi, chunki ular har bir so'zning uzunroq iborasida
birinchi harfi yordamida hosil qilinadi. Qisqartmalardan farqli o'laroq, initsializmlar bir
qator harflar sifatida talaffuz qilinadi. Masalan, NFL (Milliy futbol ligasi) en-eff-ell deb
talaffuz qilinadi.
Internet jargoni ko'pincha initsializm shaklida bo'ladi: LOL, IDK, IMO, BRB. Garchi
ushbu jargon sizning professoringizga yoki hamkasblaringizga elektron pochta xabarlari
kabi muhim yozishmalarga ayniqsa siz sekin yozsangiz onlayn sharhlaringizga mos
kelmasa ham, norasmiy onlayn suhbatlar uchun qulay bo'lishi mumkin,. Yozma nutqda va
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Special Issue – 2 (2021) / ISSN 2181-1415
460
og'zaki aloqa sohasida so'zlarni qisqartirish o'rtasidagi farqni ajratish kerak. Yozma
nutqdagi so'zlarni abrevatsiyasi, natijada grafik abrevatsiyalarni keltirib chiqaradi, bu
aslida inson faoliyatining turli sohalarida paydo bo'lishning yuqori chastotali so'zlari va
so'z guruhlarini ifodalaydi; masalan, Road uchun RD va Street uchun ST, ko'chalar
konvertlarda va xatlardagi manzillarda; radiotexnika bo'yicha adabiyotlarda havo uchun
va boshqalar. Grafik abrevatsiyalarning o'ziga xos xususiyati shundaki, ular faqat yozma
nutq bilan cheklangan bo'lib, faqat har xil matnlarda, maqolalarda, kitoblarda, reklama,
xatda va boshqalarda uchraydi. ularning ko'pchiligini o'qish ular ifodalaydigan so'zlar va
iboralar bilan almashtiriladi, e. g., doktor-doktor, janob mister, oktyabr-oktyabr va
boshqalar, odatda lotincha va frantsuzcha so'zlar va iboralarning qisqartirilishi ularning
inglizcha ekvivalenti sifatida o'qiladi. Ko'pgina hollarda qisqartirilgan so'z lug'at tarkibida
undan olingan uzunroq so'z bilan birga mavjud va odatda bir xil leksik ma'noga ega, faqat
emotsional zaryad va uslubiy ma'lumot bilan farqlanadi. Bunday qisqartirishlarni o'qish
va talaffuz qilishning ikkita usuli mavjud:
(1)
Tarkibiy harflarning alfavit o'qishlari ketma-ketligi sifatida;
(2)
В.В.С, ['bi:'bi: si:] British Broadcasting Corporation; -T.V. ['ti:'vi:] televizor; va
boshqalar.
●
tarkibiy harflar bilan belgilangan tovushlarning ketma-ketligi sifatida, ya'ni. e.
go'yo qisqartmalar oddiy so'zlar bo'lgan, masalan. UNO [Yu: En Ou] Birlashgan Millatlar
Tashkiloti; NATO ['neitou] Shimoliy Atlantika Shartnomasi Tashkiloti; bu erda
kompyuterning abrevatsiyalanganlari;
●
MAC - Bu Macintosh-ning qisqartmasi bo'lib, bu Apple Computer kompaniyasi
tomonidan ishlab chiqarilgan shaxsiy kompyuter turidir.
●
OS - Bu kompyuterning operatsion tizimi. Bu kompyuterda ishlaydigan va
kompyuter yoqilganda avtomatik ravishda boshlanadigan asosiy dastur.
●
PC - Bu shaxsiy kompyuterning qisqartmasi. Dastlab u IBM bilan mos keladigan
kompyuterlarni nazarda tutgan.
●
PDF - Bu fayllarni veb uchun tayyor bo'lgan formatda namoyish etadigan Portativ
Hujjat formatini aks ettiradi. Qisqartirilgan so'zlarning ushbu ikki toifasi aniq va noaniq
artikl bilan ishlatilishi mumkin, velosiped, radar va boshqalar.
Ular hosila affikslari bilan birlashtirilishi va birikishda ishlatilishi mumkin, masalan
Y. S. L.-er— 'Y.C.L. a'zosi'; M. P.-ess - 'ayol-parlament a'zosi'; ro'molchadan hanky, tungi
ko'ylakdan (-ie kichraytiruvchi qo'shimchasi bilan); radar odam - operator
radiolokatsionatsion stantsiya va boshqalar.
• Kesilgan so'zlar so'zlashuv nutqiga xosdir. Kundalik nutqda ishlatiladigan kesilgan
so'zlar soni juda ko'p va yangi kesilgan so'zlar so'z birikmalariga kirib boradi. Ular
omonim, ammo bir xil emas. Tele-televidenie "Grtele far" dan olingan bo'lib, u
telekommunikatsiya, telemexanika, telepatiya, telefon, teleskop va televidenie kabi
masofada natija beradigan yoki qayd etadigan asboblar va jarayonlarni bildiruvchi ko'plab
maxsus atamalarni ishlab chiqarish uchun ishlatiladigan birlashtirilgan shakldir. o'zi. Tele-
teleeshittirish "uzoq" degani emas, bu yangi rivojlanish - televizorning qisqartirilgan
varianti maxsus yangi tushunchani beradi. Bu quyidagi oddiy o'zgarishlardan aniq ko'rinib
turibdi: televizor - masofadan turib ko'rish, televidenie (keng) "masofadan turib HO
translyatsiyasini amalga oshirdi, 3 tele (keng) dan televizion eshittirishni amalga oshirdi.
Ushbu yangi imkoniyatda tele- ko'plab kombinatsiyalarga kiradi: telefilm, tele-tezlatgich
(karnay matnini asta-sekin ochib beradigan, katta hajmdagi tomoshabinlar e'tiboridan
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Special Issue – 2 (2021) / ISSN 2181-1415
461
chetda qoladigan elektron qurilma), televidenie "televizordan foydalanuvchi", telestar
(televizion rele stantsiyasi sifatida ishlatiladigan ingliz-amerika sun'iy yo'ldoshi).
Tinglovchi har doim etishmayotgan qismni etkazib berishi mumkin, shunda
prototip va qisqa shakl o'rtasidagi aloqa yo'qolmaydi. Sizning oldingizda jismoniy
kompyuterdan tashqarida harakatlanish, tarmoqqa ulanish va Internetga ulanish bilan
bog'liq qisqartmalar bir xil darajada va xilma-xildir.
●
DNS - Bu domen nomi serveri degan ma'noni anglatadi; bu domen nomi
tomonidan ishlatiladigan IP-manzilni tanib olishga yordam beradi.
●
FTP - Bu faylni Internetdan foydalangan holda kompyuterlar o'rtasida
ko'chiradigan File Transport Protocol deb nomlangan xizmat.
●
HTML - HyperText Markup Language ma'lumotni formatlaydi, shuning uchun uni
Internetda tashish mumkin.
●
HTTP - Hypertext Transfer Protocol Internetdagi fayllar harakatini
boshqaradigan dasturiy ta'minot uchun ko'rsatmalar to'plamidir.
●
IP - Bu Internetga ulangan tizimlarni boshqaradigan qoidalar to'plami bo'lgan
Internet Protocol degan ma'noni anglatadi. IP-manzil - bu Internetga ulangan har bir
kompyuterga xos bo'lgan raqamli kod.
●
ISP - Internet-provayder - bu sizning kompyuteringizni Internetga ulashingiz
uchun Internet xizmatini taqdim etadigan kompaniya.
●
LAN - Bu sizning mahalliy hududingizda kompyuteringiz ulaydigan serverlardan
tashkil topgan Mahalliy Tarmoq degan ma'noni anglatadi.
●
URL - Mahalliy Tarmoq degan ma'noni boshqarish asosida tashkil etilgan hududda
sizning kompyuteringiz ulaydigan serverlardan tashkil topgan.
●
USB - Universal Serial Bus ma'lum qurilmalar orasidagi aloqa uchun ishlatiladi. U
klaviatura, kameralar, printerlar, sichqonlar, flesh-disklar va boshqa qurilmalarni ulashi
mumkin. Uning ishlatilishi shaxsiy kompyuterlardan tortib, smartfonlar va video
o'yinlarga qadar kengayib bordi va ularni zaryadlash uchun qurilmalarni elektr manbaiga
ulash uchun quvvat kabeli sifatida ishlatiladi.
Ushbu qisqartirishlar ko'pchilik foydalanuvchilar uchun biroz murakkabroq bo'lishi
mumkin, ammo kundalik foydalanuvchilar uchun emas.Umumiy elektron pochta va
chatning qisqartmalari: Elektron pochta va veb-aloqa uchun o'ziga xos qisqartmalar, shu
jumladan yuz ifodalari uchun ishlatiladigan belgilar kerak.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:
1. Galperin J.R. Stylistics. – Moscow: Higher School, 1977. – 332 bet.
2. Keenan E.L. Formal Semantics of Natural Language. – Cambridge 246-249
betlar.
3. Nida E.A. Semantic Domains and Componential Analysis of Meaning and Current
Issues in Linguistic Theory.–Bloomington, 1995.– 139-167 betlar.
4. Potter S. Modern Linguistics. Lnd. 1957. 37-54 betlar.
5. O. Jespersen. Linguistics. London, 1983. 395-412 betlar.
6.Maurer D.W., High F.C. New Words - Where do they come from and where do they
go. American Speech. 1982. 171-bet.
7. Jespersen Otto. Growth and Structure of the English Language. Oxford, 1982, 32-
34 betlar.
