Жамият ва инновациялар –
Общество и инновации –
Society and innovations
Journal home page:
https://inscience.uz/index.php/socinov/index
Problems and solutions at forming the state investment program
Gayratbek HAYDAROV
1
Andizhan State University
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Article history:
Received June 2021
Received in revised form
20 June 2021
Accepted 25 July 2021
Available online
25 August 2021
The article analyzes in detail the problems and ways of
solving them in the formation of state investment programs. The
study summarizes information on the development of the
country’s investment program and the examination of projects,
the implementation of decisions made on it.
2181-1415/© 2021 in Science LLC.
This is an open access article under the Attribution 4.0 International
(CC BY 4.0) license (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru)
Keywords:
state,
investments,
investment program,
expert control,
innovative ideas,
economic stability,
development.
Давлат
инвестиция
дастурини
шакллантиришдаги
муаммолар ва ечимлар
АННОТАЦИЯ
Калит сўзлар:
давлат,
инвестициялар,
инвестиция дастури,
экспертиза назорати,
инновацион ғоялар,
иқтисодий барқарорлик,
тараққиёт.
Мақолада давлат инвестиция дастурини шакллан-
тиришдаги муаммолар ва ечимлар атрофлича таҳлил
қилинган. Тадқиқотда мамлакат инвестиция дастурини
ривожлантириш ва лойиҳаларни экспертиза назоратидан
ўтказиш, унга доир қабул қилинган қарорлар ижроси
бўйича маълумотлар умумлаштирилган.
1
Candidate of Historical Sciences, Associate Professor, Andizhan State University, Andizhan, Uzbekistan.
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Issue – 2 № 3 (2021) / ISSN 2181-1415
13
Проблемы и решения при формировании государственной
инвестиционной программы
АННОТАЦИЯ
Ключевые слова:
государство,
инвестиции,
инвестиционная
программа,
экспертный контроль,
инновационные идеи,
экономическая
стабильность,
развитие.
В статье подробно анализируются проблемы и пути их
решения
при
формировании
государственных
инвестиционных программ. В исследовании обобщена
информация о разработке инвестиционной программы
страны и экспертизе проектов, реализации принятых по ней
решений.
Ўзининг хилма хил ўзгаришлари билан, дунё аҳлини шошириб қўяётган
глобал муаммолар ўзининг турли хил кўринишлари билан барчани ҳайрон
қолдирмоқда. Жаҳон ҳамжамиятининг баъзи бир мамлакатларида фан-техника
ривожланиб, инновацион ғоялар тараққий этиб, иқтисодий жиҳатдан барқарор
тараққий этиб келмоқда. Ўз ўрнида, ушбу тараққий топган давлатларнинг
тараққиёт йўлига назар соладиган бўлсак, мамлакатларнинг тараққий этишида
инвестиция лойиҳаларининг ўрнини юқори эканлигини кўриш мумкин. 2016 йил-
нинг сентябрь ойидан бошланган демократик ўзгаришлар, давлатимиз ва
жамиятимиз ҳаётида туб ўзгаришларни бошлаб берди. Жумладан, жамиятда аҳоли
фаровонлигини таъминлашда иқтисодий барқарорликни оширишга алоҳида
аҳамият қаратилди. Бинобарин, давлат иқтисодиётига, хорижий инвестицияларни
жалб қилиш орқали йирик инфратузилма объектларини ҳамда корхоналарни
қуришга, уларни ишга тушириш, аҳолининг катта қисмини доимий иш билан
таъминлаш имкониятига эга бўлинади.
Бироқ, мамлакатимизда инвестиция лойиҳаларини кўриб чиқишда асоссиз
тўсиқларга йўл қўйилаётганлигига эътибор қаратган давлат раҳбари Шавкат
Мирзиёев маърузаларида, видеоселектор йиғилишларида ҳудудларни ривожлан-
тириш борасидаги қилинаётган ишлар билан танишишдаги фикрларидан келиб
чиққан ҳолда, бу соҳада раҳбарларнинг юқори рақамлар кетидан қувиб,
инвестицияларни киритиш ва ўзлаштириш бўйича кўрсаткичларни амалда эмас
қоғозда юқори кўрсатишга одатланганлиги, бунинг оқибатида ҳокимликлар ва
тармоқ раҳбарлари томонидан зиммаларига олинган вазифани бажаришларида уни
молиялаштириш манбаларига кафолат берилмаганлиги туфайли лойиҳа ташаббус-
кори ҳам аниқ бўлмаган, ҳудудлар [1] ва тармоқлар ривожига тўғри келмайдиган
натижасиз лойиҳаларни Инвестиция дастурига киритишга тўғри келинган.
Бинобарин, 2012–2017 йиллар оралиғида “Ўзбекэнерго” акционерлик
жамияти томонидан умумий қиймати 3,3 миллиард АҚШ доллари бўлган 14 та
лойиҳа инвестиция дастурига киритилган. Инвеститциявий лойиҳалар мақсадга
мувофиқ эмаслиги учун ҳукуматнинг қарорлари асосида тўхтатилган. Бироқ,
лойиҳа ҳужжатларини тайёрлашга эса 185 миллион АҚШ доллари ҳисобида харажат
қилинган.
Инвестиция дастурини ривожлантириш ва лойиҳаларни экспертиза
назоратидан ўтказишда ҳам қатор тўсиқлар мавжуд. Бу камчиликлар бундан 15 йил
олдинги қабул қилинган қарорларда белгилаб қўйилган мезон ва тартиб
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Issue – 2 № 3 (2021) / ISSN 2181-1415
14
қоидаларга асосланган ҳолда амалга оширилган. Бинобарин, лойиҳанинг техник
иқтисодий негизлари, бизнес лойиҳаларини ва тендер ҳужжатлари ишлаб
чиқилганидан сўнг масъул ташкилотлар томонидан қайта ва қайта такрорланиши
оқибатида лойиҳа экспертизаси белгилаб қўйилган 15 кун ўрнига салкам ярим
йилга чўзилиши ҳолатларига асоссиз равишда йўл қўйилган. Ўз навбатида,
инвестиция лойиҳасининг қимматлашиши билан бир қаторда унинг самарадор-
лигининг тушиб кетишлигига олиб келди. Жумладан, инвестиция лойиҳаларини
иқтисодий жиҳатдан мустаҳкамланган, ҳамда тугалланган лойиҳалар асносида
қабул қилиш даркор. Бироқ, олдинги йилларда ҳужжатлар лойиҳа инвестиция
дастурларига аввал тўлиқ киритиб олиниб сўнгра тайёрланган. Бу ўз навбатида
лойиҳанинг бошланғич нархи ва тасдиқланган қиймати ўртасида баъзи ҳолларда
ҳаттоки 80 фоизгача тафовутларнинг бўлишига олиб келди [2]. Бу эса бюджет
маблағлари сарфининг сунъий ортиб боришига асос бўлган.
Ўтган даврда инвестиция лойиҳаларини бажаришда камчиликларга йўл
қўйилиши оқибатида давлат иқтисодиётида барқарор ўсиш таъминланмади.
Айниқса, инвестиция лойиҳаларини аниқ режа асосида тайёр қилинмаганлиги,
лойиҳаларни бажаришда чет эл инвесторлари маблағларини ишлаб чиқаришга
тўғридан-тўғри йўналтирилмаслигига сабаб бўлди. Инвестиция маблағларининг
саноатга йўналтирилмаганлиги оқибатида кўплаб саноат корхоналарида техно-
логик янгилаш, модернизация юмишларининг амалга оширилмаслигига олиб
келди. Корхоналарда модернизация ишларининг амалга оширилмаганлиги улар-
нинг банкрот бўлишлигига сабаб бўлибгина қолмай, балки уларни банкрот-ликдан
чиқариш ва соғломлаштиришни зиммасига олган тижорат банклари ҳам зарар
кўрди.
Номигагина ўтказилган иқтисодий таҳлил лойиҳалари фойдаланишга қабул
қилинганидан сўнг ҳам ўзини оқламади. Ўзини оқламаслигининг асоси хомашёнинг
йўқлиги, ишлаб чиқариш корхонасини эса энергия ва газ таъминоти билан етарли
даражада таъминланмаганлиги, ишлаб чиқаришни иқтисодий жиҳатдан бесамар
бўлишига сабаб бўлди. Саноатнинг юраги бўлган энергия маҳсулотлари билан
корхоналарнинг узлуксиз равишда таъминланмаганлиги натижасида халқ учун
зарур бўлган маҳсулотларни ишлаб чиқариш мутлақо ўзлаштирилмади.
Инвеститция лойиҳаларининг ўз вақтида бажарилмаслиги, унинг ижросини
тўлиқ амалга оширилмай кечиктириб келинишига сабаб бўлди. Лойиҳаларнинг
асоссиз равишда кечикиб дастурдан дастурга ўтиб келаётганлиги талайгина
муаммоларни келтириб чиқарган. Бунга мисол қилиб, Давлат санитария-
эпидемиология назорати марказини лабораториясини олиш мумкин. Жумладан,
марказни лаборатория жиҳозлари билан таъминлаш лойиҳасининг ўзи 2015 йил-
дан бошланиб, 2016 ва 2017 йилларда ҳам инвестиция дастурларига такроран
киритилганини кўришимиз мумкин[3].
Жумладан,
Президентнинг
2017 йил
18
декабрдаги
“Ўзбекистон
Республикасининг ривожланиш давлат дастурларини шакллантириш ва молия-
лаштиришнинг янги тартибини жорий этиш тўғрисида” ги ПҚ–3437-сон қарори [4]
юқоридаги келтирилган таҳлиллардан келиб чиқан ҳолда қабул қилинди. Қарорга
мувофиқ, тармоқ ва ҳудудий лойиҳаларни амалга оширишнинг мутлақо янги
тартиби йўлга қўйилмоқда. Ўзбекистонни жадал ривожлантиришда, аввало
инсонларнинг ижтимоий турмушини яхшилашга қаратилган давлат дастурининг
узвий равишда бажарилишининг уч босқичда амалга оширилиши асосий вазифа
сифатида белгилаб олинди.
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Issue – 2 № 3 (2021) / ISSN 2181-1415
15
Илк босқичда давлатни ривожлантириш концепциясини ишлаб чиқиш, ҳамда
тасдиқлаш. Ўз навбатида Концепция тармоқларини, ҳудудий ва мақсадли ривож-
лантиришнинг ижтимоий-иқтисодий йўналишларини рўёбга чиқариш бўйича
стратегик вазифаларни ўз ичига қамраган ҳужжат бўлади.
Иккинчи босқичда Ривожланиш концепцияси негизида мақсади ва манбалари
аниқ бўлган 3 йиллик, яъни 2019–2021 йилга мўлжалланган лойиҳалар портфели
яратилади. Яратилган лойиҳалар асосида Инвестициялар бўйича давлат қўмитаси,
ҳамда билвосита алоқадор бўлган вазирликлар билан келишилган ҳолда,
Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Лойиҳа бошқаруви миллий
агентлигида экспертизадан ўтказилади. Ҳар қайси лойиҳани бажариш бўйича аниқ
бўлган тақвимий режа ишлаб чиқилади.
Сўнгги босқичда тасдиқланган 3 йиллик лойиҳа портфели негизида
Ривожланиш давлат дастурини ишлаб чиқиш ва тасдиқлаш назарда тутилган [5]. Ўз
навбатида, Ривожланиш давлат дастурларига фақатгина дастурнинг техник-
иқтисодий замири ва лойиҳа-смета ҳужжатлари аниқ бўлган лойиҳаларигина
киради.
Ривожланиш давлат дастурини амалда бажаришда асосан давлат харид-
ларини олиб боришни тўғри йўлга қўйиш, давлат харидларида шахсий тармоқ
имкониятларини кўпайтириш асосий аҳамиятга эга. Шу боисдан давлат харид-
ларида кўпроқ ташқи инвесторлар билан ҳамоҳанг равишда маҳаллий аҳолининг
ишбилармон қатламлари иштирокини кўпайтириш, дастур доирасидаги ҳужжат-
ларни такомиллаштириш бўйича комплекс экспертизани ўтказишнинг яхлит
тизимини яратади. Яхлит тизимни шаклланишида Президент томонидан 2018 йил
8 январда қарор қабул қилинди. Яъни, “Ўзбекистон Республикасининг давлат
харидларини амалга ошириш, давлат дастури доирасидаги ҳужжатларни шакллан-
тириш ва амалга ошириш бўйича комплекс экспертизанинг самарали тизимини
ташкил қилиш тўғрисида”ги ПҚ–3464-сон қарори соҳага доир бўлган ҳужжат
хисобланади. Қарорга кўра, лойиҳа бошқаруви миллий агентлиги ҳузурида
Лойиҳалар ва импорт шартномаларни комплекс экспертиза қилиш маркази мавжуд,
бўлиб ушбу марказда инвестиция лойиҳаларни татбиқ этишда, ҳамда татбиқ
этилган лойиҳаларни тендер кўригидан ўтказиш, ҳамда импорт шартномаларини
тузиш ва уни тасдиқдан ўтказиш ҳам марказда экспертизадан ўтказилади [6].
Республика раҳбари тавсиялари билан эксперимент тариқасида Тошкент
шаҳри, Тошкент ва Самарқанд вилоятларида лойиҳаларни синовдан ўтказиш
кўзланган. Бинобарин, юқорида санаб ўтилган ҳудудларда энергия тежамкор,
бўлган қурилиш ва енгил конструкцияли материаллардан фойдаланган ҳолда
лойиҳани бажариш орқали, лойиҳа қийматини 20-30 фоизга таннархини
туширишга эга бўлинади. Лойиҳалардан ортириб қолдирилган маблағлар тўла-
лигича лойиҳа амалга ошган ҳудудларда шаҳар ва туманлар ҳисобида қолади ҳамда
ҳудуднинг ижтимоий ва ободонлаштириш ишларини ҳал қилишга йўналтирилади.
Жойларда ишлаб чиқариш лойиҳаларини амалга оширишдан тежаб қолинган
маблағлар ҳисобидан аввало саноатда зарур бўлган, энергетика тармоқларидаги
узилишларни камайтиришга эришилиб, ўз навбатида, инвестиция лойиҳаларини
рўёбга чиқаришда лойиҳани иқтисодий манбайи ва техник жиҳатидан асосланган
ҳолда лойиҳани амалга оширувчи институтларнинг ўрнига алоҳида аҳамиятни
қаратиш лозим бўлади.
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Issue – 2 № 3 (2021) / ISSN 2181-1415
16
Бироқ, ҳозирда қилинаётган лойиҳа ишини амалга ошириш қоидалари ўтган
асрнинг 60–70-йилларида татбиқ этилган бўлиб, замонавий талабларга мутлақо
тўғри келмайди. Ҳозирда мамлакатимизда ўзининг фаолиятини олиб бораётган
лойиҳа институтлари томонидан шу кунгача хорижий давлатлар маслаҳатчиларни
чақирган ҳолда ҳамкорликда бирорта лойиҳа институти яратилмаган. Лойиҳалаш
вазифасининг ҳаддан зиёд марказлашуви ҳудудларда бозор талабларидан келиб
чиқан ҳолда лойиҳалаштириш ишларини бажаришга йўл қўймай келмоқда.
Ҳозирда лойиҳалаштириш ташкилотларининг энг муҳим машғулоти ва
мақсади бажарилаётган лойиҳа қийматини баланд қилиб кўрсатиб, юқори бўлган
фоиз ставкаларида фойдаланиш бўлиб қолганлиги ушбу йўналишда коррупциявий
ҳолатларни ҳам жадаллашувига сабаб бўлди. Эндиликда лойиҳаларни тайёрлашда,
унинг қимматини ошириш мақсадида лойиҳалар ишини чўзиш, ҳамда ўзи
бўларчилика йўл қўймаслик мақсадида, “Ўзинжиниринг” лойиҳалаштириш
ташкилоти иқтисодиётнинг базавий тармоқларини лойиҳалаштирганидек, қолган
хўжалик уюшмаларида ҳам ҳудди ана шундай юқори малака ва кўникмага эга
бўлган мутахассисларни ўзида жамлаган лойиҳа институтлари бўлиши даркор.
Лойиҳа ишида нархнинг асоссиз оширилиб борилишининг омили, лойиҳани
бажаришда қатнашаётган гуруҳларга тўланадиган ойлик харажатларининг лойиҳа-
нинг умумий қийматидан олинишидадир. Гуруҳлар томонидан лойиҳани қанчалик
кеч ишга туширилса, шунчалик кўп манфаатдор бўлиш мумкин. Бундай йўл тутиш
эса, лойиҳа таннархининг сунъий оширилишига олиб келади. Лойиҳа нархини
сунъий ошиб кетишига йўл қўймасликда аввало лойиҳалаштириш ишини маромига
етказиш, соғлом рақобатни шакллантиришда лойиҳа институтлари сонини
кўпайтириш, қурилиш-лойиҳа ҳужжатларини тайёрлаш ва экспертиза қилишнинг
мутлақо янгича шаклини яратиш бўйича инновация дастурини амалиётда қўллаш
лозим.
Бу йўналишда ишларни тўғри йўлга қўйиб олишда аввало қарз, кредит ва
грант маблағларини олишни жорий этиш ҳамда ушбу маблағлардан тўғри
фойдаланиш лозим. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги
Халқаро молия институтлари, ташкилотлари ва донор мамлакатлар билан
ҳамкорлик қилиш [7] ҳамда муҳим стратегик аҳамиятга эга бўлган инвестиция
лойиҳаларини амалиётда қўллаш бўйича идоралараро кенгаш томонидан бажариб
келинган. Инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш тизимининг вертикаллашиб
кетиши бевосита соҳага тааллуқли бўлган давлат органлари фаолиятида
ташаббускорликни тушириб юборди, ортиқча расмиятчиликнинг бўлишлиги
қўшимча сарф харажатларни келтириб чиқарган.
Инвестиция лойиҳаларини иқтисодиёт тармоғига олиб киришда ортиқча
тўсиқларга йўл қўймаслик, сарф харажатларни асоссиз ортиб кетишлигини олдини
олишда Президентимиз тoмонидан 2017 йилнинг 20 декабрида қабул қилинган
“Халқаро ва хорижий молия институтлари билан ҳамкорликнинг самарадорлигини
янада ошириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарорида давлатнинг бошқарув
органлари, халқаро ва хорижнинг етакчи молия институтлари билан ҳамкорлик
қилиш бўйича ваколатлари аниқ кўрсатиб қўйилди. Қарордан барча даражадаги
ҳокимликларнинг ушбу давлат органлари билан ҳамкорликда фаолият олиб
боришлиги назарда тутилган [8].
Иш фаолиятининг ушбу тарзда ташкил этилиши, энг аввало Инвестиция
дастури сингари Ривожланиш давлат дастурига ҳам аниқ бажарилмаган, моддий
асоси ва лойиҳа ташаббускори аниқ кўрсатилмаган, фақатгина қоғозда имзоланган
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Issue – 2 № 3 (2021) / ISSN 2181-1415
17
келишув сифатида қолиб кетаётган лойиҳаларни татбиқ этиш амалиётида
такрорлашларга йўл қўйган ва ундан манфаатдор бўлган тегишли раҳбарларнинг
қонун олдидаги жавобгарлигини ошириш даркор. Жумладан, бюджет ва
инвестиция маблағларидан оқилона фойдаланган ҳолда унинг молиялавий база-
ларини кўпайтиришда, солиқ имтиёзларини бериш, солиқ тизимини ислоҳ этиш
масаласида амалга оширилаётган ишларнинг самарасини жадал ошириш орқали
соҳада коррупция ҳолатига йўл қўймасликка эътибор қаратилиб, келгусида
инвестиция лойиҳаларини амалиётда қўллашда муҳим аҳамият касб этади.
Ўзбекистон иқтисодий барқарорлигини мустаҳкамлаш ва бозор иқтисодиёти
шароитида рақобатни таъминлашда, фуқароларни доимий равишда иш билан
таъминлашда, иқтисодиётимизнинг асосий тармоғи бўлган хорижий сармояларни
кўпроқ олиб киришни даврни ўзи талаб этмоқда. Ҳозирги кун талабидан келиб
чиқан ҳолда 2021–2023 йилларда инвестиция лойиҳаларини амалиётда қўллашда
муҳим бўлган дастурни қабул қилишга эҳтиёж туғилди.
Дастурни амалга оширишда 928,3 трлн. сўм миқдоридаги марказий ва
номарказий инвестицияларни, шундан 37,5 млрд АҚШ доллари миқдоридаги чет эл
сармояларни ўзлаштирилишини кўзда тутган 2021–2023 йиллар давомида капитал
қўйилмаларни ўзлаштириш орқали 226 та ишлаб чиқариш қувватлари ва 34 мингта
иш ўрнини шакллантиришни кўзловчи 2021 йилнинг ўзида катта ишлаб чиқариш
объектларини ва қувватларини ишга солиш бўйича аниқ дастур тайёрланди [9].
Давлат иқтисодиётини барқарор ривожланишида аввало ҳар томонлама
пухта ўйланган, аниқ режага асосланган йил дастурининг қабул қилиниши, аввало
хориж сармояларини олиб киришда муҳим аҳамият касб этиб, бу эса иқтисодиёти-
мизнинг асоси бўлган инвестицияларни қабул қилишда ҳам самара беради. Бироқ,
инвестиция лойҳаларини амалга оширишнинг ўта марказлашиб бораётганлиги,
ҳудудларда инвестиция лойиҳаларини амалиётга татбиқ этишда бир талай
қийинчиликларни келтириб чиқармоқда. Ҳудудларга кириб келувчи инвестиция
оқимини жадаллаштиришда қуйидаги вазифаларни амалга оширилса мақсадга
мувофиқ бўлар эди:
инвестиция лойиҳасини тайёрлашда ҳудуд имкониятларини тўлиқ инобат-
га олиш ва лойиҳани шу асосда тайёрлаш;
инвестиция лойиҳаларини амалга оширишда бевосита ва билвосита
алоқадор бўлган вазирлик ҳамда идораларда лойиҳа ишларини амалга оширишда
бюрократик тўсиқларга йўл қўймаслик;
лойиҳалаш институтларининг фаолиятини марказдагина эмас, балки
ҳудудларда ҳам фаол бўлишлигини таъминлаш;
инвесторларни аниқ режа асосида ҳудудларга олиб кириш ва ҳудудда
тайёрланадиган ва мавжуд бўлган хомашё ресурсларини тўлиқ инобатга олишдир.
Иқтисодиётимизнинг барқарорлаштиришда ҳудудларда саноат зоналарини
ташкил этиш, мавжуд корхоналарни модернизация қилишда инвестициявий
лойиҳаларни амалиётга татбиқ этиш муҳим аҳамиятга эга бўлиб, ўсиб келаётган
ёшларга муносиб шарт-шароитларни яратишда, вақтинчалик ишсиз фуқароларни
иш билан таъминлашда инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш бугуннинг
кечиктириб бўлмас масаласи ҳисобланади.
Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations
Issue – 2 № 3 (2021) / ISSN 2181-1415
18
ФОЙДАЛАНИЛГАН АДАБИЁТЛАР РЎЙХАТИ:
1.
Мирзиёев Ш.М. Барчамиз ҳамжиҳат бўлиб, оёғимиз ердан узилмасдан
меҳнат қилсак, Фарғонада албатта натижа бўлади // “Халқ сўзи”, 2021 йил
6 февраль. № 27.
2.
Ўзбекистон
Республикасининг
ривожланиш
давлат
дастурларини
шакллантириш ва молиялаштириш бўйича жорий этилган янги тартиб асосида
ишларни ташкил этиш масалалари // https://president.uz/uz/lists/view/1426.
3.
Ўзбекистон Республикасининг ривожланиш давлат дастурларини шакллан-
тириш ва молиялаштириш бўйича жорий этилган янги тартиб асосида ишларни
ташкил этиш масалалари. // https://www.uzavtoyul.uz/cy/post/investitsiya-dasturlarini-
shakllantirish-va-moliyalashtirishning-yangi-tartibi-muhokama-qilindi.html.
4.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Ўзбекистон Республикасининг
ривожланиш давлат дастурларини шакллантириш ва молиялаштиришнинг янги
тартибини жорий этиш тўғрисида” 2017 йил 18 декабрдаги ПҚ–3437-сон қарори //
https://lex.uz/docs/3585505?ONDATE=28.12.2018%2001.
5.
Ўзбекистон Республикасининг ривожланиш давлат дастурларини шакллан-
тириш ва молиялаштириш бўйича жорий этилган янги тартиб асосида ишларни
ташкил этиш масалалари. // https://www.uzavtoyul.uz/cy/post/investitsiya-dasturlarini-
shakllantirish-va-moliyalashtirishning-yangi-tartibi-muhokama-qilindi.html.
6.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Ўзбекистон Республикасининг
ривожланиш давлат дастурларини шакллантириш ва рўёбга чиқариш, давлат
харидларини амалга ошириш доирасида ҳужжатларни комплекс экспертиза
қилишнинг самарали тизимини яратиш тўғрисида”. // https://lex.uz/docs/3491620.
7.
Мирзиёев Ш.М. Наманган иқтисодиётини жадал ривожлантириш бўйича
вазифалар белгиланди. // “Халқ сўзи” 2021 йил 20 феврал № 37.
8.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Халқаро ва хорижий молия
институтлари билан ҳамкорликнинг самарадорлигини янада ошириш чора-
тадбирлари тўғрисида” 2017 йил 20 декабрдаги ПҚ–3439сонли қарори
https://lex.uz/docs/3823326.
9.
Ўзбекистон Республикаси Президентининг. Ўзбекистон Республикасининг
2021–2023 йилларга мўжалланган инвестиция дастурини амалга ошириш чора-
тадбирлари тўғрисида”ги ПҚ–4937-сон қарори. // https://lex.uz/docs/5189872.
