Авторы

  • Гулноза Каримбеганова
    Студент, Педагогический факультет, Ургенчский государственный педагогический институт

DOI:

https://doi.org/10.47689/2181-1415-vol5-iss2/S-pp247-253

Ключевые слова:

связная речь дидактика дидактическая речь речевое воспитание эмоциональное общение теория культура речи воспитание лексикография орфография произношение

Аннотация

Речь играет ключевую роль в социализации детей дошкольного возраста, способствуя их интеллектуальному развитию и формированию личности, которая будет готова к жизни в обществе. Она позволяет выражать свои чувства и мысли, занимать активную жизненную позицию. Всестороннее развитие ребенка достигается через освоение опыта человечества, накопленного веками, который передается благодаря взаимодействию с взрослыми - носителями знаний, умений и культурных ценностей. Язык выступает не просто как средство общения, но и как основа передачи человеческого опыта.

Важно, чтобы усилия по развитию речи начинались с раннего возраста, в дошкольных образовательных учреждениях. Подготовка дошкольников к общению в большом мире требует не только внимания и труда взрослых, но и серьезного образовательного подхода. Образование в этом контексте выступает как вечная ценность, формирующая основу человечности, создает необходимые знания и умения для достижения поставленных целей.


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Journal home page:

https://inscience.uz/index.php/socinov/index

The importance of speech in the development of preschool
children

Gulnoza KARIMBEGANOVA

1


Urgench State Pedagogical Institute

ARTICLE INFO

ABSTRACT

Article history:

Received January 2024

Received in revised form

15 January 2024
Accepted 25 February 2024

Available online

15 March 2024

Speech plays a key role in the socialization of preschool

children, contributing to their intellectual development and the

formation of a personality that will be ready for life in society. It

allows you to express your feelings and thoughts and take an

active life position. The comprehensive development of a child
is achieved through mastering the experience of humanity

accumulated over centuries, which is transmitted through

interaction with adults

bearers of knowledge, skills, and

cultural values. Language acts not just as a means of
communication, but also as the basis for the transmission of

human experience.

Efforts to develop speech must begin at an early age, in

preschool educational institutions. Preparing preschoolers to
communicate in the big world requires not only the attention

and work of adults but also a serious educational approach.

Education in this context acts as an eternal value that forms the

basis of humanity and creates the necessary knowledge and
skills to achieve set goals.

2181-

1415/©

2024 in Science LLC.

DOI:

https://doi.org/10.47689/2181-1415-vol5-iss2/S-pp247-253

This is an open access article under the Attribution 4.0 International

(CC BY 4.0) license (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru)

Keywords:

connected speech,

didactics,

didactic speech,

speech education,

emotional communication,
theory,

speech culture,

education,

lexicography,

orthography,

pronunciation.

Maktabgacha yoshdagi bolalarning rivojlanishida nutq

o‘stirishning ahamiyati

ANNOTATSIYA

Kalit so‘

zlar:

bog‘lanishli nutq,

didaktika,

didaktik nutq,

nutqiy tarbiya,

emotsional muloqot,

Bizga ma’lumki hozirgi kunda maktabgacha yoshdagi

bolalarning ijtimoiylashuvida, ma’nan kamol topishida, kelajagi

buyuk jamiyatda o‘z o‘rnini egallashida hamda o‘z hissiyotlarini

ifodalashda nutqning ahamiyati benihoyat kattadir. Bilamizki,

bolani har tomonlama rivojlantirish uning insoniyat tajribasi,

1

Student, Faculty of Pedagogy, Urgench State Pedagogical Institute.


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

02 (2024) / ISSN 2181-1415

248

nazariya,

nutq madaniyati,

tarbiya,

leksikografiya,

imlo,

talaffuz.

bilimlari, qobiliyati va madaniyatining saqlovchisi bo‘lgan

kattalar bilan muloqoti tufayli insoniyatning ko‘p asrlik

tajribasini o‘zlashtirish asosidagina amalga oshiriladi.

Bu

tajribani faqat inson muloqotining eng muhim vositasi bo‘lgan

til orqaligina berish mumkin. Bu sifatlarni bolalarda mujassam

bo‘lishi uchun talab qilinadigan muhim jihat bu kattalarning

e’tibori, mehnati hamda yosh avlodni tarbiyalash, unga
sidqidildan ta’lim

-tarbiya berishdir. Bolalarning nutqini

o‘stirish metodikasi maktabgacha ta’lim tashkilotlaridan

boshlab olib borilsa maqsadga muvofiqdir. Maktabgacha

yoshdagi bolalarga nutq madaniyatini shakllantirishdan avval

ularga insonning insonligini taʼminlaydigan eng abadiy qadriyat

bo‘lgan tarbiya beramiz, ularda bilim va malakalar hosil qilamiz

va shu asnoda ko‘zlangan maqsadga erishamiz.

Значение речи в развитии детей дошкольного
возраста

АННОТАЦИЯ

Ключевые слова:

связная речь,

дидактика,

дидактическая речь,
речевое воспитание,
эмоциональное общение,

теория,

культура речи,
воспитание,

лексикография,
орфография,
произношение.

Речь играет ключевую роль в социализации детей

дошкольного возраста, способствуя их интеллектуальному

развитию и формированию личности, которая будет готова

к жизни в обществе. Она позволяет выражать свои чувства

и мысли, занимать активную жизненную позицию.
Всестороннее развитие ребенка достигается через

освоение опыта человечества, накопленного веками,

который передается благодаря взаимодействию с

взрослыми

-

носителями знаний, умений и культурных

ценностей. Язык выступает не просто как средство
общения, но и как основа передачи человеческого опыта.

Важно, чтобы усилия по развитию речи начинались с

раннего возраста, в дошкольных образовательных

учреждениях. Подготовка дошкольников к общению в
большом мире требует не только внимания и труда

взрослых, но и серьезного образовательного подхода.

Образование в этом контексте выступает как вечная

ценность, формирующая основу человечности, создает
необходимые знания и умения для достижения

поставленных целей.


KIRISH

Kelajagimiz egalari bo‘lgan yosh avlodni har tomonlama yetuk va barkamol shaxs

qilib tarbiyalash va ta’lim berish kabi mas’uliyatli vazifa maktabgacha ta’lim tashkilotlari
vakilalari bo‘lgan tarbiyachi pedagoglar zimmasiga yuklatilgan. Tarbiyachilardan talab
qilinadigan vazifalardan biri har bir mashg‘ulot va faoliyatlarni zamonaviy tarzda,
interfaol metodlardan foydalanilgan holda, qiziqarli va turli xil o‘yin va o‘yinli

texnologiyalardan foydalanib tashkil qilishdir.

Ushbu jarayon ta’lim va tarbiyada yuqori


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

02 (2024) / ISSN 2181-1415

249

natijaga erishishni ta’minlaydi. Davlatimiz rahbari ham bugungi kunda ta’lim tizimida
islohotlarni keng ma’noda maktabgacha ta’lim sohasidan boshlashga katta e’tibor
qaratmoqdalar. Buning sababi, bolalarga berilgan bilim, malaka, ko‘nikmalarni ko‘p
qismini ya’ni 70%dan ko‘prog‘ini maktabgacha yosh davrida oladi. Shuningdek hozirda
jamiyatimiz a’zolari bilan sodir bo‘layotgan muammolarning yechimini ham bolalarga
maktabgacha yosh mobaynida beriladigan bilim, ma’lumot, malaka, ko‘nikmalarni to‘gri

va tizimli berilishdadir. Buni biz hozir maktabgacha yoshdagi bolalarning nutqini

ostirish misolida ko‘rib chiqamiz.

Nutq haqida gap ketar ekan, avvalo, nutq madaniyat

nimaligini bilib olishimiz kerak. Nutq madaniyati avvalo, to`g`ri va adabiy til me`yorlariga
amal qilgan holda so`zlashdir. Nutq madaniyatining yuqori darajasi madaniyatli kishining
ajralmas xususiyati hisoblanadi. Nutqimizni yaxshilash har birimizning vazifamiz

hisoblanadi. Buning uchun bolalarni talaffuzida, so‘z shakllaridan foydalanishda,

jumlalarni tuzishda xato qilmasliklari uchun nutqini kuzatib borish zarur. Nutq

madaniyati til ilmining nisbatan yosh bo‘lgan sohasi hisoblanadi. Ushbu fanning mustaqil
bo‘limi sifatida, u mamlakatimizda yuz bergan tub ijtimoiy o‘zgarishlar ta’siri ostida

shakllandi. Faol ijtimoiy faoliyatga keng odamlarni jalb qilish ularning nutq madaniyatini

oshirishga e’tiborni kuchaytirishni talab qildi. Nutq madaniyati ijtimoiy hodisa boʻlib, u
jamiyat, fan va texnika, madaniy va adabiy hayot rivoji bilan chambarchas bogʻliq holda
taraqqiy etadi. Jamiyat aʼzolarining madaniy saviyasi ortgan sari nutqi ham jilolanib,
sayqallashib, nutq madaniyati qoidalari va meʼyorlariga muvofiq holda takomillashib
boradi. Nutq madaniyatining shakllanishi va rivojlanishida adabiyot, sanʼat, radio,
televideniye va davriy matbuotning alohida oʻrni mavjud. Ayniqsa, adabiy tilni
meʼyorlashtirish va nutq madaniyati nazariyasini rivojlantirishda leksikografiya, xususan,
izohli, imlo, talaffuz, oʻquv va boshqa maxsus lugʻatlar muhim ahamiyatga ega.

Til tafakkur bilan monand bog‘langan holda ongni shakllantiruvchi vosita sanaladi.

Nutq va tafakkur o‘rtasidagi bog‘liqlik nafaqat psixologik

jarayonlarning chuqur

bosqichlarida, balki ijtimoiy hodisalar darajasida ham aniq namoyon bo‘ladi. So‘zning

insonga, uning xulq-

atvoriga ko‘rsatadigan ta’siri barchaga yaxshi ma’lum. “Garchi til bilan

tafakkur bir-

birisiz yashay olmasa ham ular o‘zida aynan bir hodisani

ifodalamaydi.

Tafakkur

obyektiv borliqning intihosi, til esa

ifoda usuli, fikrni boshqa kishilarga berish

va mustahkamlash vositasi. So‘z

bilan tushuncha dialogik tarzda bir-

birini taqozo etadi”

.

Nutqni rivojlantirishga oid tevarak-atrof manbalari:


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

02 (2024) / ISSN 2181-1415

250

Nutqni samaraliroq rivojlantirish maqsadida bolalarning tevarak-atrof obyektlari

(kishilarning hayoti va mehnati, hayvonlar,

o‘simliklar olami, suv osti dunyosi)

to‘g‘risidagi tasavvurlarini aniqlash va izchil, rejali tarzda

kengaytira borish talab etiladi.

Nutqni rivojlantirishning samaradorligini oshirish rejasida nafaqat tevarak-atrof

obyektlari ustida oddiy mushohadalar uchun, balki ularni o‘rganish uchun ham sayrlar,

sayohatlar o‘tkazish muhimdir.

Shu o‘rinda tevarak

-

atrof obyektlarini o‘rganishda

nimalarga erishish mumkinligini aniqlab olishimiz lozim bo‘ladi. Buning uchun,

avvalo,

nutq o‘stirishga oid tevarak

-

atrof manbalarining o‘zini guruhlashtirish taqozo etiladi.

Tevarak-

atrofni o‘rganishda bolalar shunchaki kuzatmasliklari, balki predmetlarni

ularning qismlarini, elementlarini ko‘rib, jarayonlar va hodisalarni idrok

eta borib, ular

to‘g‘risida mulohaza yuritishlari ham muhimdir. Bunga erishish uchun tarbiyachi

pedagog zimmasiga qiyoslash, taqqoslash, ajratish, umumlashtirish, tahlil qilish va

boshqa shu kabi usullardan foydalanish

vazifasi yuklatiladi. Bundan tashqari, o‘rganish

jarayonida maktabgacha katta yoshdagi bolalarni mehnatning ular uchun qulay bo‘lgan

turlari, masalan; ariqchalarni tozalash, daraxtlar tagini yumshatish, gullarni parvarish

qilishga jalb qilish muhimdir. Bunday yondashuv shu bilan

bog‘liqki, inson biron narsani

o‘z qo‘li bilan bajarsa, uni ko‘proq va

to‘laroq esda saqlaydi. Mazkur usul bilan

maktabgacha katta yoshdagi bolalarning bog‘lanishli nutqidagi kamchiliklar narsa

-

predmetlarning nomlarini so‘zma

-

so‘z va eslash orqali to‘ldiriladi.

Maktabgacha katta yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirish ko‘p jihatdan quyidagi

narsalarning to‘g‘ri hal etilishiga bog‘liq:

Nutqni rivojlantirishga doir didaktik materiallar (tarbiyachi va ota-onalarning

ma’lum maqsadga qaratilgan nutqi, bolalarga o‘qib

yoki aytib beriladigan ertaklar,

qo‘shiqlar, hikoyalar);

Ta’limning didaktik materiallarni o‘zlashtirish uchun foydalaniladigan metod va

usullari;

Ta’limni tashkil etish ya’ni tevarak

-

atrof obyektlarini saralash, shunga bog‘liq

nutq o‘stirishni rejalashtirish.

ADABIYOTLAR TAHLILI VA METODOLOGIYA.

Maktabgacha ta’lim tashkilotlarida bolalarning nutqini ostirishda, nutq

madaniyatini shakllantirishda tarbiyachilar tashkil qiladigan ishlar avvalo o‘quv

dasturiga asoslangan holatda olib boriladi va faoliyat mashg‘ulotlari jarayonida buyuk

alloma bobokalonlarimiz fikrlari hamda asarlaridan foydalanilgan holatda

Hayvonot va

o

ʻ

simlik dunyosi

Inson mehnatiga oid

ish qurollari va

texnika vositalari

tevarak-atrofdagi

narsa, predmetlar

O

ʻ

yinchoqlar,

sur'atlar va badiiy

asarlar

Xalq xojaligi

tarmoqlari( binolar,

inshootlar, tarixiy

joylar)

Tevarak -atrofda

kechadigan voqea-

hodisalar


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

02 (2024) / ISSN 2181-1415

251

tashkillashtiriladi. Maktabgacha yoshdagi bolalarning nutq malakalarini shakllantirish

ishlarini olib borish davrida tarbiyachi pedagoglar Sharq va G‘arb mutafakkir,

olimlarning quyidagi fikr va asrlardan foydalanishlari mumkin:

Rus pedagogi K.D. Ushinskiy rus burjuademokratik pedagogikasi, xususan,

maktabgacha pedagogikaning asoschisi hisoblanadi. U bolalarni maktabgacha tarbiyalash

nazariyasi va amaliyoti masalalarini boshlang‘ich ta’lim muammosi bilan bog‘lagan.

Ushinskiy pedagogika tizimining asosiy yetakchi g‘oyasi xalqona

tarbiya g‘oyasi

hisoblanadi, bunda u har bir xalqning u yashaydigan va mehnat qiladigan tarixiy, tabiiy

shart-

sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan o‘ziga xosligini tushunadi. Ushinskiy ona tili –

xalqonalikning eng yaxshi ifodasi deb tan olgan hamda ta’lim va tarbiya ishida ona tili

asosiy o‘rinni egallashi lozim, deb hisoblagan. Ona tilining bola ruhiy kuchlarini har

tomonlama rivojlantirish, til mohiyati va uning vujudga kelishining bosh manbai ekanligi

haqidagi ta’limot K.D.

Ushinskiy pedagogik ta’limotida markaziy o‘rinlardan birini

egallaydi hamda uning metodik tizimini tushunish uchun asos bo‘lib xizmat qiladi.

K.D.

Ushinskiy ona tilini birlamchi o‘qitishning uchta asosiy maqsadlarini shakllantirgan:

I.

So‘z imkoniyatlarini rivojlantirish;

II.

Bolaga fikrni ifodalash uchun ona tilining eng yaxshi shakllaridan foydalanishni

o‘rgatish, bolalarni ona tilining boyliklarini egallashga jalb qilish.

III.

Til qonunlarini, uning grammatikasini o‘rganish.

Nutqqa taalluqli bo‘lgan boshqa bir g‘oyani

buyuk slavyan pedagogi Komenskiy

ona

tilini o‘qitish, ona tilida o‘rgatishni talab qilish shaklida ifodalagan. Maktabgacha

yoshda ona tilini o‘rgatish, Komenskiy xulosasiga ko‘ra, –

bu eng avvalo bola hayotining

birinchi yilidan

boshlab nutqni rivojlantirish, bo‘g‘inlar va so‘zlarni aniq talaffuz qilish,

gaplarni sintaktik jihatdan to‘g‘ri tuzish, narsalarning nomini to‘g‘ri aytish va mos fikr

bildirishdan iborat. Ushbu maqsadda Komenskiy ota-onalarga bolalar bilan muloqot

qilishda narsalar nomlarini va so‘zlarni buzmasdan, to‘g‘ri aytish, bolalarga talaffuzi qiyin
bo‘lgan va nisbatan uzun so‘zlarni

aytishni mashq qildirish va buning uchun o‘yin

uslubidan foydalanishni maslahat beradi. Komenskiyning xizmati shundan iboratki, u

pedagoglar ichidan birinchilardan bo‘lib bola nutqini rivojlantirishda, uning ona tilini
butun go‘zalligi va milliy

xususiyatlari bilan birgalikda o‘zlashtirib olishida she’riyat,

ertaklar, maqollar va matallar, tez aytishlarning tutgan o‘rniga

birinchi bo‘lib e’tiborni

qaratdi. Gapirishni boshlayotgan bolalar kattalar nutqini tushunishlari uchun ular

so‘zlovchining

yuzini va uning qo‘l harakatlarini ko‘rishlari, uning savollarini

tushunishlari va to‘g‘ri javob berishlari darkor, deb yozgan edi

Komenskiy.

Yuqorida biz olim va allomalarning fikrlari va dastur bo‘yicha tashkil qilinadigan

faoliyatlarni turli xil metod va qiziqarli o‘yinlarga asoslangan holda tashkillashtirsak
bolalar biz o‘rgatmoqchi bo‘lgan bilimlarni osonroq o‘rganib olishadi. Maktabgacha ta’lim

tashkilotida muhim vazifalardan biri bolalarga faqatgina, tarbiya berish emas, balki
ularni

ma’nan ozuqa olish o‘zi mustaqil

sozlash va mustaqil fikrlash

ga o‘rgatish, yanada

samarali jihati ota-onalarning bolalar bilan birgalikda ishlashda ishtirok etishi

maktabgacha yoshdagi bolalarning vazifaga bo‘lgan qiziqishini yanada oshirib, oila
a’zolari o‘rtasida ijobiy munosabat o‘rnatishga,

yuqori muloqot sifatini shakllantirishga,

ularni hissiy jihatdan yaqinlashtirishga va kattalar orasida ham nutqiy madaniyatni
shakllantirishga yordam beradi. Asosiy tomoni shundaki, ota-onalarni bunday faoliyatga
qiziqtirish, ularga shaxsan muhim

bo‘lgan nutq ko‘nikmalari haqidagi ma’lumotlarni

taqdim etish lozimdir. Tarbiyalanuvchilarda nutqni rivojlantirish, nutqiy madaniyat,


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

02 (2024) / ISSN 2181-1415

252

nutqiy salohiyat

tuyg‘usini yaratish bevosita atrof

-

muhitni o‘rgatish bilan aloqadordir.

Pedagogik izlanishlar natijasida tarbiyalanuvchilarda kommunikativ sifatlarni
shakllantirishning metodlari, usul va uslublari aniqlangan

. Nutq o‘stirish bo‘yicha aniq

maqsadga qaratilmagan mashqlar bolalarning bog‘lanishli nutqini o‘stirishga ijobiy ta’sir
ko‘rsata olmasligi mumkin. Maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirish va ularga
ona tilini o‘rgatish sohasidagi psixo

-pedagogik tadqiqotlarni tahlil qilish quyidagi

xulosalarga kelish imkonini beradi:

Nutqni rivojlantirish

bu bolaning individual rivojlanishida markaziy o‘rinni

egallovchi ijtimoiy-

tarixiy tajribani o‘zlashtirishiga oid o‘ta murakkab va ko‘p omilli

jarayondir.

Bu stixiyali jarayon emas, balki pedagogik rahbarlikni taklif qiluvchi ijodiy

jarayon hisoblanadi.

Bolaning nutqiy rivojlanish jarayonini boshqaruvchi pedagog ushbu jarayon

qonuniyatlari, mexanizmlari va uning turli yosh bosqichlaridagi xususiyatlarini bilishi,

nutqiy rivojlanishning individual xususiyatlarini ko‘ra bilishi va bolaning o‘ziga xos
xususiyatlarini hisobga olgan holda uning nutqiga pedagogik ta’sir ko‘rsatishning eng
samarali yo‘llarini tanlashi shart. Maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirish
ko‘p jihatdan quyidagi metodlarning to‘g‘ri hal etish bilan bog‘liq:

Nutqni rivojlantirishga doir didaktik materiallar tarkibiga ota-onalar,

tarbiyachining maʼlum maqsadga qaratilgan nutqi, bolalarga o‘qib yoki aytib beriladigan
ertak, sheʼr, qo‘shiqlar, hikoyalar muntazam kiritilishi;

Taʼlimning didaktik materiallarni foydalanadigan tarzda zamonaviy tashkil

etilishi;

Taʼlimiy o‘yinlarda bolalarning faol nutqiy muloqotda bo‘lishini taʼminlash.

Maktabgacha ta’lim tashkilotlarida yuqorida ta’kidlab o‘tilgan metod, usul hamda

uslublardan keng miqyosda foydalaniladi va ta’lim va tarbiya samaradorligiga erishiladi.

Buning sababi juda oddiy, chunki har qanday bilim takrorlashning mevasidir. Bolalar
bilan takrorlash ishlari nihoyatda qiziqarli tarzda tashkillashtirilishi kerak, ularning

diqqat e’tiborini biz qiziqarli bolalar faolligini ta’minlovchi metodlar bilan jalb qila

olamiz. Bolalarga nutqini rivojlantirishda foydalanadigan nutqni rivojlantirishga doir

didaktik materiallar to‘plash, taʼlimni didaktik materiallar bilan tashkil qilish,
mashg‘ulotlarni taʼlimiy o‘yinlar asosida olib borish

kabi bir-biridan qiziqarli metodlar

faoliyatni samarali tashkil qilinganini ko‘rsatadi.

NATIJALAR VA MUHOKAMA

Ushbu maqolada nutqiy faoliyatni shakllantirish jarayoni va uning qanday

ahamiyatliligini ko‘rib chiqdik va bir shaklda nutqiy madaniyat nimaga zarurligini bilib

oldik. Sababi bugungi kunda turli xil muammolar, bolalar va ota-onalar o

rtasida

tushunmovchiliklar, qolaversa, atrofdagilar bilan o

zaro muloqot-munosabatning keskin

buzilishi nutqimiz boyliklaridan samarali foydalanmasligimizni hamda yuqorida

ta’kidlangan barcha sifatlarning kattalarda bo‘

lmasligidadir . Agar biz shu vaziyatlarni

oldini olmas ekanmiz, ushbu vaziyat yana ham tang ahvolda qolaveradi. Bugungi paytda
ushbu muammolarni va yechimni tatbiq etish uchun keng ko

lamli islohotlar olib

borilmoqda. Bu ishlar bolalarga ilk maktab yosh davridan boshlab singdirilishi kerak.

Ya’ni ona tilimizga qiziqish uyg‘

otish, lug

at boyliklarini oshirish, nutq o

stirish

mashg

ulotlarini to

g

ri va samarali tashkil qilish qilish, zamonaviy innavatsion

texnologiyalardan foydalanish, har bir bola bilan individual tarzda shug

ullanish, ularni


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

02 (2024) / ISSN 2181-1415

253

yosh xususiyatlarini inobatga olish va shu birga milliy urf-

odat hamda an’analarimizga

hurmat hissi bilan tarbiyalash biz kattalarning zimmasidadir. Albatta ushbu jarayonlar

kun davomida va faoliyatda amalga oshirildi va bunga misol qilib maktabgacha ta’lim

tashkilotida, ko

chada, uyda qanday so

zlashish, nutq o

stirish mashg

ulotlarida faol

ishtirok etish, ravon nutq malakalarini egallash, badiiy kitoblar o

qib berish va

sahnalashtirish, tengdoshlar va kattalar bilan to

g

ri muloqot o

rnatish kabilarni

aytishimiz mumkin. Shuningdek, guruhda bolalardan navbatchilik tashkil qilinsa ham
ularda mehnat tarbiyasi, aqliy tarbiya, ham estetik va jismoniy tarbiya kommunikativ
sifatlar, sensortarbiya, hissiy rivojlanishlar bir varakayiga shakllanadi. Yuqorida keltirib
o

tilgan barcha ko

nikmalarni maktabgacha yoshdan shakllantirsak ko

zlangan maqsadga

erishgan bo

lamiz. Yurtimiz kelajagi bo

lgan yosh avlodni milliy qadriyatlarimizni

ulug

laydigan, ona tiliga muhabbat tuyg

usida tarbiyalash har bir ota-ona va pedagog

tarbiyachilarning maqsadli vazifasi hisoblanadi.

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI

:

1.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Maktabgacha ta’lim tizimini tubdan

takomillashtirish chora-tadbirlari to

g

‘risida”gi PQ–

361-sonli qarori

T: 2018-yil

9-sentyabr.

2.

Sh.A. Sodiqova “Maktabgacha pedagogika” Fan va texnologiya. T.2017

-yil.

3.

R.Safarova va boshqalar. Savod o‘rgatish darslari.

-T.:Manaviyat, 2003.

4.

D.F. Xalilova “Bo‘lajak tarbiyachilrning pedagogik faoliyatiga kreativ yondashuv.”

PEDAGOGS Jurnal, 7(1),172-175.Retrieved from http://www.pedagoglar.uz/index/.php
ped article/viev/46.

Библиографические ссылки

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Maktabgacha ta’lim tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ-361 sonli qarori-T: 2018-yil 9- sentyabr.

Sh.A. Sodiqova “Maktabgacha pedagogika” Fan va texnologiya. T.2017-yil.

R.Safarova va boshqalar. Savod o‘rgatish darslari.-T.:Manaviyat, 2003.

D.F. Xalilova “Bo‘lajak tarbiyachilrning pedagogik faoliyatiga kreativ yondashuv.”PEDAGOGS Jurnal, 7(1),172-175.Retrieved from http://www.pedagoglar.uz/index/.php ped article/viev/46.