Жамият
ва
инновациялар
–
Общество
и
инновации
–
Society and innovations
Journal home page:
https://inscience.uz/index.php/socinov/index
The scientific theoretical basis of increasing students
’
creative skills through coloring activities
Lenar KHALILOV
Shahrisabz State Pedagogical Institute
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Article history:
Received August 2024
Received in revised form
15 September 2024
Accepted 25 September 2024
Available online
15 October 2024
Painting classes play a crucial role in developing students
’
creative abilities. This article explores the scientific and
theoretical foundations for enhancing students
’
creative
abilities through painting exercises. The study analyzes the
impact of color psychology and watercolor techniques on wet
paper in fostering creative skills. The scientific novelty of the
research lies in the introduction of new pedagogical approaches
aimed at enhancing creative processes and managing students
’
emotional states during painting activities.
2181-
1415/©
2024 in Science LLC.
https://doi.org/10.47689/2181-1415-vol5-iss9/S-pp26-31
This is an open access article under the Attribution 4.0 International
(CC BY 4.0) license (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru)
Keywords:
painting,
creative abilities,
pedagogical approach,
color psychology,
watercolor,
wet paper,
innovative methods,
creative development,
emotional management,
art education.
Rangtasvir mash
g‘
ulotlari orqali talabalarning ijodiy
qobiliyatlarini oshirishning ilmiy nazariy asoslari
ANNOTATSIYA
Kalit so‘
zlar:
rangtasvir,
ijodiy qobiliyatlar,
pedagogik yondashuv,
ranglar psixologiyasi,
akvarel,
nam qo
g‘
oz,
innovatsion metodlar,
ijodiy rivojlanish,
hissiy boshqaruv,
san
’
at ta
’
limi.
Rangtasvir mash
g‘
ulotlari talabalarining ijodiy qobiliyat-
larini rivojlantirishda muhim omil hisoblanadi. Ushbu maqolada
rangtasvir mash
g‘
ulotlari jarayonida talabalar ijodiy qobiliyat-
larini oshirishning ilmiy-nazariy asoslari
o‘
rganiladi. Ijodiy
qobiliyatlar rivojlanishiga ranglar psixologiyasining va
rangtasvirning nam qo
g‘
ozda ishlash texnologiyalarining ta
’
siri
tahlil qilinadi. Tadqiqotning ilmiy yangiliklari talabalar ijodiy
jarayonlarini takomillashtirish va ularning hissiy holatini
boshqarishda yangi pedagogik yondashuvlarni joriy etishni
o‘
z
ichiga oladi.
1
Teacher, Independent Researcher, Department of Art Studies, Shahrisabz State Pedagogical Institute.
E-mail: lenarkhalilov34@gmail.com
Жамият
ва
инновациялар
–
Общество
и
инновации
–
Society and innovations
Special Issue
–
09 (2024) / ISSN 2181-1415
27
Научно
-
теоретические основы повышения творческих
способностей учащихся через занятия по живописи
АННОТАЦИЯ
Ключевые слова:
живопись,
творческие способности,
педагогический подход,
психология цвета,
акварель,
влажная бумага,
инновационные методы,
творческое развитие,
управление эмоциями,
художественное
образование.
Занятия по живописи играют важную роль в развитии
творческих способностей студентов. В данной статье
изучаются научно
-
теоретические основы повышения
творческих способностей студентов через живописные
занятия. Анализируется влияние психологии цвета и
техники акварели на влажной бумаге на развитие
творческих навыков. Научная новизна исследования
заключается во внедрении новых педагогических
подходов,
направленных
на
совершенствование
творческих процессов и управление эмоциональным
состоянием студентов во время занятий живописью.
KIRISH
O
‘
zbekistonda rangtasvir san
’
atining badiiy ta
’
limdagi o
‘
rni va rivojlanishi alohida
e
’
tiborga sazovor. O
‘
zbek milliy san
’
ati qadimiy an
’
analarga boy bo
‘
lib, bunda ranglar va
kompozitsiyaga alohida e
’
tibor qaratilgan. Milliy madaniyatimizda tasviriy san
’
atning
o
‘
ziga xos uslublari shakllangan bo
‘
lib, bu o
‘
z navbatida o
‘
zbek san
’
atining rivojlanishiga
zamin yaratgan. Rangtasvir ta
’
limi O
‘
zbekistonda XX asrning boshlarida shakllana
boshladi. O
‘
zbekiston mustaqillikka erishgach, tasviriy san
’
at ta
’
limi milliy va zamonaviy
yo
‘
nalishlarda rivojlandi. Mustaqillikdan keyin san
’
at maktablari va badiiy o
‘
quv yurtlari
rivojlanib, rangtasvir ta
’
limiga zamonaviy pedagogik metodlar va texnologiyalar joriy
qilindi. Bu o
‘
z navbatida yosh avlodni rangtasvir san
’
ati orqali estetik va ma
’
naviy
jihatdan boyitish imkonini yaratdi. Bugungi kunda rangtasvir mashg
‘
ulotlari nafaqat
tasviriy san
’
at yo
‘
nalishida o
‘
qitiladigan talabalarning texnik qobiliyatlarini rivojlantirish
uchun, balki ularning ijodiy fikrlash qobiliyatlarini oshirish va ularning hissiy-intellektual
imkoniyatlarini kengaytirish uchun ham qo
‘
llanilmoqda. Ayniqsa, ranglar va ularning
psixologik ta
’
siri orqali talabalarni ijodiy jarayonlarga jalb qilish va ular orqali o
‘
z
fikrlarini ifodalashda qo
‘
llanilgan texnikalar bu yo
‘
nalishning markaziy tadqiqot
mavzusiga aylanmoqda.
Ranglarning ijodiy jarayonlarga ta’sirini tushunish rangtasvir
mash
g‘
ulotlarining samaradorligini oshirishda muhim omil hisoblanadi. Maqolada
rangtasvir mash
g‘
ulotlarida akvarel texnikasidan, xususan, nam qo
g‘
ozda ishlash
texnikasidan foydalanishning ijodiy qobiliyatlarni oshirishdagi o
‘rni haqida batafsil tahlil
o
‘tkaziladi. Ushbu
texnikalar orqali talabalar nafaqat rasm chizishni o
‘
rganadi, balki
ularning individual ijodiy imkoniyatlari ham rivojlanadi. Nam qog
‘
ozda akvarel
texnikasining o
‘
ziga xosligi shundaki, u ranglarning tarqalish darajasini boshqarishni
o
‘
rgatadi va bu orqali talabalar turli ranglar yordamida yangi ijodiy yechimlarni topishga
intiladi.
Ranglarning psixologik ta’sirini o‘rganish nafaqat san’at, balki pedagogik jihatdan
ham katta ahamiyatga ega. Har bir rang
o‘
zining
o‘ziga xos hissiy va ruhiy ta’siriga ega
b
o‘
lib, talabalarning kayfiyatini, ularning ijodiy jarayonga b
o‘
lgan munosabatini
o‘
zgartiradi. Bu omil orqali rangtasvir mash
g‘
ulotlarida ranglarni maqsadli tanlash va
q
o‘
llash orqali ijodiy jarayonlarni takomillashtirish mumkin. Shu sababli, ranglarni
o‘
rganish va ularning psixologik ta
’
sirini t
o‘g‘
ri anglash muhim rol
o‘
ynaydi. Shu bilan
Жамият
ва
инновациялар
–
Общество
и
инновации
–
Society and innovations
Special Issue
–
09 (2024) / ISSN 2181-1415
28
birga, rangtasvir mash
g‘
ulotlarida innovatsion metodlarni joriy etish va talabalarning
ijodiy qobiliyatlarini oshirish uchun raqamli texnologiyalarni q
o‘
llash ham bu y
o‘
nalishda
ahamiyat kasb etmoqda. Raqamli texnologiyalar yordamida ranglar bilan ishlash va
ularni ijodiy jarayonlarda q
o‘
llash imkoniyatlari yanada kengaymoqda. Shu maqsadda,
rangtasvir mash
g‘
ulotlarida raqamli vositalardan foydalanish va ularni ranglar
psixologiyasi bilan uy
g‘
unlashtirish orqali ijodiy qobiliyatlarni oshirishga erishish
mumkin.Xulosa qilib aytganda, rangtasvir mash
g‘
ulotlari talabalarning ijodiy
qobiliyatlarini rivojlantirishda muhim vosita hisoblanadi. Ranglar psixologiyasi va
akvarel
texnikasidan
foydalanish
orqali
talabalarning
ijodiy
jarayonlarini
takomillashtirish, ularning stressdan xalos b
o‘
lishi va
o‘
zini ifodalash imkoniyatlarini
kengaytirish mumkin. Ushbu maqolada talabalarning ijodiy qobiliyatlarini
rivojlantirishga qaratilgan zamonaviy pedagogik yondashuvlar va innovatsion metodlar
asosida rangtasvir mash
g‘
ulotlarining ilmiy-nazariy asoslari tahlil qilinadi.
ADABIYOTLAR TAHLILI VA METODOLOGIYA
Rangtasvir va ijodiy qobiliyatlarni rivojlantirish b
o‘
yicha olib borilgan ilmiy
tadqiqotlar ranglarning inson ruhiy holatiga va ijodiy tafakkurga ta
’
sirini
o‘
rganishga
katta e
’
tibor qaratadi. Masalan, Rudolf Arnxaymning "Art and Visual Perception" asarida
ranglarning psixologik ta
’
siri va vizual idrok orqali ijodiy jarayonlarni boshqarish
imkoniyatlari tahlil qilingan. U ranglarni t
o‘g‘
ri idrok etish ijodiy qobiliyatlarning
rivojlanishi uchun muhimligini ta
’
kidlaydi. Shuningdek, Ittenning "The Art of Color"
kitobida ranglarning hissiy ta
’
siri va ularning ijodiy jarayonlarga qanday ta
’
sir k
o‘
rsatishi
haqida muhim ma
’
lumotlar keltirilgan. Ranglar psixologiyasi mavzusida Walker (2012)
tomonidan olib borilgan tadqiqotlar ham ranglarning ijodiy jarayonlarni faollashtirishga
qanday ta
’
sir qilishi haqida ma
’
lumot beradi. Unga k
o‘
ra, ranglarning psixologik ta
’
sirini
t
o‘g‘
ri anglash talabalarning ijodiy qobiliyatlarini oshirishda va ularning stressdan xalos
b
o‘
lishida yordam beradi. Nam qo
g‘
ozda akvarel texnikasidan foydalanish texnikasini
o‘
rgangan Josef Albers (2013) esa ranglarning tarqalishi va nam qo
g‘
ozda rasm
chizishning ijodiy jarayonlarga qanchalik kuchli ta
’
sir qilishi haqida t
o‘
xtaladi. Uning
tadqiqotlarida bu texnika talabalar uchun ijodiy tafakkurda yangi qirralarni ochib beradi,
deb qayd etilgan.
Ushbu maqolada metodologik yondashuv sifatida tajriba va kuzatish usullari
q
o‘
llaniladi. Tajribali metod talabalarning rangtasvir mash
g‘
ulotlari davomida ijodiy
qobiliyatlari qanday rivojlanishini
o‘
rganish uchun samarali vosita hisoblanadi. Bu usulda
talabalarning akvarel texnikasi yordamida
o‘
z ishlari ustida qanday ijodiy yondashuvlarni
amalga oshirayotganliklari, ranglar va texnikalarning ularning ijodiy rivojlanishiga ta
’
siri
o‘
rganiladi. Boshqa metod sifatida kuzatish usuli tanlangan. Bu usul orqali talabalarning
ijodiy jarayonlarda ranglardan foydalanishdagi psixologik ta
’
siri va ranglarni idrok qilish
darajasi tahlil qilinadi. Kuzatish usuli, xususan, talabalarning nam qo
g‘
ozda akvarel
texnikasidan foydalanishda qanday ijodiy natijalarga erishayotganlarini baholash
imkonini beradi. Shuningdek, bu usul talabalarning ijodiy jarayonlarida ranglarning
stressni kamaytirish va ularning hissiy holatini boshqarishga ta
’
sirini kuzatish imkonini
yaratadi.
Adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatadiki, ranglarning psixologik ta’siri san’atda ijodiy
jarayonlarning samaradorligini oshirish uchun muhim omildir. Jaleh (2017) ranglarning
ijodiy qobiliyatlarga ta’sirini o‘rganib, ularning san’at ta’limida psixologik vosita sifatida
qo‘llanishi haqida ma’lumot beradi. Shu bilan birga, rangtasvir mashg‘ulotlarida innovatsion
Жамият
ва
инновациялар
–
Общество
и
инновации
–
Society and innovations
Special Issue
–
09 (2024) / ISSN 2181-1415
29
yondashuvlardan foydalanish, masalan, raqamli texnologiyalarni qo‘llash orqali ijodiy
qobiliyatlarni oshirish imkoniyatlari kengaymoqda (Gibbons, 2020). Ushbu maqola uchun
tadqiqotlarda talabalarning ijodiy qobiliyatlarini oshirishda ranglar psixologiyasi va nam
qog‘ozda akvarel texnikasining qanday rol o‘ynashini real dars jarayonida o‘rganishga
asoslangan metodologik yondashuvlar qo‘llaniladi. Bu usullar yordamida talabalarning
ijodiy rivojlanishidagi o‘zgarishlar tahlil qilinadi va rangtasvir mashg‘ulotlari davomida
innovatsion pedagogik yondashuvlarning samaradorligi baholanadi.
TAHLIL VA NATIJALAR
Rangtasvir mash
g‘
ulotlari orqali talabalar ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish
b
o‘
yicha olib borilgan tadqiqotlar natijasida bir qator muhim natijalar aniqlandi. Ushbu
tadqiqotlar rangtasvir mash
g‘
ulotlarida ranglar psixologiyasining ahamiyati, akvarel
texnikasi yordamida talabalarning ijodiy jarayonlariga b
o‘
lgan yondashuvi va ularning
hissiy holatini boshqarish imkoniyatlari haqida chuqur tahlil
o‘
tkazdi. Tadqiqot
davomida olingan natijalar, birinchidan, ranglarning talabalarning ijodiy qobiliyatlariga
ta
’
siri, ikkinchidan, akvarel texnikasining nam qo
g‘
ozda q
o‘
llanishi orqali ijodiy
rivojlanishni faollashtirishi va uchinchidan, talabalarning stress darajasini
kamaytirishdagi ahamiyatini yoritdi.
Ranglar psixologiyasining ijodiy jarayonlarga ta
’
siri.
Ranglar inson ruhiy
holatiga ta
’
sir k
o‘
rsatuvchi omil sifatida
o‘
z
o‘
rniga ega. Tadqiqot davomida ranglarning
psixologik ta
’
siri talabalarning ijodiy tafakkurini rivojlantirishda muhim omil sifatida
qayd etildi. Ranglarni idrok qilishning inson kayfiyatiga, fikrlash qobiliyatiga va hissiy
holatiga b
o‘
lgan ta
’
siri talabalarning ijodiy faoliyatlarida ham katta rol
o‘
ynaydi.
Tadqiqotda talabalarga turli ranglar bilan ishlash imkoniyatlari berilganida, ularning
ijodiy jarayonlari qanchalik farq qilishi
o‘
rganildi. Masalan, iliq ranglardan foydalanishda
talabalar k
o‘
proq ochiq va ijodiyroq b
o‘
lishi, sovuq ranglar esa ularning ichki
hissiyotlarini k
o‘
proq aks ettirishga yordam berishi aniqlandi. Johannes Ittenning
"The Art of Color" asarida aytilganidek, ranglar insonning nafaqat ijodiy jarayoniga, balki
ularning hissiy holatiga ham ta
’
sir qiladi. Shu asosda olib borilgan tadqiqotlarda, ayniqsa,
ranglarning t
o‘g‘
ri q
o‘
llanishi talabalar ijodiy tafakkurini
o‘
stirishda muhim vosita
sifatida xizmat qilishi kuzatildi. Ranglar psixologiyasi, shuningdek, talabalarning stress va
hissiy z
o‘
riqishlarini kamaytirishga yordam beradi. Bu jarayonda ranglarni maqsadli
tanlash orqali talabalarni tinchlantiruvchi va stressni kamaytiruvchi ijodiy muhit yaratish
mumkin b
o‘
ldi.
Nam qo
g‘
ozda akvarelda ishlash uslubining
o‘
ziga xosligi.
Nam qo
g‘
ozda ishlash
texnikasi, ayniqsa, akvarel san
’
ati bilan shu
g‘
ullanishda muhim vosita hisoblanadi.
Tadqiqot davomida talabalarga nam qo
g‘
ozda akvarel texnikasidan foydalanib ijodiy
ishlar bajarish imkoniyati berildi. Ushbu texnikaning
o‘
ziga xosligi shundaki, ranglar nam
qo
g‘
oz yuzasida erkin tarqaladi va bu jarayon orqali talabalar ranglarning turli
kombinatsiyalarini, ularning
o‘
zaro ta
’
sirini
o‘
rganadilar. Natijada, ularning ijodiy
jarayonlari yangi qirralarni kashf etishga, ranglar bilan tajriba qilishga undaydi. (1-rasm)
Nam qo
g‘
ozda ishlash uslubining eng muhim jihati ranglarning boshqarilmasdan
tarqalishidir, bu esa talabalarning ijodiy tafakkuriga erkinlik ba
g‘
ishlaydi. Tadqiqot
natijalari k
o‘
rsatdiki, talabalarga bunday erkinlik berilganida, ularning ijodiy qobiliyatlari
yanada oshadi va ular kutilmagan ijodiy yechimlar topishga muvaffaq b
o‘
ladi. Bu texnika
orqali talabalarning vizual tasavvurlarini rivojlantirishga va ularning ijodiy izlanishlarga
b
o‘
lgan qiziqishini kuchaytirishga erishildi. Shu bilan birga, ushbu texnika talabalar
uchun yangi ijodiy y
o‘
llarni ochib beradigan kuchli vosita sifatida xizmat qildi. (2-rasm).
Жамият
ва
инновациялар
–
Общество
и
инновации
–
Society and innovations
Special Issue
–
09 (2024) / ISSN 2181-1415
30
1-rasm.
2-rasm.
Albersning tadqiqotlari shuni k
o‘
rsatadiki, akvarel texnikasining nam qo
g‘
ozda
q
o‘
llanishi talabalarning ijodiy tafakkurini kuchaytiradi va ularning vizual idrok
qobiliyatlarini rivojlantiradi. Tadqiqotda nam qo
g‘
ozda ishlash jarayonida talabalarning
o‘
z ishlariga b
o‘
lgan qiziqishi va ular orqali ijodiy jarayonlarga nisbatan ishtiyoqi sezilarli
darajada oshgani aniqlandi. Bu esa ularning ijodiy rivojlanishi uchun katta ahamiyatga
ega b
o‘
ldi.
Rangtasvir mash
g‘
ulotlarining stressni kamaytirishdagi roli
.
Tadqiqot
davomida rangtasvir mash
g‘
ulotlarining talabalar stressini kamaytirishga qanday ta
’
sir
k
o‘
rsatishi ham tahlil qilindi. Rangtasvir bilan shu
g‘
ullanish jarayonida talabalarning
kayfiyati va hissiy holatining barqarorlashgani kuzatildi. Ranglarning psixologik ta
’
siri
orqali talabalar stress va hissiy z
o‘
riqishlardan xalos b
o‘
lib,
o‘
z ijodiy faoliyatlariga
yanada chuqurroq kirishganlari qayd etildi. Masalan, iliq ranglar talabalarni k
o‘
proq
xotirjamlikka olib kelgan b
o‘
lsa, sovuq ranglar ularning ichki hissiyotlarini ochib berishga
xizmat qilgan. Shuningdek, akvarel texnikasining nam qo
g‘
ozda ishlash jarayonida
ranglarning erkin tarqalishi talabalarni ijodiy jarayonlarga yanada qiziqtirib, ularda
stressni kamaytiruvchi ta
’
sir k
o‘
rsatdi. Ushbu texnika talabalarning
o‘
zlarini erkinroq his
qilishiga va ijodiy jarayonlardan zavq olishlariga yordam berdi. Albatta, bu jarayon
davomida ranglar psixologiyasi va ranglarni t
o‘g‘
ri tanlash muhim rol
o‘
ynadi. Rangtasvir
mash
g‘
ulotlarida stressni kamaytirishning yana bir usuli talabalarning
o‘
z hissiy holatini
anglash va uni boshqarishga yordam berishdir. Ranglarning bu boradagi ta
’
siri
talabalarning ijodiy jarayonlarda
o‘
zlarini erkin his qilishlariga va ijodiy qobiliyatlarini
t
o‘
la namoyish etishlariga imkon yaratdi.
Pedagogik yondashuvlarning ijodiy qobiliyatlarni rivojlantirishga ta
’
siri
.
Tadqiqot davomida zamonaviy pedagogik yondashuvlar orqali talabalarning ijodiy
qobiliyatlarini rivojlantirishga erishilgan natijalar ham muhim ahamiyat kasb etdi.
Жамият
ва
инновациялар
–
Общество
и
инновации
–
Society and innovations
Special Issue
–
09 (2024) / ISSN 2181-1415
31
Rangtasvir mash
g‘
ulotlarida talabalarning
o‘
zlarini ijodiy jarayonlarga jalb qilishi va
ularning individual qobiliyatlarini rivojlantirish uchun interaktiv metodlardan
foydalanildi. Ushbu metodlar talabalarning darslarda faol ishtirok etishini va ularning
ijodiy izlanishlarini ra
g‘
batlantirdi. Shuningdek, ranglar bilan ishlash jarayonida
talabalarni yangi yondashuvlarga, ranglarning psixologik ta
’
sirini
o‘
rganishga undash
pedagogik jarayonning asosiy maqsadlaridan biri b
o‘
ldi.
Pedagogik yondashuvlarda akvarel texnikasidan foydalanish ijodiy qobiliyatlarni
rivojlantirishning samarali usuli sifatida e
’
tirof etildi. Talabalarga ranglar bilan tajriba
o‘
tkazish va ularning psixologik ta
’
sirini
o‘
rganish imkoniyati berilganida, ular ijodiy
fikrlashda yanada erkin va ochiq b
o‘
lishgan. Bu esa ularning ijodiy jarayonlarga b
o‘
lgan
ishtiyoqini oshirishda muhim omil sifatida xizmat qildi.
Interaktiv darslar davomida talabalar ranglarni idrok etish va ularni ijodiy
ishlariga tatbiq etishning yangi usullarini kashf qildilar. Bu jarayon davomida
talabalarning individual ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish uchun ranglarning psixologik
ta
’
siridan samarali foydalanildi. Ushbu pedagogik yondashuvlar yordamida talabalarning
nafaqat texnik qobiliyatlari, balki ijodiy tafakkur darajalari ham rivojlanishi kuzatildi.
XULOSA
Rangtasvir mash
g‘
ulotlari talabalarning ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirishda va
ularning stressni kamaytirishida katta ahamiyatga ega ekanligini tadqiqot natijalari
isbotlab berdi. Ranglar psixologiyasining talabalarga ta
’
siri, akvarel texnikasining nam
qo
g‘
ozda ishlash jarayonidagi
o‘
ziga xosligi va stressni kamaytiruvchi omillar sifatida
pedagogik yondashuvlar ushbu tadqiqotning asosiy xulosalarini tashkil etdi. Ranglarning
hissiy holatga ta
’
sirini
o‘
rganish va ranglarni ijodiy jarayonlarda samarali q
o‘
llash orqali
talabalarning ijodiy qobiliyatlarini oshirishga erishildi.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI:
1.
Dickson Lukaka. September 2023International Journal of Arts and Humanities
1(1):31-39
2.
Josef Albers
–
Interaction of Color
–
50th Anniversary Edition (2013, Yale
University Press)
–
Libgen
–
Li
3.
Itten, J. (1973). The Art of Color: The Subjective Experience and Objective
Rationale of Color. Van Nostrand Reinhold.
4.
KHALILOV, L. (2024). ZAMONAVIY SAN
’
ATDA AKVAREL. KLASSIK
TEXNOLOGIYANING RIVOJLANISHI. Journal of Culture and Art, 2(3), 60-66.
5.
Mirzahamdamovna, Q. B. (2022). b
o‘
lajak tasviriy san
’
at
o‘
qituvchilarini
o‘
quvchilarida badiiy tafakkurni shakllantirishga amaliy san
’
atning o
‘
rni. oriental
renaissance: innovative, educational, natural and social sciences scientific journal.e
6.
Saber Gigasari, N., & Hassaskhah, J. (2017). The effect of social comparison
tendencies on efl teachers
’
experience of burnout and instructional self-efficacy. Cogent
Psychology, 4(1), Article 1327130.
