Авторы

  • Ёкутхон Холматова
    Ассистент, Ферганский медицинский институт общественного здравоохранения, Фергана, Узбекистан

DOI:

https://doi.org/10.47689/2181-1415-vol6-iss4/S-pp411-417

Ключевые слова:

офтальмология высокотехнологичная хирургия искусственный интеллект роботизированная хирургия лазерные процедуры

Аннотация

Достижения в области высокотехнологичных хирургических методов произвели революцию в офтальмологии, обеспечив беспрецедентную точность и эффективность в диагностике и лечении. Такие инновации, как лазерные процедуры, роботизированные операции, 3D-визуализация, искусственный интеллект и генная терапия, значительно улучшили результаты лечения пациентов, обеспечив более быстрое восстановление и повышенную безопасность. Несмотря на такие проблемы, как высокая стоимость, ограниченная доступность и этические вопросы, эти технологии обладают огромным потенциалом для преобразования офтальмологической помощи. В данном обзоре рассматриваются историческая эволюция, текущие достижения, преимущества, проблемы и будущие направления развития высокотехнологичных хирургических методов в офтальмологии.


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Journal home page:

https://inscience.uz/index.php/socinov/index

Application of advanced surgical techniques in ophthalmology

Yokutkhon KHOLMATOVA

1

Fergana Medical Institute of Public Health

ARTICLE INFO

ABSTRACT

Article history:

Received March 2025
Received in revised form

15 April 2025
Accepted 25 April 2025

Available online

25 May 2025

Advances

in

high-tech

surgical

techniques

have

revolutionized

ophthalmology,

offering

unprecedented

precision and efficiency in diagnosis and treatment. Innovations

such as laser-assisted procedures, robotic surgeries,
3D visualization, artificial intelligence, and gene therapy have

significantly improved patient outcomes, ensuring faster

recovery and enhanced safety. Despite challenges like high

costs, accessibility issues, and ethical concerns, these
technologies hold immense potential to transform eye care. This

review explores the historical evolution, current advancements,

benefits, challenges, and future directions of high-tech surgical

techniques in ophthalmology.

2181-

1415/©

2025 in Science LLC.

DOI:

https://doi.org/10.47689/2181-1415-vol6-iss4/S-pp411-417

This is an open access article under the Attribution 4.0 International
(CC BY 4.0) license (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru)

Keywords:

ophthalmology,

high-tech surgery,

artificial intelligence,

robotic surgery,

laser procedures.

Oftalmologiyada yuqori texnologiyali jarrohlik usullarini

qo‘llash

ANNOTATSIYA

Kalit so‘zlar

:

oftalmologiya,

yuqori texnologiyali
jarrohlik,

sun’iy intellekt,

robotlashtirilgan jarrohlik,
lazer muolajalari.

Yuqori

texnologiyali

jarrohlik

usullaridagi

yutuqlar

oftalmologiyada inqilob yasab, tashxis qo‘yish va davolashda

misli ko‘rilmagan aniqlik va samaradorlikni ta’minladi.

Lazer yordamidagi amaliyotlar, robotlashtirilgan jarrohlik, uch

o‘lchamli tasvirlash,

sun’iy intellekt va gen terapiyasi kabi

innovatsiyalar bemorlar natijalarini sezilarli darajada yaxshiladi,

tezroq sog‘ayish va xavfsizlikni oshirdi. Yuqori xarajatlar,

foydalanish imkoniyatlari cheklanganligi va axloqiy muammolar

kabi qiyinchiliklarga qa

ramay, bu texnologiyalar ko‘z

parvarishini tubdan o‘zgartirish uchun ulkan salohiyatga ega.

Ushbu maqolada oftalmologiyada yuqori texnologiyali jarrohlik
usullarining tarixiy rivojlanishi, hozirgi yutuqlari, afzalliklari,

muammolari va kelajakdagi yo‘nalis

hlari tadqiq etilgan.

1

Assistant, Fergana Medical Institute of Public Health. Fergana, Uzbekistan. E-mail: yoqutxonxolmatova1@gmail.com


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

04 (2025) / ISSN 2181-1415

412

Применение высокотехнологичных хирургических

методов в офтальмологии

АННОТАЦИЯ

Ключевые слова:

офтальмология,
высокотехнологичная
хирургия,

искусственный интеллект,
роботизированная
хирургия,

лазерные процедуры

.

Достижения

в

области

высокотехнологичных

хирургических

методов

произвели

революцию

в

офтальмологии, обеспечив беспрецедентную точность и
эффективность в диагностике и лечении. Такие инновации,

как лазерные процедуры, роботизированные операции, 3D

-

визуализация, искусственный интеллект и генная терапия,

значительно улучшили результаты лечения пациентов,
обеспечив более быстрое восстановление и повышенную
безопасность. Несмотря на такие проблемы, как высокая

стоимость, ограниченная доступность и этические вопросы,

эти технологии обладают огромным потенциалом для

преобразования офтальмологической помощи. В данном
обзоре рассматриваются историческая эволюция, текущие

достижения,

преимущества,

проблемы

и

будущие

направления развития высокотехнологичных хирургических

методов в офтальмологии.


KIRISH

Ilg‘or texnologiyalar, ayniqsa sun’iy intellekt (SI) va robototexnikaning

integratsiyasi zamonaviy tibbiyotni sezilarli

darajada o‘zgartirdi, ko‘z jarrohligi sohasida

esa muhim yutuqlarga erishildi. SI chuqur o‘rganish algoritmlari yordamida diabetik
retinopatiya, yoshga bog‘liq makula degeneratsiyasi va glaukoma kabi kasalliklarni erta

aniqlashda ustunlik qilib, oftalmolog

iyada tashxis qo‘yish aniqligi va davolash

samaradorligini oshirishda poydevor vazifasini o‘tamoqda

[6, 19]. Ushbu texnologiyalar

optik kogerent tomografiya kabi oftalmik tasvirlash usullarini takomillashtirdi, bu esa
kasalliklarni aniq kuzatish va boshqarish imkonini bermoqda [19]. Robototexnika hali

ham yuqori xarajatlar va tik o‘rganish egri chizig‘i kabi muammolarga duch kelayotgan
bo‘lsa

-

da, jarrohlik aniqligini oshirish va vitreoretinal muolajalarda qo‘l titrashi kabi

muammolarni hal qilishda o‘z salohiyatini ko‘rsatmoqda

[8]. Teletibbiyot va

teleoftalmologiyada SI’dan foydalanish, ayniqsa xizmat ko‘rsatish darajasi past
hududlarda, masofadan tashxis qo‘yish va kuzatishni osonlashtirish orqali tibbiy yordam

olish imkoniyatlarini kengaytirdi [6, 14]. Bu

ndan tashqari chuqur o‘rganishga

asoslangan segmentatsiya modellari ko‘z kasalliklarini tashxislashni soddalashtirdi,

foydalanuvchilarga qulay veb-ilovalar orqali avtomatlashtirilgan va aniq bashoratlarni
taqdim etmoqda [5]. Ushbu yuqori texnologiyali yut

uqlarni o‘rganishning asosiy

maqsadlari bemorlar natijalarini yaxshilash, davolash strategiyalarini optimallashtirish

va ko‘z parvarishi imkoniyatlarini oshirishdan iborat bo‘lib, pirovard natijada ko‘rish

qobiliyati buzilishining global yukini kamaytirishga qaratilgan [6, 19]. Biroq, ushbu

texnologiyalarni muvaffaqiyatli joriy etish axloqiy mulohazalar, ma’lumotlar maxfiyligi va
turli xil ma’lumotlar to‘plamlariga bo‘lgan ehtiyojni hisobga olishni talab qiladi, bu esa
ko‘p tarmoqli hamkorlikning muhimligini ta’kidlaydi

[6, 14].


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

04 (2025) / ISSN 2181-1415

413

TARIXIY ISTIQBOL

Oftalmologiya jarrohligining tarixiy taraqqiyoti sohada yuqori texnologik

yutuqlarga yo‘l ochgan muhim bosqichlar bilan ajralib turadi. Bu jarayon XIX asr
o‘rtalarida Hermann von Helmholtz tomonidan oftalmoskopning

ixtiro qilinishi bilan

boshlandi, bu esa oftalmik tashxis va davolashda inqilob yasadi [

16]. XX asr o‘rtalarida

Ikkinchi jahon urushidan keyingi murakkab ko‘z kosasi va ko‘z atrofi shikastlanishlarini

bartaraf etish zarurati tufayli rekonstruktiv, tiklovchi va kosmetik amaliyotlarning

rivojlanishiga olib kelgan oftalmik plastik jarrohlik alohida yo‘nalish sifatida paydo bo‘ldi

[4].

XX asr oxiri va XXI asr boshlarida optik kogerent tomografiya (OKT) paydo bo‘lishi

bilan yangi davr boshlandi. OKT oftalmolog jarrohlar va fizik olimlar hamkorligi natijasi

bo‘lib, ko‘zning ichki tuzilmalarini yuqori aniqlikda tasvirlash imkonini berdi

[16].

OKT tadqiqot vositasidan kundalik diagnostika usuliga aylandi, spektral-domenli OKT va
OKT angiografiyasi kabi

yutuqlar uning ko‘z kasalliklarining keng doirasini tashxislash va

kuzatishdagi samaradorligini oshirdi [10, 12]. OKTning operatsiya xonasiga, xususan,
intraoperativ OKT (iOKT) orqali joriy etilishi jarrohlik vizualizatsiyasini yanada
takomillashtirdi, amaliyotlar paytida real vaqt rejimida tasvirlash imkonini berdi va
jarrohlik natijalarini yaxshiladi [

16]. Bundan tashqari, adaptiv optika va sun’iy intellekt

kabi tasvirlash texnikalaridagi innovatsiyalar oftalmik yordamning aniqligini va
qulayligini oshirm

oqda, kasallik jarayonlari haqida batafsil ma’lumot bermoqda va

masofaviy ko‘z parvarishi yechimlarini taqdim etmoqda

[12]. Ushbu texnologik yutuqlar,

takomillashgan jarrohlik asboblari va usullari bilan birgalikda bemorlarning, ayniqsa
keksa avlodning hay

ot sifatini sezilarli darajada yaxshiladi, ularning ko‘rish qobiliyati va

umumiy farovonligini oshirdi [13].

Oftalmologiyada yuqori texnologik usullari

Yuqori texnologiyali usullarning so‘nggi yutuqlari oftalmologiya sohasini sezilarli

darajada o‘zgartirib, tashxis qo‘yish, davolash va jarrohlik amaliyotlari uchun innovatsion

yechimlarni taqdim etmoqda. Bu texnologiyalarga lazer yordamidagi muolajalar,

robotlashtirilgan jarrohlik amaliyotlari, 3D vizualizatsiya, sun’iy intellekt (AI), hamda gen

va ildiz hujayra terapiyasidagi yutuqlar kiradi. Ushbu usullarning har biri oftalmologik
yordamni takomillashtirish, aniqlik, samaradorlik va bemor natijalarini yaxshilashga

o‘ziga xos hissa qo‘shadi. Quyidagi bo‘limlarda ushbu asosiy texnologiyalar va ularning

oftalm

ologiyaga ta’siri haqida batafsil ma’lumot beriladi.

Lazer yordamidagi muolajalar

Lazer texnologiyasi oftalmologiyada, xususan, ko‘rish qobiliyatini tuzatish uchun

LASIK va to‘r parda kasalliklarida fotokoagulyatsiya kabi amaliyotlarda hal qiluvchi

ahamiya

tga ega bo‘ldi.

Ushbu muolajalar yuqori aniqlik va minimal invazivlikni ta’minlaydi, bu esa

tezroq tiklanish va bemorlarning qoniqish darajasini oshirishga olib keladi.

Robotlashtirilgan jarrohlik amaliyotlari

Oftalmologiyadagi robotlashtirilgan tizimlar, ayniqsa oldingi segment va

vitreoretinal jarrohliklarda, jarrohlik aniqligini oshiradi va qo‘l titrashi kabi inson

xatolarini kamaytiradi.

Ularning salohiyatiga qaramay, yuqori xarajatlar va jarrohlar uchun

o‘rganishning murakka

bligi bu tizimlarning keng tarqalishini cheklaydi [8].

3D vizuallashtirish


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

04 (2025) / ISSN 2181-1415

414

Uch o‘lchovli texnologiya murakkab anatomik tuzilmalarni tasvirlashni

yaxshilash orqali oftalmologiya ta’limi va amaliyotida inqilob qilmoqda [20].

Okuloplastik rekonstruksiya va shox parda transplantatsiyasi uchun 3D bosib

chiqarish va biobosma texnologiyalari o‘rganilmoqda, bu esa bemorga xos davolash

strategiyalarini taklif etadi [11].

Sun’iy intellekt

Sun’iy intellekt, ayniqsa chuqur o‘rganish usullari, diabetik retinopatiya va

glaukoma kabi kasalliklarni tashxislash aniqligini oshirish va davolashni rejalashtirish

orqali oftalmologiya sohasini tubdan o‘zgartirmoqda [6, 19].

Sun’iy intellektning teleoftalmologiya bilan integratsiyasi, ayniqsa tibbiy xizmat

yetarli bo‘lmagan hududl

arda parvarishdan foydalanish imkoniyatini yaxshilaydi va

masofaviy nazorat tizimlarini qo‘llab

-quvvatlaydi [6].

Generativ sun’iy intellekt, shu jumladan GAN’lar, tasvirni yaxshilash va

kasalliklarni aniqlash uchun qo‘llaniladi, biroq ma’lumotlarning noto‘g‘riligi va xavfsizlik
bilan bog‘liq muammolar hali ham mavjud

[9, 15].

Gen va ildiz hujayra terapiyasi

Gen terapiyasi Leber irsiy optik neyropatiyasi kabi ko‘zning genetik kasalliklarini

davolashning istiqbolli usuli sifatida paydo bo‘lmoqda, bu esa ilgar

i davolab

bo‘lmaydigan holatlarga umid bag‘ishlaydi

[17].

Degenerativ ko‘z kasalliklarini davolashda inqilob qilishi mumkin bo‘lgan to‘r

parda to‘qimasini yaratish uchun ildiz hujayra terapiyasi o‘rganilmoqda

[11].

Ushbu yuqori texnologiyali usullar oftalm

ologiyada inqilob qilayotgan bo‘lsa

-da,

axloqiy masalalar, shaxsiy ma’lumotlarning xavfsizligi va turli sohalar mutaxassislari
o‘rtasidagi hamkorlik zarurati kabi muammolar hali ham mavjud. Bu muammolarni hal

etish mazkur texnologiyalarni klinik amaliyotga muvaffaqiyatli joriy qilish uchun muhim

ahamiyatga ega. Bundan tashqari, ba’zi innovatsiyalarga bog‘liq yuqori xarajatlar va
texnik murakkabliklar ularning keng qo‘llanilishi va foydalanish imkoniyatlarini
cheklashi mumkin. Shunday bo‘lsa

-da, davom etayotgan ilmiy-tadqiqot va ishlanmalar

oftalmologiya sohasida yangi yutuqlarga erishish, natijada bemorlar ahvolini yaxshilash

va ko‘rish qobiliyati buzilishining global yukini kamaytirish uchun umid bag‘ishlaydi.

Yuqori texnologiyali usullarning afzalliklari

Oftalmologiyadagi yuqori texnologiyali usullar ko‘plab afzalliklarga ega, jumladan,

yuqori aniqlik va xavfsizlik, bemorlarning tezroq sog‘ayishi hamda diagnostika va
davolash natijalarining yaxshilanishi. Oftalmologiya ta’limida uch o‘lchovli vizualizatsiy

a,

sun’iy intellekt va virtual reallik kabi ilg‘or texnologiyalarning qo‘llanilishi murakkab

anatomik va patologik tushunchalarni tushunish va eslab qolishni sezilarli darajada

yaxshiladi, shu bilan birga jarrohlik mahorati va diagnostika ko‘nikmalarini os

hirdi [20].

Klinik amaliyotda yuqori texnologik yondashuvlar, ayniqsa, chala tug‘ilgan chaqaloqlar

retinopatiyasini (ChTR) davolashda muhim ahamiyat kasb etdi. Lazer koagulyatsiyasi va

angiogenez ingibitorlarining ko‘z ichiga yuborilishi davolangan holatla

rda ChTRning

100% regressiyasiga olib keldi, bu esa kasallikning og‘ir, nogironlikka olib keladigan
shakllarini kamaytirishda ushbu texnologiyalarning samaradorligini ko‘rsatdi

[1].

Bundan tashqari, multimodal diagnostika va spektral optik kogerent tomografiya kabi
zamonaviy tasvirlash usullari ChTRni aniq aniqlash va boshqarish imkonini berdi, bu esa
davolashning yuqori samaradorligiga va kechki asoratlarning minimal xavfini keltirib
chiqardi [

3]. Shuningdek, ko‘rish qobiliyatini yaxshilash uchun yuqori te

xnologiyali


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

04 (2025) / ISSN 2181-1415

415

oftalmik linza mahsulotlari ishlab chiqildi, ular bemorlar va shifokorlar uchun sezilarli
foyda keltirmoqda [21, 22]. Umuman olganda oftalmologiyada yuqori texnologiyali

usullarni qo‘llash nafaqat bemorlarning natijalarini yaxshilaydi, balki murakkab ko‘z

kasalliklari uchun innovatsion yechimlar taqdim etish orqali sohani rivojlantiradi.

Muammolar va cheklovlar

Oftalmologiyadagi yuqori texnologiyali usullar bir qator qiyinchiliklarga va

cheklovlarga duch kelmoqda. Bular jumlasiga yuqori xarajatlar, foydalanish imkoniyati

muammolari, malakali xodimlar va o‘qitishga bo‘lgan ehtiyoj, shuningdek axloqiy va
me’yoriy masalalar kiradi. Sun’iy intellekt (SI) va robotlashtirilgan tizimlar kabi ilg‘or
texnologiyalar bilan bog‘liq katta xarajatlar, ayniqsa ko‘rish qobiliyati buzilishi yuki
nomutanosib ravishda yuqori bo‘lgan past va o‘rta daromadli mamlakatlarda keng
qo‘llanilishiga jiddiy to‘siq bo‘lmoqda

[

8, 18]. Bemorlar va xizmat ko‘rsatuvchilar

o‘rtasidagi jismoniy masofa, shuningdek transport va aloqa to‘siqlari ham foydalanish

imkoniyatini cheklaydi. Bu muammo aholining ehtiyojlariga nisbatan malakali
mutaxassislarning yetishmasligi tufayli yanada kuchaymoqda [16]. Oftalmologiyada

sun’iy intellektni joriy etish diagnostika aniqligi va teletibbi

yot imkoniyatlarini

yaxshilashda istiqbolli bo‘lsa

-

da, u katta hajmdagi ma’lumotlar to‘plamlari bilan keng

ko‘lamli o‘qitishni talab qiladi. Bu ma’lumotlar ko‘pincha kam uchraydi va
standartlashtirilmagan bo‘lib, texnologiyani samarali joriy etishda qiyinchilik tug‘diradi

[8, 18]. Bundan tashqari, ushbu texnologiyalarni integratsiya qilish yangi jarrohlik va

diagnostika vositalarini o‘zlashtirishdagi murakkabliklarni yengib o‘tish uchun malakali
kadrlar va keng qamrovli o‘quv dasturlarini talab qiladi

[8, 2

0]. Ma’lumotlar maxfiyligi,

xavfsizligi va texnologik yutuqlarga moslashish uchun me’yoriy hujjatlarning kechikib
ishlab chiqilishi bilan bog‘liq axloqiy va huquqiy muammolar ham paydo bo‘lmoqda.
Ushbu muammolarni hal qilish uchun ko‘p qirrali yondashuv za

rur. Bu yondashuvga

me’yoriy

-

huquqiy asoslarni mustahkamlash, iste’dodlarni rivojlantirish hamda

bemorlarning xabardorligi va yangi texnologiyalarni qabul qilishini oshirish kabi chora-
tadbirlar kiradi [7].

Kelajakdagi istiqbollar

Oftalmologiyadagi yuqori

texnologiyali yutuqlarning kelajak yo‘nalishlari ko‘p

qirrali bo‘lib, ular kengaytirilgan reallik (AR) va virtual reallik (VR) integratsiyasini,

dori-darmonlarni yetkazib berish uchun nanotexnologiyalar sohasidagi yutuqlarni
hamda shaxsiylashtirilgan tibb

iyotda sun’iy intellekt (SI) va katta ma’lumotlarning rolini

o‘z ichiga oladi. Sun’iy intellekt allaqachon oftalmologiya sohasida, ayniqsa diabetik
retinopatiya va glaukoma kabi kasalliklarni erta aniqlash uchun muhim bo‘lgan chuqur
o‘rganish algoritmlari

orqali diagnostika aniqligi va davolash samaradorligini oshirishda

sezilarli yutuqlarga erishdi [2, 19]. Optik kogerent tomografiya kabi oftalmik tasvirlashda

sun’iy intellektdan foydalanish kasalliklarni kuzatish va boshqarishni yaxshiladi va uning

teleof

talmologiya bilan integratsiyasi ko‘z parvarishida qulaylik va samaradorlikni

oshirishni va’da qilmoqda

[

19]. Bundan tashqari, generativ sun’iy intellekt

texnologiyalari, shu jumladan generativ qarama-qarshi tarmoqlar, ixtisoslashtirilgan
tasvirlash modellarini ishlab chiqishga yordam beradigan sintetik tasvirlarni yaratish

orqali sohada inqilob qilishga tayyor, garchi ma’lumotlarning noto‘g‘riligi va xavfsizlik

muammolari kabi qiyinchiliklar saqlanib qolmoqda [15]. Jarrohlik yutuqlari nuqtai
nazaridan, robototexnologiya vitreoretinal jarrohlik kabi amaliyotlarda aniqlikni oshirish

uchun o‘rganilmoqda, ammo yuqori xarajatlar va o‘rganishning tik egri chizig‘i keng


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

04 (2025) / ISSN 2181-1415

416

qo‘llanilishiga to‘sqinlik qilmoqda

[8]. Xitoy kabi mintaqalarda aqlli oftalmologiyaning

rivojl

anishi innovatsiyalarni rag‘batlantirish uchun sanoat standartlarini belgilash va

me’yoriy hamda ma’lumotlar maxfiyligi muammolarini hal qilish muhimligini ta’kidlaydi

[

7]. Umuman olganda, bu yutuqlar sun’iy intellekt va katta ma’lumotlar yordamida

boshqariladigan shaxsiylashtirilgan tibbiyot davolash usullarini bemorlarning individual

ehtiyojlariga moslashtirishda hal qiluvchi rol o‘ynaydigan kelajakni ko‘rsatmoqda va
natijada ko‘rish qobiliyati buzilishining global yukini kamaytirishi kutilmoqda

[7, 19].

XULOSA

Zamonaviy jarrohlik texnologiyalari tashxis aniqligini oshirish, jarrohlik

amaliyotlarini takomillashtirish va ko‘z parvarishi imkoniyatlarini kengaytirish orqali
oftalmologiya sohasini tubdan o‘zgartirmoqda. Yuqori xarajatlar, texnik murakkablik va

axloqiy masalalar kabi mavjud qiyinchiliklarga qaramay, davom etayotgan ilmiy

tadqiqotlar va texnologik yutuqlar shaxsiy, samarali va hammabop ko‘z parvarishi global
voqelikka aylanadigan kelajakni va’da qilmoqda. Ushbu texnologiyalar salohiyatidan
to‘liq

foydalanish, ko‘rish qobiliyati buzilishining global yukini kamaytirish va butun

dunyo bo‘ylab bemorlarning hayot sifatini yaxshilash uchun ko‘p tarmoqli hamkorlik va

innovatsiyalarni davom ettirish muhim ahamiyat kasb etadi.


FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO

‘YXATI:

1.

V. Tereshchenko [

и

др

.]. Modern approaches to provision of high-tech

ophthalmic care to children with retinopathy of prematurity in kaluga branch of s.

fyodorov eye microsurgery federal state institution. // Otraženie.

2023.

2.

Abdurakhmonov, N., & Eminov, R. (2024). IMPLANTABLE COLLAMER LENS:

STEP AHEAD IN REFRACTIVE SURGERY?. Science and innovation, 3(D10), 110-113.

3.

Alberto Distefano, Emily Li, Mahsa A. Sohrab Ophthalmic Plastic Surgery: A

History in the Making 2021.C. 87

103.

4.

Amritha Lakshmi R B [

и

др

.]. Advancements in Ophthalmic Healthcare with

Deep Learning-Driven Segmentation for Multi-Stage Eye Fundus Disease Diagnosis //
Deleted Journal.

2024. № 07 (2). C. 1945–

1949.

5.

Asma Jabeen Beyond human perception: Revolutionizing ophthalmology with

artificial intelligence and deep learning // Journal of Clinical Ophthalmology and
Research.

2024. № 3 (12). C. 287–

292.

6.

ASSESSMENT OF COMPLICATIONS POST-HEMORRHOIDECTOMY. (2025).

INTERNATIONAL CONFERENCE ON SCIENCE, ENGINEERING AND TECHNOLOGY, 2(1),
38-40. https://eoconf.com/index.php/icset/article/view/50

7.

COMPARATIVE EFFECTIVENESS OF DIFFERENT TOPICAL ANTIMICROBIAL AGENTS

IN PREVENTING INFECTION IN ANORECTAL WOUNDS AFTER HEMORRHOIDECTOMY
SURGERY. (2025). ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 77-81.
https://innoworld.net/index.php/ojmns/article/view/357

8.

Egamberdieva, G. N., & Sh, E. N. (2022). THE ROLE OF THE NURSE IN

PREVENTING CHANGES IN THE REPRODUCTIVE HEALTH OF CHILDREN IN
ADOLESCENCE.

Теория и практика современной науки, (

10 (88)), 23-26.

9.

EXPLORING METHODS TO IMPROVE THE TREATMENT OF COMPLICATIONS

ARISING FROM ENDOUROLOGICAL OPERATIONS FOR URINARY STONE DISEASE
(LITERATURE REVIEW). (2025). ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL
SCIENCES, 2(3), 21-25. https://innoworld.net/index.php/ojmns/article/view/309


background image

Жамият

ва

инновациялар

Общество

и

инновации

Society and innovations

Special Issue

04 (2025) / ISSN 2181-1415

417

10.

Kh, A. N. (2025). OPTIMIZING PROPHYLACTIC STRATEGIES FOR POST-LASIK

DRY EYE SYNDROME: A COMPREHENSIVE REVIEW. ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE
AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 4-8.

11.

Khakimboy Ugli, B. O., Ismaeel, G. L., Hameed, S. M., Al-Hussainy, A. F., Abd, B.,

Hamza, H. H., ... & Rano Khazratkulovna, K. (2025). Recent Updates on Chemotherapy of
Pt Complexes and Pt Nano-Composites for Breast Cancer Therapy: A Mini-Review.
Journal of Nanostructures, 15(1), 190-199.

12.

Kholmatova, Y. N. (2023). Modern Methods of Treatment of Glaucoma.

Scholastic: Journal of Natural and Medical Education, 2(5), 205-208.

13.

Tashmamatova, D. K. (2025). UNDERSTANDING AND MANAGING

CONSTIPATION IN CHILDREN AGED 0-3: CAUSES, DIAGNOSIS, AND TREATMENT
STRATEGIES. ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(1), 4-12.

14.

Ugli, K. S. I. (2025). POSTOPERATIVE CARE STRATEGIES FOR ANORECTAL

WOUNDS AFTER HEMORRHOIDECTOMY: FOCUS ON PAIN MANAGEMENT AND WOUND
CLEANING. ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 57-61.

15.

Xolmatova, Y. N. M. (2024). Diabetic Angioretinopathy And Treatment

Methods. Procedia of Engineering and Medical Sciences, 8(1), 118-125.

16.

Ибрагимова Х., & Эгамбердиева Г. (2020). ЭКОЛОГИЯ И ЗДОРОВЬЕ

ЧЕЛОВЕКА. Мировая наука, (1 (34)), 226

-229.

17.

Собиржонова М.В., Атаханова Ю.Ю., & Холматова Ё.Н. (2019). МИОПИЯ –

ПРОБЛЕМА XXI ВЕКА. Мировая наука, (11 (32)), 298

-301.

18.

Холматова Екутхон Неьматуллаевна, & Тоирова Шахрибону Абдуллаевна

(2017). Деонтология и пути решения задач. Научные исследования, (3 (14)), 45

-47.

19.

Эгамбердиева, Г. (2018). Методика обучения будущих учителей сетевым

технологиям с использованием виртуальных машин. Мировая наука, (9 (18)), 67

-69.

20.

Эгамбердиева

,

Г

.

Н

. (2024). OPPORTUNITIES FOR APPLICATION OF

PERSONALIZED EDUCATION IN MEDICAL SCHOOLS. IMRAS, 7(1), 771-773.

21.

Эгамбердиева, Г. Н. (2025). ВЕГЕТОСОСУДИСТАЯ ДИСТОНИЯ У ДЕТЕЙ.

AMERICAN JOURNAL OF EDUCATION AND LEARNING, 3(1), 469-474.

22.

Эгамбердиева, Г. Н., & Умарова, Т.

А. (2019). Определение понятия

здорового образа жизни. Теория и практика современной науки, (2 (44)), 384

-387.

Библиографические ссылки

A. V. Tereshchenko [и др.]. Modern approaches to provision of high-tech ophthalmic care to children with retinopathy of prematurity in kaluga branch of s. fyodorov eye microsurgery federal state institution. // Otraženie. 2023.

Abdurakhmonov, N., & Eminov, R. (2024). IMPLANTABLE COLLAMER LENS: STEP AHEAD IN REFRACTIVE SURGERY?. Science and innovation, 3(D10), 110-113.

Alberto Distefano, Emily Li, Mahsa A. Sohrab Ophthalmic Plastic Surgery: A History in the Making 2021.C. 87–103.

Amritha Lakshmi R B [и др.]. Advancements in Ophthalmic Healthcare with Deep Learning-Driven Segmentation for Multi-Stage Eye Fundus Disease Diagnosis // Deleted Journal. 2024. № 07 (2). C. 1945–1949.

Asma Jabeen Beyond human perception: Revolutionizing ophthalmology with artificial intelligence and deep learning // Journal of Clinical Ophthalmology and Research. 2024. № 3 (12). C. 287–292.

ASSESSMENT OF COMPLICATIONS POST-HEMORRHOIDECTOMY. (2025). INTERNATIONAL CONFERENCE ON SCIENCE, ENGINEERING AND TECHNOLOGY, 2(1), 38-40. https://eoconf.com/index.php/icset/article/view/50

COMPARATIVE EFFECTIVENESS OF DIFFERENT TOPICAL ANTIMICROBIAL AGENTS IN PREVENTING INFECTION IN ANORECTAL WOUNDS AFTER HEMORRHOIDECTOMY SURGERY. (2025). ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 77-81. https://innoworld.net/index.php/ojmns/article/view/357

Egamberdieva, G. N., & Sh, E. N. (2022). THE ROLE OF THE NURSE IN PREVENTING CHANGES IN THE REPRODUCTIVE HEALTH OF CHILDREN IN ADOLESCENCE. Теория и практика современной науки, (10 (88)), 23-26.

EXPLORING METHODS TO IMPROVE THE TREATMENT OF COMPLICATIONS ARISING FROM ENDOUROLOGICAL OPERATIONS FOR URINARY STONE DISEASE (LITERATURE REVIEW). (2025). ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 21-25. https://innoworld.net/index.php/ojmns/article/view/309

Kh, A. N. (2025). OPTIMIZING PROPHYLACTIC STRATEGIES FOR POST-LASIK DRY EYE SYNDROME: A COMPREHENSIVE REVIEW. ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 4-8.

Khakimboy Ugli, B. O., Ismaeel, G. L., Hameed, S. M., Al-Hussainy, A. F., Abd, B., Hamza, H. H., ... & Rano Khazratkulovna, K. (2025). Recent Updates on Chemotherapy of Pt Complexes and Pt Nano-Composites for Breast Cancer Therapy: A Mini-Review. Journal of Nanostructures, 15(1), 190-199.

Kholmatova, Y. N. (2023). Modern Methods of Treatment of Glaucoma. Scholastic: Journal of Natural and Medical Education, 2(5), 205-208.

Tashmamatova, D. K. (2025). UNDERSTANDING AND MANAGING CONSTIPATION IN CHILDREN AGED 0-3: CAUSES, DIAGNOSIS, AND TREATMENT STRATEGIES. ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(1), 4-12.

Ugli, K. S. I. (2025). POSTOPERATIVE CARE STRATEGIES FOR ANORECTAL WOUNDS AFTER HEMORRHOIDECTOMY: FOCUS ON PAIN MANAGEMENT AND WOUND CLEANING. ORIENTAL JOURNAL OF MEDICINE AND NATURAL SCIENCES, 2(3), 57-61.

Xolmatova, Y. N. M. (2024). Diabetic Angioretinopathy And Treatment Methods. Procedia of Engineering and Medical Sciences, 8(1), 118-125.

Ибрагимова Х., & Эгамбердиева Г. (2020). ЭКОЛОГИЯ И ЗДОРОВЬЕ ЧЕЛОВЕКА. Мировая наука, (1 (34)), 226-229.

Собиржонова М.В., Атаханова Ю.Ю., & Холматова Ё.Н. (2019). МИОПИЯ - ПРОБЛЕМА XXI ВЕКА. Мировая наука, (11 (32)), 298-301.

Холматова Екутхон Неьматуллаевна, & Тоирова Шахрибону Абдуллаевна (2017). Деонтология и пути решения задач. Научные исследования, (3 (14)), 45-47.

Эгамбердиева, Г. (2018). Методика обучения будущих учителей сетевым технологиям с использованием виртуальных машин. Мировая наука, (9 (18)), 67-69.

Эгамбердиева, Г. Н. (2024). OPPORTUNITIES FOR APPLICATION OF PERSONALIZED EDUCATION IN MEDICAL SCHOOLS. IMRAS, 7(1), 771-773.

Эгамбердиева, Г. Н. (2025). ВЕГЕТОСОСУДИСТАЯ ДИСТОНИЯ У ДЕТЕЙ. AMERICAN JOURNAL OF EDUCATION AND LEARNING, 3(1), 469-474.

Эгамбердиева, Г. Н., & Умарова, Т. А. (2019). Определение понятия здорового образа жизни. Теория и практика современной науки, (2 (44)), 384-387.