https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-2_
июнь
-2025
11
HUSNIXATGA O‘RGATISHNING METODIK SHARTLAR
Shahrisabz davlat pedagogika instituti oʻqituvchisi
Xolbozorova Nasiba
Shahrisabz davlat pedagogika instituti
P
edagogika fakultetingboshlang`ich ta’lim yo`nalishi 2
-bosqich talabasi
Xolmatova Gulsanam Absattor Qizi
Annotatsiya:
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarini husnixatga
o‘rgatish jarayonining metodik shartlari, samarali usullari vadars jarayonida
qo‘llanilishi mumkin bo‘lgan pedagogik yondashuvlar tahlil qilinadi. Husnixatni
o‘rgatishda o‘qituvchining roli, texnik vositalardan foydalanish, harflarni to‘g‘ri
yozish ko‘nikmasini shakllantirishdainnovatsion usullar tavsiya etiladi.
Kalit so‘zlar
: husnixat, metodika, boshlang‘ich ta’lim, yozuv malakasi,
pedagogik yondashuv, dars jarayoni
Penmanship lessons enhance not only technical skillsbutalsoattention,
memory, fine motor skills, and coordination. This articlediscusses the key
conditions for effective handwriting instruction, aswellas methodological
approaches and pedagogical recommendationsapplicable in the educational
process.
Key words:
calligraphy, teaching, main conditions, educational process,
primary education, writing skills, handwriting, teaching methods, aesthetic
education
Kirish:
Boshlang‘ich sinflarda husnixat o‘qitish –
bu o‘quvchilarning
yozma nutqini
shakllantirishda muhim bosqich hisoblanadi. Harflarni to‘g‘ri,
chiroyli va
o‘quvchan yozish nafaqat estetik, balki mantiqiy, psixomotorik
va psixologik
ko‘nikmalarni rivojlantiradi. Shuning uchun ham
husnixatga
o‘rgatish jarayoni
puxta metodik asosga ega bo‘lishi zarur. Husnixat –
bu nafaqat chiroyli yozuv
san’ati, balki o‘quvchining tafakkuri, estetikdidi vaishchanlik sifatlarini
https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-2_
июнь
-2025
12
shakllantiruvchi muhim ta’limiy jarayondir. Yozuvga
o‘rgatish, ayniqsa
boshlang‘ich sinf bosqichida, bola shaxsining
har tomonlama rivojlanishiga xizmat
qiladi. Shu sababli husnixat darslari faqat
texnik ko‘nikmalarni emas, balki diqqat,
xotira, mayda motorika, muvofiqlashtirish kabi ko‘plab psixologik jarayonlarni
rivojlantiradi. Ushbu
maqolada husnixatga o‘rgatishning asosiy shartlari, ta’lim
jarayonida
qo‘llanilishi mumkin bo‘lgan samarali metodik yondashuvlar va
pedagogik tavsiyalar muhokama qilinadi. H
usnixatga o‘rgatishning metodik
shartlari: Didaktik tamoyillarga
asoslanish va husnixatga o‘rgatishda quyidagi
didaktik tamoyillar muhim
o‘rin tutadi:
Sistemalilik va izchillik: Harflarni yozishga
o‘rgatishdan
avval ularning shakli, tuzilishi, tuzilma elementlari haqida tushuncha
berilishi kerak.
Ko‘rgazmalilik: Ko‘rgazmali qurollar, yozuv namunalari,
videodarslardan foydalanish orqali o‘quvchining vizual xotirasi mustahkamlanadi.
Qayta takrorlash: Har bir harfni yozish jarayoni ko‘p marotaba
takrorlansa, yozuv
avtomatlashadi. Psixologik-pedagogik yondashuv:
Boshlang‘ich sinf o‘quvchilari
uchun husnixat mashqlari faqatgina mexanik harakat emas, balki ularning
psixologik rivojlanishiga ham ta’sir ko‘rsatadi. Shuning uchun
quyidagilarga
e’tibor qaratilishi lozim:
O‘quvchilarning yosh va individual xususiyatlari hisobga
olinishi;Harflarni yozishdagi qiyinchiliklarni aniqlash va individual yondashuvni
qo‘llas
h
va Ijobiy motivatsiyani shakllantirish: rag‘bat, maqtov,
o‘zaro baholash
usullaridan foydalanish. Texnik shartlar:
Husnixatga o‘rgatishda qulay sharoitlar
yaratilishi lozim:Yozish uchun qulay stollar va stellar va Yoritilgan xonato‘g‘ri
tutilganruchka va daftarlar;Standart chiziqlarga ega daftarlar. Innovatsion
metodlardan foydalanishInteraktiv metodlar: “Klaster”, “Insert”, “Aqliy hujum”
kabi metodlar orqali o‘quvchining faolligi oshiriladi.Raqamli texnologiyalar:
Multimedia vositalar, elektrondarsliklar, interaktiv taqdimotlar yordamida yozuv
texnikasi ko‘rgazmali tarzda
tushuntiriladi. Trening va mini-mash
g‘ulotlar: Har
kuni qisqa muddatli husnixat mashqlari orqali ko‘nikmalar mustahkamlanadi.
Xulosa:
Husnixatga o‘rgatish o‘qituvchidan yuqori malaka, sabr
-toqatva puxta
https://scientific-jl.com/luch/
Часть
-47
_ Том
-2_
июнь
-2025
13
metodik tayyorgarlikni talab qiladi. To‘g‘ri tashkil etilgan
dars jarayoni orqali
o‘quvchilarda nafaqat chiroyli yozuv, balki intizom, estetikdid va mantiqiy fikrlash
ko‘nikmalari ham rivojlanadi. Shu boisdan, husnixatga o‘rgatish metodikasini
takomillashtirish, zamonaviy
yondashuvlardan foydalanish ta’lim sifatini
oshirishning muhim omillaridan biridir.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Xolmatova M. "Boshlang‘ich sinflarda husnixat o‘rgatish metodikasi",
Toshkent, 2020.
2. Karimov A. "Pedagogik texnologiyalar va innovatsiyalar", Toshkent,
2019.
3. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi o‘quv dasturlari va
metodik
qo‘llanmalari.
