64
YANGI OʻZBEKISTON PEDAGOGLARI
AXBOROTNOMASI
IF: 5.141
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue, 04 YO’PA
Volume 3 Issue 01 YOPA
EMOTSIONAL KREATIVLIKNING TALABALAR QAROR
QABUL QILISH JARAYONIGA TA’SIRI
D.E.Abduqodirova
Chirchiq davlat pedagogika universiteti
Psixologiya kafedrasi o’qituvchisi
Abdulhaqov Uygʻun Botir oʻgʻli
Mamatova Ziyoda Oʻtkir qizi
Amaliy psixologiya yoʻnalishi talabalari
uygunabdulhaqov21@gmail.com
https://doi.org/10.5281/zenodo.15266224
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Qabul qilindi: 18- Aprel 2025 yil
Ma’qullandi: 20- Aprel 2025 yil
Nashr qilindi: 23- Aprel 2025 yil
Ushbu
maqolada
emotsional
kreativlikning
talabalarning qaror qabul qilish jarayoniga ta’siri
chuqur tahlil qilingan. Tadqiqotda 200 nafar talaba
ishtirok etgan bo‘lib, ularning emotsional kreativlik
darajasi va qaror qabul qilish uslublari so‘rovnoma va
eksperimental metodlar orqali o‘rganilgan. Natijalar
shuni ko‘rsatdiki, emotsional kreativlik darajasi yuqori
bo‘lgan talabalar murakkab vaziyatlarda yanada
samarali va innovatsion qarorlar qabul qilishga moyil.
Shu bilan birga, emotsional kreativlikning haddan
tashqari yuqoriligi noaniqlikni oshirib, qaror qabul
qilishda muammolarga olib kelishi mumkin. Maqola
yakunida emotsional kreativlikni rivojlantirishga
qaratilgan amaliy tavsiyalar taqdim etiladi.
KEY WORDS
Emotsional kreativlik, qaror qabul
qilish,
talaba
psixologiyasi,
emotsional nazorat, innovatsion
fikrlash, stress, kreativ qarorlar..
Zamonaviy psixologik ilm-fanning rivojlanishi shaxsning ichki psixik resurslarini
chuqurroq anglashga intiladi. Ayniqsa, emotsional sohadagi kreativ potentsialning inson
qaror qabul qilishdagi rolini tadqiq etish so‘nggi yillarda dolzarb ilmiy muammoga aylangan.
Talabalar auditoriyasi esa, psixologik jihatdan dinamik, kognitiv-emotsional rivojlanish
bosqichida turgan guruh bo‘lib, ularning har kuni duch keladigan tanlov va qaror vaziyatlari
emotsional salohiyat, ijodkorlik va reflektiv fikrlash darajasidan bevosita ta’sirlanadi.
Emotsional kreativlik – bu shaxsning emotsiyalarni innovatsion shaklda idrok etish,
ularga estetik va funksional ma'no yuklash, yangicha emotsional tajribalarni kashf qilish va
ularga mos xatti-harakat modellarini shakllantirish qobiliyatidir (Averill, 1999). Bu jarayon,
shunchaki his qilish emas, balki his-tuyg‘ularni ongli, chuqur va o‘ziga xos tarzda qayta
ishlashni o‘z ichiga oladi. Zamonaviy psixologiyada bu hodisa "kreativ emotsional kognitsiya"
(Fong, 2006) sifatida talqin etilib, emotsional bilimlar va sezgilarning yangicha
integratsiyasini taqozo etadi.
Qaror qabul qilish esa – murakkab psixik jarayon bo‘lib, shaxs oldida turgan muammo
yoki ehtiyojni hal qilish uchun alternativ variantlar orasidan tanlov qilishga qaratilgan aqliy
va emotsional faoliyat kompleksidir (Simon, 1987). Ushbu jarayon an’anaviy kognitiv
modeldan tashqariga chiqib, subyektiv tajriba, his-tuyg‘ular va ijodiy tafakkur elementlarini
ham o‘z ichiga oladi. Zohiriy ratsional qarorlar ham ko‘pincha emotsional asosda shakllanadi
65
YANGI OʻZBEKISTON PEDAGOGLARI
AXBOROTNOMASI
IF: 5.141
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue, 04 YO’PA
Volume 3 Issue 01 YOPA
(Loewenstein & Lerner, 2003). Aynan shu nuqtada emotsional kreativlik – yangi, samarali,
ehtimol kutilmagan, ammo psixologik moslashuvchan qarorlarni ishlab chiqishda muhim
vosita sifatida maydonga chiqadi.
Biroq, emotsional kreativlikning har doim samarali yoki foydali natijalarni berishi shart
emas. Ilmiy adabiyotlarda ushbu omilning ikki tomonlama ta’siri ko‘rsatib o‘tiladi: ijobiy
tomondan, u muammolarga yangicha yondashuv, moslashuvchanlik, yuqori empatiya va
barqarorlikni ta’minlasa; salbiy tomondan, haddan tashqari emotsional kreativlik noaniqlikni
kuchaytirib, qaror qabul qilishda shubha va ichki konfliktlarga olib kelishi mumkin (Ivcevic &
Brackett, 2014).
Mazkur maqolada aynan shunday ikki qirrali psixologik fenomen – emotsional
kreativlikning talabalar qaror qabul qilish jarayoniga ta’siri empirik va nazariy jihatdan tahlil
qilinadi. Talabalarning tanlov vaziyatlaridagi emotsional ijodkorlik darajasi, uning
ratsionallik, intuitivlik, muvozanat va shoshilinchlik kabi indikatorlarga ta’siri o‘rganiladi.
Shuningdek, maqola davomida talabalarda emotsional kreativlikni shakllantirishga qaratilgan
psixopedagogik strategiyalar va psixokorreksion tavsiyalar ham ishlab chiqiladi.
Ushbu maqola emotsional kreativlikning qaror qabul qilish jarayonidagi rolini chuqur
o‘rganishga qaratilgan bo‘lib, uning natijalari talabalar uchun amaliy ahamiyatga ega. Qaror
qabul qilish inson hayotining muhim qismi bo‘lib, u shaxsiy, ijtimoiy va professional sohalarda
muvaffaqiyatga erishish uchun asosiy omil hisoblanadi. Zamonaviy dunyoda talabalar uchun
qaror qabul qilish jarayoni tobora murakkablashib bormoqda, chunki ular doimiy ravishda
yangi va noaniq vaziyatlar bilan yuzlashishadi. Bunday sharoitda emotsional kreativlik
(emotional creativity) tushunchasi ahamiyat kasb etmoqda. Emotsional kreativlik insonning
yangi va foydali emotsional tajribalarni yaratish, ifodalash va boshqarish qobiliyatini
anglatadi. Bu qobiliyat talabalar qaror qabul qilish jarayonida muhim rol o‘ynashi mumkin,
chunki u emotsional va kreativ jihatlarni uyg‘unlashtirib, yanada samarali va innovatsion
yechimlarni topishga yordam beradi.
Ushbu maqolaning maqsadi emotsional kreativlikning talabalar qaror qabul qilish
jarayonidagi rolini tajriba sinovlari asosida o‘rganish va uning ta’sirini aniqlashdir.
Tadqiqotning asosiy masalalari quyidagilardan iborat:
1. Emotsional kreativlik tushunchasining nazariy asoslari va uning qaror qabul qilish
jarayonidagi ahamiyati.
2. Talabalar qaror qabul qilishida emotsional kreativlikning o‘rni va uning ta’sir etuvchi
omillari.
3. Emotsional kreativlikni rivojlantirishning amaliy usullari va metodlari.
Adabiyotlar Tahlili Vametodologiya Si
Tadqiqotning metodologik asosini ilmiy adabiyotlar tahlili, so‘rovnomalar va
eksperimental tadqiqotlar tashkil etadi. Tadqiqotda 200 nafar talaba ishtirok etdi, ularning
yoshi 18 yoshdan 25 yoshgacha bo‘lgan. So‘rovnoma orqali talabalarning emotsional
kreativlik darajasi va qaror qabul qilish uslublari o‘rganildi. Ma’lumotlarni tahlil qilish uchun
statistik usullar, jumladan, korrelyatsiya va regressiya tahlillari qo‘llanildi.
Zamonaviy psixologik ilm-fanda emotsional kreativlik va qaror qabul qilish jarayonlari
o‘rtasidagi bog‘liqlik tobora dolzarb masalaga aylanib bormoqda. Ilmiy adabiyotlarda bu
bog‘liqlikni turli psixologik maktablar, empirik izlanishlar hamda neyropsixologik
yondashuvlar doirasida turlicha talqin etiladi. Xususan, emotsional kreativlik — shaxsning
66
YANGI OʻZBEKISTON PEDAGOGLARI
AXBOROTNOMASI
IF: 5.141
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue, 04 YO’PA
Volume 3 Issue 01 YOPA
emotsional tajribalarini innovatsion tarzda qayta ishlash, yangicha emotsional yondashuvlar
ishlab chiqish va bu orqali shaxsiy hamda ijtimoiy muammolarga kreativ javoblar topish
qobiliyati sifatida qaraladi (Averill, 1999).
Averill (2005) emotsional kreativlikni uchta asosiy komponent orqali izohlaydi: (1)
originallik
, ya’ni hissiyotlarning noodatiy tarzda namoyon bo‘lishi; (2)
samaradorlik
, ya’ni
emotsional ifoda orqali psixologik yoki ijtimoiy maqsadga erishish; (3)
autentiklik
, ya’ni
emotsiyalar shaxsiy ehtiyoj va qadriyatlar bilan mos tushishi. Unga ko‘ra, bu uchlik qaror
qabul qilish jarayonida muhim rol o‘ynaydi: innovatsion hissiy yondashuv orqali inson turli
alternativalarni emotsional jihatdan chuqurroq idrok etadi, bu esa yuqoriroq
moslashuvchanlikni ta’minlaydi.
Simon (1987) klassik qaror qabul qilish nazariyasida shaxs faqat ratsional mezonlarga
asoslanib harakat qiladi, deb hisoblagan bo‘lsa-da, keyinchalik bu model psixologik realizmga
to‘liq mos kelmasligi tan olingan. Loewenstein & Lerner (2003) tomonidan ishlab chiqilgan
“emotsional ta’sir nazariyasi”
esa qaror qabul qilishda shaxsning ichki affektiv holati — stress,
tashvish, ishonch, hayrat, umid kabi hissiyotlar — muhim determinant ekanini ko‘rsatadi.
Shunday ekan, emotsional kreativlik shaxsning ushbu hissiy javoblarni boshqarish, ularni
yangicha uslubda qayta ishlash va to‘g‘ri qaror tanlashga xizmat qiladi.
Talabalar bilan bog‘liq tadqiqotlar, ayniqsa, ushbu yosh davrining identifikatsion va
psixososial o‘zgarishlarga boyligi sababli, emotsional kreativlikning qaror qabul qilishga
ta’sirini chuqurroq tahlil qilishni talab qiladi. Ivcevic va Brackett (2014) tomonidan olib
borilgan tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, emotsional kreativligi yuqori bo‘lgan talabalar
stressga chidamliroq, konfliktli vaziyatlarda innovatsion yondashuvlarga moyil va ijtimoiy
jihatdan faolroq bo‘lishadi. Bunday talabalar qaror qabul qilishda hissiyotlarini tanib olish va
boshqarishda yuqori natijalarni ko‘rsatadi.
Neyropsixologik nuqtai nazardan qaraganda, emotsional kreativlik va qaror qabul qilish
prefrontal korteks va amigdala faoliyatining integratsiyasi bilan bog‘liqdir. Fong (2006)
ta’kidlaganidek, hissiyotlarning ambivalentligi — ya’ni bir vaqtda bir nechta qarama-qarshi
emotsiyalarni boshdan kechirish — ijodiy fikrlashni va shuning asosida qaror qabul qilishni
kuchaytiradi. Bu fikrni neuroimaging tadqiqotlari ham qo‘llab-quvvatlaydi (Beaty et al., 2016),
ya’ni kreativ emotsional jarayonlar yuqori darajadagi metakognitiv monitoring va tafakkur
moslashuvchanligini talab qiladi.
Shuningdek, adabiyotlarda emotsional kreativlikning pedagogik aspektlari ham ko‘rib
chiqilgan. Kaufman & Beghetto (2009) ta’kidlashicha, emotsional kreativlik o‘quvchilarning
(shu jumladan talabalar) ijtimoiy moslashuvi, shaxsiy samaradorligi va motivatsion
salohiyatini oshirishga xizmat qiladi. Ularning modelida emotsional kreativlik “kichik ijod”
(little-c creativity) darajasida qaraladi va bu, ayniqsa, akademik muhitda samarali qaror qabul
qilish uchun zarur bo‘lgan psixologik kapital sifatida namoyon bo‘ladi.
Yevropa va Amerika tadqiqotlarida ushbu hodisaga keng e’tibor qaratilsa-da, postsovet
makonida, xususan, O‘zbekiston kontekstida emotsional kreativlikning qaror qabul qilishga
ta’siri to‘liq tadqiq etilmagan. Shu sababli, ushbu maqola bevosita hozirgi pedagogik-
psixologik holatga mos empirik asoslar yaratishga intiladi.
Natijalar
Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, emotsional kreativlik talabalar qaror qabul qilish
jarayonida muhim rol o‘ynaydi. Emotsional kreativlik darajasi yuqori bo‘lgan talabalar
67
YANGI OʻZBEKISTON PEDAGOGLARI
AXBOROTNOMASI
IF: 5.141
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue, 04 YO’PA
Volume 3 Issue 01 YOPA
murakkab vaziyatlarda yanada samarali va innovatsion yechimlarni topishga qodir ekanligi
aniqlandi. Bundan tashqari, emotsional kreativlik stressli sharoitlarda to‘g‘ri qaror qabul
qilishga yordam beradi. Biroq, emotsional kreativlikning haddan tashqari yuqori darajasi
noaniqlik va qaror qabul qilishda qiyinchiliklarga olib kelishi mumkinligi ham qayd etildi.
Muhokama
Tadqiqot natijalari emotsional kreativlikning talabalar qaror qabul qilish jarayonidagi
ahamiyatini tasdiqladi. Bu natijalar ilmiy adabiyotlarda keltirilgan fikrlar bilan mos keladi.
Masalan, James R. Averillning tadqiqotlari emotsional kreativlikning ijodiy yechimlarni
topishga yordam berishini ko‘rsatadi. Biroq, ba’zi tadqiqotlar emotsional kreativlikning
haddan tashqari yuqori darajasi noaniqlik va qaror qabul qilishda qiyinchiliklarga olib kelishi
mumkinligini ta’kidlaydi.[1]
Tadqiqotning amaliy ahamiyati shundan iboratki, uning natijalari talabalar uchun
emotsional kreativlikni rivojlantirishga qaratilgan dasturlar va treninglarni ishlab chiqishga
yordam beradi. Bu esa ularning qaror qabul qilish qobiliyatini oshirib, shaxsiy va professional
hayotda muvaffaqiyatga erishishlariga xizmat qiladi. Emotsional kreativlik talabalar qaror
qabul qilish jarayonida muhim rol o‘ynaydi va uning ta’sirini chuqurroq o‘rganish orqali
yanada samarali va innovatsion yechimlarni topish imkoniyati yaratiladi. Ushbu tadqiqot
emotsional kreativlikning nazariy va amaliy jihatlarini o‘rganish orqali talabalar uchun foydali
bo‘lgan yangi bilimlar va usullarni taklif etadi. Kelajakda ushbu sohada chuqurroq tadqiqotlar
o‘tkazish zarurligi ta’kidlanadi.
Xulosa
Zamonaviy psixologik yondashuvlar shuni ko‘rsatmoqdaki, qaror qabul qilish inson
faoliyatining nafaqat ratsional, balki emotsional, kreativ va intuitiv jihatlar bilan
uyg‘unlashgan ko‘p qatlamli jarayonidir. Ushbu maqolada emotsional kreativlik — shaxsning
emotsional tajribalarini yangicha uslubda ifodalash, emotsiyalarni boshqarish va ular orqali
innovatsion yechimlar yaratish qobiliyati — talabalar qaror qabul qilish mexanizmlariga
qanday ta’sir ko‘rsatishi har tomonlama yoritildi.
Adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatdiki, emotsional kreativlikning asosiy komponentlari
(originallik, autentiklik va ekspressivlik) qaror qabul qilish sifatini belgilovchi omillar sifatida
qaralmoqda. Averill (1999, 2005) nazariyasi asosida emotsional kreativlik nafaqat hissiy
reaksiyalarning xilma-xilligini, balki ularning funksional samaradorligini oshirishini
tasdiqlaydi. Bu holat talabalar uchun muhim — chunki ular doimiy ravishda stressli
vaziyatlarda, kognitiv bosim ostida tanlov qilish zaruratida qoladilar. Neyropsixologik va
affektiv kognitsiya doirasidagi tadqiqotlar (Beaty et al., 2016; Fong, 2006) emotsional
kreativlikning metakognitiv monitoring va ijodiy qaror chiqarish bilan bevosita bog‘liqligini
isbotlaydi. Xususan, emotsional ambivalentlik — ya’ni bir vaqtning o‘zida ijobiy va salbiy
hissiyotlarni boshdan kechirish — kognitiv moslashuvchanlikni oshiradi va turli qaror
variantlarini chuqurroq tahlil qilish imkonini beradi.
Talabalar misolida olib borilgan empirik izlanishlar (Ivcevic & Brackett, 2014) esa
emotsional kreativlikning yuqori darajadagi emotsional regulyatsiya, o‘zini anglash va
stressga bardoshlilik bilan ijobiy bog‘liqligini ko‘rsatadi. Bu holat bevosita o‘quv faoliyatining
samaradorligiga, ijtimoiy integratsiyaga va psixologik barqarorlikka xizmat qiladi. Pedagogik
nuqtai nazardan qaralganda, emotsional kreativlikni rivojlantirishga qaratilgan metodik
yondashuvlar — ayniqsa, talabalar mustaqil fikrlashi, ijtimoiy-emotsional salohiyatini
68
YANGI OʻZBEKISTON PEDAGOGLARI
AXBOROTNOMASI
IF: 5.141
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue, 04 YO’PA
Volume 3 Issue 01 YOPA
oshirish va shaxsiy qarorlar qabul qilishga tayyorlashda muhim omil sifatida qaralmoqda.
Kaufman va Beghetto (2009) tomonidan ilgari surilgan "kreativ kompetensiyalar" modeli
asosida talaba shaxsida emotsional kreativlikni rivojlantirish ularning shaxsiy ijtimoiy
poydevorini mustahkamlash, shuningdek, innovatsion fikr yuritish qobiliyatini shakllantirish
imkonini beradi.
O‘zbekiston sharoitida bu masala hanuz yetarlicha empirik tadqiq qilinmagan bo‘lishiga
qaramay, bugungi ta’lim islohotlari doirasida emotsional-ijtimoiy kompetensiyalarni
rivojlantirishga qaratilgan davlat strategiyalari ushbu mavzuning amaliy ahamiyatini yanada
oshirmoqda. Shuning uchun ham emotsional kreativlikni rivojlantirishga qaratilgan
psixopedagogik dasturlarni ishlab chiqish, uni o‘quv jarayoniga integratsiyalash va unga oid
zamonaviy baholash mezonlarini yaratish dolzarb ilmiy-amaliy vazifa sifatida qaralishi kerak.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Averill, J. R. (1999). Emotional creativity: Toward “spiritualizing the passions”. Motivation
and Emotion, 23(2), 125–147. https://doi.org/10.1023/A:1021382403741
2.
Simon, H. A. (1987). Making management decisions: The role of intuition and emotion.
Academy
of
Management
Executive,
1(1),
57–64.
https://doi.org/10.5465/AME.1987.4275905
3.
Loewenstein, G., & Lerner, J. S. (2003). The role of affect in decision making. In R. Davidson,
K. Scherer, & H. Goldsmith (Eds.), Handbook of Affective Sciences (pp. 619–642). Oxford
University Press.
4.
Ivcevic, Z., & Brackett, M. A. (2014). Predicting creativity: Interactive effects of openness to
experience and emotion regulation ability. Psychology of Aesthetics, Creativity, and the Arts,
8(4), 376–384. https://doi.org/10.1037/a0036216
5.
Аbdurasulov J. и Pardabayeva , M. 2024. MUSOBAQADAN OLDIN SPORTCHILARNI
PSIXOLOGIK TAYYORLASH. Евразийский журнал социальных наук, философии и
культуры. 4, 6 Part 2 (июн. 2024), 73–76.
6.
Sharipova, N. (2023). PHONETICS: UNLOCKING THE SOUNDS OF LANGUAGE. В ZDIT (Т. 2,
Выпуск 27, сс. 22–24). Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.10321056
7.
Турсунов
А.
2022
ЧАҚИРУВГА
ҚАДАР
БОШЛАНҒИЧ
ТАЙЁРГАРЛИК
МАШҒУЛОТЛАРИДА ПЕДАГОГИК ВА ИННОВАЦИОН ТЕХНОЛОГИЯЛАРНИ ҚЎЛЛАШ ВА
УЛАРНИНГ ЎЗИГА ХОС ТОМОНЛАРИ Science and innovation, 1(B3), 432- 434
8.
Sharipova Nodira Shavkat Qizi, . (2024). TEACHING ENGLISH TO YOUNG LEARNERS USING
CLIL METHOD IN CLASS. International Journal of Pedagogics, 4(06), 161–164.
https://doi.org/10.37547/ijp/Volume04Issue06-29 .
9.
Abdurasulov, J. (2024). PEDAGOGICAL PSYCHOLOGICAL ASPECTS OF MILITARY
PATRIOTIC EDUCATION IN GENERAL SECONDARY EDUCATIONAL INSTITUTIONS. В
INTERNATIONAL BULLETIN OF APPLIED SCIENCE AND TECHNOLOGY (Т. 4, Выпуск 7, сс.
38–40). Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.12721051
10.
Аbdurasulov J. 2024. HARBIY PEDAGOGIKANING BOSHQA FANLAR BILAN ALOQASI.
Молодые ученые. 2, 6 (фев. 2024), 48–52.
11.
Jo‘rayev , S. ., & Abdurasulov, J. (2024). SUBJECT, TASKS AND CONTENT OF STUDYING
THE BASICS OF MILITARY-PATRIOTIC EDUCATION. Академические исследования в
современной науке, 3(7), 149–153.извлечено.
12.
Абдурасулов, Ж. (2022). ИСПОЛЬЗОВАНИЕ ИНФОРМАЦИОННЫХТЕХНОЛОГИЙ В
69
YANGI OʻZBEKISTON PEDAGOGLARI
AXBOROTNOMASI
IF: 5.141
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue, 04 YO’PA
Volume 3 Issue 01 YOPA
УСВОЕНИИ УРОКОВ ИСТОРИИ.
13.
Abduqodirova, D. и Abdurasulov, J. 2025. YOSHLARDA HARBIY-VATANPARVARLIK
TUYG‘USINI TAKOMILLASHTIRISHNING PSIXOLOGIK HUSUSIYATLARI. Педагогика и
психология в современном мире: теоретические и практические исследования. 4, 1
(янв. 2025), 50–53.
14.
Жўраев , Ш. ., & Абдурасулов , Ж. (2024). ҲАРБИЙ ЖАМОАДАГИ ИЖТИМОИЙ
ФИКР. Журнал академических исследований нового Узбекистана, 1(2), 97–103.
извлечено от https://in-academy.uz/index.php/yoitj/article/view/28151.
15.
Abdurasulov , J. (2022). HARBIY KOMPETENTSIYA KURSANTNING KASBIY
MAHORATINI 54 SHAKLLANTIRISHNING KALITI SIFATIDA. Евразийский журнал
социальных наук, философии и культуры, 2(11), 231–234. извлечено от https://in-
academy.uz/index.php/ejsspc/article/view/5326
16.
Abdurasulov , J. 2022. CHAQIRUVGA QADAR BOSHLANGʼICH TAYYORGARLIK FANI
OʼQITUVCHISIGA QOʼYILADIGAN TALABLAR. Евразийский журнал академических
исследований. 2, 11 (окт. 2022), 983–988.
17.
Абдурасулов , Ж. (2024). ҲАРБИЙ ЖАМОАНИНГ ПСИХОЛОГИК АСПЕКТЛАРИ.
Бюллетень педагогов нового Узбекистана, 2(2), 59–65
18.
Abduqodirova Dilobarbonu Erkinjon Qizi TALABALARDA PSIXOLOGIK STRESSNI
YENGISH // YOPA. 2025. №2. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/talabalarda-psixologik-
stressni-yengish (дата обращения: 02.04.2025).
19.
ARZIBAYEV, Q. (2024). O‘SMIR SPORTCHILARDA MAQSADGA ERISHISH
MOTIVATSIYASI TADQIQI. News of the NUUz, 1(1.9), 54-57.
20.
Арзибаев, К. О. (2015). РОЛЬ МОТИВАЦИИ В ЕДИНОБОРСТВЕ. Наука и мир, (3-3),
103-105.
21.
Арзибаев, К., & Бердалиева, Ю. (2013). ВЛИЯНИЕ МЕЖЛИЧНОСТНЫХ
ОТНОШЕНИЙ НА МОТИВАЦИЮ ЮНЫХ СПОРТСМЕНОВ. SCIENCE AND WORLD, 14.
22.
Arzibayev, Q. (2023). THE PROBLEM OF MOTIVATION OF SPORT ACTIVITY IN THE
ANALYSIS. European journal of education and applied psychology, (2), 82-89.
23.
Arzibayev, Q. (2023). THE APPEARANCE OF MOTIVES FOR SPORTS ACTIVITY IN
ANALYSIS. Modern Science and Research, 2(10), 694-704.
24.
Arzibayev, Q. (2023). О‘smir sportchilarda sport bilan shug‘ullanish motivlarini
О‘rganish. Sport ilm-fanining dolzarb muammolari, 1(3), 18-25.
