YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
20
RAQAMLI PLATFORMALAR ORQALI MAHALLIY SANOAT BRENDLARINI
RIVOJLANTIRISH YO‘LLARI
Sharipov Gʻulomjon Qarshi oʻgʻli
Abu Rayhon Beruniy nomidagi
Urganch davlat universiteti mustaqil tadqiqotchisi
https://doi.org/10.5281/zenodo.15744587
Annotatsiya:
Ushbu maqolada Qashqadaryo viloyatida faoliyat yuritayotgan mahalliy
sanoat korxonalarining brendlarini raqamli platformalar orqali rivojlantirish imkoniyatlari
tahlil qilinadi. Raqamli marketing vositalari, ijtimoiy tarmoqlar, onlayn savdo maydonchalari
va veb-saytlar orqali mahsulot va xizmatlarni ommalashtirish, iste’molchilar bilan bevosita
aloqani kuchaytirish hamda brendning bozordagi tan olinuvchanligini oshirish yo‘llari
yoritilgan. Shuningdek, Qashqadaryo viloyatidagi mavjud holat, raqamli infratuzilmaning
rivojlanish darajasi, mahalliy korxonalar tajribasi asosida real misollar va amaliy takliflar
berilgan. Tadqiqot natijalari asosida hududiy sanoat korxonalarining raqamli muhitdagi
marketing salohiyatini kuchaytirishga doir tavsiyalar ilgari suriladi.
Kalit so‘zlar:
Raqamli platforma, mahalliy brend, sanoat korxonasi, raqamli marketing,
ijtimoiy tarmoqlar, Qashqadaryo tajribasi, marketing strategiyasi, onlayn savdo, brend imiji,
auditoriyaga chiqish.
Аннотация:
В статье анализируются возможности развития брендов местных
промышленных предприятий, работающих в Кашкадарьинской области, посредством
цифровых платформ. В нем рассматриваются способы продвижения товаров и услуг с
помощью инструментов цифрового маркетинга, социальных сетей, интернет-
магазинов и веб-сайтов, укрепления прямой коммуникации с потребителями и
повышения узнаваемости бренда на рынке. Также приводятся реальные примеры и
практические предложения, основанные на текущей ситуации в Кашкадарьинской
области, уровне развития цифровой инфраструктуры и опыте местных предприятий.
По
результатам
исследования
разработаны
рекомендации
по
усилению
маркетингового потенциала промышленных предприятий региона в цифровой среде.
Ключевые слова:
цифровая платформа, локальный бренд, промышленное
предприятие, цифровой маркетинг, социальные сети, опыт Кашкадарьи,
маркетинговая стратегия, онлайн-продажи, имидж бренда, охват аудитории.
Abstract:
This article analyzes the opportunities for developing the brands of local
industrial enterprises operating in the Kashkadarya region through digital platforms. It covers
ways to promote products and services through digital marketing tools, social networks,
online marketplaces and websites, strengthen direct communication with consumers, and
increase brand recognition in the market. It also provides real examples and practical
suggestions based on the current situation in the Kashkadarya region, the level of
development of digital infrastructure, and the experience of local enterprises. Based on the
results of the study, recommendations are put forward to strengthen the marketing potential
of regional industrial enterprises in the digital environment.
Keywords:
Digital platform, local brand, industrial enterprise, digital marketing, social
networks, Kashkadarya experience, marketing strategy, online sales, brand image, reaching
the audience.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
21
Kirish:
Global iqtisodiyotning raqamli transformatsiyalashuvi sharoitida marketing,
savdo va iste’molchilarga xizmat ko‘rsatish sohalari tubdan o‘zgarib bormoqda. Ayniqsa,
sanoat korxonalari uchun brend yaratish, uni ommaga tanitish va iste’molchi ongida
mustahkamlashda raqamli texnologiyalar va platformalar muhim vositaga aylangan. Internet,
mobil ilovalar, ijtimoiy tarmoqlar, onlayn reklama tizimlari va elektron savdo maydonchalari
bugungi kunda mahsulot va xizmatlarni ichki va tashqi bozorga tezkor, samarali va kam
xarajatli tarzda olib chiqish imkoniyatini yaratmoqda.
Mahalliy sanoat brendlarini rivojlantirishda zamonaviy raqamli platformalardan
foydalanish brend imijini yaratish, unga bo‘lgan ishonchni shakllantirish, raqobatbardoshlikni
oshirish hamda mijozlar bilan interaktiv aloqani ta’minlashning muhim strategiyasidir.
Ayniqsa, kichik va o‘rta biznes subyektlari uchun bu yo‘l nisbatan arzon, lekin samarali
marketing kanali bo‘lib xizmat qiladi.
Qashqadaryo viloyati sanoat salohiyatining o‘sib borayotganiga qaramay, bu hududda
faoliyat yuritayotgan ko‘plab korxonalar hali ham raqamli marketing va brending
imkoniyatlaridan to‘laqonli foydalana olmayapti. Ayrim korxonalar o‘z mahsulotlarini faqat
an’anaviy savdo tarmoqlari orqali sotayotgan bo‘lsa, boshqalari esa raqamli platformalardagi
ishtirokini cheklangan darajada yo‘lga qo‘ygan. Shu bilan birga, viloyatda raqamli
infratuzilmaning bosqichma-bosqich rivojlanib borayotgani, yoshlar orasida internet va
ijtimoiy tarmoqlarga qiziqishning ortib borayotgani bu sohada katta imkoniyatlar
mavjudligini ko‘rsatadi.
Mazkur tadqiqotda Qashqadaryo viloyatidagi sanoat korxonalarining raqamli
platformalar orqali o‘z brendlarini targ‘ib qilishdagi hozirgi holati, mavjud imkoniyatlar,
muammolar va ularni bartaraf etish bo‘yicha zamonaviy yondashuvlar chuqur tahlil qilinadi.
Shuningdek, mahalliy korxonalar tajribasi asosida raqamli marketing strategiyalarining
amaliy jihatlari, samaradorligini oshirish yo‘llari ham ko‘rib chiqiladi. Tadqiqotning asosiy
maqsadi – Qashqadaryo sanoat brendlarining raqamli muhitda tan olinuvchanligini
ta’minlashga xizmat qiluvchi aniq tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat.
Adabiyotlar tahlili
Raqamli marketing va brend menejmenti sohasida ko‘plab xorijiy va mahalliy olimlar
tomonidan nazariy hamda amaliy tadqiqotlar olib borilgan. Xususan, raqamli
platformalarning marketing strategiyasidagi o‘rni, iste’molchilarga ta’siri, brendga sodiqlikni
shakllantirishdagi roli bugungi kunda ilmiy doiralarda keng yoritilmoqda.
F. Kotler va G. Armstrong o‘zlarining “Marketing asoslari” nomli asarida marketingning
raqamli shakllanishiga alohida e’tibor qaratgan. Ular raqamli platformalarni mijozlar bilan
bevosita va ikki tomonlama aloqani ta’minlovchi vosita sifatida baholagan. Ularning fikricha,
raqamli marketing vositalari orqali nafaqat mahsulot targ‘ib qilinadi, balki brendga nisbatan
ijtimoiy ishonch ham shakllanadi.
M. Porter esa raqamli texnologiyalarni korxona raqobatbardoshligini ta’minlovchi asosiy
omil sifatida ko‘radi. Uning “Raqobat afzalligi” (Competitive Advantage) konsepsiyasida
internet va texnologik innovatsiyalarning sanoat korxonalari uchun strategik imkoniyatlar
ochib berishi ta’kidlangan.
O‘zbekistonlik olimlardan U.B. Hasanov raqamli marketing vositalarining nazariy
asoslari va amaliy jihatlarini o‘z asarlarida chuqur yoritgan. Uning “Raqamli marketing:
nazariyasi va amaliyoti” nomli kitobida mahalliy biznes subyektlarining onlayn faoliyatini
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
22
yo‘lga qo‘yish bosqichlari, ijtimoiy tarmoqlarda brend yuritish texnologiyalari, kontent
marketing va reklama mexanizmlari atroflicha yoritilgan.
R. Karakhanov esa o‘z maqolasida mahalliy sanoat korxonalarining raqamli marketingda
duch kelayotgan muammolarini tahlil qiladi. U Qashqadaryo va boshqa hududlardagi
korxonalar tajribasiga tayanib, infratuzilma, mutaxassislar yetishmasligi, kontent sifatining
pastligi kabi omillarni asosiy to‘siqlar sifatida keltiradi.
Shuningdek, Zaynutdinova M.R. tomonidan olib borilgan tadqiqotlarda elektron savdo
va raqamli platformalarning global tendensiyalari, ularning O‘zbekiston sharoitida qanday
qo‘llanilayotgani haqida ilmiy yondashuvlar bayon etilgan.
Xalqaro manbalar orasida Statista, Google Think, Facebook Business, Alibaba Export
Manual kabi platformalardagi tahliliy materiallar raqamli marketing vositalarining statistik
o‘sishi, iste’molchilarning onlayn xarid qilish odatlari va marketing vositalarining
samaradorligi haqida boy ma’lumotlar beradi. Ayniqsa, xalqaro B2B (business-to-business)
platformalar orqali kichik va o‘rta sanoat korxonalarining eksport faoliyati qanday yo‘lga
qo‘yilayotgani bo‘yicha foydali misollar mavjud.
Yuqorida ko‘rib chiqilgan adabiyotlar asosida shuni xulosa qilish mumkinki, raqamli
platformalar orqali brend yuritish — bu zamonaviy sanoat korxonasi uchun strategik
zaruratdir. Biroq bu yo‘nalishda natijaga erishish uchun aniq reja, malakali mutaxassislar,
sifatli kontent va barqaror raqamli strategiya zarur. Ayniqsa, Qashqadaryo viloyatida bu
borada tizimli tadqiqotlar hali ko‘p hollarda yetarli darajada yo‘lga qo‘yilmagan bo‘lib,
amaliyot bilan bog‘langan ilmiy ishlanmalar mavjud imkoniyatlarni yuzaga chiqarishda
muhim o‘rin tutadi.
Tadqiqot metodologiyasi
Ushbu tadqiqotda Qashqadaryo viloyatidagi sanoat korxonalarining raqamli
platformalar orqali o‘z brendlarini rivojlantirish holati, mavjud imkoniyatlar va muammolar
tizimli yondashuv asosida o‘rganildi. Tadqiqot quyidagi asosiy metodologik yondashuvlar
asosida olib borildi.
Tadqiqot ob’ekti va predmeti haqida Ob’ekt: Qashqadaryo viloyatidagi mahalliy sanoat
korxonalari, Predmet: Ushbu korxonalarning raqamli platformalar orqali o‘z brendini
shakllantirish va targ‘ib qilish strategiyalari.
Tadqiqotning asosiy uslublari
Tahliliy-uslubiy yondashuv: O‘zbekiston va xorijiy mamlakatlar tajribasi asosida raqamli
marketing strategiyalari o‘rganildi.
Statistik tahlil: Qashqadaryo viloyatida faoliyat yuritayotgan sanoat korxonalarining
raqamli platformalardagi faolligi, onlayn savdo hajmi va mijozlar bilan aloqadorlik
darajasi bo‘yicha statistik ma’lumotlar tahlil qilindi.
So‘rovnoma va intervyu metodi: Hududdagi 25 ta sanoat korxonasi rahbarlari,
marketing mutaxassislari va IT xodimlari orasida so‘rovnoma va intervyular tashkil
qilindi. Bu orqali ularning raqamli strategiyalari, duch kelayotgan muammolari va
kelajak rejalariga oid ma’lumotlar olindi.
SWOT tahlil: Qashqadaryo viloyatidagi sanoat brendlarining raqamli platformalarda
rivojlanishiga ta’sir qiluvchi kuchli va zaif jihatlar, imkoniyatlar va tahdidlar baholandi.
Kontent tahlili: Mahalliy korxonalarning veb-saytlari, ijtimoiy tarmoqlardagi sahifalari
(Facebook, Instagram, Telegram, YouTube va boshqalar) kontentlari sifat va
samaradorlik nuqtayi nazaridan tahlil qilindi.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
23
Tadqiqot doirasi va vaqti: Tadqiqot 2024–2025 yillarda olib borilib, Qashqadaryo
viloyatidagi tumanlar (Qarshi, Kitob, Shahrisabz, Koson va boshqalar) sanoat korxonalarini
qamrab oldi.
Tadqiqotning maqsadi: Mahalliy sanoat korxonalarining raqamli brend yuritishdagi
mavjud amaliyotini baholash, Hududiy sharoitlarga mos innovatsion marketing
yondashuvlarini taklif qilish, Raqamli platformalarda brendni rivojlantirish uchun tizimli
strategik model ishlab chiqish.
Natijalar va muhokama
Tadqiqot davomida Qashqadaryo viloyatidagi sanoat korxonalarining raqamli
platformalardagi ishtiroki va brend yuritish bo‘yicha mavjud amaliyotlari o‘rganildi. Quyidagi
muhim natijalar qayd etildi:
Raqamli platformalardan foydalanish darajasi past: So‘rovnoma natijalariga ko‘ra, tahlil
qilingan 25 ta sanoat korxonasidan atigi **32%**i o‘z mahsulotlarini targ‘ib qilishda raqamli
platformalardan (ijtimoiy tarmoqlar, veb-saytlar, onlayn savdo maydonchalari) faol
foydalanmoqda. Ko‘pchilik korxonalar hali ham an’anaviy marketing usullariga tayanmoqda.
Ijtimoiy tarmoqlardagi faollik chegaralangan: Facebook, Instagram, Telegram kabi
platformalarda sahifalarga ega bo‘lgan korxonalar bor, biroq ularning aksariyati faqat
mahsulot suratlari va narxlarini joylashtirish bilan cheklanadi. Kontent sifati, foydalanuvchi
bilan muloqot, izohlar va savollarga javob berish darajasi past. Bu esa iste’molchilar bilan
brend orasida ishonchli aloqaning shakllanmasligiga olib kelmoqda.
Professional raqamli marketing strategiyasi yo‘qligi: Aksar korxonalarda raqamli
marketing bilan shug‘ullanuvchi alohida mutaxassis yoki bo‘lim mavjud emas. Marketing
faoliyati umumiy boshqaruv yoki savdo bo‘limi zimmasiga yuklangan. Natijada, raqamli
platformalarda tizimli ishlanmalar emas, balki epizodik harakatlar ko‘zga tashlanadi.
Mahsulot identifikatsiyasi va brending sust rivojlangan: Ko‘plab korxonalarda mahsulot
dizayni, logotip, shior (slogan) va boshqa brend elementlari yo‘qligi yoki sifatsizligi kuzatildi.
Bu esa raqamli muhitda raqobatbardoshlikni pasaytiradi. Brendni tanitish uchun zarur
bo‘lgan vizual va axborot resurslar yetarli emas.
Texnik va infratuzilmaviy muammolar mavjud: Qashqadaryo viloyatining ayrim
tumanlarida internet tezligi pastligi va IT xizmatlariga yetarlicha chiqish yo‘qligi sababli ba’zi
korxonalar hatto veb-sayt ochishni ortiqcha xarajat deb hisoblaydi. Bu esa raqamli savdo
imkoniyatlarini cheklab qo‘ymoqda.
Yuqoridagi natijalar shuni ko‘rsatadiki, Qashqadaryo viloyatidagi sanoat korxonalari
raqamli platformalar orqali brend rivojlantirish imkoniyatlariga ega bo‘lishiga qaramay, bu
imkoniyatlardan to‘liq foydalana olmayapti. Raqamli marketing vositalaridan samarali
foydalanish — nafaqat mahsulot savdosini oshirish, balki brend qiymatini shakllantirish va
mahalliy bozordan tashqariga chiqish uchun ham muhim vosita hisoblanadi.
Boshqa viloyat yoki xorijiy korxonalar bilan solishtirganda, Qashqadaryoda raqamli
madaniyat va raqamli savodxonlik darajasi sanoat subyektlari orasida sust rivojlangan. Shu
sababli, ularni raqamli transformatsiyaga jalb qilishda quyidagi yondashuvlar muhim
ahamiyat kasb etadi:
raqamli marketing bo‘yicha xodimlar malakasini oshirish;
arzon va qulay texnik echimlar (masalan, bepul sayt dizaynerlari, lokal IT xizmatlar)dan
foydalanish;
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
24
davlat va xususiy sektor hamkorligida axborot-kommunikatsiya xizmatlarini sanoat
korxonalariga moslashtirish.
Tadqiqot shuni ko‘rsatadiki, agar bu muammolar tizimli hal qilinsa, Qashqadaryo sanoat
korxonalari mahalliy va xorijiy bozorda raqamli vositalar orqali o‘z brendlarini muvaffaqiyatli
targ‘ib eta oladi.
Xulosa
Olib borilgan tadqiqot natijalari Qashqadaryo viloyatida faoliyat yuritayotgan sanoat
korxonalarining raqamli platformalar orqali brend yuritish salohiyati mavjud bo‘lsa-da,
amaliyotda bu imkoniyatlar yetarlicha ishga solinmayotganini ko‘rsatdi. Tahlillarga ko‘ra,
sanoat korxonalarining aksariyati raqamli marketing strategiyasiga ega emas, ijtimoiy
tarmoqlarda faolligi sust, veb-resurslar sifatsiz yuritiladi va marketingda brend
elementlaridan yetarlicha foydalanilmaydi.
Brendni rivojlantirish jarayoni faqat mahsulot ishlab chiqarish bilan emas, balki uni
iste’molchiga zamonaviy, ishonchli va doimiy muloqot orqali tanitish bilan chambarchas
bog‘liq. Raqamli platformalar aynan shu imkoniyatni yaratadi: mahsulot haqida tezkor, aniq
va vizual jihatdan ta’sirli ma’lumot berish; iste’molchilar bilan bevosita aloqa qilish; ijobiy
imijni shakllantirish va bozordagi ishonchni mustahkamlash.
Shu sababli, Qashqadaryo sanoat korxonalari raqamli transformatsiyaga faol kirib
borishi, bu sohadagi ichki resurslarini kuchaytirishi va zamonaviy texnologiyalarni o‘z
faoliyatiga integratsiya qilishi muhim strategik yo‘nalishdir.
Takliflar:
Raqamli marketing bo‘yicha ichki salohiyatni shakllantirish. Har bir sanoat korxonasida
raqamli marketing bo‘limi yoki mutaxassisi faoliyat yuritishi zarur. Marketing xodimlariga
raqamli vositalardan foydalanish, kontent yaratish, ijtimoiy tarmoqlarda reklama yuritish
bo‘yicha malaka oshirish kurslari tashkil etilishi lozim.
Raqamli infrastrukturani yaxshilash. Mahalliy internet xizmatlari sifati va tezligini
oshirish, ayniqsa tumanlarda faoliyat yuritayotgan korxonalar uchun texnik imkoniyatlar
yaratish muhim. Sanoat zonalarida bepul yoki subsidiyalangan IT xizmatlar markazlarini
tashkil etish orqali korxonalarni raqamli xizmatlarga kengroq jalb etish mumkin.
Mahsulot brendini shakllantirish va vizual identifikatsiyani kuchaytirish. Mahsulot
uchun yagona brend konsepsiyasi (logotip, shior, dizayn standartlari) ishlab chiqilishi lozim.
Mahalliy dizaynerlar va marketing mutaxassislari bilan hamkorlikda raqamli kontent (video
rolik, foto bannerlar, infografika) ishlab chiqish amaliyotini yo‘lga qo‘yish kerak.
Onlayn savdo va elektron tijorat imkoniyatlaridan foydalanish. Sanoat mahsulotlarini
mahalliy va xorijiy bozorlarga olib chiqish uchun platformalar (Amazon, Alibaba, Made-in-
Uzbekistan.uz va boshqalar)da ishtirok etish strategiyasi ishlab chiqilishi kerak. Korxonalar
uchun bepul onlayn-do‘konlar ochish imkoniyatlarini taqdim etuvchi dasturiy yordamlar va
grantlar yo‘lga qo‘yilishi lozim.
Davlat tomonidan ko‘mak va qo‘llab-quvvatlash dasturlarini kengaytirish. Mahalliy
brendlarni eksportga yo‘naltirishda digital marketing xizmatlariga subsidiyalar ajratilishi
mumkin. Raqamli iqtisodiyot va sanoat marketingi yo‘nalishida grant asosida ilmiy
tadqiqotlar va startap loyihalarni moliyalashtirish tizimini joriy etish taklif etiladi.
Ilmiy-tadqiqot institutlari bilan hamkorlik. Hududiy oliy ta’lim muassasalari ishtirokida
sanoat marketingi va IT yondashuvlar bo‘yicha ilmiy-amaliy laboratoriyalar tashkil etish
orqali nazariya va amaliyotni yaqinlashtirish zarur.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
25
Ushbu xulosa va takliflar Qashqadaryo viloyatining sanoat salohiyatini raqamli muhitda
yanada samarali targ‘ib qilishga, mahalliy brendlarning ichki va tashqi bozorlarda tanilishiga
xizmat qiladi.
References:
Используемая литература:
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Kotler, F., & Keller, K. L. (2020). Marketing Management (15th ed.). Pearson Education.
2.
Chaffey, D., & Ellis-Chadwick, F. (2019). Digital Marketing (7th ed.). Pearson.
3.
Qarshi viloyat statistika boshqarmasi ma’lumotlari. (2024). – www.qashstat.uz
4.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 21-apreldagi PQ–208-sonli qarori.
"Raqamli texnologiyalarni joriy etish orqali eksportni qo‘llab-quvvatlash chora-tadbirlari
to‘g‘risida".
5.
Turaboyev, A. (2021). “Raqamli marketing: nazariy asoslari va O‘zbekistonda rivojlanish
tendensiyalari”. Marketing va logistika jurnali, №3(45), 21–27-betlar.
6.
Karimov, B. (2022). “O‘zbekiston sanoat korxonalarida brend strategiyalarni
raqamlashtirish muammolari va yechimlari”. Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar jurnali,
№1, 98–104-betlar.
7.
Qarshi o’g, Sharipov G’ulom. "Use of Information Analysis Tools in Electronic Commerce
Management." Central Asian Journal of Literature, Philosophy and Culture 1 (2023): 30.
8.
Qarshi o’g, Sharipov G’ulom. "Main Strategic Directions of Organizing the Process of
Digital Transformation in Industry Electronic Commerce." Vital Annex: International Journal
of Novel Research in Advanced Sciences 1 (2023): 30.
9.
Qarshi o’g, Sharipov G’ulom. "Improving Electronic Commerce in the Digital Economy."
AMERICAN JOURNAL OF SCIENCE AND LEARNING FOR DEVELOPMENT 1 (2023): 30.
10.
Шарипов, Ғулом. "ЭЛЕКТРОН ТИЖОРАТНИ ТАШКИЛ ҚИЛИШДА РАҚАМЛИ
ПЛАТФОРМАЛАР ВА IOT ТЕХНОЛОГИЯСИДАН ФОЙДАЛАНИШ." Общественные науки в
современном мире: теоретические и практические исследования 1 (2023): 25.
11.
Шарипов, Ғулом. "РАҚАМЛИ ИҚТИСОДИЁТ ШАРОИТИДА ЭЛЕКТРОН ТИЖОРАТНИ
ТАКОМИЛЛАШТИРИШ." Наука и технология в современном мире 1 (2023): 25.
12.
Шарипов, Ғулом. "САНОАТ ЭЛЕКТРОН ТИЖОРАТДА РАҚАМЛИ ТРАНСФОРМАЦИЯ
ЖАРАЁНИНИ ТАШКИЛ ҚИЛИШНИНГ АСОСИЙ СТРАТЕГИК ЙЎНАЛИШЛАРИ."
Инновационные исследования в современном мире: теория и практика 1 (2023): 25.
13.
Шарипов, Ғулом. "ЭЛЕКТРОН ТИЖОРАТНИ БОШҚАРИШДА АХБОРОТ-ТАҲЛИЛ
ВОСИТАЛАРИНИ ҚЎЛЛАШ." Прикладные науки в современном мире: проблемы и
решения 1 (2023): 25.