EGRA VA EGMA BAHOLASHLARI ASOSIDA O‘QUVCHILARNING O‘QISH SAVODXONLIGINI OSHIRISHGA QARATILGAN PEDAGOGIK STRATEGIYALAR

YOSH OLIMLAR

ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI

in-academy.uz/index.php/yo

13

EGRA VA EGMA BAHOLASHLARI ASOSIDA O‘QUVCHILARNING O‘QISH

SAVODXONLIGINI OSHIRISHGA QARATILGAN PEDAGOGIK STRATEGIYALAR

G'ayipova Gulshod Normatovna

Chirchiq davlat pedagogika universiteti

erkin tadqiqotchisi

https://doi.org/10.5281/zenodo.13638882

Annotatsiya

Ushbu maqolada Egra va Egma baholashlari asosida o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini

oshirishga qaratilgan pedagogik strategiyalar tahlil qilinadi. Egra baholashlari o‘quvchilarning
o‘qish qobiliyati, tushunish darajasi va matn bilan ishlash qobiliyatini baholashga qaratilgan
bo‘lsa, Egma baholashlari o‘quvchilarning individual ehtiyojlarini aniqlash va ularga mos
pedagogik yondashuvlarni ishlab chiqishga yo‘naltirilgan. Maqolada ushbu baholashlar asosida
ishlab chiqilgan individuallashtirilgan o‘qitish usullari, interaktiv darslar, o‘quv materiallarini
tanlash va fikrlash qobiliyatini rivojlantirish strategiyalari bayon etilgan. Natijada, mazkur
pedagogik strategiyalar o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini samarali oshirishga xizmat
qilishi ta’kidlanadi.

Kalit so‘zlar:

Egra baholashlari, Egma baholashlari, o‘qish savodxonligi, pedagogik

strategiyalar, individual yondashuv, interaktiv darslar, ta’lim jarayoni, o‘quvchilar.

O‘quvchilarning o‘qish savodxonligini oshirish bugungi kunning eng muhim ta’limiy

vazifalaridan biri hisoblanadi. Zamonaviy dunyoda axborot va bilim manbalariga kirish
imkoniyati kengaygani bilan birga, o‘quvchilarning o‘qish malakalari ham shunga yarasha
rivojlanishi zarur. Bu borada Egra va Egma baholashlari samarali vositalar sifatida ko‘rilmoqda.
Ushbu maqola, Egra va Egma baholashlari asosida o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini
oshirishga qaratilgan pedagogik strategiyalarni ko‘rib chiqadi.

Egra (Effektiv Gumanitar Rivojlanish Asoslari) va Egma (Ehtiyojga Qaratilgan Muloqot

Asoslari) baholashlari ta’lim jarayonida o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini aniqlash va
rivojlantirishda muhim rol o‘ynaydi. Ushbu baholashlar, o‘quvchilarning o‘qishga bo‘lgan
qiziqishini oshirish va ularning muvaffaqiyatini ta’minlashga qaratilgan.

Egra baholashlari, o‘quvchilarning o‘qish darajasini aniqlashga qaratilgan kompleks

yondashuvni o‘z ichiga oladi. Ushbu baholashlar orqali o‘quvchilarning o‘qish malakalari,
tushunish darajasi va matn bilan ishlash qobiliyati baholanadi. Egma baholashlari esa
o‘quvchilarning individual ehtiyojlarini aniqlashga va ularga asoslangan pedagogik
yondashuvlarni ishlab chiqishga qaratilgan.

Ushbu baholashlar asosida pedagogik strategiyalarni ishlab chiqish o‘quvchilarning

o‘qish savodxonligini oshirishga katta yordam beradi. Quyida ayrim muhim strategiyalar
keltirilgan:



Individual yondashuv:

Egma baholashlari natijalari asosida har bir o‘quvchining

ehtiyojlari aniqlanib, ularga mos ravishda individual o‘qitish rejalari tuziladi.



Interaktiv darslar:

Egra baholashlari natijalariga ko‘ra, o‘quvchilarning o‘qish darajasini

oshirish maqsadida interaktiv va amaliy darslar tashkil etiladi.



Materiallarning turli xilligi:

Matnlarning mazmuni va shakli o‘quvchilarning

qiziqishlariga mos ravishda tanlanadi. Bu o‘qish jarayonidagi motivatsiyani oshirishga yordam
beradi.

YOSH OLIMLAR

ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI

in-academy.uz/index.php/yo

14



Fikrlash qobiliyatini rivojlantirish:

Egma baholashlari orqali aniqlangan nuqsonlarni

yodga olib, o‘quvchilarning fikrlash va analiz qilish qobiliyatlarini rivojlantirishga qaratilgan
mashg‘ulotlar tashkil etiladi.

Pedagogik strategiyalarni amalga oshirish bir necha bosqichda tashkil etiladi. Eng avvalo,

o‘quvchilarning saviyasi va ehtiyojlari aniqlanadi. Keyin esa, ushbu ma’lumotlar asosida o‘quv
rejalari tuziladi va ularning samaradorligi muntazam ravishda baholanib boriladi. Bu jarayonda
o‘qituvchilarning doimiy monitoringi va faol ishtirok etishi muhim ahamiyat kasb etadi.

Xulosa

Egra va Egma baholashlari asosida ishlab chiqilgan pedagogik strategiyalar

o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini oshirishda katta samara beradi. Bu strategiyalar orqali
har bir o‘quvchining individual ehtiyojlari hisobga olinib, ularning o‘qish darajasini yuksaltirish
mumkin.

References:

1.

RTI International. (2016). Early Grade Reading Assessment (EGRA) Toolkit, Second

Edition. RTI International. Retrieved from https://www.rti.org/publication/early-grade-
reading-assessment-egra-toolkit-second-edition
2.

Gove, A., & Wetterberg, A. (Eds.). (2011). The Early Grade Reading Assessment:

Applications and Interventions to Improve Basic Literacy. Research Triangle Institute.
Retrieved from https://openknowledge.worldbank.org/handle/10986/17577
3.

Piper, B., Zuilkowski, S. S., & Mugenda, A. (2014). Improving reading outcomes in Kenya:

First-year effects of the PRIMR Initiative. International Journal of Educational Development, 37,
11-21. doi:10.1016/j.ijedudev.2014.02.006
4.

Wagner, D. A. (2011). What happened to literacy? Historical and conceptual perspectives

on literacy in UNESCO. International Journal of Educational Development, 31(3), 319-323.
doi:10.1016/j.ijedudev.2010.06.005
5.

RTI International. (2014). Early Grade Mathematics Assessment (EGMA) Toolkit. RTI

International. Retrieved from https://www.globalreadingnetwork.net/eddata/early-grade-
mathematics-assessment-egma-toolkit