YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
59
O‘ZBEKISTON VA QIRG‘IZISTON DAVLATLARI O‘RTASIDAGI IQTISODIY
HAMKORLIKLAR
Adxamov Ramonbek Rovshanbek o
‘
g
‘
li
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti,
Bank ishi fakulteti Bank ishi audit yo
‘
nalishi 1- kurs talabasi.
Tel: 77 075 77 49
Email: rahmonbekadhamov292@gmail.com
https://doi.org/10.5281/zenodo.14217453
Annotatsiya:
Ushbu tezisda O
‘
zbekiston va Qirg
‘
iziston o
‘
rtasidagi iqtisodiy
hamkorlikning hozirgi ahvoli, taraqqiyot yo
‘
nalishlari va imkoniyatlari tahlil etiladi. Ikkala
davlat o
‘
rtasidagi savdo, investitsiyalar, transport, logistika va energetika kabi sohalardagi
hamkorliklar va mavzuga doir ba’zi statistik ma’lumotlar yoritiladi.
Kalit so‘z:
O
‘
zbekiston, Qirg
‘
iziston, iqtisodiy hamkorlik, savdo, investitsiyalar, transport,
energetika.
Abstract:
This thesis analyzes the current situation, directions and possibilities of
economic cooperation between Uzbekistan and Kyrgyzstan. Cooperation between the two
countries in the fields of trade, investment, transport, logistics and energy and some statistics
on the subject will be highlighted.
Key word:
Uzbekistan, Kyrgyzstan, economic cooperation, trade, investments, transport,
energy.
Абстрактный:
В данной диссертации анализируется текущая ситуация,
направления и возможности экономического сотрудничества между Узбекистаном и
Кыргызстаном. Будет освещено сотрудничество между двумя странами в сферах
торговли, инвестиций, транспорта, логистики и энергетики, а также некоторые
статистические данные по этому вопросу.
Ключевое слово:
Узбекистан, Кыргызстан, экономическое сотрудничество,
торговля, инвестиции, транспорт, энергетика.
Kirish:
O
‘
zbekiston va Qrg
‘
iziston o
‘
rtasidagi iqtisodiy hamkorlik markaziy Osiyo
mintaqasida barqaror rivojlanish va hamkorlikning muhim omillaridan biridir. Ushbu ikki
qo
‘
shni davlat o
‘
zlarining geosiyosiy va iqtisodiy manfaatlarini hisobga olgan holda, o
‘
zaro
aloqalarni chuqurlashtirish istiqbollarini ko
‘
rib chiqishga muhtojlar. Tezisda ushbu
hamkorliklar tahlil qilinadi va istiqbollar ko
‘
rsatib beriladi.
Asosiy qism:
1.1. Savdo munosabatlari
O
‘
zbekiston va Qirg
‘
iziston o
‘
rtasidagi savdo hajmi oxirgi yillarda ortib bormoqda. Ikkala
mamlakat o
‘
rtasidagi savdo to
‘
g
‘
risidagi bitimlar, jumladan, o
‘
zaro tariff va tariflardan
bo
‘
shashish dasturlari ishlab chiqilgan. Tashqi iqtisodiy iqtisodiy faoliyat bo
‘
yicha O
‘
zbekiston
va Qirg
‘
iziston davlatlari o
‘
rtasida faol tashqi balansi kuzatilgan.
1.2. Investitsiyalar
O
‘
zbekiston va Qirg
‘
iziston o
‘
rtasida investitsiya almashinuvi sezilarli darajada
rivojlanmoqda. O
‘
zbekiston, o
‘
zining qishloq xo
‘
jaligi va sanoat sohalarida O
‘
zbekistonlik
investorlarga qiziqish bildirishda davom etmoqda. O
‘
zaro tovar ayirboshlash hajmi yildan-yilga
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
60
barqaror o
‘
sib bormoqda. 2023-yilning birinchi besh oyida tovar ayirboshlash hajmi 13,3 foizga
o‘sib, 215,8 million dollarni tashkil etdi.
1.3. Transport va lagistika
Ikkala davlat o
‘
rtasidagi transport infratuzilmasi rivojlanmoqda. Temir yo
‘
l va avtomobil
yo
‘
llari orqali savdo yo
‘
nalishlarini kengaytirish ustida ishlar olib borilmoqda. Transport va
logistika sohasidagi hamkorlikning istiqbollari, ya'ni ikki mamlakat hududlari orqali yuklarni
kombinasiyalashgan holda tashishni tashkil etish va mavjud avtotransport yo
‘
laklaridan
maksimal darajada samarali foydalanish maqsadida yo
‘
l infratuzilmasini modernizasiya qilish
bo
‘
yicha loyihalarni amalga oshirish uchun davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini joriy
etishning istiqbolli chora-tadbirlari muhokama qilindi.
1.4. Energetika
Joriy yilning dastlabki 5 oyida Qirg
‘
iziston O‘zbekistondan 145,6 mln kVt-soat elektr
energiyasi import qilgan va buning uchun 1,2 ming som pul to
‘
lagan. Bu haqda Qirg
‘
iziston
Milliy statistika qo
‘
mitasi ma’lumotlariga tayanib, «24.kg» xabar berdi.
O
‘
zbekiston Energetika vazirligi mazkur holat yuzasidan munosabat bildirdi.) Qayd
etilishicha, ikki mamlakat energetika kompaniyalari o‘rtasidagi kelishuvga asosan, elektr
energiyasini yetkazib berish o‘zaro tovar ayirboshlash (olgan miqdori hajmida qaytarish)
sharti bilan amalga oshiriladi.
Shunga asosan, 2023 yil bahor mavsumida O‘zbekistondan Qirg‘izistonga (ichki iste’mol
past davrda) 150 mln kVt-soat elektr energiyasi yetkazib berilgan.1.5. Hamkorlik
2021-yil mart oyida Qirgʻiziston prezidentining Oʻzbekistonga tashrifi chogʻida qirgʻiz xalqiga
oʻzbek xalqi nomidan 10 dan ortiq tez yordam mashinalari topshirildi. Ikki davlat rahbarlari va
delegatsiyalari ishtirokidagi muzokaralarda kapitali 200 million AQSH dollari boʻlgan
Oʻzbekiston–Qirgʻiziston investisiya jamgʻarmasi tashkil etilishi belgilangan hamda ikki
mamlakat hukumatlariga uning faoliyatini yoʻlga qoʻyish boʻyicha topshiriqlar berilgan.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
61
Xulosa:
O
‘
zbekiston va Qig
‘
iziston o
‘
rtasidagi iqtisodiy hamkorliklar davlatlarning
barqaror rivojlanishi uchun muhimdir. Ikkala davlatning o
‘
zaro aloqalari faqat savdo va
investitsiyalar bilan cheklanmay, balki transport va energetika sohalarini ham qamrab oladi.
Kelgusi yillarda bu hamkorlikni yanada kuchaytirish uchun yangi strategiyalar ishlab chiqilishi
lozim.
References:
1.
O
‘
zbekiston Respublikasi Davlat Statistika Qo
‘
mitasi rasmiya ma’lumotlari.
2.
https://invest-in-uzbekistan.org
3.
Qirg
‘
iziston Respublikasi Ichki Ishlar Vazirligi tomonidan taqdim etilgan statistika.
4.
https://uz.m.wikipedia.org
5.
O
‘
zbekiston va Qirg
‘
iziston o
‘
rtasidagi iqtisodiy hamkorlik bo
‘
yicha tahliliy hisobotlar.
6.
https://m.kun.uz
