ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ
ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №
-70
Часть–
8_
июня
–
2025
9
2181-3187
MENYU YARATISH, KENGAYTIRILGAN MENYU, KONTEKS
MENYU. MENYUDA KOMPONENTALARDAN FOYDALANISH.
Umarov Bekzod Azizovich
Fargʻona davlat unversiteti amaliy matematika va informatika
kafedrasi oʻqituvchisi
Ro‘zimatov Jasurbek Islomjon o‘g‘li
Fargʻona davlat universiteti talabasi
rozimatovjasurbek18
Annotatsiya
Ushbu maqolada Android Studio muhitida menyu yaratish texnologiyalari,
xususan, oddiy menyu (Options Menu), kengaytirilgan menyu (SubMenu) va kontekst
menyular (Context Menu)ning yaratilishi, ularning funksional imkoniyatlari va
foydalanuvchiga qulay interfeys taqdim etishdagi roli tahlil qilingan. Shuningdek,
menyuda komponentalardan, ya’ni interaktiv tugmalar, ikonalar, guruhlangan
bo‘limlar kabi elementlardan qanday foydalanish mumkinligi bo‘yicha amaliy misollar
keltirilgan. Android ilovalarini ishlab chiqishda menyularni to‘g‘ri tashkil qilish ilova
samaradorligi va foydalanuvchi tajribasini oshirishda muhim omil hisoblanadi.
Kalit soʻzlar:
Android Studio, menyu, options menu, context menu, subMenu,
foydalanuvchi interfeysi, mobil ilova, komponentalar, XML, menyu dizayni.
Annotation
This article analyzes the technologies for creating menus in the Android Studio
environment, in particular, the creation of a simple menu (Options Menu), an extended
menu (SubMenu) and a context menu (Context Menu), their functionality and role in
providing a user-friendly interface. Also, practical examples of how to use components
in the menu, i.e. elements such as interactive buttons, icons, grouped sections, etc., are
presented. When developing Android applications, the correct organization of menus
is an important factor in improving the efficiency of the application and user
experience.
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ
ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №
-70
Часть–
8_
июня
–
2025
10
2181-3187
Key words:
Android Studio, menu, options menu, context menu, subMenu, user
interface, mobile app, components, XML, menu design.
Аннотация
В данной статье анализируются технологии создания меню в среде Android
Studio, в частности, создание простого меню (Options Menu), расширенного
меню (SubMenu) и контекстного меню (Context Menu), их функционал и роль в
обеспечении удобного интерфейса. Также
приводятся практические примеры
использования компонентов в меню, т.е. таких элементов, как интерактивные
кнопки, иконки, сгруппированные разделы и т.д. При разработке Android
-
приложений правильная организация меню является важным фактором
повышения эффективности работы приложения и пользовательского опыта.
Ключевые слова:
Android Studio, меню, меню параметров, контекстное
меню, подменю, пользовательский интерфейс, мобильное приложение,
компоненты, XML, дизайн меню.
Kirish
Mobil ilovalar bugungi kunda hayotimizning ajralmas qismiga aylangan. Android
operatsion tizimi asosida yaratilgan ilovalar esa o‘zining keng
imkoniyatlari va
moslashuvchanligi bilan ajralib turadi. Ilova interfeysi foydalanuvchi bilan muloqotda
bo‘lishda muhim rol o‘ynaydi. Ayniqsa, menyular —
foydalanuvchiga turli
funksiyalarga qulay kirishni ta’minlovchi muhim elementlar hisoblanadi. Ushbu
maqolada Android Studio muhitida menyu yaratish, kengaytirilgan menyular
(expanded menus) va kontekst menyularini ishlab chiqish bo‘yicha asosiy tamoyillar,
shuningdek menyuda komponentalardan foydalanish imkoniyatlari tahlil qilinadi.
Android ilovalarida menyuning ahamiyati.
Menyu
—
foydalanuvchiga ma’lum buyruq yoki harakatlarni tanlash imkonini
beruvchi interfeys elementi hisoblanadi. Android ilovalarda menyular odatda
ActionBar
,
PopupMenu
, yoki
Navigation Drawer
shaklida bo‘ladi. Bular
foydalanuvchi tajribasini sezilarli darajada oshiradi va ilovaning intuitiv ishlatilishini
ta’minlaydi.
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ
ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №
-70
Часть–
8_
июня
–
2025
11
2181-3187
Oddiy menyu yaratish (Options Menu).
Android Studio’da menyu yaratish uchun XML fayldan foydalaniladi. Misol
uchun:
<!-- res/menu/main_menu.xml -->
<menu xmlns:android="http://schemas.android.com/apk/res/android">
<item android:id="@+id/action_settings"
android:title="Sozlamalar"
android:icon="@drawable/ic_settings"
android:showAsAction="ifRoom"/>
</menu>
Bu menyuni onCreateOptionsMenu() funksiyasi orqali faollashtirish mumkin:
java
@Override
public boolean onCreateOptionsMenu(Menu menu) {
getMenuInflater().inflate(R.menu.main_menu, menu);
return true;
}
Kengaytirilgan menyu (SubMenu va Drop-down).
Kengaytirilgan menyular foydalanuvchiga ko‘proq
variantlarni taklif etadi.
SubMenu orqali menyu ichida qo‘shimcha bo‘limlar yaratish mumkin:
@Override
public boolean onCreateOptionsMenu(Menu menu) {
SubMenu subMenu = menu.addSubMenu("Qo‘shimcha");
subMenu.add("Variant 1");
subMenu.add("Variant 2");
return super.onCreateOptionsMenu(menu);
}
Kontekst menyular (Context Menu).
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ
ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №
-70
Часть–
8_
июня
–
2025
12
2181-3187
Kontekst menyular foydalanuvchi ma’lum elementni bosib turganda yoki
tanlaganda chiqadigan menyulardir. Masalan, ListView yoki TextView elementlariga
konteks menyu bog‘lash:
registerForContextMenu(myTextView);
@Override
public void onCreateContextMenu(ContextMenu menu, View v,
ContextMenu.ContextMenuInfo menuInfo) {
super.onCreateContextMenu(menu, v, menuInfo);
menu.setHeaderTitle("Amallar");
menu.add(0, v.getId(), 0, "Nusxa olish");
menu.add(0, v.getId(), 0, "O‘chirish");
}
Komponentalardan foydalanish.
Menyular faqat matndan iborat bo‘lib qolmasdan, unda turli
komponentalar
ham
qo‘llanilishi mumkin:
Ikonlar
: Har bir menyu elementiga ikon qo‘shish foydalanuvchining vizual
idrokini kuchaytiradi.
Switch yoki CheckBox
: Ba’zi menyularda foydalanuvchi tanlovlarni belgilash
imkoniyatiga ega bo‘ladi.
SearchView
: Toolbar ichida qidiruv menyusi sifatida qo‘llanadi.
<item android:id="@+id/action_search"
android:title="Qidiruv"
android:icon="@drawable/ic_search"
android:showAsAction="collapseActionView|ifRoom"
android:actionViewClass="android.widget.SearchView" />
Xulosa
Android ilovalarda foydalanuvchi interfeysi elementlari ichida menyu alohida
o‘ringa ega. Oddiy menyular, kengaytirilgan menyular va kontekst menyular
foydalanuvchiga ilovadan maksimal darajada foydalanish imkonini beradi. Android
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ
ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №
-70
Часть–
8_
июня
–
2025
13
2181-3187
Studio orqali XML va Java kodlari yordamida menyularni yaratish, ularni
komponentalar bilan boyitish foydalanuvchi tajribasini sezilarli darajada yaxshilaydi.
Ushbu yondashuv zamonaviy ilovalarni ergonomik, tushunarli va qulay qiladi.
Shuningdek, menyularda komponentalardan foydalanish dastur funksionalligini
yanada kengaytirish imkonini beradi.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:
1.
O‘
Reilly, T. (2017).
Deep Learning with Python
. Manning Publications.
2.
Chollet, F. (2017).
Deep Learning with Keras
. Manning Publications.
3.
Abadi, M., Agarwal, A., Barham, P., et al. (2016).
TensorFlow: Large-
Scale Machine Learning on Heterogeneous Distributed Systems
. Proceedings of the
12th USENIX Symposium on Operating Systems Design and Implementation (OSDI).
4.
Goodfellow, I., Bengio, Y., Courville, A. (2016).
Deep Learning
. MIT
Press.
5.
TensorFlow Documentation (2024).
TensorFlow: An Open-Source
Machine Learning Framework for Everyone
6.
Raschka, S. (2016).
Python Machine Learning
. Packt Publishing.
7.
Nielsen, M. (2018).
Neural Networks and Deep Learning
.
8.
Hastie, T., Tibshirani, R., Friedman, J. (2009).
The Elements of Statistical
Learning: Data Mining, Inference, and Prediction
. Springer.
9.
Geron, A. (2019).
Hands-On Machine Learning with Scikit-Learn, Keras,
and TensorFlow
.
O‘
Reilly Media.
10.
Ng, A. (2018).
Deep Learning Specialization
. Coursera.
11.
Ravi, S., et al. (2016).
A Survey on Deep Learning: Architectures,
Algorithms, and Applications
. International Journal of Computer Science and
Information Technology.