ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №-70
Часть–2_ Мая –2025
235
2181-3187
O’ZBEKISTONDA SPORT SOHASIDAGI ISLOHOTLAR
Ergashaliyeva Shirinxon Soyibjon qizi
FarDU 2-bosqich talabasi
Annotatsiya
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasida sport sohasida amalga
oshirilayotgan islohotlar, ularning asosiy yo‘nalishlari va ijtimoiy-iqtisodiy hayotdagi
o‘rni yoritilgan. Jumladan, Prezident farmonlari va hukumat qarorlari asosida jismoniy
tarbiya va sport tizimini takomillashtirish, yoshlar o‘rtasida sog‘lom turmush tarzini
targ‘ib qilish, sport infratuzilmasini rivojlantirish bo‘yicha olib borilayotgan chora-
tadbirlar tahlil qilingan. Shuningdek, xalqaro sport maydonlarida o‘zbekistonlik
sportchilarning yutuqlari, olimpiyadalarga tayyorgarlik jarayonlari hamda ommaviy
sportni rivojlantirishda davlat va nodavlat sektorining hamkorligi haqida fikr
yuritilgan.
Kalit so’zlar: sport islohotlari, jismoniy tarbiya, sog‘lom turmush tarzi, sport
infratuzilmasi, yoshlar siyosati, ommaviy sport, olimpiya harakati, sport siyosati,
davlat dasturlari
Аннотация
В данной статье освещаются проводимые в Республике Узбекистан
реформы в области спорта, их основные направления и роль в социально-
экономической жизни. В частности, на основе указов президента и
постановлений
правительства
были
проанализированы
меры
по
совершенствованию системы физической культуры и спорта, пропаганде
здорового
образа
жизни
среди
молодежи,
развитию
спортивной
инфраструктуры. Также были рассмотрены достижения узбекских спортсменов
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №-70
Часть–2_ Мая –2025
236
2181-3187
на международных спортивных аренах, процессы подготовки к олимпиадам, а
также сотрудничество государственного и негосударственного секторов в
развитии массового спорта.
Ключевые слова: спортивная реформа, физкультура, здоровый образ жизни,
спортивная инфраструктура, молодежная политика, массовый спорт,
олимпийское движение, Спортивная политика, государственные программы
Annotation
This article covers the reforms carried out in the field of sports in the Republic of
Uzbekistan, their main directions and their place in socio-economic life. In particular,
on the basis of presidential decrees and government decisions, measures are analyzed
to improve the physical education and sports system, promote a healthy lifestyle among
young people, develop sports infrastructure. It also reflected on the achievements of
Uzbek athletes in international sports fields, the preparation processes for Olympiads
and the cooperation of the state and non-governmental sector in the development of
mass sports.
Keywords: sports reform, physical education, Healthy Lifestyle, Sports
Infrastructure, Youth Policy, mass sports, Olympic movement, sports policy, public
programs
So‘nggi yillarda Oʻzbekistonda sport sohasini rivojlantirish, sog‘lom turmush
tarzini targ‘ib qilish, yosh avlodni jismoniy tarbiyalashga qaratilgan ko‘lamli islohotlar
amalga oshirilmoqda. Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida olib borilayotgan
yangilanishlar doirasida sportning ommaviyligini ta’minlash va professional
sportchilarning
xalqaro
maydondagi
muvaffaqiyatlarini
oshirish
asosiy
yo‘nalishlardan biri bo‘lib kelmoqda.
2017-yildan boshlab “Jismoniy tarbiya va sportni rivojlantirish toʻgʻrisida”gi
qonun yangilandi. “Yoshlar siyosati va sport vazirligi” tuzildi (hozirda: “Madaniyat va
sport ishlari vazirligi”). Sport maktablari tarmog‘i kengaytirildi, zamonaviy
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №-70
Часть–2_ Мая –2025
237
2181-3187
infratuzilma yaratildi. Viloyat, tumanlarda yangi sport inshootlari, stadionlar, suzish
havzalari, sport zallari qurilmoqda. Maktablarda sport maydonchalari va to‘garaklar
faoliyati faollashtirilmoqda. “Mahalla sporti” konsepsiyasi asosida joylarda aholining
jismoniy faolligini oshirish ishlari olib borilmoqda. “Sog‘lom hayot uchun 10 000
qadam” loyihasi orqali yurish va yugurish ommaviylashmoqda. “Har bir oila – sport
bilan shug‘ullansin” shiori ostida sport tadbirlari o‘tkazilmoqda. Yoshlar o‘rtasida
futbol, kurash, badiiy gimnastika kabi sport turlari bo‘yicha musobaqalar muntazam
yo‘lga qo‘yilgan. Olimpiya va Osiyo o‘yinlarida O‘zbekiston sportchilari yutuqlari
ortmoqda. O‘zbekiston boks, dzyudo, kurash, og‘ir atletika kabi sport turlarida dunyo
sahnasida tan olinmoqda. Sportchilar uchun ilmiy-amaliy markazlar, reabilitatsiya
markazlari tashkil etilgan. FIFA, IOC, AIBA kabi xalqaro sport tashkilotlari bilan
hamkorlik kuchaytirilgan. Yurtimizda xalqaro sport musobaqalari, chempionatlar va
seminarlar o‘tkazilmoqda. Chet el murabbiylari jalb etilmoqda, sportchilar xorijda
malaka oshirmoqda. Oʻzbekistonda sport sohasidagi islohotlar natijasida nafaqat
professional sportchilarning yutuqlari ko‘paymoqda, balki aholining sog‘lom turmush
tarziga bo‘lgan e’tibori ham oshib bormoqda. Bu islohotlar davomida kelajakda
xalqaro sport maydonlarida O‘zbekistonning mavqei yanada mustahkamlanishiga
shubha yo‘q.
Oʻzbekistonda amalga oshirilayotgan sport islohotlari insonlar, ayniqsa yoshlar
va keng jamoatchilik uchun ko‘plab ijobiy foydalarni keltirmoqda. Ommaviy sport
tadbirlari va sport maydonchalari aholining jismoniy faolligini oshirishga xizmat
qilmoqda. Yurak-qon tomir kasalliklari, semizlik, stress kabi muammolarning
kamayishiga olib kelmoqda. Bolalar va o‘smirlar orasida sport orqali sog‘lom hayotga
bo‘lgan qiziqish kuchaymoqda. Sport orqali yoshlar intizomli, jamoada ishlashga
layoqatli, maqsadga intiluvchan bo‘lib ulg‘ayadi. Jinoyatchilik, giyohvandlik va
bekorchilikning oldi olinadi. Sport to‘garaklari va musobaqalari yoshlarning bo‘sh
vaqtini mazmunli o‘tkazishiga yordam beradi. Mahalla va jamoalarda o‘tkazilayotgan
sport tadbirlari odamlar o‘rtasidagi birlikni mustahkamlaydi. Oila a’zolari birgalikda
sport bilan shug‘ullanishi orqali sog‘lom ijtimoiy muhit shakllanadi. Nogironligi bor
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ
https://scientific-jl.org/obr
Выпуск журнала №-70
Часть–2_ Мая –2025
238
2181-3187
insonlar uchun maxsus sport dasturlari ularning jamiyatga moslashuvini
yengillashtiradi. Sport inshootlarining qurilishi va xizmat ko‘rsatish tizimi orqali yangi
ish o‘rinlari yaratilmoqda. Sport turizmi rivojlanib, chet ellik sportchilar va
tomoshabinlar oqimi oshmoqda. Mahalliy sport mahsulotlari ishlab chiqarilishi va
savdosi rivojlanmoqda. O‘zbekiston sportchilari yutuqlari xalqaro maydonlarda
yurtimiz sha’nini yuksaltirmoqda. Bu esa jamiyatda faxr, ishonch va vatanparvarlik
tuyg‘ularini kuchaytiradi.Yoshlar orasida professional sportga intilish, yuksak
marralarni ko‘zlash kuchaymoqda.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
O‘zbekiston Respublikasi “Jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risida”gi Qonuni,
2015-yil (2022-yilda yangi tahriri bilan qabul qilingan).
2.
Shokirov Sh.X. “O‘zbekiston sport siyosati: rivojlanish bosqichlari va
istiqbollari”, Toshkent, 2021-yil.
3.
“Sport – sog‘lom hayot mezoni”, O‘zbekiston Respublikasi Sport vazirligi
nashri, Toshkent, 2022-yil.
4.
O‘zbekiston Milliy olimpiya qo‘mitasi rasmiy sayti:
5.
“O‘zbekiston Respublikasi sport infratuzilmasini rivojlantirish strategiyasi”,
O‘zbekiston Respublikasi Jismoniy tarbiya va sport agentligi, 2023-yil.
6.
Karimova D.A. “Yoshlarni sportga jalb qilishda mahalla institutining roli”,
“Yosh olim” jurnali, №1, 2022-yil.
7.
Xalq so‘zi gazetasi, “Sog‘lom hayot uchun 10 000 qadam: aholi orasida
sportga bo‘lgan qiziqish oshmoqda”, 2023-yil, fevral soni.