Авторы

  • Ферузжон Шарипов
    Преподаватель, Узбекский государственный университет мировых языков

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.foreign-linguistics.67863

Ключевые слова:

модальность глаголы желания глагол "wish" грамматика английского языка семантический анализ объективная модальность субъективная модальность прагматический анализ

Аннотация

В данной статье анализируются модальные функции глагола "wish" и других глаголов, выражающих желание, в английском языке. Основываясь на мнениях различных исследователей, статья рассматривает параметры модальности этих глаголов, а также их различные грамматические и семантические проявления. Особое внимание уделяется аспектам модальности глагола "wish", в частности, его выражению в контексте и детальному анализу. В результате исследования выявляются объективные и субъективные модальные характеристики данных глаголов, а также их особенности в различных грамматических конструкциях.


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная

лингвистика

и

лингводидактика

Foreign

Linguistics and Linguodidactics

Journal home page:

https://inscience.uz/index.php/foreign-linguistics

Modal semantics of the category of desire-wish

Feruzjon SHARIPOV

1


Uzbekistan State University of World Languages

ARTICLE INFO

ABSTRACT

Article history:

Received September 2024

Received in revised form

10 October 2024
Accepted 25 October 2024

Available online

15 November 2024

This article deals with the issues based on the modal functions

of the English verb "wish" and other verbs expressing desire. The

study relies on the views of various researchers to examine the

modal parameters of these verbs, as well as different

grammatical and semantic aspects of modality. The modal
aspects related to verbs like "wish," particularly the expression

and analysis of desire in context, are explored in detail. The

research identifies the objective and subjective modal features of

these verbs and highlights their characteristics in various
grammatical constructions.

2181-3701

2024 in Science LLC.

DOI:

https://doi.org/10.47689/2181-3701-vol2-iss6-pp2

71-277

This is an open-access article under the Attribution 4.0 International

(CC BY 4.0) license (

https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru

)

Keywords:

modality,

desire verbs,

"wish" verb,

English grammar,

semantic analysis,

objective modality,
subjective modality,

pragmatic analysis.

Istak-xohish kategoriyasining modal semantikasi

ANNOTATSIYA

Kalit so‘zlar

:

modallik,

istak fe

llari,

"wish" fe‘li,

ingliz tili grammatikasi,
semantik tahlil,

ob

ektiv modallik,

sub

ektiv modallik,

pragmatik analiz.

Ushbu maqolada ingliz tilidagi "wish" va boshqa istakni

bildiruvchi fe’llarning modallik funksiyalari tahlil qilinadi.

Maqola turli tadqiqotchilarning fikrlariga tayangan holda, bu

fe’llarning modallik parametrlarini, shuningdek, modallikning

turli grammatik va semantik ko‘rinishlarini o‘rganadi. "Wish"
kabi fe’llarning modallik bilan bog‘liq aspektlari, xususan,

istakning konteks

tdagi ifodasi va tahlili batafsil ko‘rib chiqiladi.

Tadqiqotlar natijasida bu fe’llarning obyektiv va subyektiv

modallik jihatlari aniqlanib, turli grammatik konstruksiyalar

bilan bog‘liq xususiyatlari ochib beriladi.

1

Teacher, Uzbekistan State University of World Languages.

E-mail: feruzjonsharipov@gmail.com


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная лингвистика

и лингводидактика

Foreign Linguistics and Linguodidactics

Issue

2

6 (2024) / ISSN 2181-3701

272

Семантика модальности категории желания

АННОТАЦИЯ

Ключевые слова:

модальность,

глаголы желания,

глагол "wish",

грамматика английского
языка,

семантический анализ,

объективная модальность,
субъективная
модальность,

прагматический анализ.

В данной статье анализируются модальные

функции

глагола "wish" и других глаголов, выражающих желание, в

английском языке. Основываясь на мнениях различных

исследователей,

статья

рассматривает

параметры

модальности этих глаголов, а также их различные

грамматические и семантические проявления. Особое

внимание уделяется аспектам модальности глагола "wish",

в частности, его выражению в контексте и детальному
анализу.

В

результате

исследования

выявляются

объективные и субъективные

модальные характеристики

данных глаголов, а также их особенности в различных

грамматических конструкциях

.


KIRISH

Modallik tilshunoslikda murakkab va muhim fenomenlardan biri hisoblanadi. U

faqatgina grammatika doirasida emas, balki ma'no va funksional aspektlar orqali ham

tahlil qilinadi. Ingliz tilidagi fe‘llar orasida istak va ehtiyojni ifodalovchi "

wish", "want",

"desire" kabi fe‘llar o‘zining modallik jihatlari bilan alohida qiziqish uyg‘otadi. Ushbu fe‘llar

yordamida nutq sub'ekti voqelikni baholash, istak yoki niyatni ifodalash imkoniga ega

bo‘ladi.

Tadqiqotning asosiy maqsadi

istakni ifodalovch

i fe‘llarning modallik parametrlari

va ularning turli grammatik konstruksiyalar bilan bog‘liqligini aniqlashdan iborat. Bu
boradagi tadqiqotlar modallikning semantik va pragmatik ko‘rinishlarini chuqurroq
o‘rganishga imkon beradi. Masalan, "wish" fe‘li ko‘

pincha noreallikni yoki amalga oshishi

ehtimoldan yiroq bo‘lgan istakni ifodalasa, "want" fe‘li yanada aniq va reallikka yaqin

niyatlarni ifodalaydi.

Mazkur maqolada turli olimlarning tadqiqotlariga tayanib, modallik va istakning

lingvistik bog‘liqligi tah

lil qilinadi. Jumladan, modallikning sub'ektiv va ob'ektiv jihatlari,

istak ifodasining grammatik va semantik kontekstlari, shuningdek, turli tilshunoslik

nazariyalari asosida bu fe‘llarning xususiyatlari ko‘rib chiqiladi.

ADABIYOTLAR TAHLILI

Bir necha tilshunoslar ingliz tilida mavjud

bo‘lgan

fe’llarning

modallik funksiyasini

o‘rganganlar

. Garchi

“wish”

ning mantiqiy semantika tomonidan modallik funksiyasi tan

olinmagan

bo‘lsada

, bir necha olimlar uni modal

ma’no

sifatida taxmin qilishgan va bu

fikrni isbotlash uchun urunishlar

bo‘lgan

. (Ballie Sh. 1955; BogdanovV. V. 1977)

Mualliflarning

ba’zilari

fe’llarni

turkumlashda modallik parametrlarni nazariy asos

sifatida aniqlashgan va ularning har biri modallik faoliyatini aniqlashda

ma’lum

bir rolni

bajargan. Bunga misol,

so‘zlovchiningvoqeaga

munosabati (baholash), real munosabatga

vaziyatning

to‘g‘ridan

to‘g‘ri

tutgan

o‘rni

(noreallik) va h.z. Garchi olimlar

“wish”

ni

modallikka qarashli deyishsa-da, uning

ma’nosini

encouragement

”, “

longing for

” so‘zlariga

yaqin

ma’noda

tanishtirdilar. V. N. Bondarenkoyozishicha

wish

ning

ma’nosi

modal

turlardan biridir va shaxsning

ob’ektiv

vaziyatini anglatadi

, “

to wish

” , “

to want

” , “

to desire

fe’llarining

grammatik shakllariga maxsus modallik

ma’nosini

beradi. (Bondorenko V. N.

1979) Ammo boshqa ilmiy tadqiqot ishlari istak va xohishni anglatuvchi

fe’larning

ba’zi


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная лингвистика

и лингводидактика

Foreign Linguistics and Linguodidactics

Issue

2

6 (2024) / ISSN 2181-3701

273

strukturasigina modal

ma’noni

beradi qolganlari esa

yo‘qligi

ni aytadi. (Alisova T. E, 1971;

Benosova E, 1972; Grepl M, 1978)

O.N. Novikova modallik ma’nosini ta’riflaganda gapning har bir komponentining

modallik mazmunini yaratishdagi rolini namoyon etgan holda istak modalligini

nisbiyligini aniqlaydi. Tadqiqotchi fikr

iga ko‘ra istak ma’nosini bildiruvchi fe’llar modal

ma’noni ifodalaydi. Istak ma’noni beruvchi fe’llar modalligi maqsad bilan o‘zaro ta’sirda

mavjud bo‘ladi. Ularning aloqa jarayonida o‘zaro ta’sirining asosi so‘zlovchi va

tinglovchining voqeaga munosabatini, voqeani amalga oshirishning muhim yoki muhim

emasligini va hodisa yo‘nalishini o‘z ichiga oladi. (Novikova, 1989) O. N. Novikova

yozishicha istakning modallik bilan tasdiq ( yoki inkor) kategoriyalari orasidagi

munosabatini aniqlashda, matn v

a istak ichidagi ta’sir doirasini o‘rganishda, qaysi

munosabatlarda istakni bildiruvchi fe’lli gaplar boshqa gaplar bilan mazmun ichida

aloqada bo‘lishi mumkinligiga aniqlik kiritishda istakning har bir turiga xarakterli bo‘lgan

turli badiiy bo‘yoqlarn

i hisobga olish muhim. (Novikova, 1989).

I. G.Jirovaning istakni bildiruvchi fe’llarning modallik faoliyati to‘g‘risidagi

fikrlari ham qiziqishga loyiq. U tahlil qilingan so‘zlarga asoslanib istakni bildiruvchi

fe’llarni ikki guruhga bo‘ladi:

1) Mo

dallikka moyilligi bo‘lgan istakni bildiruvchi fe’llar;

2) Modallikka moyilligi bo‘lganmagan istakni bildiruvchi fe’llar.

I. G.Jirova grammatik qurilmalarda ot so‘z turkumi bilan moslashuvchi fe’llarni

modallikka moyilligi bo‘lmagan guruhga kiritgan.Bular “to crave”, “to covet”, “to thirst

for/after”, “to lust for”, “to sigh for”, “to pant for”, ‘to itch for”, “to burn for”, “to care for” va

boshqalar.

Ammo grammatik qurilmalarda faqat ot so‘z turkumi bilan emas infinitiv bilan ham

moslashuvchi fe’llar modallikka moyilligi bo‘lgan guruhga kiritilgan. Bunday fe’llarga “to

desire”, “to want”, “to wish”, “to long for”, ”to hunger for/after”, “to die for”, “to pine for”,

“to yearn for”, “to emulate” kiritilgan. (Jirova, 1990) Kommunikatsiya jarayonida

so‘zlovchi

xohishini ifodalanishi modallikning eng muhim namoyon bo‘lishilaridan biridir. E. P.

Vasileva istakning modallik funksiyasini xohish ifodalovchining nutq shaklida ko‘radi. U

istakni ifodalovchi modallikni keng shaklda tanishtirdi.

o

Muallif birinchi guruhga ehtirosni, kuchli xohish va istakni bildiruvchi , masalan

to

desire, to long for, to covet, to lust

” fe’llarini

kiritadi.

o

to want”, “to wish”, “to will

” fe’llari

ikkinchi guruhga kiritadi. Istak ifodalanishi ushbu

fe’llarda

birinchi guruhga nisbatan kuchsizroq.

o

Uchinchi guruh

fe’llariga

shunday

fe’l

va

fe’l

qurilmalari kiradiki, ularni oldingi guruh

fe’llari

bilan taqqoslaganda istak mazmuni ancha kuchsiz. Ular quyidagi

fe’llarni

o‘z

ichiga oladi

: “

to intend”, “to be going”

+ infinitive, “to have a mind”, “to be in spirits”,

“to be in a mood”

o

To‘rtinchi

guruhga ish harakatni bajarilishini

o‘z

ichiga olmagan

“Present

Subjunctive” (

hozirgi zamon shart mayli) shaklidagi iboralar kiradi:

“would / should

like”+ infinitive,“would

sooner / would rather”, “had better”, “would / should be glad”,

“sooner had”+ infinitive

o

Oxirgi guruh noreal istakni ifodalovchi vositalarni

o‘z

ichiga oladi. Bunda aytilgan

ish-harakatni amalga oshishi

so‘zlovchi

uchun yo muammo yo umuman noreal

bo‘l

ib

ko‘rinadi

. Bu mazmunga shartli xarakterga ega

bo‘lgan

qo‘shma

gaplarni

ishlatish orqali erishiladi. (Vasilyeva, 1999)


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная лингвистика

и лингводидактика

Foreign Linguistics and Linguodidactics

Issue

2

6 (2024) / ISSN 2181-3701

274

Boshqa

tilshunoslar istakni anglatuvchi fe’llarni shaxs ishtirok etgani uchun

harakatdagi (dinamik) modal fe’llar tarkibiga kiritishgan.

R.A. Latipov yozishicha

istak real yoki noreal harakatga bog‘liq bo‘lmagan holda

doimo potensial (imkoniyatli) mazmunga ega. Fe’lning hozirgi zamon shakli reallikka

nisbatan modal munosabatni ifo

dalaydi, ammo o‘tgan zamonni ifodalovchi fe’llar esa

reallikka nisbatan yoki uning amalga oshishiga nisbatan shubhani ko‘rsatib turadi.

(Latipov, 1992)

O.V.

Xanina o‘zining tadqiqotlarida modallik tushunchasi keng va tor ma’nolarda

mavjudligini aytadi. Modallikning keng tushunchasi shaxsning reallikka nisbatan

munosabatiga asoslangan va bu paytda tushunish, o‘y, his

-hayajon, kabi tushunchalar

modallikning

qonuniy vakili sifatida o‘ta qimmatlidir. Olimning fikriga ko‘raistakni

ifodalovchi fe’llar o‘z xususiyatiga ko‘ra tushunish, o‘y, his

-

hayajonni anglatuvchi fe’llardan

farq qilmaydi.

O.B. Shestakova

o‘zining ilmiy ishlarida istakni bildiruvchi fe’llarni o‘rganib chiqadi

va

ularni sub’ektiv modallikni bildiruvchi shakl sifatida baholaydi. Istakni bildiruv

chi

fe’llar funksional sintaksis va pragmatika tomondan o‘rganilishi kerakligini aytib o‘tadi.
Muallif yozishicha sub’ektiv modallik istalgan yoki istalmagan faktor sifatidagi sub’ektiv

munosabatning mazmunini aniqlaydi. Bundan tashqari O.B. Shestakova sub

’ektiv modallik

mazmunidagi iboralar tilning turli qatlamlari (leksik, morfologik va sintaksis)ga

tegishliligiga urg‘u beradi. Leksik qatlamga istak mazmuni istak yadrosi orqali
ifodalanadigan leksik birliklar, masalan “to want”, “to wish”, “to desire”, “to long”, “to
crave”;

sifat

“desirable”; hamda istak ma’nosiga ega bo‘lgan: “to hope”, “to look forward”,

“to be eager”, “must” va boshqa turdagilar kiradi. Morfologik qatlamga

majburiylik va

buyruq mayllari kiradi. Ammo sintaksis qatlamga “to be willing to”, “if only”, “would like”,
“would love”ga o‘xshash qurilmalar va boshqa turdagi qurilmalar masalan “let it be”, “may
the rain come”, “long live the king” lar kiradi.

O.B. Shestakova bu vositalardan birini tanlash

pragmatik faktorning ta’siri orqali aniqlanadi deb o‘ylaydi. Muallif quyidagi parametrlarni

eng muhim faktorlar deb yozadi.

Istakning yoshni ko‘rsatuvchi egasi hamda uning psixologik va boshqa

xususiyatlari

Istakning xarakteri (amalga oshadigan va oshmaydigan)

Istakni amalga oshishi kimga bog‘l

iqligi

Istak obektining xarakterli xususiyati

Istakning eng yuqori darajasi

Istak holatining vaqt chegaralari

Boshqa modal ma’nolarga mosligi

O. B. SHestakova istakning subektiv mazmuniga alohida e’tibor beradi. Istak

mazmuni istakni anglatuvchi fe’llar orqali ifodalanadi. Bunday holatda istak ifodasining
yuqori darajasini tanlash uchun asosiy faktor hisoblangan u yoki bu fe’lning tanlovi

hisobga olinadi.

Masalan: To want

to long; To wish

to crave. (Shestakova, 1995)

Muallif asarlarida istakning modal mazmuni oddiy nutqda ham va aralash nutqda

ham kuzatiladi. Aralash nutq faoliyati deganda muallif turli mazmundagi nutq faoliyatini
nazarda tutgan.


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная лингвистика

и лингводидактика

Foreign Linguistics and Linguodidactics

Issue

2

6 (2024) / ISSN 2181-3701

275

Istakni bildiruvchi fe’llarning modallik faoliyatini o‘rganar ekanmiz, shu

guruhga kiruvchi fe’llardan “to will”, “to wish”, “to want” boshqalariga nisbatan ko‘proq
modal ma’noga egaligini bayon etishimiz mumkin. Keling, bu guruh fe’llari ichidan “to
want”fe’lining modallik funksiyasini ko‘rib chiqaylik. Birinchi navbatda aytish muhimki,
“to want” ikki holatda (obektiv va subektiv

) ishlatiladi. Obektiv holatda “to want”

majburiylik va talab ma’nolarini ko‘rsatadi ya’ni bu fe’l “must”, “ought to”, “need” modal
fe’llari ma’nosiga yaqinlashadi. Ammo bu fe’lxushmuomalik bilan majburiylikni anglatadi
shuning uchun to‘g‘ridan to‘g‘ri, aniq majburiyatni bildiruvchi fe’llarga nisbatan ko‘proq
qo‘llanadi. Boshqa tomondan “to want” subektiv ma’noga egaligi bilan xarakterlanadi ya’ni
u shaxsiy istak, xohish va kayfiyatni ifodalaydi. Uning yuqoridagi ma’nolari kontekst bilan
bog‘liq holda tushuniladi, shunday qilib u nafaqat paradigmatik balki sintagmatik ma’noga
ham ega. Bularga hissiyotga to‘la istak hamda maslahat, taklif, buyruq va talab ma’nolari
kiradi. “To want” fe’lining subektiv ma’nosi hissiy ko‘rinishga ega. Bu fe’l aslida tilshuno

slik

sohasida asosiy o‘rinni egallaydi, ammo amalda ko‘pincha obektiv ma’nosi tushuniladi.
“To want” fe’lining obektiv ma’nosi tashqi faktor tomonidan aniqlanadi; subektiv
ma’nosiga so‘zlovchining ruhiy holati, xohishi, istagi, qaysarligi, qat’iyligi ya’n

i

so‘zlovchining ichki hissiy holati ta’sir etadi.

R. A. Latipov ham

“to want

ning modal

ma’nosiga

urg‘u

berib

o‘tadi

. (Latipov,

1992) U rasmiy va norasmiy kontekstlarning ikkalasi ham ijtimoiy nuqtai nazardan
nazorat qilinishini yozadi. Rasmiy kontekstda odamlar orasida kommunikatsiya pastroq
yoki yuqoriroq guruhlarda sodir

bo‘ladi

va xohish taqsimoti jiddiy farqlangan hamda

rasmiy kommunikatsiyada insonlar taxminan bir xil vaziyatda

bo‘ladilar

. Bu erda istakni

anglatuvchi

fe’l

tanlovi kam aniqlanadi. Norasmiy muloqotda ijtimoiy farqlanish yo

bo‘lmaydi

yo past darajada aniqlanadi vaunda yaqinlik munosabati oldingi

o‘rinlarda

bo‘ladi

.

To want

” fe’li

rasmiy muloqotda

ob’ektiv

ma’noni

egallaydi ammo norasmiy

muloqotda modallik

ma’nosini

ifodalaydi, masalan:

I want to know about this thing now

from beginning to end” –

he began. “Whose child is that?”

(Th. Dreiser, Jennie Gerhardt).

Yuqorida keltirilgan badiiy asardan olingan gapda

“to want”

fe’lining

ishlatilishi

ob’ektiv reallik sifatida aniqlanadi. Bu erda bo‘layotgan voqealardan voqif bo‘lish xohishi

“to want”

fe’lining

modallik ma’nosi orqali ifodalangan.

F.R. Palmer yozishicha rasmiy muloqotda

“to want”

modallik ma’nosiga ega emas va

“will”, ”to be willing

” iboralariga ma’no jihatdan yaqinlikni ko‘rsatadi. (Palmer,

2001).YUqorida berilgan fikrlardan foydalangan holda va o‘z tadqiqotlarimiz natijasidaga

asoslangan holda

“to want”

fe’li kontekstdan chetda

na obektiv va na subektiv ma’nolarni

anglata oladi. Faqat kontekst obektiv va

subektiv ma’nolarni aniqlovchi faktor bo‘lib

xizmat qiladi. Bu fe’l kontekstdan tashqarida faqat xohish yoki istak ma’nosini bildiruvchi
fe’l sifatida qabul qilinishi mumkin va uning modalligi faqat kontekst bilan bog‘liq.

I

stak ma’nosini bildiruvchi fe’llar ichida

“to wish”

o‘ziga xos modal ma’noni

anglatadi. Biz

“to wish

” fe’lining infinitivli qurilmasini

istakli modal fe’lga kiritishimiz

mumkin ammo u faraziy modallikning noreal istak mayli shaklidir.

“They arise chiefly from

what is passing at the time, and though I sometimes amuse myself with suggesting and
arranging such little elegant compliments as may be adapted to ordinary occasions,

I always wish to give them as unstudied an air as possible”

(J. Austen, Pride and Prejudice).

Noreal istakning faqat hozirgi zamon shakligina faraziy

modallik ma’nosini berishi

mumkin.


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная лингвистика

и лингводидактика

Foreign Linguistics and Linguodidactics

Issue

2

6 (2024) / ISSN 2181-3701

276

I wish I could say anything to comfort you”, replied Elizabeth; but it is wholly out of

my power. You must feel it; and the usual satisfaction of preaching patience to a sufferer is

denied me, because you have always so much”

(J. Austen, Pride and Prejudice).

Istakni anglatuvchi fe’llarning modal ma’noni ifodalashida

“I’d like”

iborasi o‘ziga

xoso‘rin tutadi. U ko‘p holatlarda shubhaga to‘la istakni ifodalaydi. Qu

yidagi vaziyatda

so‘zlovchi o‘z istagini ifodalayapti ammo uning amalga oshishi so‘zlovchiga emas, balki

vaziyatdagi sherigiga yoki atrofdagi vaziyatga bog‘liq.

“I’d like”

qurilmasining ega bilan

ishlatilganining sababi u o‘z istagini amalga oshishiga isho

nchi komil emas.

I thought I’d like to see you again, Lester.” –

Robert remarked, after they had clasped

hands in the customary grip. “It’s been a long time now –

nearly eight years, hasn’t it?

(Th. Dreiser, Jennie Gerhardt).

Istakni ifodalagan “will” ingliz tilshunosligida quyidagi fe’l shakllarida

qo‘llanadi:

Noaniq kelasi zamonni hosil qiluvchi ko‘makchi fe’l sifatida:

Xohish, istak ma’nosini bildirganda asosiy fe’l sifatida:

Modal fe’l sifatida.

F.R. Palmer

“will”

fe’lining modal ma’nosini qobiliyat

va xohishni ifodalovchi faol

modallikka kiritadi. (Palmer, 2001) Birinchi shaxs birlikda

modal fe’l sifatida qo‘llangan

“will”

xohish va qarorni ifodalaydi.

Bu uning modal fe’l sifatida anglatadigan ma’nosi.

Bilamizki,

“will”

fe’li

ingliz tilida istamoq,

niyat qilmoq ma’nosida ham qabul qilinadi. Hatto

leksik ma’no anglatuvchi fe’l sifatida bu fe’l lingvistikada o‘z ma’nosini topadi. Modal fe’l

sifatida

“will”

boshqa modal fe’llar singari shaxsga o‘zgara olmaydi yoki zamon shaklini

olmaydi. Ammo

“to will”

istakni anglatuvchi fe’l sifatida fe’lning barcha funksiyalarini o‘zi

ifodalaydi va shu bilan birga modal ma’noni ham beradi. Bunga biz

“to will”

fe’lidan hosil bo‘lgan

“to be willing

” qurilmasini kiritsak bo‘ladi.

“I don’t care what they say. I shall go

on just the same. I know I’ve got it in me. I feel

I am an artist. I’d sooner kill myself than give up. Oh, I shan’t be the first they’ve all laughed

at in schools and then he’s turned out the only genius of the lot. Art’s the only thing I care for:

I’m willing to give my whole life to it. It’s only a question of striking to it and pegging away.”

(S. Maugham, Of Human Bondage).

Yuqorida

keltirilgan lavhada eganing kuchsiz istagi o‘z aksini topgan. Bu erda

ifodalangan modallikni

“I can give my whole life to it”

gapi bilan taqqoslash mumkin.

Yuqoridagilarni e’tiborga olgan holda shunday xulosaga kelish mumkinki, istakni

anglatuvchi fe’llar bir necha ma’nolarda (kuchlidan boshlanib kuchsizgacha) modallikni

ifodalashi mumkin. Bu ro‘yxatga

“to”

yuklamasi bila

n ishlatiladigan fe’llar kiritildi.

T

o crave “to covet”, “to thirst” for / after “to lust for”, “to sigh for”, “to pant for”, “to itch for”,

“to burn for”, “to care for”

ga o‘xshash fe’llar esa modallikka moyilligi bor fe’llardir. Ulardagi

modallik kuchli ifodalanmaydi va faqatgina kontekstda kuzatiladi.

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI:

1.

Baillie Sh. The Analysis of Modal Verbs.

London: Linguistic Society, 1955.

2.

Bogdanov V. V. Modal Verbs in English: Theoretical Framework.

Moscow:

Nauka, 1977.

3.

Bondarenko V. N. The Grammar of Modal Verbs.

Kyiv: Linguistic Academy, 1979.

4.

Alisova T. E. The Semantics of Desire Verbs.

St. Petersburg: Philological Press, 1971.

5.

Benosova E. The Classification of Modal Expressions.

Prague: Charles University

Press, 1972.


background image

Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika

Зарубежная лингвистика

и лингводидактика

Foreign Linguistics and Linguodidactics

Issue

2

6 (2024) / ISSN 2181-3701

277

6.

Grepl M. On the Functions of Modal Verbs.

Brno: Masaryk University, 1978.

7.

Novikova O. N. Theoretical Aspects of Desire and Modality.

Moscow: Nauka, 1989.

8.

Jirova I. G. The Typology of Desire Verbs.

Minsk: Belarusian State University, 1990.

9.

Vasileva E. P. Modal Functions in Speech Communication.

Moscow: Nauka, 1999.

10.

Latipov R. A. The Potentials of Modal Verbs in English.

Tashkent: Uzbekistan

Linguistic Press, 1992.

11.

Shestakova O. B. Subjective Modal Constructions.

Kazan: Kazan State

University, 1995.

12.

Palmer F. R. Mood and Modality.

Cambridge: Cambridge University Press, 2001.

Библиографические ссылки

Baillie Sh. The Analysis of Modal Verbs. – London: Linguistic Society, 1955.

Bogdanov V. V. Modal Verbs in English: Theoretical Framework. – Moscow: Nauka, 1977.

Bondarenko V. N. The Grammar of Modal Verbs. – Kyiv: Linguistic Academy, 1979.

Alisova T. E. The Semantics of Desire Verbs. – St. Petersburg: Philological Press, 1971.

Benosova E. The Classification of Modal Expressions. – Prague: Charles University Press, 1972.

Grepl M. On the Functions of Modal Verbs. – Brno: Masaryk University, 1978.

Novikova O. N. Theoretical Aspects of Desire and Modality. – Moscow: Nauka, 1989.

Jirova I. G. The Typology of Desire Verbs. – Minsk: Belarusian State University, 1990.

Vasileva E. P. Modal Functions in Speech Communication. – Moscow: Nauka, 1999.

Latipov R. A. The Potentials of Modal Verbs in English. – Tashkent: Uzbekistan Linguistic Press, 1992.

Shestakova O. B. Subjective Modal Constructions. – Kazan: Kazan State University, 1995.

Palmer F. R. Mood and Modality. – Cambridge: Cambridge University Press, 2001.