JOURNAL OF IQRO – ЖУРНАЛ ИҚРО – IQRO JURNALI – volume 15, issue 02, 2025
ISSN: 2181-4341, IMPACT FACTOR ( RESEARCH BIB ) – 7,245, SJIF – 5,431
ILMIY METODIK JURNAL
Eshbo’riyev Sherzod Rustam o’g’li
AndDTI “TMJ” yo’nalish 4 – kurs
k-83-21 guruh talabasi
Jo’rayev Abdullajon Ibragimovich
AndDTI “TMJ” kafedrasi Assistenti
GIDRO SILNDR KORPUSINI PAYVANDLASH TEXNALOGIYASI
ТЕХНОЛОГИЯ СВАРКИ КОРПУСА ГИДРОЦИЛИНДРА
HYDRAULIC CYLINDER BODY WELDING TECHNOLOGY
Annotatsiya:
Ushbu maqolada gidrosilindr korpusini payvandlash texnologiyasi
yoritilgan.
Gidrosilindr – gidravlik tizimlarning muhim tarkibiy qismi bo‘lib, uning korpusi yuqori
mustahkamlik, zichlik va chidamlilik talablariga javob berishi lozim. Maqolada payvandlash
jarayoni, qo‘llaniladigan materiallar, usullar va sifat nazorati haqida batafsil ma’lumot berilgan.
Shuningdek, turli payvandlash texnologiyalarining afzalliklari va kamchiliklari tahlil qilinib,
optimal texnologik jarayon tanlash bo‘yicha tavsiyalar keltirilgan. Tadqiqot natijalari gidrosilindr
korpusining ishonchliligini oshirish va ishlab chiqarish samaradorligini yaxshilashga xizmat qiladi.
Аннотация:
В статье рассматривается технология сварки корпуса гидроцилиндра.
Гидроцилиндр является важным компонентом гидравлических систем, а его корпус должен
отвечать требованиям высокой прочности, плотности и долговечности. В статье
представлена подробная информация о процессе сварки, используемых материалах,
методах и контроле качества. Также проанализированы преимущества и недостатки
различных технологий сварки, даны рекомендации по выбору оптимального
технологического процесса. Результаты исследований будут способствовать повышению
надежности корпуса гидроцилиндра и повышению эффективности производства.
Abstract:
This article discusses the technology of welding a hydraulic cylinder div. A hydraulic
cylinder is an important component of hydraulic systems, and its div must meet the requirements
of high strength, density and durability. The article provides detailed information about the
welding process, materials used, methods and quality control. The advantages and disadvantages
of various welding technologies are also analyzed, and recommendations are given for choosing
the optimal technological process. The results of the research will help to increase the reliability of
the hydraulic cylinder div and improve production efficiency.
Kalit so’zlar:
Gidro slindr,gilza, shtok, palis uchun quloqchalar,porshin, yog’ chiquvchi va kiruvch
qisimlari.
Ключевые слова
: Гидроцилиндр, гильза, шток, втулки поршня, поршень, масловыпускная и
маслоподводящая части.
Keywords:
Hydraulic cylinder, sleeve, rod, bushings for the piston, piston, oil outlet and inlet parts.
JOURNAL OF IQRO – ЖУРНАЛ ИҚРО – IQRO JURNALI – volume 15, issue 02, 2025
ISSN: 2181-4341, IMPACT FACTOR ( RESEARCH BIB ) – 7,245, SJIF – 5,431
ILMIY METODIK JURNAL
Gidravlik silindr
yigʻish va payvandlashning texnologik jarayonini ishlab chiqish, standart asosiy
payvandlash va yordamchi uskunalarni tanlash va bir ta’sirli gidravlik silindrlarni yigʻish va
payvandlash uchun texnologik uskunalarni loyihalash amalga oshirildi, payvandlash uchun
materiallar tanlandi, gidravlik silindrli korpusni yigʻish va payvandlash texnologiyasi ishlab
chiqildi.
Gidro silindr vazifasi
(gidravlik silindr) – bu gidravlik tizimning asosiy ish organi bo‘lib, bosim
ostida suyuqlikni mexanik energiyaga aylantiradi va chiziqli harakatlarni amalga oshiradi.
Gidravlik silindrni yigʻish.
1.
Material tanlash va tayyorlash:
Gidrosilindr korpuslari odatda yuqori mustahkamlikka
ega po'lat quvurlardan tayyorlanadi. Payvandlashdan oldin, quvurlar kerakli uzunlikda kesiladi va
ularning uchlari tekislanadi. Yuzalar tozalanib, yog' va boshqa iflosliklardan xalos qilinadi.
2. Payvandlash usullari:
Gidrosilindr korpuslarini payvandlashda quyidagi usullar qo'llaniladi:
•
MIG (Metal Inert Gaz)
payvandlash: Bu usulda sim elektrod va inert qaz ishlatiladi. U yuqori
samaradorlik va tezlikni ta'minlaydi.
•
TIG (Tungsten Inert Gaz)
payvandlash: Bu usulda volfram elektrod va inert gaz qo'llaniladi. U
yuqori sifatli va aniq payvand choklarini hosil qiladi.
Friction payvandlash:
Bu usulda ishqalanish natijasida hosil bo'lgan issiqlik yordamida
metallarning birlashishi ta'minlanadi. U yuqori sifatli va mustahkam payvand choklarini yaratildi.
2.
Portlarni payvandlash:
Gidrosilindr korpusiga portlarni payvandlashda aniqlik va sifat
muhimdir. Portlar odatda korpusga TIG yoki MIG usullari yordamida payvandlanadi. Payvandlash
jarayonida issiqlik ta'siridan kelib chiqadigan deformatsiyalarni minimallashtirish uchun qisga
payvand choklari va pastroq issiqlik kiritish tavsiya etiladi.
3.
Portlarni payvandlash:
Gidrosilindr korpusiga portlarni payvandlashda aniqlik va sifat
muhimdir. Portlar odatda korpusga TIG yoki MIG usullari yordamida payvandlanadi. Payvandlash
jarayonida issiqlik ta'siridan kelib chiqadigan deformatsiyalarni minimallashtirish uchun qisga
payvand choklari va pastroq issiqlik kiritish tavsiya etiladi.
JOURNAL OF IQRO – ЖУРНАЛ ИҚРО – IQRO JURNALI – volume 15, issue 02, 2025
ISSN: 2181-4341, IMPACT FACTOR ( RESEARCH BIB ) – 7,245, SJIF – 5,431
ILMIY METODIK JURNAL
4.
Sifat nazorati:
Payvandlashdan so'ng, choklar vizual tekshiruv, ultratovush yoki
rentgenografiya kabi noinsoniy testlar yordamida tekshiriladi. Bu usullar payvand choklarining
ichki va tashqi nuqsonlarini aniqlashga yordam beradi.
5.
Mexanik ishlov berish va yig'ish:
Payvandlash jarayonidan keyin, korpus ichki yuzasi
kerakli silliqlikka erishish uchun honlanadi. So'ngra, boshqa komponentlar yig'iladi va
gidrosilindrning ishlashi sinovdan o'tkaziladi.
Gidrosilindr korpusini payvandlash jarayonida yuqori sifatli materiallar va to'g'ri texnologiyalarni
qo'llash, shuningdek, qat'iy sifat nazorati gidravlik tizimlarning uzoq muddatli va ishonchli
ishlashini ta'minlaydi.
Xulosa
Xulosa qilib shuni aytishim mumkunki gidro silindr korpusini himoya gazlarida yarim avtomatik
payvandlash texnologiyasini o‘rgandim va tahlil qildim. Ushbu usul zamonaviy sanoatda keng
qo‘llanilayotgan, yuqori sifatli va mustahkam payvand choklarini ta'minlaydigan ilg‘or texnologik
yechim hisoblanadi.
Gidro silindr korpusi yuqori bosim ostida ishlashi sababli, uning payvand choklari maksimal
darajada zich, nuqsonsiz va mexanik mustahkam bo‘lishi lozim. Shuning uchun yarim avtomatik
payvandlash usuli, metall aktiv gaz ostida payvandlash qo‘llanildi. Bu usulda ishlatiladigan
himoya gazi asosan CO₂ yoki Ar + CO₂ aralashmasi payvandlash zonasini atmosferadagi zararli
ta’sirlardan himoya qiladi va sifatli metallurgik birikma hosil bo‘lishini ta’minlaydi.
Himoya gazlarida yarim avtomatik usulda payvandlash texnologiyasi gidrosilindr korpusi uchun
eng samarali, tejamkor va yuqori sifatli usul hisoblanadi. Ushbu usul orqali, yuqori zichlikka ega,
mukammal mustahkamlikdagi choklar olinadi, ishlab chiqarish unumdorligi sezilarli darajada
oshadi, Inson omiliga bog‘liq xatoliklar kamayadi, Texnologik jarayonni avtomatlashtirish va
standartlashtirish mumkin bo‘ladi. To‘g‘ri tanlangan materiallar, optimal payvandlash rejimlari va
qat’iy sifat nazorati orqali ishlab chiqarilayotgan gidrosilindrlar uzoq xizmat qilishiga, samarali
ishlashiga va ekspluatatsion ishonchlilikka kafolat beradi.
Gidrosilindr korpusini yarim avtomatik usulda, himoya gazlari ostida payvandlash texnologiyasi
zamonaviy ishlab chiqarishning muhim yo‘nalishlaridan biri bo‘lib, uning asosiy ustunliklari
yuqori chok sifati, ishlab chiqarish tezligi va texnologik ishonchliligidadir. To‘g‘ri tanlangan
material, optimal payvandlash rejimlari, zamonaviy uskunalar va qat’iy sifat nazorati orqali yuqori
ekspluatatsion xossalarga ega bo‘lgan gidrosilindrlar ishlab chiqarish mumkin.
Ushbu texnologiyani yanada takomillashtirish orqali mahalliy ishlab chiqarishni kengaytirish,
tannarxni kamaytirish va sifatni xalqaro darajaga olib chiqish mumkin.
Asosiya dabiyotlar
1. Edward R. Bohard. Welding: Principles and Practces - American Welding Society - Connect
Learn Success, 2015 – 1147 rr.
2. Ermatov Z.D. Eritib payvandlash texnologik mashinalari va jihozlari. O’quv qo`llanma – T.:
Fan va texnologiyalar, 2018 – 456 b.
3. Абралов М.А., Дуняшин Н.С., Эрматов З.Д., Абралов М.М. Технология и оборудование
сварки плавлением. Учебник – Т.: Комронпресс, 2014 – 460 c.
Qo‘shimcha adabiyotlar
JOURNAL OF IQRO – ЖУРНАЛ ИҚРО – IQRO JURNALI – volume 15, issue 02, 2025
ISSN: 2181-4341, IMPACT FACTOR ( RESEARCH BIB ) – 7,245, SJIF – 5,431
ILMIY METODIK JURNAL
1. Мирзиёев Ш.М. Танқидий таҳлил, қатъий тартиб-интизом ва шахсий жавобгарлик – ҳар
бир раҳбар фаолиятининг кундалик қоидаси бўлиши керак. Ўзбекистон Республикаси
Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил якунлари ва 2017 йил истиқболларига бағишланган
мажлисидаги Ўзбекистон Республикаси Президентининг нутқи. // “Халқ сўзи” газетаси. 2017
й., 16 январь, №11.
2. Ўзбекистон Республикаси Конституцияси.- Т.: Ўзбекистон, 2017. - 46 б.
3. Dunyashin N.S., Ermatov Z.D. Suyuqlantirib payvandlash technologiyasi va jihozlari.
Ma’ruzalar matni. 1-qism - Т.:ТDTU, 2013 – 136 с.
4. Dunyashin N.S., Ermatov Z.D. Suyuqlantirib payvandlash texnologiyasi va jihozlari. Ma’ruzalar
matni. 2-qism - Т.:ТDTU, 2013 – 106 с.
5. Абралов М.А., Эрматов З.Д., Дуняшин Н.С. Конспект лекций по дисциплине «Технология
и оборудование сварки плавлением» для подготовки бакалавров. Часть 1. - Ташкент:
ТашГТУ, 2008 –112 с.
6. Абралов М.А., Эрматов З.Д., Дуняшин Н.С. Конспект лекций по дисциплине «Технология
и оборудование сварки плавлением» для подготовки бакалавров. Часть 2. - Ташкент:
ТашГТУ, 2008 –100 с.
