MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT
Выпуск журнала №-23
Часть–2_ Март –2025
61
O’QUVCHILARNI DARSGA QIZIQTIRISH USULLARI
Buxoro viloyat Vobkent tumani
9-umumiy o’rta ta’lim maktabi psixologi
Gulnora Vohidova Inoyatovna
Annotatsiya : Barchamizga ma’lumki raqamli texnologiya asri bo’lgan bu
davrda o’quvchilarni darsga qiziqishi kamayib bormoqda . Har bir darsni samarali
va sifatli o’tkazish usullarini tavsiya etamiz.
Kalit so’z : tadqiqot,interfaol, visual , texnologiya
Tadqiqot va amaliy yondashuvlar
Dars jarayonida o'quvchini faollashtirish, uning o'quv materialiga qiziqishini
oshirish va o'qish faoliyatini samarali tashkil etish – har bir pedagogning asosiy
maqsadlaridan biridir. O'quvchini darsga qiziqtirish faqatgina uning bilimi oshishiga
yordam bermaydi, balki uning shaxsiy rivojlanishiga ham ijobiy ta'sir ko'rsatadi.
Ushbu maqolada, o'quvchini darsga qiziqtirishning samarali usullari va metodlari
haqida so'z yuritamiz.
Darsning rejalashtirilishi
O'quvchini darsga qiziqtirishning birinchi bosqichi – darsning to'g'ri
rejalashtirilishidir. Darsda har bir mavzu qiziqarli, aqlni ishga soladigan va
o'quvchilarni muammolarni hal qilishga undaydigan tarzda tashkil etilishi lozim.
Darsning boshlanishida o'quvchilarga mavzuning hayotdagi ahamiyatini ko'rsatish,
ular uchun qiziqarli bo'lishi mumkin bo'lgan misollarni keltirish, mavzuga kirishishni
osonlashtiradi.
Faol va interfaol metodlarni qo'llash
O'quvchini qiziqtirishning eng samarali usullaridan biri – faol va interfaol
metodlarni qo'llashdir. Bu metodlar o'quvchilarni faqat tinglovchi emas, balki faol
ishtirokchilar sifatida jalb qilish imkonini beradi. Masalan:
MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT
Выпуск журнала №-23
Часть–2_ Март –2025
62
Boshqariladigan muhokama
: O'quvchilarni bir-birlari bilan fikr
almashishga, mavzuni o'zlaricha tushunishga undash.
Gruplar bilan ishlash
: O'quvchilarni kichik guruhlarga bo'lib, har bir
guruhga o'ziga xos vazifa berish. Bu ular o'zaro hamkorlikda ishlashni o'rganishlariga
yordam beradi.
Tajriba va laboratoriya ishlar
: Mavzuga oid tajribalar va amaliy ishlar
o'quvchilarda ilmiy dunyoqarashni rivojlantiradi.
Vizual materiallardan foydalanish
Darsda vizual materiallardan foydalanish o'quvchilarni qiziqtirishning
samarali usulidir. Grafika, diagrammalar, videolar, infografikalar va illyustratsiyalar
darsni yanada tushunarli va esda qolarli qiladi. Masalan, tarix darsida tarixiy
hodisalarni ko'rsatuvchi videolar, tabiiy fanlar darsida esa ilmiy tajribalar
natijalarining rasmlari yoki videolarini namoyish qilish o'quvchilarni yanada faol
ishtirok etishga undaydi.
Mavzuni o'quvchilarning qiziqishlariga moslashtirish
Har bir o'quvchining o'ziga xos qiziqishlari va ehtiyojlari bor. Darsni
o'quvchilarni qiziqtiradigan mavzular asosida tashkil etish, ularning o'quv jarayoniga
qiziqishini oshiradi. Mavzuni real hayotga bog'lash, masalan, matematikadan
kundalik hayotdagi masalalarni misol keltirish, adabiyot darsida o'quvchilarga yaqin
bo'lgan asarlarni tahlil qilish – bularning barchasi o'quvchini darsga jalb etadi
O'quvchini darsga qiziqtirishning yana bir muhim jihati – ularning mustahkam
mavqega ega bo'lishidir. O'quvchilar o'z fikrlarini bildirishda erkin bo'lishi,
o'zlarining fikr va mulohazalarini ochiq ifodalashga imkon berishlari kerak.
Shuningdek, o'qituvchi har bir o'quvchining yutuqlarini qadrlashi va ijobiy baholashi
ularning o'qishga bo'lgan qiziqishini oshiradi.
Darsda texnologiyalardan foydalanish
Hozirgi kunda zamonaviy texnologiyalar dars jarayonini interfaol va qiziqarli
qilishda muhim rol o'ynaydi. Elektron o'quv resurslari, onlayn platformalar, interaktiv
doskalar va mobil ilovalar o'quvchilarga darsni yanada qiziqarli va samarali o'tkazish
MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT
Выпуск журнала №-23
Часть–2_ Март –2025
63
imkonini beradi. Masalan, o'quvchilarga onlayn testlar yoki o'yinlar tashkil etish,
ularning faol ishtirokini ta'minlaydi.
Darsning xavfsiz va qulay muhitida o'tkazilishi
O'quvchi o'zini darsda qulay va xavfsiz his qilishi kerak. Darsda ochiq fikr
almashish, xatolik qilishdan qo'rqmaslik va shaxsiy rivojlanish imkoniyatlari mavjud
bo'lishi zarur. Agar o'quvchi dars jarayonida noxushlikni sezsa, uning qiziqishi
kamayadi. Shuning uchun o'qituvchining darsda do'stona, hurmatli va qo'llab-
quvvatlovchi muhitni yaratishi juda muhimdir.
Xulosa
O'quvchini darsga qiziqtirish – bu nafaqat o'quv jarayonini yanada
samarali qilish, balki o'quvchining umuminsoniy sifatlarini rivojlantirish hamda ilm-
fan va ta'limga bo'lgan qiziqishini oshirishdir. Darsni qiziqarli, faol, interfaol va
o'quvchilarning qiziqishlariga moslashtirish orqali, biz nafaqat bilim, balki
o'quvchilarni ijtimoiy va shaxsiy jihatdan rivojlantiramiz. Har bir o'qituvchi
o'quvchini faollashtirish va uning qiziqishini oshirish uchun zamonaviy pedagogik
texnikalarni qo'llab-quvvatlashi zarur.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1.Umumiy psixologiya “ – Haydarov F.I ,N,I Xalilova _Toshkent ,,etodist
nashriyoti’2023
2. ,,Maxsus psixologiya “Sh ,M Amursaidova _ Toshkent _2023
