MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
133
ART PEDAGOGIKASI VOSITASIDA BOSHLANG‘ICH SINF
O‘QUVCHILARINING IJODKORLIK QOBILIYATINI RIVOJLANTIRISH
IMKONIYATLARI
Hasanova Shalola Farxodovna
Buxoro davlat universiteti talabasi
https://doi.org/10.5281/zenodo.13853929
Annotatsiya.
Mazkur maqolada art texnologiyasi, ya'ni artpedagogika
vositasida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ijodkorlik qobiliyatini rivojlantirish
imkoniyatlari tahlil qilinadi. ART pedagogika – bu pedagogika va san'atning
birlashuviga asoslangan metod bo‘lib, o‘quvchilarning estetik va intellektual
rivojlanishiga yordam beradi. Maqolada san'atning tasviriy san'at, musiqiy
mashg‘ulotlar, drama va raqamli texnologiyalar orqali bolalar ijodiy
qobiliyatlarini rivojlantirishda qanday imkoniyatlar yaratishi o‘rganiladi.
Shuningdek, art texnologiyalarining bolalarning emotsional va psixologik
rivojlanishiga, jamoaviy ijodkorlik ko‘nikmalarini shakllantirishga qanday ta'sir
qilishi ham ko‘rib chiqilgan. Artpedagogika vositasida o‘quvchilarni badiiy
madaniyat asoslari bilan tanishtirish va turli san'at turlarida amaliy
ko‘nikmalarni oshirish muhim ekani qayd etiladi.
Kalit so‘zlar:
Artpedagogika, ART texnologiyasi, boshlang‘ich ta'lim,
ijodkorlik qobiliyati, estetik tarbiya, ijodiy rivojlanish, tasviriy san'at, musiqiy
tarbiya, drama.
Аннотация
. В данной статье анализируются возможности развития
творческих способностей младших школьников средствами АРТ-
Технологии, то есть артпедагогики. Художественная педагогика-метод,
основанный на сочетании педагогики и искусства, способствующий
эстетическому и интеллектуальному развитию учащихся. В статье
исследуется, как искусство создает возможности для развития творческих
способностей детей с помощью изобразительного искусства, музыкальных
занятий, драмы и цифровых технологий. Также рассматривается влияние
арт - технологий на эмоционально-психологическое развитие детей,
формирование навыков коллективного творчества. Отмечается, что
средствами артпедагогики важно приобщать учащихся к основам
художественной культуры и оттачивать практические навыки в
различных видах искусства.
Ключевые слова:
Артпедагогика, АРТ-технология, начальное
образование,
творческие
способности,
эстетическое
воспитание,
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
134
творческое
развитие,
изобразительное
искусство,
Музыкальное
воспитание, драматургия.
Annotation.
this article analyzes the possibilities of developing the
creativity of Primary School students through art technology, that is,
artpedagogy. ART pedagogy is a method based on the Union of pedagogy and art,
which promotes the aesthetic and intellectual development of students. The
article explores what opportunities art provides for the development of
children's creative abilities through fine arts, musical training, drama, and digital
technology. It was also considered how art technologies affect the emotional and
psychological development of children, the formation of skills of collective
creativity. Through artpedagogy, it is noted that it is important to introduce
students to the basics of artistic culture and to improve practical skills in
different types of art.
Keywords
: Artpedagogics, ART technology, primary education, creativity,
aesthetic education, creative development, fine arts, musical education, drama.
Bugungi tez rivojlanayotgan jamiyatda o‘quvchilarning ijodiy fikrlashi va
intellektual qobiliyatlarini rivojlantirish zaruriyati tobora ortib bormoqda. Shu
jihatdan san'at va pedagogikaning birlashmasidan hosil bo‘lgan ART pedagogika
boshqacha yondashuvni talab qilmoqda. ART pedagogika, ya'ni san'at orqali
o‘qitish va tarbiya jarayoni o‘quvchilarning ijodkorlik qobiliyatlarini
rivojlantirishda juda samarali usul hisoblanadi.
Ijodkorlik qobiliyati
- bu yangi, o‘ziga xos va foydali g‘oyalar, yechimlar
yoki asarlarni yaratish qobiliyatidir. U faqat san’at va madaniyat sohalarida
emas, balki hayotning barcha sohalarida, xususan, ta’lim, ijtimoiy sohalar, va
kundalik turmush jarayonida insonning muvaffaqiyatlarga erishishi uchun juda
muhim bo‘lib, samarali
faoliyati
davomida
sayqallanib
rivojlanib
boradi.Shaxsning ijodkorlik qobiliyatini quyidagi xususiyatlar belgilaydi (1
rasmga qarang).
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
135
1-rasm. Shaxs ijodkorlik qobiliyatini belgilovchi xususiyatlar
Ma’lumki, ijodkorlik yangi g‘oyalar va yechimlarni yaratish bilan bog‘liq
bo‘lib, uning natijasida paydo bo‘lgan g‘oyalar yoki asarlar o‘ziga xos va
boshqalardan farq qilishi kerak bo‘ladi. Ijodkorlik natijasida yaratilgan g‘oyalar
yoki asarlar amaliy qiymatga ega bo‘lishi kerak. Masalan, yangi texnologiyani
ishlab chiqish, muammoni hal qilish uchun yechim topish va shunga o‘xshash
ma’lum bir soha rivojiga xizmat qilishga yo‘naltirilgan bo‘lishi shart.
Bilamizki, ijodiy jarayonda faqatgina natija emas, balki g‘oyalarni ishlab
chiqish, ularni tahlil qilish, sinflash va amalga oshirishni o‘z ichiga oladi.
Ijodkorlik bilim va tajribaga asoslangan bo‘lishi kerak. Yangi g‘oyalar mavjud
bilimlar va tajribalar asosida rivojlanadi. Shu bilan birga shaxsning ijodkorligi bu
tavakkalchilik va xato qilishdan qo‘rqmaslikni talab qiladi. Yangi g‘oyalarni
sinflash va amalga oshirish har doim xatarlar bilan bog‘liqdir. Motivatsion
jarayon, ya’ni o‘z faoliyatidan ilhomlanish ijodkorlik jarayonining muhim qismi
hisoblanadi. Chunki aynan mana shu jarayonda ilhom yangi g‘oya va yechimlarni
yaratishga turtki beradi.
Kichik yoshdan boshlab o‘quvchilarning dars jarayonida ijodkorlik
qobiliyatlarini rivojlantirishda:
Bilim va tajribani kengaytirish: ko‘proq o‘qish, yangi ma’lumotlar olish va
turli sohalarda tajriba orqali o‘rganish;
Ijodiy materiallar bilan ishlash: rasm chizish, musiqa chalish, yozish va
boshqa ijodiy faoliyat turi bilan shug‘ullanish;
Muammolarni hal qilish: turli muammolarni hal qilishga harakat qilish;
Shaxs
ijodkorlik
qobiliyatini
xususiyatla
ri
Yangilik
O`ziga
xoslik
Foydalilik
Ijodiy
jarayon,
sog'lom
muhit
Bilim,
ko`nikma,
va tajriba
Tavakkalchi
lik
Ilhomlanish,
motivatsiya
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
136
Ilhom manbalarini topish: ilhom manbalari sifatida san’at, musiqa, tabiat va
boshqa narsalardan foydalanish;
Tavakkalchilik: yangi g‘oyalarni sinflash va amalga oshirishdan qo‘rqmaslik;
Ijodiy jamoa: ijodiy jamoa a’zosi bo‘lish, bir-biridan ilhom olish kabilar
yordam beradi.
Ijodkorlik - bu har bir shaxsning ichki qobiliyatidir. Uni rivojlantirish orqali
biz o‘z hayotimizni yaxshiroq qilishimizga erishamiz. Ayniqsa boshlang‘ich sinf
o‘quvchilarida san’atning musavvirlik, haykaltaroshlik, musiqiy va drama
turlariga oid faoliyatlarini amalga oshirish orqali (2 rasmga qarang) ularda
ijodkorlik qobiliyatlarini rivojlantirish imkoniyatlari keng.
2-rasm. ART pedagogikasi sohalari va uni rivojlantirish yo`nalishlari.
Ushbu maqolada boshlang‘ich sinfda o‘quvchilarda hayotiy ko‘nikmalarni
tarkib toptirishga yo‘naltirilgan ART metodlaridan foydalanib o‘tkazilgan
tadqiqotimiz asosida ilmiy izlanishlar olib borib, ART pedagogikasi vositasida
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ijodkorlik qobiliyatini rivojlantirish
imkoniyatlari tahlil qilar ekanmiz, bunda ART pedagogikaning ta’lim - tarbiya
jarayoni samaradorligini oshirishdagi ahamiyati, o‘quvchilarda shaxsiy sifatlar,
psixologik va intellektual rivojlanishi haqida fikr mulohazalarimizni yuritishni
lozim topdik.
Artpedagogika va uning asoslari.
Artpedagogika – bu pedagogika va
san’atning birlashuviga asoslangan yondashuv bo‘lib, uning maqsadi insonning
estetik rivojlanishini ta'minlash, shaxsiy madaniyatni shakllantirish, san’at
orqali insonning ma’naviy olamini kengaytirishdir. Ushbu yondashuv nafaqat
nazariy, balki amaliy jihatdan ham o‘quvchilarning rivojlanishiga yordam beradi.
Artpedagogika shaxsni san'at orqali tarbiyalash va unda ijodiy madaniyatni
shakllantirishga asoslanadi. Artpedagogikaning mohiyati o‘quvchilarga nafaqat
bilim berish, balki ularning ijodiy qobiliyatlarini ochish va rivojlantirishga
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
137
yo‘naltirilgan. Bunda san'at vositalari o‘quvchilarning fikrlash doirasini
kengaytiradi, tasavvur va fantaziyalarini kuchaytiradi, shuningdek, ularning o‘z-
o‘ziga ishonchini oshirishga xizmat qiladi. Shu bilan birga, artpedagogika
bolalarning ma'naviy va intellektual rivojlanishida muhim ahamiyat kasb etadi.
Boshlang‘ich sinf o‘quvchilari va ijodiy rivojlanish.
Boshlang‘ich sinf
o‘quvchilari o‘zlarining qobiliyatlarini shakllantirish va rivojlantirish jarayonida
san'atdan foydalanish imkoniyatiga ega bo‘lsalar, ularning ijodiy fikrlashlari va
ijodkorlik qobiliyatlari tezroq rivojlanadi. San'at texnologiyalari orqali bolalar
nafaqat badiiy qobiliyatlarni o‘zlashtirishadi, balki ularda o‘ziga xos ko‘nikmalar,
estetik zavq, tashqi muhitga bo‘lgan qiziqish ham ortadi. Ijodkorlik
o‘quvchilarning muammolarni hal qilish qobiliyatlarini oshirishda ham katta
ahamiyatga ega. Masalan, bolalar tasviriy san’at darslarida surat chizish orqali
nafaqat chizishni o‘rganadilar, balki ranglar va shakllar orqali fikrlashni ham
o‘rganadilar. Bu ularning ko‘z oldida paydo bo‘lgan muammolarni ijodiy tarzda
hal qilish ko‘nikmalarini rivojlantiradi.
ART texnologiyasining afzalliklari.
Art texnologiyasi o‘qituvchilarga keng
ko‘lamli didaktik imkoniyatlar beradi. Bu texnologiya orqali o‘quvchilarning
shaxsiy qiziqishlari, ehtiyojlari va individual qobiliyatlari e'tiborga olinadi.
San'at texnologiyalari yordamida o‘quvchilarning fikrlash jarayonlari,
hissiyotlari va xotiralariga kuchli ta’sir ko‘rsatish mumkin. Bunday ta’sir
natijasida o‘quvchilarni o‘zining imkoniyatlarini bilishga, o‘z ichki dunyosini
o‘rganishga va ularni ijodiy faoliyatda aks ettirishga o‘rgatish mumkin. Masalan,
musiqiy mashg‘ulotlar orqali o‘quvchilarda ritm, intonatsiya va melodiya
tushunchalari rivojlantiriladi. Bu esa ularning musiqiy qobiliyatlarini ochish
bilan bir qatorda, matematik fikrlashlarini ham mustahkamlaydi, chunki
musiqada ritm va takrorlanish matematik qonuniyatlarga asoslanadi. San'atning
turli turlaridan foydalanish orqali o‘quvchilarning shaxsiy qobiliyatlarini
rivojlantirish va ularni turli xil ijodiy faoliyatlarga jalb qilish mumkin. Masalan,
drama yoki sahna asarlari orqali o‘quvchilarning o‘zini ifoda etish qobiliyatlari
rivojlanadi. Bu ularning jamoaviy ishlash, muloqot qilish va fikrlarini aniq ifoda
etish ko‘nikmalarini oshiradi.
Boshlang‘ich ta'limda ART texnologiyasini qo‘llash.
Boshlang‘ich
ta'limda ART texnologiyalarini qo‘llash o‘quvchilarning umumiy rivojlanishiga
katta ta'sir ko‘rsatadi. Ushbu texnologiyalar orqali o‘qituvchi o‘quvchilarning
qobiliyatlarini ochish, ularni ijodkorlikka undash va o‘zlarining ichki dunyosini
aniqlashlariga yordam beradi. San’at texnologiyalarini dars jarayonida qo‘llash
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
138
o‘quvchilarning fikrlash jarayonini kuchaytiradi, ularning ko‘rish, eshitish va
hissiy sezgilarini rivojlantiradi.
Misol uchun, tasviriy san’at darslarida o‘quvchilarga berilgan ijodiy
vazifalar ularda mavhum fikrlash va tasavvurni rivojlantiradi. Bunday
mashg‘ulotlar nafaqat bolalarning ijodiy qobiliyatlarini ochadi, balki ularda
mustaqil fikrlash ko‘nikmalarini ham shakllantiradi. San’at texnologiyalari orqali
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ma'naviy olami kengayadi, ularning o‘z-o‘ziga
ishonchi ortadi. Bu texnologiyalar ularning o‘zini va atrofdagilarni tushunish
qobiliyatini rivojlantirishda ham muhim ahamiyatga ega. O‘quvchilar ijodiy
jarayonlarda faol ishtirok etib, o‘zlarini mustaqil shaxs sifatida his qilishadi va
o‘zlarining individual qobiliyatlarini yanada rivojlantirishga intilishadi.
Boshlang‘ich sinf o‘quvchilari yoshligidan o‘zining emotsional dunyosini
tushunish va boshqarishni o‘rganishi lozim. San’at texnologiyalari o‘quvchilarni
ichki hissiyotlarini ifoda etishga yordam beradi, bu esa ularning hissiy
rivojlanishiga ijobiy ta’sir ko‘rsatadi.
ART pedagogikaning bir bo‘limi bo‘lgan
ART-terapiya
orqali o‘quvchilar
o‘zlarini vizual yoki musiqiy san’at orqali ifoda etadilar. Bu usul ayniqsa
emotsional stressni kamaytirishga yordam beradi va bolalarga ruhiy tinchlik
topish imkoniyatini beradi. Bolalar o‘z ijodiy ishlarida tasvirlar, ranglar va
shakllar orqali o‘zlarining hissiyotlarini ifoda etib, ichki dunyolarini o‘rganadilar.
Masalan, musavvirlik darslarida bolalar o‘z tasavvurlarini kengroq ifodalashadi
va bu orqali hissiyotlarini boshqara olish ko‘nikmalarini rivojlantiradilar. Bu
nafaqat ijodiy jarayonning bir qismi, balki psixologik o‘sish va rivojlanishning
ham muhim tarkibiy qismi hisoblanadi. Zamonaviy texnologiyalar va san'atning
kombinatsiyasi ham bolalar ijodiy qobiliyatlarini yanada rivojlantirishga yordam
beradi.
Raqamli san'at
- kompyuter grafikasi va animatsiyalar, raqamli
texnologiyalar yordamida yaratilgan san'at asarlari yig‘indisi bo‘lib, an'anaviy
san'at turlaridan farq qiladi. Bu jarayon raqamli vositalarni qo'llash va raqamli
formatda mavjud bo'ladi. Raqamli texnologiyalar bolalar uchun o‘quv
jarayonidagi maqsad va vazifalarni amalga oshirish, bilimlarni puxta
o‘zlashtirishlarida yangi ijodiy imkoniyatlarni ochadi. Ushbu texnologiyalar
bolalarga nafaqat an’anaviy san'at shakllarida, balki zamonaviy digital
formatlarda ham o‘z ijodini namoyon qilish imkonini beradi. Bu esa,
o‘quvchilarni XXI asr ko‘nikmalari bilan tanishtirish va ularning texnologik
savodxonligini oshirishda katta yordam beradi. Raqamli san'atning:
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
139
raqamli rasmlar
: kompyuter yordamida yaratilgan rasmlar (photoshop,
illustrator);
raqamli haykaltaroshlik
: 3D modellashtirish dasturlari yordamida
yaratilgan haykallar;
raqamli video va animatsiya
: kompyuter yordamida yaratilgan video va
animatsion asarlar;
interaktiv san'at
: foydalanuvchi bilan o'zaro ta'sir qiluvchi san'at asarlari;
raqamli musiqa:
kompyuter yordamida yaratilgan musiqa;
raqamli o‘yinlar
: kompyuter yordamida yaratilgan o‘yinlar;
virtual reallik san'ati
: VR texnologiyalari yordamida yaratilgan san'at
asarlari.
kengaytirilgan reallik san'ati
:AR texnologiyalari yordamida yaratilgan
san'at asarlari kabilar.
Raqamli san'at an'anaviy san'at turlaridan farq qilib, kichik yoshda boshlab
o‘quvchilarning ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirishda quyidagi qo‘shimcha
imkoniyatlarni yaratadi. YA’ni barcha sohalarda an'anaviy usullarda erishish
qiyin bo‘lgan yangi quyidagi imkoniyatlarni taqdim etadi:
ijodiy erkinlik:
raqamli san'atkorlar o'z ijodiy g'oyalari va tajribalari uchun
keng maydonlarga ega bo‘lishadi.
osonlik:
ba'zi hollarda, raqamli san'atni yaratish an'anaviy san'atga
qaraganda o'ziga xos o‘zgarishlarni ko'proq imkon berib, ushbu yo‘nalish
o'zining yangi imkoniyatlari va rivojlanishi bilan zamonaviy san'at sohasida
muhim rol o‘ynaydi. Raqamli texnologiyalar orqali o‘quvchilar nafaqat
chizishni, balki dizayn, animatsiya va multimedia ishlab chiqishni o‘rganishadi.
Bunday mashg‘ulotlar ularda nafaqat badiiy ijodkorlikni, balki mantiqiy
fikrlashni, muammolarni hal qilish ko‘nikmalarini ham rivojlantiradi. Buning
ustiga, raqamli texnologiyalar orqali bolalar o‘zlarining ishlarini keng auditoriya
bilan ulashish imkoniga ega bo‘lishadi, bu esa ularni rag‘batlantiradi va o‘zlarini
professional san'atkorlar sifatida his qilishlariga yordam beradi.
Boshlang‘ich sinflardan boshlab dars jarayonlarida ART pedagogikasi
vositasidan foydalanish o‘quvchilarda bir qator shaxsiy sifatlar va fanga oid
o‘ziga xos kompetensiyalarni rivojlantirishga xizmat qiladi (1-jadvalga qarang).
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
140
1 -jadval.
Boshlang‘ich sinf darslarida ART pedagogikasidan foydalanish natijasida
o‘quvchilarda rivojlanadigan shaxsiy sifatlar:
№ Shaxsiy sifatlar ART pedagogikasini qo‘llash natijasida
1
Ijodiylik
ART faoliyat orqali bolalarning tasavvur qilish,
yangi g‘oyalarni ishlab chiqarish, mustaqil
fikrlash va qaror qabul qilish qobiliyati
rivojlanadi
2
Mustaqillik
ART faoliyat bolalarni mustaqil ravishda ishlashga,
o‘z g‘oyalarini ifodalashga va qarorlar qabul qilishga
o‘rgatadi
3
His-tuyg‘ularni
ifodalash
Rasm chizish, haykaltaroshlik, musiqa va teatr
orqali
bolalar
o‘z
hissiyotlarini
ifodalash
imkoniyatiga ega bo‘ladilar
4
Tolerantlik
ART faoliyat turli madaniyatlar, fikrlar va qarashlar
bilan tanishtirish orqali bolalarda tolerantlik va
bag‘rikenglik rivojlanadi
5
Jamoada ishlash ART faoliyat bolalarni bir-biri bilan hamkorlikda
ishlashga o‘rgatadi, jamoa ruhini rivojlantiradi
6
Muloqot
qilish
Teatrlash, musiqa va boshqa ijodiy faoliyat turi
orqali
bolalar
rus
tilida
muloqot
qilish
ko‘nikmalarini rivojlantiradi
1-jadvalda keltirilgan boshlang‘ich sinflarda dars va darsdan tashqari
amaliy faoliyatlarda ART pedagogikasidan foydalanib o‘quvchilarda
rivojlantiriladigan shaxsiy sifatlar hamda fanga oid zaruriy kompetensiyalarni
shakllantirish jarayoni bosqichma - bosqich amalga oshirilishi e’tiborga olinishi
muhim hisoblanadi.
Ona tili va o‘qish darslarida
ART pedagogikasi vositasida kommunikativlik,
muloqotchanlik, dialogga kirishish, og‘zaki va yozma nutq ko‘nikmalarini hosil
qilish, mavzuni o‘rganish qiziqarli va samarali qilish, bolalarning so‘z boyligini
kengaytirish, grammatik qoidalarni o‘zlashtirib, o‘z ona tilisi va boshqa tilda
muloqot qilish ko‘nikmalarini rivojlantirish;
Matematikadan
turli geometrik shakllarni chizish, haykaltaroshlik, ijodiy
didaktik o‘yinlarni o‘ynash orqali matematik tushunchalarni oson o‘zlashtirish;
Tabiiy fanlardan
o‘simlik va hayvonlar, atrof olam, tabiat hodisalarini
chizish, ular haqida hikoya tuzish orqali tabiat haqida bilish;
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
141
Ijtimoiy fanlardan
tarix, madaniyat va ijtimoiy hayotga oid ma’lumotlarni
immersiv texnologiyalar vositasida ko‘rish orqali chizish, teatrlash va musiqa
orqali o‘zlashtirish kabi ko‘nikmalarni egallaydilar.
ART pedagogikasining asosiy afzalliklari:
bolalarning ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirishga yordam beradi.
ta’lim jarayonini qiziqarli va ta’sirchan qiladi.
o‘quvchilarning mustaqil fikrlashini va muammolarni hal qilish
ko‘nikmalarini rivojlantiradi. Yuqori sinflarda o‘tiladigan yangi fanlarga oson
kirib kelish jarayonini ta’minlaydi, turli fanlar bilan tanishtirishga yordam
beradi.
ART pedagogikasi boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida ijodiylik, mustaqillik,
muloqotchanlik, erkin fikrlash, tasavvur va tafakkur darajasining kengligi,
tolerantlik, insoniylik, mehr, e’tibor, nafosat va boshqa muhim shaxsiy sifatlarni
rivojlantirishga yordam beradi. Shuningdek, ularda fanlar bilan o‘zaro integrativ
jarayonda bog‘liq ko‘nikmalarni shakllantirishga ham hissa qo‘shadi. ART
pedagogikasi orqali ta’lim jarayoni qiziqarliroq va samaraliroq bo‘lishi
kafolotlanadi.
Xulosa.
ART pedagogikasi boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ijodiy
qobiliyatlarini rivojlantirishda keng imkoniyatlarga ega. San’at vositalaridan
foydalanish
orqali
o‘quvchilar
o‘zlarining
ijodkorlik
salohiyatlarini
rivojlantirishadi, estetik zavq oladilar va o‘z qobiliyatlarini namoyon qilishga
imkon topadilar. Bu esa, ularning nafaqat badiiy qobiliyatlarini, balki umumiy
fikrlash, muammolarni hal qilish va jamoaviy ishlash ko‘nikmalarini ham
rivojlantiradi.
ART
pedagogikaning
ta'lim
jarayonida
qo‘llanilishi
o‘quvchilarning ma'naviy va intellektual rivojlanishiga katta hissa qo‘shadi. Shu
boisdan, boshlang‘ich ta'limda ART texnologiyalarini keng joriy qilish
o‘quvchilarning ijodiy fikrlashlari, shaxsiy qobiliyatlari va mustaqil fikrlash
ko‘nikmalarini shakllantirishda muhim ahamiyatga ega bo‘lib, ularning
kelajakdagi muvaffaqiyatli rivojlanishiga zamin yaratadi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Mamurov, B. (2020). Umumiy pedagogika. Barcha ta’lim yo‘nalishi
talabalari uchun darslik. –Toshkent, 118.
2.
Kamoljonovna, E. U. (2023). Boshlang‘ich sinf o ‘quvchilarini intellektual
va kreativ rivojlantirish. PEDAGOG, 6(1), 713-716.
3.
Ruziyeva, D. (2023). Boshlang’ich sinf o’quvchilarida hunarmandchilikka
oid tayanch kompetensiyalarini rivojlantirish texnologiyasI. Евразийский
журнал академических исследований, 3(4), 123-126.
MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
142
4.
Javliyevna, X. Z., & Parpiyev, O. (2023). Boshlang‘ich sinflarda nutqiy
savodxonlikni rivojlantirish. QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI, 645-650.
5.
Dilova N.G. Boshlang‘ich ta’lim jarayonida o‘zaro hamkorlik muhitini
shakllantirish mexanizmlarini takomillashtirish. 13.00.01 – Pedagogika
nazariyasi. Pedagogik ta’limotlar tarixi. Ped.fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD)
diss. avtoref. - Nukus – 2018. – 52 b.
