ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1804
TARIX FANINI INFORMATIKADAGI TADBIQI HAQIDA
Ne’matjonova Mohinabonu Xurshidbek qizi
Namanagan Viloyat Namangan tumani 2 - son Politexnikumi o’qituvchisi
Valiyeva Gulchehra Boqidjanovna
Namanagan Viloyat Namangan tumani 2 - son Politexnikumi o’qituvchisi.
https://doi.org/10.5281/zenodo.15574796
Annotatsiya. Ushbu maqolada tarix fanining zamonaviy axborot-kommunikatsiya
texnologiyalari sohasidagi tadbiqi ko‘rib chiqiladi. Tarixiy ma’lumotlarni raqamlashtirish,
elektron arxivlar, virtual muzeylar va sun’iy intellekt asosidagi dasturlarning tarixshunoslikdagi
roli va ahamiyati tahlil qilinadi. Maqola informatika vositalari yordamida tarixiy tadqiqotlar
sifatining oshishi va ma’lumotlarni yanada interaktiv va oson tushunarli qilish imkoniyatlarini
yoritadi. Shuningdek, texnologiyalardan foydalanishda yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan xavflar
va ularni bartaraf etish yo‘llari ham ko‘rsatib o‘tilgan. Ushbu ish tarixshunoslik va axborot
texnologiyalari sohalarining uyg‘unlashuvi kelajakda ilm-fan rivojida yangi istiqbollar ochishini
ta’kidlaydi.
Kailt so‘zlar: Tarixshunoslik, Informatika, AKT, Raqamlashtirish, Elektron arxivlar,
Virtual muzeylar, Sun’iy intellect, GIS.
APPLICATION OF INFORMATICS IN THE STUDY OF HISTORY
Abstract. This article examines the application of historical science in the field of
modern information and communication technologies. The role and significance of digitization
of historical data, electronic archives, virtual museums and programs based on artificial
intelligence in historiography are analyzed. The article highlights the possibilities of increasing
the quality of historical research and making information more interactive and easily
understandable using informatics tools. It also indicates the risks that may arise when using
technologies and ways to eliminate them. This work emphasizes that the combination of the fields
of history and information technology opens up new prospects for the development of science in
the future.
Keywords: History, Informatics, ICT, Digitization, Electronic archives, Virtual museums,
Artificial intelligence, GIS.
ПРИМЕНЕНИЕ ИНФОРМАТИКИ В ИЗУЧЕНИИ ИСТОРИИ
Аннотация. В данной статье рассматривается применение исторической науки в
сфере современных информационно-коммуникационных технологий. Анализируются роль и
значение оцифровки исторических данных, электронных архивов, виртуальных музеев и
программ на основе искусственного интеллекта в историографии. В статье освещаются
возможности повышения качества исторических исследований и придания информации
большей интерактивности и легкости восприятия с помощью средств информатики.
Также указываются риски, которые могут возникнуть при использовании технологий, и
пути их устранения. В данной работе подчеркивается, что объединение областей
истории и информационных технологий открывает новые перспективы для развития
науки в будущем.
Ключевые слова: История, Информатика, ИКТ, Оцифровка, Электронные архивы,
Виртуальные музеи, Искусственный интеллект, ГИС.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1805
Kirish
Zamonaviy ilm-fan taraqqiyoti insoniyat tafakkurining yangi bosqichga ko‘tarilishini
taqozo qilmoqda. Xususan, axborot texnologiyalarining jadal sur’atlar bilan rivojlanishi
fanlararo integratsiyani chuqurlashtirib, an’anaviy gumanitar fanlar, jumladan tarix fani oldiga
ham mutlaqo yangi ilmiy-uslubiy vazifalarni qo‘ymoqda. Tarix fani – insoniyat
sivilizatsiyasining shakllanishi, rivojlanishi va inqiroz davrlarini tadqiq etuvchi kompleks
ijtimoiy-gumanitar fan sifatida – o‘z mohiyatiga ko‘ra vaqt, voqelik va sabablilik tamoyillariga
asoslanadi. Shu nuqtai nazardan, informatikadagi zamonaviy yondashuvlar, xususan, katta
hajmdagi ma’lumotlarni qayta ishlash, tarixiy manbalarni raqamlashtirish, algoritmik tahlil qilish
hamda vizualizatsiya vositalaridan foydalanish, tarixshunoslikni yangi metodologik bosqichga
olib chiqmoqda.
Bugungi kunda tarixiy jarayonlarni tahlil qilishda sun’iy intellekt, mashinali o‘rganish,
ma’lumotlar bazalari va geoinformatsion tizimlar (GIT) kabi ilg‘or texnologiyalar tobora keng
qo‘llanilmoqda. Bu esa tarixiy materiallar ustida chuqurroq va aniqlikka asoslangan ilmiy
tadqiqotlar olib borish imkoniyatini yaratadi. Tarix fanining informatikadagi tadbiqi nafaqat
ilmiy izlanishlar samaradorligini oshiradi, balki tarixiy bilimlarni vizual, interaktiv va ommaviy
foydalanishga yaroqli shaklda taqdim etishga xizmat qiladi.
Ushbu mavzuning dolzarbligi shundaki, informatik yondashuvlar yordamida tarix
fanining nazariy asoslari yangi texnologiyalar bilan boyitilmoqda, tarixiy tafakkur esa
zamonaviy tahlil vositalari orqali yanada kengroq miqyosda shakllanmoqda. Shu bois, ushbu
tadqiqotda tarix fanining informatikadagi amaliy imkoniyatlari, zamonaviy texnologiyalar bilan
o‘zaro uyg‘unlashuvi hamda bu jarayonning ta’lim va ilm-fan rivojidagi ahamiyati chuqur tahlil
qilinadi.
Asosiy qism
Tarix fani insoniyatning o‘tmishdagi ijtimoiy, siyosiy, madaniy va iqtisodiy jarayonlarini
tahlil qiluvchi chuqur ilmiy yo‘nalish bo‘lib, u sabab-natija bog‘liqligi, davriylik, tarixiy tafakkur
va davrga xoslik prinsiplari asosida shakllangan. An’anaviy tarixshunoslik yondashuvlari, ko‘p
hollarda, tarixiy hujjatlar va yozma manbalarga tayangan holda voqeliklarni izohlashga intiladi.
Ammo axborot texnologiyalari yuksalishi tarixiy bilimlarni zamonaviy raqamli muhitga
ko‘chirish, ularni chuqurroq va kengroq miqyosda tahlil qilish imkoniyatlarini yaratmoqda. Tarix
fani axborot texnologiyalari bilan integratsiyalashgan holda yangi analitik yondashuvlar,
algoritmik modellashtirish hamda statistik tahlil vositalarini o‘zlashtira boshladi. Natijada tarixiy
faktlar, voqealar va tendensiyalarni aniqlik bilan o‘rganish imkoniyati paydo bo‘lmoqda. Bu esa
tarix fanini nafaqat gumanitar, balki texnologik va kross-distsiplinar xususiyatga ega fan sifatida
rivojlantirishga zamin yaratadi. Integratsiya nafaqat ilmiy tadqiqotlar sifatini oshiradi, balki
yangi avlod olimlari uchun zamonaviy tarixiy tahlil vositalarini taqdim etadi. Axborot
texnologiyalarining tarixga joriy etilishi, tarixiy tafakkurning metodologik asoslarini qayta ko‘rib
chiqishni taqozo etadi.
Informatika sohasi zamonaviy fanlar tizimida eng innovatsion va tez rivojlanayotgan
yo‘nalishlardan biri hisoblanadi. Tarixiy tadqiqotlar jarayonida bu fanning texnologik
imkoniyatlaridan foydalanish tarixiy faktlarni yangicha talqin qilishga zamin yaratmoqda.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1806
Xususan, katta hajmdagi tarixiy hujjatlar, statistik ro‘yxatlar, shaxsiy arxivlar va rasmiy
ma’lumotlar raqamli formatga o‘tkazilib, ularning avtomatlashtirilgan tahlili amalga
oshirilmoqda. Matnni avtomatik indekslash, semantik tahlil, sun’iy intellekt yordamida manba
tahlili va vaqt oralig‘idagi bog‘lanishlarni aniqlash kabi imkoniyatlar tarixiy izlanishlarga
chuqurlik va aniqlik kiritmoqda. Tarixiy axborotlarni algoritmik modellashtirish orqali vaqt
oralig‘idagi voqealar ketma-ketligini matematik shaklda ifodalash mumkin bo‘lib, bu yondashuv
tarixshunoslikni ob’ektivlashtirishga xizmat qiladi. Shu bilan birga, ma’lumotlar bazalari va
ularning tarmoqlanishi tarixiy voqealarni mintaqaviy va global miqyosda o‘rganish imkonini
beradi. Demak, informatika vositalari orqali tarixiy tadqiqotlar ko‘lami, aniqligi va samaradorligi
keskin oshadi.
Tarixiy manbalarni raqamlashtirish zamonaviy axborot jamiyatida muhim strategik
vazifaga aylangan. Bu jarayon nafaqat tarixiy merosni saqlab qolish, balki uni keng ommaga
taqdim etish imkonini ham beradi. Raqamlashtirish orqali arxiv hujjatlari, qo‘lyozmalar,
xaritalar, suratlar va boshqa tarixiy artefaktlar elektron shaklga o‘tkazilib, ularning fizik
eskirishining oldi olinadi. Bunday materiallar elektron kutubxonalar va ochiq ma’lumotlar
platformalari orqali tahlilchilarga ham, talabalar va ommaviy foydalanuvchilarga ham taqdim
etiladi. Elektron arxivlar murakkab izlash algoritmlari, semantik to‘plamlar, matnni tahlil qilish
dasturlari yordamida avtomatlashtirilgan ravishda tahlil qilinadi. Shuningdek, tarixiy
manbalarning metadata tizimi orqali ularning muallifligi, davri, mintaqasi va mavzusi bo‘yicha
tezkor ajratmalar amalga oshiriladi. Elektron saqlash texnologiyalari tarixiy axborotlarni nafaqat
saqlab qoladi, balki uni interaktiv shaklda taqdim etish orqali o‘rganishni osonlashtiradi. Shu
tarzda tarixshunoslik o‘zining an’anaviy yondashuvlaridan chiqib, texnologik muhitda yangi
bosqichga ko‘tariladi.
Tarixiy ma’lumotlarni vizualizatsiya qilish, ya’ni grafiklar, xaritalar, diagrammalar, vaqt
chiziqlari, animatsiyalar yordamida taqdim etish tarixiy bilimlarni o‘zlashtirishda muhim rol
o‘ynaydi. Vizualizatsiya vositalari murakkab tarixiy jarayonlarni intuitiv va tushunarli shaklda
ifodalashga xizmat qiladi. Bu ayniqsa o‘quvchilarda tarixiy voqealar orasidagi sabab-natija
bog‘lanishini anglash, davriy o‘zgarishlarni his qilish va tarixiy tafakkurni shakllantirishda katta
yordam beradi. Geoinformatsion tizimlar (GIT) orqali tarixiy haritalar asosida muhim siyosiy
yoki iqtisodiy jarayonlarni vizual tarzda ko‘rsatish mumkin. Shuningdek, sun’iy intellekt
asosidagi animatsion platformalar yordamida ma’lum bir davrning tarixiy voqealarini
simulyatsiya qilish ham ta’lim jarayonini jonlantiradi. Bunday yondashuvlar nafaqat tarix
o‘qituvchilariga, balki tadqiqotchilarga ham o‘z tahlillarini keng ommaga tushunarli qilib taqdim
etishga imkon beradi. Natijada, tarix nafaqat matnli izohlar orqali, balki ko‘rgazmali va
interaktiv usullar orqali o‘rganiladi.
Tarix fanini informatik asosda o‘qitish zamonaviy ta’lim jarayonida innovatsion
yondashuv sifatida qaralmoqda. Bu yo‘nalishda o‘quv dasturlariga algoritmik fikrlash, raqamli
savodxonlik, tarixiy ma’lumotlarni tahlil qilish uchun dasturiy vositalardan foydalanish
ko‘nikmalarini kiritish muhim hisoblanadi. Talabalarni tarixiy faktlarni faqat yodlab emas, balki
tahlil qilishga, xulosa chiqarishga, zamonaviy dasturlarda vizualizatsiya qilishga o‘rgatish ta’lim
samaradorligini oshiradi.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1807
Shu bilan birga, bu yo‘nalishning muammolari ham mavjud: texnik vositalarning
yetishmasligi, o‘qituvchilarning raqamli kompetensiyasining pastligi, elektron manbalar bilan
ishlash bo‘yicha tajribaning cheklanganligi. Bundan tashqari, har bir tarixiy manbaning
ishonchliligi va uning tahlilida algoritmik xatolarning ehtimoli ham muhim masala bo‘lib
qolmoqda. Shunday bo‘lsa-da, bu yo‘nalishning istiqbollari keng – sun’iy intellekt yordamida
tarixiy taxminlar qilish, tarixiy jarayonlarni modellashtirish, va virtual tarixiy muzeylar yaratish
kabi yutuqlar fanga yangicha ruh bag‘ishlamoqda. Natijada tarix o‘qitish jarayoni faqat nazariy
emas, balki texnologik yondashuvlar bilan ham boyitiladi.
Tarix fani bugungi globallashuv va raqamli jamiyat sharoitida insoniyat madaniy
merosini saqlash va unga zamonaviy yondashuvlar asosida qayta baho berishda hal qiluvchi rol
o‘ynaydi. U faqat o‘tmishni o‘rganish bilan cheklanmay, hozirgi zamon voqealarini tushunish va
kelajakni anglashda metodologik asos bo‘lib xizmat qiladi. Axborot jamiyatining shakllanishi
tarix faniga yangi vazifalar yukladi - bu tarixiy ma’lumotlarni raqamlashtirish, arxivlashtirish,
ularga tezkor va aniq kirish imkonini yaratish va tahlil qilish. Ushbu vazifalarni samarali bajarish
esa informatik yondashuvlarsiz amri mahol. Axborot texnologiyalarining keng tarqalishi
natijasida tarixiy bilimlar endi nafaqat matnlar shaklida, balki vizual va interaktiv formatlarda
ham keng auditoriyaga taqdim etilmoqda. Bu esa tarix fanini statik emas, balki dinamik,
rivoqlanayotgan sohaga aylantiradi. Shuningdek, zamonaviy tarixshunoslik o‘z oldiga manbani
faqat tahlil qilish emas, balki uni raqamli muhitga moslashtirish vazifasini qo‘ymoqda. Bu esa
tarix fanining o‘z metodlarini yangilashga, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini chuqur
o‘zlashtirishga olib kelmoqda. Axborot jamiyati tarixshunoslikni yangi bosqichga olib
chiqmoqda, bunda texnologik yondashuvlar hal qiluvchi omil sifatida namoyon bo‘lmoqda.
Tarixiy axborotlar oqimi doimiy o‘sib borayotgan murakkab tizim bo‘lib, uni boshqarish
zamonaviy texnologiyalarsiz imkonsiz bo‘lib bormoqda. Informatik vositalar yordamida katta
hajmdagi tarixiy ma’lumotlarni to‘plash, saqlash, tartibga solish, izlash va taqdim etish
imkoniyati mavjud. Maxsus ma’lumotlar bazalari va kontent boshqaruv tizimlari tarixiy
ma’lumotlarni tuzilmaviy va semantik asosda to‘plashga xizmat qiladi. Shu bilan birga, bulutli
texnologiyalar orqali arxivlar virtual tarzda birlashtirilib, global miqyosda erkin kirish mumkin
bo‘lgan ochiq ma’lumotlar omborlari yaratilmoqda. Tarixiy axborotlar oqimini boshqarishda
metama’lumotlar tizimi, QR kodlar, raqamli kataloglar va indeksatsiya algoritmlari keng
qo‘llanilmoqda. Bu esa izlanish olib borayotgan olimga yoki o‘qituvchiga o‘zi uchun zarur
bo‘lgan ma’lumotga qisqa vaqt ichida ega bo‘lish imkonini beradi. Oqimni boshqarish deganda
shuningdek axborot xavfsizligi, mualliflik huquqi, raqamli identifikatsiya va autentifikatsiya kabi
masalalar ham muhim ahamiyatga ega. Yana bir muhim jihati - tarixiy ma’lumotlarning o‘zaro
bog‘lanishini vizual ko‘rsatish imkonini beruvchi platformalar orqali ularni ancha tushunarli va
tizimli holga keltirishdir. Tarixiy axborotlar oqimini boshqarish sohasida informatikaning
imkoniyatlari hozirgi kunda fanni boshqarish darajasida yangicha paradigmani shakllantirmoqda.
Sun’iy intellekt (SI) va mashinali o‘rganish (machine learning) texnologiyalari tarixiy
izlanishlarga chuqur ilmiy yondashuv olib kirib, tarixshunoslikda yangi davrni boshlab berdi. Bu
texnologiyalar tarixiy matnlarni avtomatik tarzda tahlil qilish, muhim kontekstual elementlarni
aniqlash, tarixiy voqealarning ehtimoliy rivojlanish ssenariylarini tuzish imkonini beradi.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1808
Natural language processing (NLP) algoritmlari yordamida tarixiy hujjatlar avtomatik
tarjima qilinadi, semantik jihatdan guruhlanadi va arxivlashtiriladi. Sun’iy intellekt tarixiy
hujjatlardagi muhim shaxslar, joy nomlari, sana va voqealar orasidagi aloqalarni aniqlash orqali
katta tarixiy tarmoqlarni yaratadi. Mashinali o‘rganish usullari tarixiy trendlarni aniqlash,
ma’lumotlar orasidagi yashirin bog‘lanishlarni topish va oldindan tahlil qilishda samarali
ishlatiladi. Misol uchun, tarixiy iqlim o‘zgarishlari, urushlar va iqtisodiy inqirozlar orasidagi
aloqa sun’iy intellekt orqali chuqur modellashtirilishi mumkin. SI yordamida tarixiy ma’lumotlar
bo‘yicha interaktiv vizual panellar yaratiladi, bu esa foydalanuvchi uchun qulay va ta’sirchan
bilim manbai bo‘ladi. Ushbu texnologiyalar orqali tarixiy tahlil jarayoni faqat passiv kuzatishdan
faol prognozlashga o‘tmoqda. Shuningdek, tarixiy xatoliklar, noto‘g‘ri talqinlar yoki ziddiyatli
ma’lumotlar SI algoritmlari orqali aniqlanadi va takomillashtiriladi. Bu esa tarixshunoslikda
aniqlik va obyektivlikni yangi bosqichga olib chiqadi.
Muhokama
Tarix fanining zamonaviy informatsion texnologiyalar bilan uyg‘unlashuvi bugungi
kundagi eng dolzarb masalalardan biridir. O‘tkazilgan tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, tarixiy
bilimlarning saqlanishi, o‘rganilishi va talqin etilishi jarayoni informatik vositalar orqali yanada
samarali va ommabop tus olmoqda. An’anaviy tarixshunoslikda manbalar bilan ishlash ko‘p vaqt
va mehnat talab qilgan bo‘lsa, bugungi raqamli vositalar bu jarayonni avtomatlashtirish,
tezlashtirish va kengaytirishga xizmat qilmoqda. Xususan, ma’lumotlar bazalari, tarixiy GIS
tizimlari, sun’iy intellekt algoritmlari va mashinali o‘rganish texnikalari tarixiy faktlarni chuqur
tahlil qilish imkonini bermoqda.
Tarixiy axborotlar oqimini boshqarish, ularni to‘g‘ri tartibga solish, arxivlashtirish va
vizualizatsiya qilish kabi murakkab jarayonlar endilikda zamonaviy dasturiy ta’minotlar
yordamida ancha yengillashdi. Tarixiy jarayonlar endi faqat matnlar asosida emas, balki xaritalar,
diagrammalar, simulyatsiyalar va sun’iy modellashtirishlar orqali ham ko‘rib chiqilmoqda. Bu
holat tarixshunoslikda yangi tafakkur paradigmasini shakllantirmoqda ya’ni tarixga faqat faktlar
yig‘indisi emas, balki dinamik, o‘zaro bog‘langan tizim sifatida qaralmoqda. Shuningdek, tahlil
shuni ko‘rsatadiki, informatika faqat texnik vosita sifatida emas, balki tarix fanining
metodologiyasini ham tubdan o‘zgartirib bormoqda. An’anaviy tahliliy yondashuvlar sun’iy
intellekt yordamida takomillashmoqda, tarixiy tafakkurda sabab-oqibat tahlili kengayib
bormoqda. O‘z navbatida, tarix fanining raqamli transformatsiyasi uni boshqa fanlar bilan,
xususan,
axborot
texnologiyalari,
statistika,
arxitektura,
va
ijtimoiy
fanlar
bilan
integratsiyalashuviga sabab bo‘lmoqda. Biroq bu jarayonda bir qator muammolar ham mavjud:
axborot xavfsizligi, raqamlashtirishdagi noto‘g‘ri talqinlar, tarixiy haqiqatni buzish xavfi, sun’iy
intellektga ortiqcha ishonish kabi omillar ehtiyotkorlik bilan yondashishni talab qiladi. Shu bois,
informatika vositalari bilan ishlovchi tarixshunoslar texnologik kompetensiyalar bilan bir qatorda
etik me’yorlarga ham amal qilishi lozim.
Xulosa
Tarix fanining informatikadagi tadbiqi hozirgi kunda juda dolzarb va istiqbolli
yo‘nalishlardan biri hisoblanadi. O‘rganilgan mavzu doirasida shuni aytish mumkinki,
zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari tarixiy bilimlarni saqlash, tahlil qilish va
ommaga yetkazishda katta imkoniyatlar yaratmoqda.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1809
Ayniqsa, raqamlashtirilgan arxivlar, elektron kutubxonalar, tarixiy GIS xaritalar, virtual
muzeylar va sun’iy intellekt asosidagi dasturlar tarixiy faktlarni yanada aniqroq o‘rganishga
yordam bermoqda. Informatika tarixshunoslikka faqat texnik qulaylik emas, balki metodologik
yangiliklar ham olib kiryapti. Ilgari faqat qo‘lyozmalar va jismoniy hujjatlar orqali o‘rganilgan
tarixiy ma’lumotlar endilikda raqamli formatda tezkor tarzda tahlil qilinmoqda. Bu esa ilmiy
izlanishlar sifatini oshirish bilan birga, tarixni ommaviylashtirish va ta’limda innovatsion
yondashuvlarni joriy etishga yo‘l ochmoqda.
Biroq, bu sohada muayyan ehtiyot choralariga ham amal qilish lozim. Chunki raqamli
texnologiyalar yordamida tarixni noto‘g‘ri talqin qilish, soxtalashtirish, yoki haqiqatni buzib
ko‘rsatish xavfi mavjud. Shu sababli tarixshunos olimlar va informatika mutaxassislari o‘zaro
hamkorlikda ishlashi, etik va ilmiy mezonlarga qat’iy amal qilishi talab etiladi.Umuman olganda,
tarix fanining informatikadagi tadbiqi nafaqat ilmiy, balki amaliy jihatdan ham nihoyatda
foydali. U tarixiy merosimizni asrash, uni keng ommaga tushunarli yetkazish va yangi avlodga
innovatsion ruhda o‘rgatishda muhim o‘rin tutadi. Kelgusida bu yo‘nalishning yanada
rivojlanishi tarixshunoslik fanini butunlay yangi bosqichga olib chiqadi va uni zamonaviy ilm-
fan talablari bilan uyg‘unlashtiradi.
REFERENCES
1.
Karimov I.A. Yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch. – T.: Ma’naviyat, 2008.
2.
Ziyayev Sh.T. Tarixshunoslik asoslari. – T.: O‘zbekiston Milliy ensiklopediyasi, 2019.
3.
Islomov I.M., Jalilov N.B. Axborot texnologiyalari va ularni qo‘llash. – T.: Fan va
texnologiya, 2021.
4.
Alimov H., Matyakubov B. Tarixiy hujjatlar bilan ishlash metodikasi. – T.: Sharq, 2018.
5.
Turakulov M. Tarix fanida innovatsion texnologiyalar. // “Tarix va zamon” ilmiy jurnali,
2022, №3
6.
Shodmonov S., Rasulov R. Kompyuter savodxonligi va axborot madaniyati. – T.:
Innovatsiya nashriyoti, 2020.
7.
UNESCO. ICT in History Education: A Resource Book for Teachers. – Paris, 2017.
8.
Figueroa, A. Digital History: A Guide to Gathering, Preserving, and Presenting the Past on
the Web. – University of Pennsylvania Press, 2016.
9.
Cohen, D.J., & Rosenzweig, R. Digital History: Using the Internet to Enhance Teaching
and Research. – University of Pennsylvania Press, 2006.
