Authors

  • Вobur Davidov
  • Jamshid Rahmatillayev

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.science-research.109036

Keywords:

Irodaviy sifatlar talabalar qat’iyatlilik mas’uliyat bardoshlilik pedagogik yondashuvlar psixologik rivojlanish interfaol ta’lim motivatsiya axloqiy tarbiya ta’lim jarayoni amaliy mashg‘ulotlar milliy qadriyatlar stressga bardoshlilik.

Abstract

Ushbu maqola talabalarda irodaviy sifatlarni shakllantirishning pedagogik-psixologik xususiyatlarini o‘rganishga qaratilgan. Tadqiqotda irodaviy sifatlarning mazmuni, tarkibiy tuzilishi va ularning yosh xususiyatlari bilan bog‘liq rivojlanish bosqichlari yoritilgan. Irodaviy sifatlarning pedagogik jarayondagi roli va ta’siri, shuningdek, psixologik treninglar va amaliy mashg‘ulotlar orqali ularni shakllantirish usullari ko‘rib chiqiladi.

background image

123

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6

TALABALARDA IRODAVIY SIFATLARNI SHAKLLANTIRISHNING

PEDAGOGIK-PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI

Вobur Davidov

Oriental universiteti katta o‘qituvchi.

Rahmatillayev Jamshid

Talaba.

E-mail:

mistrbab92@gmail.com

Tel: (93)606 63 13.

https://doi.org/10.5281/zenodo.15633861

Annotatsiya.

Ushbu maqola talabalarda irodaviy sifatlarni shakllantirishning

pedagogik-

psixologik xususiyatlarini o‘rganishga qaratilgan. Tadqiqotda irodaviy sifatlarning

mazmuni, tarkibiy tuzilishi va ularning yosh xususiyatlari bilan bog‘liq rivojlanish bosqichlari
yoritilgan. Irodaviy sifatlarning pedagogik jarayondagi roli va ta’siri, shuningdek, psixologik
treninglar va amaliy mashg‘ulotlar orqali ularni shakllantirish usullari ko‘rib chiqiladi.

Kalit sozlar

: Irodaviy si

fatlar, talabalar, qat’iyatlilik, mas’uliyat, bardoshlilik,

pedagogik, yondashuvlar, psixologik rivojlanish, interfaol ta’lim, motivatsiya, axloqiy tarbiya,
ta’lim jarayoni, amaliy mashg‘ulotlar, milliy qadriyatlar, stressga bardoshlilik.

ПЕДАГОГИКО

-

ПСИХОЛОГИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ ФОРМИРОВАНИЯ

ВОЛЕВЫХ КАЧЕСТВ У СТУДЕНТОВ

Аннотация.

О Данная статья направлена на изучение педагогических и

психологических особенностей формирования волевых качеств у студентов. В
исследовании выделены содержание, структурная структура и этапы развития волевых
качеств, связанные с их возрастными особенностями. Рассмотрены роль и влияние
произвольных качеств в педагогическом процессе, а также методы их формирования
посредством психологической подготовки и практических занятий.

Ключевые

слова:

Волевые

качества,

обучающиеся,

настойчивость,

ответственность, толерантность, педагогика, подходы, психологическое развитие,
интерактивное обучение, мотивация, нравственное воспитание, учебный процесс,
производственная практика, национальные ценности, стрессоустойчивость.

PEDAGOGICAL-PSYCHOLOGICAL FEATURES OF FORMING WILL-MAKING

QUALITIES IN STUDENTS

Abstract.

This article is aimed at studying the pedagogical and psychological features of

the formation of volitional qualities in students. In the research, the content, structural structure
and developmental stages of the will qualities related to their age characteristics are highlighted.
The role and influence of voluntary qualities in the pedagogical process, as well as methods of
their formation through psychological training and practical training are considered.

Key words

: Volitional qualities, students, persistence, responsibility, tolerance, pedagogy,

approaches, psychological development, interactive education, motivation, moral education,
educational process, practical training, national values, stress tolerance.

Kirish

. Hozirgi zamon ta'lim jarayonida talabalarning irodaviy sifatlarini shakllantirish,

ularning shaxs sifatida rivojlanishida muhim ahamiyat kasb etadi. Irodaviy sifatlar shaxsning o‘z
oldiga qo‘ygan maqsadlarini amalga oshirish yo‘lida qiyinchiliklarga bardosh berish, qat’iyatlilik
va mas’uliyatni o‘zida mujassamlashtirgan ijtimoiy

-

psixologik ko‘rsatkichlardir. Ushbu maqola

talabalarda irodaviy sifatlarni rivojlantirishning pedagogik va psixologik yondashuvlarini tahlil
qilishga qaratilgan.


background image

124

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6

Dolzarblik

. Irodaviy sifatlar shaxsning kasbiy, ijtimoiy va shaxsiy hayotidagi

muvaffaqiyatlarini belgilovchi omillardir. Talabalar davrida irodaviy fazilatlarni rivojlantirish,
ularni har tomonlama yetuk shaxs sifatida shakllantirish jarayonining ajralmas qismidir.

Ayniqsa, global raqobat muhiti kuchayib borayotgan sharoitda, yoshlarda qat’iyatlilik va

mashaqqatlarga chidamlilikni rivojlantirish zarur.

Nazariy asoslar

. Irodaviy sifatlar psixologiyada motivatsiya, o‘z

-

o‘zini boshqarish va o‘z

-

o‘zini tartibga solish kabi tushunchalar bilan chambarchas bog‘liq.

Bu sohada quyidagi

olimlarning tadqiqotlari muhim ahamiyat kasb etadi:

Lev Vygotskiy

: O‘z

-

o‘zini boshqarish va ichki nazoratning shaxs rivojlanishidagi o‘rnini

o‘rgangan.

Sigmund Freyd: Iroda va inson ongining boshqaruvchi mexanizmlari haqidagi

psixoanalitik nazariyani taklif qilgan.

Albert Bandura

: Ijtimoiy o‘rganish nazariyasi orqali shaxs irodasining muhit va kuzatuv

orqali shakllanishini ko‘rsatib bergan.

Pedagogik yondashuvlarda esa K.D. Ushinskiy va A.S. Makarenkolarning ishlarida iroda

Irodaviy sifatlarning

tarbiya ta’lim jarayonining muhim elementi sifatida ko‘riladi. Irodaviy

sifatlar quyidagi asosiy komponentlarni o

z ichiga oladi:

1.

Maqsadga yo‘naltirilganlik

: Belgilangan maqsadga erishish uchun aniq rejaga rioya

qilish.

2.

Qat’iyatlilik: To‘siqlarga qaramasdan qarorlarni amalga oshirish.

3.

Mas’uliyatlilik: O‘z qilmishlari va natijalari uchun javobgarlikni qabul qilish.

4.

Sabrlilik va bardoshlilik

: Mashaqqatli vaziyatlarda o‘zini tuta olish va aql bilan ish qilish.

Talabalarda irodaviy sifatlarni rivojlantirish usullari
1.

Ta’lim jarayonida interfaol yondashuvlar

-Darslarda muammoli vaziyatlar yaratish

: Talabalarga ma’lum qiyinchiliklarni hal qilish

uchun o‘zlari mustaqil qaror qabul qilish imkoniyatini berish.

-

O‘yinli metodlardan foydalanish: Masalan, rolli o‘yinlar orqali talabalarni qiyin

sharoitlarda tezkor va irodaviy qarorlar qabul qilishga o‘rgatish.

1.

Amaliy faoliyatni rag‘batlantirish

-Ijtimoiy loyihalar

: Talabalarni jamoa ishlari, ko‘ngillilik va tadbirlar tashkil qilish orqali

mas’uliyat va qat’iyatlilikni rivojlantirish.

-

Sport mashg‘ulotlari va jismoniy faoliyat: Sport mashg‘ulotlari qat’iyatlilik va

bardoshlilikni oshirishning samarali vositasi hisoblanadi.

2.

Psixologik yordam va maslahatlar
-

Talabalar o‘rtasida o‘z

-

o‘zini boshqarish bo‘yicha treninglar o‘tkazish.

-

Stressga bardoshlilikni oshirish bo‘yicha maxsus psixologik texnikalardan foydalanish.

3.

O‘qituvchining shaxsiy namunasi

-

O‘qituvchining o‘z qiyinchiliklarga qarshi kurashishdagi namunaviy xulq

-atvori

talabalar uchun irodaviy ko‘nikmalarning shakllanishida ilhom manbai bo‘ladi.

Amaliy tadbirlar uchun tavsiyalar

1.

Talabalar uchun maxsus kurslar tashkil qilish: "Irodaviy fazilatlarni rivojlantirish"

bo‘yicha maxsus o‘quv mashg‘ulotlarini ishlab chiqish va ularni ta’lim dasturiga kiritish.

2.

Motivatsiya tizimini rivojlantirish: Talabalarni muvaffaqiyatlari uchun taqdirlash tizimini

joriy qilish orqali ularni qiyinchiliklarni yengishga rag‘batlantirish.


background image

125

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6

3.

Axloqiy tarbiya orqali iroda rivoji

: O‘quv dasturlariga milliy va xalqaro qadriyatlarni

o‘rganish bo‘yicha mavzular kiritish.

Xulosa

. Talabalarda irodaviy sifatlarni rivojlantirish nafaqat ularning o‘qishdagi

muvaffaqiyati, balki kelgusidagi hayotiy faoliyatlarida ham muhim ahamiyat kasb etadi.

Pedagogik va psixologik yondashuvlarni uyg‘unlashtirish, shuningdek, ta’lim

muassasalarida innovatsion metodlarni joriy etish orqali bu jarayonning samaradorligini oshirish
mumkin.

Shu sababli, irodaviy tarbiya ta’lim va tarbiya tizimining ajralmas qismi bo‘lishi zarur.


REFERENCES

1.

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li, “BELBOG‘LI KURASHCHILARNING

KOORDINATSION

MASHQLAR

YORDAMIDA

TEXNIK

TAKTIK

TAYYORGARLIGINI TAKOMILLASHTIRISH”. Ta’lim va innovatsion tadqiqotlar

jurnali, volum-3, 272-282.Balsevich V.K. Fizicheskaya kultura dlya vsex i dlya
kajdogo.-Moskva: FiS, 1988.-208 s.il.

2.

Soliyev

Sanjarbek

Shuhratjon

o‘g‘li

FUTBOLCHILARNING

IRODAVIY

SIFATLARINI RIVOJLANTIRISH ORQALI MUSOBAQA OLDI HAVOTIRINI
KAMAYTIRISH ResearchBib IF-2023: 11.01/ ISSN: 3030-3753 / Volume 2 Issue 4

3.

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li. Belbog‘li kurashchilarning texnik va taktik
tayyorgarligini takomillashtirish. Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlar jurnali. 2024, 4

-son. 371-

379.

4.

mavzu: Improving the effectiveness of physical education lessons for hearing-impaired

students using “Motion control XR” equipmentKhursanova Rukhsora Olimjon kizi

jurnal: Eurasian Journal of Sport Science bet: 33-37

5.

Mavzu: ESHITISHIDA MUOMMOSI BO ‘LGAN O‘QUVCHILARNING JISMONIY

TAYYORGARLIGINI ANIQLASH VA TAHLIL QILISH Xursanova Ruxsora Olimjon
qizi ACTA NUUz jurnali 242-244 betlar

6.

Mavzu: The role and importance of the principle of continuity in improving the speed
ability of 12-14-year-old hearing and speech impaired children Khursanova Rukhsora
Olimjon kizi MENTAL ENLIGHTENMENT SCIENTIFIC

METHODOLOGICAL

JOURNAL 229-235

7.

крамович, Болтаев Аъзам; ,Ёш волейболчиларнинг жисмоний сифатларини
ривожлантиришда ҳаракатли ўйинларни аҳамияти,Муғаллим ҳем узликсиз
билимлендириў,,6

-son,132-135,2019,

8.

BOLTAEYV, A.A.; ,KO‘P YILLIK TAYYORGARLIK BOSQICHIDA SPORTGA
SARALASH

VA

YO’NALTIRISH,МУҒАЛЛИМ

ҲӘМ

ҮЗЛИКСИЗ

БИЛИМЛЕНДИРИЎ № 6/3 2024 МУҒАЛЛИМ ҲӘМ ҮЗЛИКСИЗ
БИЛИМЛЕНДИРИЎ,1,898

-904,8,2024,Qoraqolpoq

9.

Mamadaliyev S., Yallaqayev Z. O‘ZBEKISTONDA SPORT EKSTRIMAL TURIZMINI

RIVOJLANTIRISH

VA

O‘ZGARUVCHAN

TURISTLARNI

DOIMIY

TURISTLARGA AYLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI //Modern Science and
Research.

2024.

Т. 3. –

№. 12. –

С. 835

-839.

10.

Abduraxmonovich M. S., Yusupovich Y. Z. O‘ZBEKISTONDA SPORT EKSTRIMAL
TURIZMINI RIVOJLANTIRISH VA O‘ZGARUVCHAN TURISTLARNI DOIMIY

TURISTLARGA AYLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI //International scientific

journal «MODERN SCIENCE АND RESEARCH. –

2024.

Т. 3.


background image

126

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6

11.

Mamadaliyev S., Yallaqayev Z. O‘ZBEKISTON SHAROITIDA TURLI AXOLI

QATLAMLARIDA

SPORT-

SOG‘LOMLASHTIRISH

TURIZMI

MASHG‘ULOTLARINI TASHKIL ETISHDAGI O ‘ZIGA XOS YONDOSHUVLAR

//Modern Science and Research.

2024.

Т. 3. –

№. 12. –

С. 1253

-1262.

12.

PULATOV, LAZIZ A; ,SYSTEM OF PERSONALITY DEVELOPMENT IN HIGHER
EDUCATION INSTITUTIONS,Mental Enlightenment Scientific-Methodological
Journal,5,03,316-323,2024

13.

Ilhom X. Abdullayev. IMPROVEMENT OF THE SPECIAL PHYSICAL TRAINING
MODEL

OF

GRECO-ROMAN

JUNIOR

WRESTLERS

/

MENTAL

ENLIGHTENMENT SCIENTIFIC

METHODOLOGICAL JOURNAL. ISSN: 2181-

1547 (E) / 2181-6131 (P) Vol. 5 No. 08 (2024): Vol.05, Issue08, 2024

14.

BOLTAEYV.

A.A.SCIENTIFIC

AND

THEORETICAL

ANALYSIS

OF

AGGRESSION IN STUDENTS OF MIDDLE SCHOOL AGE,"Spectrum Journal of
Innovation, Reforms and Development",1,111-116,7,2023,SCIENTIFIC AND
THEORETICAL ANALYSIS OF AGGRESSION IN STUDENTS OF MIDDLE.

15.

DEVELOPMENT OF AGILITY IN FEMALE STUDENTS THROUGH
BASKETBALL GAME ELEMENTS Umida Abdulla qizi Eshmanova THE
MULTIDISCIPLINARY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY- VOLUME-
4, ISSUE-12.

16.

Muidinov M.R, Technical Training In Belbogli Kurash Wrestling Through Coordination
Exercises Development. Mental Enlightenment Scientific

Methodological Journal,

2024 vol (05), 106-115.

17.

Muydinov M.R. The importance of mobile technologies in enhancing technical and
tactical preparation in belt wrestling. Multidisciplinary Journal of Science and
Technology VOLUME-4, ISSUE-12 INDIA. 17-23.

18.

Mamadaliyev, S., & Yallaqayev, Z. (2024). O ‘ZBEKISTON SHAROITIDA TURLI

AXOLI QATLAMLARIDA SPORT-

SOG ‘LOMLASHTIRISH TURIZMI MASHG

‘ULOTLARINI TASHKIL ETISHDAGI O ‘ZIGA XOS YONDOSHUVLAR.

Modern

Science and Research

,

3

(12), 1253-1262.

19.

Mamadaliyev, S., & Yallaqayev, Z. (2024). O ‘ZBEKISTONDA SPORT EKSTRIMAL
TURIZMINI RIVOJLANTIRISH VA O ‘ZGARUVCHAN TURISTLARNI DOIMIY

TURISTLARGA AYLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI.

Modern Science and

Research

,

3

(12), 835-839.

20.

Abdullayev

Ilhom

Xushnudovich.

ANALYZING

THE

COMPETITIVE

PERFORMANCE

OF

GRECO-ROMAN

WRESTLING

ATHLETES

(http://econferencezone.org/index.php/ecz/article/view/2387) / International Conference
on Developments in Education Hosted from Saint Petersburg, Russia https:
econferencezone.org Aug 23rd 2023.

21.

Abdullaev Ilkhom Khushnudovich. DEVELOPMENT OF SPECIAL PHYSICAL
TRAINING OF GRECO-ROMAN WRESTLERS WITH THE HELP OF SPECIAL
SIMULATORS / 17th-TECH-FEST-2023 International Multidisciplinary Conference
Hosted from Manchester, England https://conferencea.org 25th August 2023.

22.

Soliyev

Sanjarbek

Shuhratjon

o‘g‘li

FUTBOLCHILARNING

IRODAVIY

SIFATLARINI RIVOJLANTIRISH ORQALI MUSOBAQA OLDI HAVOTIRINI
KAMAYTIRISH ResearchBib IF-2023: 11.01/ ISSN: 3030-3753 / Volume 2 Issue 4


background image

127

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6

23.

Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlar 2024 4

-

son Jismoniy tarbiya va sport yo‘nalishlari bo‘yicha

kasbiy ijodiy imtihonlarni o'tkazishda zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash metodikasi

341- 345 Sanjarbek Soliyev

24.

International Journal of Advance Scientific Research “Mass participation in sports is an
effective way to Improve women's health” 249

-255 MASS PARTICIPATION IN

SPORTS IS AN EFFECTIVE WAY TO IMPROVE WOMEN'S
HEALTHKhaidarova

25.

Rahmanova, D. A. (2023). 3-

7 YOShLI BOLALARNING SOG ‘LOMLAShTIRUVChI

GIMNASTIKA VA XOREOGRAFIYA BILAN ShUG ‘ULLANIShINING

SAMARADORLIGI.

Namangan davlat universiteti Ilmiy axborotnomasi

, (8), 606-614.

26.

RAHMANOVA, D. (2024). JISMONIY TARBIYA DARSLARIDA OLIY TA’LIM

MUASSASALARI

TALABALARINI

JISMONIY

SIFATLARINI

RIVOJLANTIRISH.

News of the NUUz

,

1

(1.8), 150-152.

27.

Ma’murbekova, G. (2024). YUQORI MALAKALI SAMBOCHI QIZLARNI

FUNKSIYANAL XOLATIGA TEZKOR KUCHNING TA’SRI. Modern Science and

Research, 3(12), 1387-1390.

28.

Ma’murbekova, G. (2024). IMPROVING THE SPEED AND AGILITY OF NATIONAL

WRESTLERS. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(12), 34-37.

29.

Anvarov S., Xudayberdiyev N., Mamadaliyev S. 12

14 YOSHLI YOSH

BOKSCHILARNING FIZIOLOGIK XUSUSIYATLARI ASOSIDA MAXSUS

JISMONIY VA TEXNIK TAYYORGARLIKNI TAKOMILLASHTIRISH YO ‘LLARI

//Modern Science and Research.

2025.

Т

. 4.

№.

4.

30.

Tuychiyev K., Xudayberdiyev N., Mamadaliyev S. O ‘SMIR YOSHIDAGI

KIKBOKSINGCHILARDA MAXSUS JISMONIY TAYYORGARLIKNI OSHIRISH
//Modern Science and Research.

2025.

Т

. 4.

№.

4.

С. 1848

-1852.

31.

Erkinhodjayeva G., Mamadaliyev S. KO ‘ZI OJIZLAR VA ZAIF KO ‘RUVCHILAR
UCHUN OCHIQ HAVODAGI HARAKATLI O ‘YINLARNING AHAMIYATI

//Modern Science and Research.

2025.

Т

. 4.

№.

4.

С. 1843

-1847.

32.

Mamadaliyev, S. (2024). THE CURRENT STATE OF SPORTS AND WELLNESS
MOUNTAIN TOURISM IN UZBEKISTAN AND MEASURES FOR ITS MASS
DEVELOPMENT.

Multidisciplinary Journal of Science and Technology

,

4

(12), 44-48.

33.

Toshpolatova, D., & Mamadaliyev, S. (2025). 12

14 YOSHLI FUTBOLCHILARNING

FIZIOLOGIK XUSUSIYATLARI ASOSIDA MAXSUS JISMONIY VA TEXNIK

TAYYORGARLIKNI TAKOMILLASHTIRISH YO ‘LLARI.

Modern Science and

Research

,

4

(5), 508-513.

34.

Tuychiyev, K., Xudayberdiyev, N., & Mamadaliyev, S. (2025). O ‘SMIR YOSHIDAGI

KIKBOKSINGCHILARDA

MAXSUS

JISMONIY

TAYYORGARLIKNI

OSHIRISH.

Modern Science and Research

,

4

(4), 1848-1852.

35.

Abdullayev, I. X. (2023). IMPROVEMENT OF THE SPECIAL PHYSICAL TRAINING
MODEL OF GRECO-ROMAN JUNIOR WRESTLERS. Mental Enlightenment
Scientific-Methodological Journal, 9-20.

36.

Xushnudovich, A. I. (2023). ANALYZING THE COMPETITIVE PERFORMANCE OF
GRECO-ROMAN WRESTLING ATHLETES (http://econferencezone. org/index.
php/ecz/article/view/2387). In International Conference on Developments in Education
Hosted from Saint Petersburg, Russia https: econferencezone. org Aug 23rd.


background image

128

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6

37.

Khushnudovich, A. I. (2023). DEVELOPMENT OF SPECIAL PHYSICAL TRAINING
OF GRECO-ROMAN WRESTLERS WITH THE HELP OF SPECIAL
SIMULATORS/17th-TECH-FEST-2023 International Multidisciplinary Conference
Hosted from Manchester. England https://conferencea. org 25th August.

38.

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li, “BELBOG‘LI KURASHCHILARNING

KOORDINATSION

MASHQLAR

YORDAMIDA

TEXNIK

TAKTIK

TAYYORGARLIGINI TAKOMILLASHTIRISH”. Ta’lim va innovatsion tadqiqotlar

jurnali, volum-3, 272-282.

39.

Muydinov M.R. The importance of mobile technologies in enhancing technical and
tactical preparation in belt wrestling. Multidisciplinary Journal of Science and
Technology VOLUME-4, ISSUE-12 INDIA. 17-23.

40.

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li. Belbog‘li kurashchilarning texnik va taktik
tayyorgarligini takomillashtirish. Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlar jurnali. 2024, 4

-son. 371-

379.

References

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li, “BELBOG‘LI KURASHCHILARNING KOORDINATSION MASHQLAR YORDAMIDA TEXNIK – TAKTIK TAYYORGARLIGINI TAKOMILLASHTIRISH”. Ta’lim va innovatsion tadqiqotlar jurnali, volum-3, 272-282.Balsevich V.K. Fizicheskaya kultura dlya vsex i dlya kajdogo.-Moskva: FiS, 1988.-208 s.il.

Soliyev Sanjarbek Shuhratjon o‘g‘li FUTBOLCHILARNING IRODAVIY SIFATLARINI RIVOJLANTIRISH ORQALI MUSOBAQA OLDI HAVOTIRINI KAMAYTIRISH ResearchBib IF-2023: 11.01/ ISSN: 3030-3753 / Volume 2 Issue 4

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li. Belbog‘li kurashchilarning texnik va taktik tayyorgarligini takomillashtirish. Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlar jurnali. 2024, 4-son. 371-379.

mavzu: Improving the effectiveness of physical education lessons for hearing-impaired students using “Motion control XR” equipmentKhursanova Rukhsora Olimjon kizi jurnal: Eurasian Journal of Sport Science bet: 33-37

Mavzu: ESHITISHIDA MUOMMOSI BO ‘LGAN O‘QUVCHILARNING JISMONIY TAYYORGARLIGINI ANIQLASH VA TAHLIL QILISH Xursanova Ruxsora Olimjon qizi ACTA NUUz jurnali 242-244 betlar

Mavzu: The role and importance of the principle of continuity in improving the speed ability of 12-14-year-old hearing and speech impaired children Khursanova Rukhsora Olimjon kizi MENTAL ENLIGHTENMENT SCIENTIFIC – METHODOLOGICAL JOURNAL 229-235

крамович, Болтаев Аъзам; ,Ёш волейболчиларнинг жисмоний сифатларини ривожлантиришда ҳаракатли ўйинларни аҳамияти,Муғаллим ҳем узликсиз билимлендириў,,6-son,132-135,2019,

BOLTAEYV, A.A.; ,KO‘P YILLIK TAYYORGARLIK BOSQICHIDA SPORTGA SARALASH VA YO’NALTIRISH,МУҒАЛЛИМ ҲӘМ ҮЗЛИКСИЗ БИЛИМЛЕНДИРИЎ № 6/3 2024 МУҒАЛЛИМ ҲӘМ ҮЗЛИКСИЗ БИЛИМЛЕНДИРИЎ,1,898-904,8,2024,Qoraqolpoq

Mamadaliyev S., Yallaqayev Z. O‘ZBEKISTONDA SPORT EKSTRIMAL TURIZMINI RIVOJLANTIRISH VA O‘ZGARUVCHAN TURISTLARNI DOIMIY TURISTLARGA AYLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 12. – С. 835-839.

Abduraxmonovich M. S., Yusupovich Y. Z. O‘ZBEKISTONDA SPORT EKSTRIMAL TURIZMINI RIVOJLANTIRISH VA O‘ZGARUVCHAN TURISTLARNI DOIMIY TURISTLARGA AYLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI //International scientific journal «MODERN SCIENCE АND RESEARCH. – 2024. – Т. 3.

Mamadaliyev S., Yallaqayev Z. O‘ZBEKISTON SHAROITIDA TURLI AXOLI QATLAMLARIDA SPORT-SOG‘LOMLASHTIRISH TURIZMI MASHG‘ULOTLARINI TASHKIL ETISHDAGI O ‘ZIGA XOS YONDOSHUVLAR //Modern Science and Research. – 2024. – Т. 3. – №. 12. – С. 1253-1262.

PULATOV, LAZIZ A; ,SYSTEM OF PERSONALITY DEVELOPMENT IN HIGHER EDUCATION INSTITUTIONS,Mental Enlightenment Scientific-Methodological Journal,5,03,316-323,2024

Ilhom X. Abdullayev. IMPROVEMENT OF THE SPECIAL PHYSICAL TRAINING MODEL OF GRECO-ROMAN JUNIOR WRESTLERS / MENTAL ENLIGHTENMENT SCIENTIFIC – METHODOLOGICAL JOURNAL. ISSN: 2181-1547 (E) / 2181-6131 (P) Vol. 5 No. 08 (2024): Vol.05, Issue08, 2024

BOLTAEYV. A.A.SCIENTIFIC AND THEORETICAL ANALYSIS OF AGGRESSION IN STUDENTS OF MIDDLE SCHOOL AGE,"Spectrum Journal of Innovation, Reforms and Development",1,111-116,7,2023,SCIENTIFIC AND THEORETICAL ANALYSIS OF AGGRESSION IN STUDENTS OF MIDDLE.

DEVELOPMENT OF AGILITY IN FEMALE STUDENTS THROUGH BASKETBALL GAME ELEMENTS Umida Abdulla qizi Eshmanova THE MULTIDISCIPLINARY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY- VOLUME-4, ISSUE-12.

Muidinov M.R, Technical Training In Belbogli Kurash Wrestling Through Coordination Exercises Development. Mental Enlightenment Scientific – Methodological Journal, 2024 vol (05), 106-115.

Muydinov M.R. The importance of mobile technologies in enhancing technical and tactical preparation in belt wrestling. Multidisciplinary Journal of Science and Technology VOLUME-4, ISSUE-12 INDIA. 17-23.

Mamadaliyev, S., & Yallaqayev, Z. (2024). O ‘ZBEKISTON SHAROITIDA TURLI AXOLI QATLAMLARIDA SPORT-SOG ‘LOMLASHTIRISH TURIZMI MASHG ‘ULOTLARINI TASHKIL ETISHDAGI O ‘ZIGA XOS YONDOSHUVLAR. Modern Science and Research, 3(12), 1253-1262.

Mamadaliyev, S., & Yallaqayev, Z. (2024). O ‘ZBEKISTONDA SPORT EKSTRIMAL TURIZMINI RIVOJLANTIRISH VA O ‘ZGARUVCHAN TURISTLARNI DOIMIY TURISTLARGA AYLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI. Modern Science and Research, 3(12), 835-839.

Abdullayev Ilhom Xushnudovich. ANALYZING THE COMPETITIVE PERFORMANCE OF GRECO-ROMAN WRESTLING ATHLETES (http://econferencezone.org/index.php/ecz/article/view/2387) / International Conference on Developments in Education Hosted from Saint Petersburg, Russia https: econferencezone.org Aug 23rd 2023.

Abdullaev Ilkhom Khushnudovich. DEVELOPMENT OF SPECIAL PHYSICAL TRAINING OF GRECO-ROMAN WRESTLERS WITH THE HELP OF SPECIAL SIMULATORS / 17th-TECH-FEST-2023 International Multidisciplinary Conference Hosted from Manchester, England https://conferencea.org 25th August 2023.

Soliyev Sanjarbek Shuhratjon o‘g‘li FUTBOLCHILARNING IRODAVIY SIFATLARINI RIVOJLANTIRISH ORQALI MUSOBAQA OLDI HAVOTIRINI KAMAYTIRISH ResearchBib IF-2023: 11.01/ ISSN: 3030-3753 / Volume 2 Issue 4

Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlar 2024 4-son Jismoniy tarbiya va sport yo‘nalishlari bo‘yicha kasbiy ijodiy imtihonlarni o'tkazishda zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash metodikasi 341- 345 Sanjarbek Soliyev

International Journal of Advance Scientific Research “Mass participation in sports is an effective way to Improve women's health” 249-255 MASS PARTICIPATION IN SPORTS IS AN EFFECTIVE WAY TO IMPROVE WOMEN'S HEALTHKhaidarova

Rahmanova, D. A. (2023). 3-7 YOShLI BOLALARNING SOG ‘LOMLAShTIRUVChI GIMNASTIKA VA XOREOGRAFIYA BILAN ShUG ‘ULLANIShINING SAMARADORLIGI. Namangan davlat universiteti Ilmiy axborotnomasi, (8), 606-614.

RAHMANOVA, D. (2024). JISMONIY TARBIYA DARSLARIDA OLIY TA’LIM MUASSASALARI TALABALARINI JISMONIY SIFATLARINI RIVOJLANTIRISH. News of the NUUz, 1(1.8), 150-152.

Ma’murbekova, G. (2024). YUQORI MALAKALI SAMBOCHI QIZLARNI FUNKSIYANAL XOLATIGA TEZKOR KUCHNING TA’SRI. Modern Science and Research, 3(12), 1387-1390.

Ma’murbekova, G. (2024). IMPROVING THE SPEED AND AGILITY OF NATIONAL WRESTLERS. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(12), 34-37.

Anvarov S., Xudayberdiyev N., Mamadaliyev S. 12–14 YOSHLI YOSH BOKSCHILARNING FIZIOLOGIK XUSUSIYATLARI ASOSIDA MAXSUS JISMONIY VA TEXNIK TAYYORGARLIKNI TAKOMILLASHTIRISH YO ‘LLARI //Modern Science and Research. – 2025. – Т. 4. – №. 4.

Tuychiyev K., Xudayberdiyev N., Mamadaliyev S. O ‘SMIR YOSHIDAGI KIKBOKSINGCHILARDA MAXSUS JISMONIY TAYYORGARLIKNI OSHIRISH //Modern Science and Research. – 2025. – Т. 4. – №. 4. – С. 1848-1852.

Erkinhodjayeva G., Mamadaliyev S. KO ‘ZI OJIZLAR VA ZAIF KO ‘RUVCHILAR UCHUN OCHIQ HAVODAGI HARAKATLI O ‘YINLARNING AHAMIYATI //Modern Science and Research. – 2025. – Т. 4. – №. 4. – С. 1843-1847.

Mamadaliyev, S. (2024). THE CURRENT STATE OF SPORTS AND WELLNESS MOUNTAIN TOURISM IN UZBEKISTAN AND MEASURES FOR ITS MASS DEVELOPMENT. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(12), 44-48.

Toshpolatova, D., & Mamadaliyev, S. (2025). 12–14 YOSHLI FUTBOLCHILARNING FIZIOLOGIK XUSUSIYATLARI ASOSIDA MAXSUS JISMONIY VA TEXNIK TAYYORGARLIKNI TAKOMILLASHTIRISH YO ‘LLARI. Modern Science and Research, 4(5), 508-513.

Tuychiyev, K., Xudayberdiyev, N., & Mamadaliyev, S. (2025). O ‘SMIR YOSHIDAGI KIKBOKSINGCHILARDA MAXSUS JISMONIY TAYYORGARLIKNI OSHIRISH. Modern Science and Research, 4(4), 1848-1852.

Abdullayev, I. X. (2023). IMPROVEMENT OF THE SPECIAL PHYSICAL TRAINING MODEL OF GRECO-ROMAN JUNIOR WRESTLERS. Mental Enlightenment Scientific-Methodological Journal, 9-20.

Xushnudovich, A. I. (2023). ANALYZING THE COMPETITIVE PERFORMANCE OF GRECO-ROMAN WRESTLING ATHLETES (http://econferencezone. org/index. php/ecz/article/view/2387). In International Conference on Developments in Education Hosted from Saint Petersburg, Russia https: econferencezone. org Aug 23rd.

Khushnudovich, A. I. (2023). DEVELOPMENT OF SPECIAL PHYSICAL TRAINING OF GRECO-ROMAN WRESTLERS WITH THE HELP OF SPECIAL SIMULATORS/17th-TECH-FEST-2023 International Multidisciplinary Conference Hosted from Manchester. England https://conferencea. org 25th August.

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li, “BELBOG‘LI KURASHCHILARNING KOORDINATSION MASHQLAR YORDAMIDA TEXNIK – TAKTIK TAYYORGARLIGINI TAKOMILLASHTIRISH”. Ta’lim va innovatsion tadqiqotlar jurnali, volum-3, 272-282.

Muydinov M.R. The importance of mobile technologies in enhancing technical and tactical preparation in belt wrestling. Multidisciplinary Journal of Science and Technology VOLUME-4, ISSUE-12 INDIA. 17-23.

Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li. Belbog‘li kurashchilarning texnik va taktik tayyorgarligini takomillashtirish. Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlar jurnali. 2024, 4-son. 371-379.