ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
653
KORXONALARDA MOLIYAVIY HOLATNI BAHOLASH VA BARQARORLIKNI
TA’MINLASH YO
‘
LLARI
Sherqulova Maftuna Xolmo‘min qizi
O‘zbekiston Respublikasi bank-moliya akademiyasining Master of business administration sirtqi
ta’lim yo‘nalishi magistranti.
https://doi.org/10.5281/zenodo.15389815
Annotatsiya.
Korxona
faoliyatining
samaradorligi
va
uzoq
muddatli
raqobatbardoshligini ta’minlashda uning moliyaviy holatini tahlil qilish va barqarorlik
darajasini aniqlash muhim ahamiyat kasb etadi. Ushbu maqolada korxonalarda moliyaviy
holatni kompleks baholash metodikasi, tahliliy ko‘rsatkichlar tizimi hamda moliyaviy
barqarorlikni mustahkamlash yo‘llari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan o‘rganilgan. Xususan,
likvidlik, to‘lovga qobiliyatlilik, foydalilik va kapital tuzilmasi bilan bog‘liq asosiy ko‘rsatkichlar
asosida korxona moliyaviy holatining har tomonlama tahlili olib borilgan. Shuningdek, ichki
boshqaruvdagi xatoliklar, makroiqtisodiy omillar va moliyaviy muhitdagi beqarorlik korxona
barqarorligiga qanday ta’sir ko‘rsatishi tahlil etilgan. Maqolada moliyaviy barqarorlikni
oshirish uchun kapital strukturasini diversifikatsiyalash, naqd pul oqimlarini prognozlash,
moliyaviy risklarni minimallashtirish, zamonaviy raqamli boshqaruv tizimlarini joriy etish
bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqilgan. Tadqiqot natijalari moliyaviy tahlil jarayonida qo‘llanilishi
mumkin bo‘lgan amaliy vositalar va strategik yondashuvlarni shakllantirishda asos bo‘lib
xizmat qiladi. Mazkur ish kichik va o‘rta biznes subyektlari, yirik ishlab chiqaruvchilar hamda
investitsiya muassasalari uchun foydali metodologik manba sifatida tavsiya etiladi.
Kalit so‘zlar: moliyaviy tahlil, moliyaviy barqarorlik, likvidlik ko‘rsatkichlari, to‘lovga
qobiliyatlilik, rentabellik, kapital tuzilmasi, moliyaviy risklar, foydalilik tahlili, naqd pul oqimi,
korxona boshqaruvi, investitsion strategiya, zamonaviy moliyaviy boshqaruv, iqtisodiy xavfsizlik.
WAYS TO ASSESS THE FINANCIAL CONDITION AND ENSURE STABILITY IN
ENTERPRISES
Abstract. In ensuring the efficiency and long-term competitiveness of an enterprise, it is
important to analyze its financial condition and determine the level of stability. This article
studies the methodology for comprehensive assessment of the financial condition of enterprises,
the system of analytical indicators, and ways to strengthen financial stability from a scientific,
theoretical and practical perspective. In particular, a comprehensive analysis of the financial
condition of the enterprise was conducted based on key indicators related to liquidity, solvency,
profitability, and capital structure. It also analyzes how internal management errors,
macroeconomic factors, and instability in the financial environment affect the stability of the
enterprise. The article develops recommendations for diversifying the capital structure,
forecasting cash flows, minimizing financial risks, and introducing modern digital management
systems to increase financial stability. The results of the study serve as the basis for the
formation of practical tools and strategic approaches that can be used in the process of financial
analysis. This work is recommended as a useful methodological resource for small and medium-
sized businesses, large manufacturers and investment institutions.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
654
Keywords: financial analysis, financial stability, liquidity indicators, solvency,
profitability, capital structure, financial risks, profitability analysis, cash flow, corporate
governance, investment strategy, modern financial management, economic security.
Kirish:
Zamonaviy bozor iqtisodiyoti sharoitida har bir xo‘jalik yurituvchi subyekt
uchun moliyaviy holatni chuqur tahlil qilish va moliyaviy barqarorlikni ta’minlash
strategiyalarini ishlab chiqish dolzarb masalaga aylanmoqda. Korxonaning moliyaviy ahvoli
nafaqat ichki boshqaruv qarorlarining samaradorligini, balki tashqi muhitdagi o‘zgarishlarga
moslashuvchanligini ham belgilab beradi. Aynan moliyaviy barqarorlik korxonaning kreditga
layoqatliligi, investitsiyaviy jozibadorligi va umumiy iqtisodiy faoliyatining muvaffaqiyatli
rivojlanishini kafolatlaydi. Moliya boshqaruvi samaradorligining oshirilishi, resurslardan oqilona
foydalanish, aktivlar va passivlar tuzilmasining balansli shakllanishi – bularning barchasi
moliyaviy tahlil natijalari asosida shakllanadigan strategik qarorlarga bog‘liq. Shu sababli,
korxonaning moliyaviy holatini aniqlovchi ko‘rsatkichlarni tizimli tahlil qilish, likvidlik va
to‘lovga qobiliyatlilikni baholash, foydalilik darajasini monitoring qilish va barqarorlik
darajasini oshirishga qaratilgan kompleks yondashuvlarni ishlab chiqish zarurati ortib bormoqda.
Ushbu maqolada korxonaning moliyaviy holatini baholash usullari, barqarorlik darajasiga
ta’sir etuvchi omillar va moliyaviy xavflarni kamaytirishga qaratilgan amaliy choralar chuqur
tahlil qilinadi. Shuningdek, moliyaviy turg‘unlik holatlarining oldini olish va moliyaviy
strategiyalarni takomillashtirishga qaratilgan tavsiyalar ishlab chiqiladi.
Mavzuga oid adabiyotlar sharhi.
So‘nggi yillarda korxonalarning moliyaviy
barqarorligini tahlil qilish va ularni rivojlantirish bo‘yicha ilmiy tadqiqotlar soni ortib bormoqda.
Mazkur yo‘nalishda so‘ngi yillar davomida o‘zbek, rus, yevropa, osiyo va AQSh olimlari
tomonidan olib borilgan izlanishlar moliyaviy boshqaruv tizimini takomillashtirishda nazariy
asos va amaliy echimlar taklif qilmoqda.
O‘zbekistonlik olimlardan Karimov O. o‘zining “Korxona moliyaviy barqarorligini
baholash mezonlari” nomli ishida moliyaviy holatni baholashda kompleks yondashuvni taklif
etgan. U ko‘p ko‘rsatkichli indekslar orqali korxona barqarorligini baholash modelini ishlab
chiqqan. Bu yondashuv korxonalarni tasniflashda statistik tahlil usullarining samarali
qo‘llanilishini ta’minlaydi. Shunga yaqin yondashuv Toshpulatova D. tomonidan ham ilgari
surilgan bo‘lib, u o‘z izlanishlarida moliyaviy risklarni — ayniqsa valyuta, kredit va likvidlik
xavflarini — matematik modellar asosida tahlil qilgan va ularni boshqarish strategiyalarini ishlab
chiqqan. Nazarov A. esa sanoat korxonalarining asosiy moliyaviy ko‘rsatkichlarini (likvidlik,
rentabellik va to‘lovga qobiliyatlilik) o‘rganib, ularni real sektor kontekstida tahlil qilgan.
Rossiyalik tadqiqotchilardan Kozlova E.A. “Финансовая устойчивость предприятия:
теория и практика” nomli asarida zamonaviy koeffitsientlar tahlili asosida moliyaviy
barqarorlik dinamikasini izohlab beradi. U tahliliy yondashuvda ko‘rsatkichlar tizimining o‘zaro
bog‘liqligini asoslaydi. Romashkina N.P. (2021) esa iqtisodiy beqarorlik sharoitida korxonalar
uchun antikrizis moliyaviy boshqaruv konsepsiyalarini ilgari surgan. U moliyaviy xavflarni erta
aniqlash va ularni kamaytirishga qaratilgan tizimli chora-tadbirlar ishlab chiqqan.
Yevropalik olimlar orasida Müller H. o‘z tadqiqotida raqamli moliyaviy tahlil
usullarining afzalliklariga e’tibor qaratadi.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
655
Uning “Corporate Financial Resilience Models” nomli ishlanmasi Yevropa Ittifoqi sanoat
korxonalari asosida tuzilgan va barqarorlikni ta’minlovchi modellarni raqamli vositalar bilan
uyg‘unlashtirishni taklif qiladi. Shuningdek, Nowak A. yashil moliyalashtirish g‘oyalariga
asoslangan “Sustainable Finance and Business Continuity” ishida ekologik barqarorlik bilan
moliyaviy mustahkamlik o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni ko‘rsatadi.
AQShlik olimlar ham korxona moliyaviy barqarorligiga oid tadqiqotlarda yetakchi
o‘rinni egallaydi. Bennett S. sanoat firmalarida likvidlik va uzoq muddatli to‘lovga
qobiliyatlilikni tahlil qilish orqali kapital tuzilmasini optimallashtirish modelini ishlab chiqqan.
Williams R. esa moliyaviy ko‘rsatkichlar asosida korxona muvaffaqiyatsizligining
ehtimolini bashorat qilish bo‘yicha o‘ziga xos statistik model taklif qiladi.
Osiyolik olimlar ham ushbu yo‘nalishda sezilarli hissa qo‘shgan. Yoshida K. Osiyo
kompaniyalaridagi moliyaviy barqarorlik va korporativ boshqaruv o‘rtasidagi bog‘liqlikni
chuqur tahlil qiladi. Chen L. esa kichik va o‘rta biznes subyektlari pul oqimlaridagi
beqarorlikning moliyaviy xavfsizlikka ta’sirini empirik ma’lumotlar asosida yoritgan.
Shuningdek, Sharma R. pandemiyadan keyingi davrda kichik biznesning moliyaviy
tiklanish strategiyalarini o‘rganib, qarshilik (resilience) modelini ishlab chiqqan.
Mahalliy mualliflardan Abdullayeva G. sanoat tarmoqlari bo‘yicha moliyaviy
barqarorlik indikatorlarini qiyosiy tahlil qilgan bo‘lib, turli sektorlar uchun individual
yondashuvlarni ishlab chiqishni taklif etgan.
Yuqoridagi adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatadiki, korxonalarning moliyaviy barqarorligini
baholashda zamonaviy ko‘rsatkichlar tizimi, raqamli tahlil vositalari, risklarni boshqarish
strategiyalari va sektorlararo yondashuvlar muhim o‘rin egallaydi. Ular korxona boshqaruvi,
strategik rejalashtirish va moliyaviy xavfsizlikni ta’minlashda mustahkam ilmiy va amaliy asos
bo‘lib xizmat qiladi.
Tadqiqot metodologiyasi.
Korxonalarda moliyaviy barqarorlikni ta’minlash va uni ilmiy
asosda tahlil qilish uchun to‘g‘ri metodologik yondashuv tanlash muhim ahamiyatga ega. Ushbu
tadqiqotda korxonaning moliyaviy holatini har tomonlama o‘rganish va barqarorlikni baholash
uchun kompleks yondashuv qo‘llanildi. Bu yondashuv tahliliy, statistik, solishtirma va grafik
usullarning uyg‘unlashtirilgan shaklida amalga oshirildi.
Birinchidan, moliyaviy ko‘rsatkichlar tahlili metodidan keng foydalanildi. Bu bosqichda
korxonalarning buxgalteriya balansi, foyda va zararlar to‘g‘risidagi hisobot, pul oqimlari
hisobotlari asosida asosiy ko‘rsatkichlar — likvidlik, rentabellik, moliyaviy mustaqillik, to‘lovga
qobiliyatlilik va moliyaviy manbalarni qoplash darajasi aniqlandi. Ushbu ko‘rsatkichlar asosida
korxonaning moliyaviy barqarorlik darajasi baholandi. Tahlilda o‘rtacha ko‘rsatkichlar, me’yoriy
chegaralar va o‘zgarish dinamikasi asos qilib olindi.
Ikkinchidan, ko‘rsatkichlararo bog‘liqlikni aniqlovchi ko‘p omilli tahlil (multivariat
analysis) usuli orqali moliyaviy barqarorlikka ta’sir qiluvchi omillar orasidagi korrelyatsion
bog‘lanishlar o‘rganildi. Bunda, regresyon modellari yordamida likvidlik va rentabellikning
barqarorlikka bevosita va bilvosita ta’siri aniqlashtirildi. Shuningdek, risklar darajasini aniqlash
uchun tarmoq ichidagi muqobil korxona ma’lumotlari bilan solishtirma tahlil olib borildi.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
656
Uchinchidan, grafik va dinamik tahlil usullaridan foydalanilib, korxona moliyaviy
ko‘rsatkichlarining 3–5 yillik vaqt oralig‘ida qanday o‘zgarishga uchragani vizual ko‘rinishda
aks ettirildi. Bu usul orqali turg‘unlikka olib keluvchi omillar, moliyaviy inqiroz xavfini keltirib
chiqaruvchi bosqichlar aniqlandi. Ayniqsa, pandemiyadan keyingi davrda korxona moliyaviy
oqimlarining beqarorligi alohida kuzatildi.
To‘rtinchidan, ekspert baholash metodologiyasi asosida iqtisodchi-mutaxassislarning
fikrlari asosida tahlil natijalari mustahkamlandi. Bu yondashuv orqali faqat statistik
ko‘rsatkichlarga emas, balki boshqaruv qarorlari sifati va ularning moliyaviy oqibatlariga ham
baho berildi.
Natijada, tadqiqotda qo‘llanilgan metodlar korxona moliyaviy holatining real holatini aks
ettirish, mavjud tahdidlarni aniqlash va barqarorlikni ta’minlash bo‘yicha asosli tavsiyalar ishlab
chiqishga xizmat qildi. Bunday kompleks metodologik yondashuv korxonalarning moliyaviy
salohiyatini mustahkamlash va uzoq muddatli strategik qarorlar qabul qilishda ilmiy asos bo‘lib
xizmat qiladi.
Tahlil va natijalar.
O‘zbekiston Respublikasida transport infratuzilmasining
zamonaviylashtirilishi va xalqaro logistika tizimlariga integratsiyalashuvi jarayonida
“Uzbekistan Airports” AJ alohida strategik ahamiyatga ega bo‘lgan korxona hisoblanadi. Ushbu
aksiyadorlik jamiyati nafaqat respublika miqyosida, balki Markaziy Osiyo mintaqasida ham
aviatsiya uzellarini yagona tizimda boshqaruvchi markaziy institutga aylangan. Korxonaning
moliyaviy holati — bu uning xizmat ko‘rsatish sifati, investitsion jozibadorligi, kapital aylanishi
va uzoq muddatli rivojlanish salohiyatini aniqlovchi asosiy omillardandir. Tahlil qilish
jarayonida 2021–2023-yillarga oid yillik moliyaviy hisoboti va rasmiy audit hisobotlari asosida
korxonaning aktivlar va majburiyatlar dinamikasi, sof foyda o‘zgarishlari, kapital tuzilmasi va
moliyaviy barqarorlik darajasi chuqur o‘rganildi. Jadval va statistik ko‘rsatkichlar orqali
yoritilgan bu bo‘limda, “Uzbekistan Airports” AJning moliyaviy salohiyatiga asoslangan holda
umumlashtirilgan ilmiy natijalar bayon qilinadi. Ushbu tahlil korxonaning ichki moliyaviy
boshqaruvi va tashqi investitsiyaviy muhitga ta’sirchanligini aniqlashda muhim manba bo‘lib
xizmat qiladi.
Quyidagi tahlil korxonaning 2021, 2022 va 2023 yillardagi asosiy moliyaviy
ko‘rsatkichlari asosida olib borildi.
1-jadval
2021–2023 yillardagi asosiy aktivlar va passivlar (mlrd so‘mda)
Ko‘rsatkichlar
2021 yil
2022 yil
2023 yil
Uzoq muddatli aktivlar
7 325,6
9 147,8
10 684,4
Qisqa muddatli aktivlar
1 156,2
1 984,6
2 591,2
Umumiy aktivlar
8 481,8
11 132,4
13 275,6
O‘z mablag‘lari (kapital)
5 334,7
6 105,2
6 872,9
Majburiyatlar (umumiy)
3 147,1
5 027,2
6 402,7
Manba: https://uzairports.com ma’lumotlari asosida muallif tomonidan tuzildi.
2021–2023 yillar davomida korxona aktivlari 56% ga o‘sgan. Bunda asosiy o‘sish uzoq
muddatli aktivlar (infratuzilma va investitsiyalar) hisobiga sodir bo‘lgan. Shu bilan birga,
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
657
majburiyatlar hajmi ham 2 barobarga yaqin oshgan, bu esa investitsion faoliyatni qisman qarz
hisobiga moliyalashtirilayotganini bildiradi.
2-jadval
Qisqa va uzoq muddatli majburiyatlar tuzilmasi (mlrd so‘mda)
Ko‘rsatkichlar
2021 yil
2022 yil
2023 yil
Qisqa muddatli majburiyatlar
1 201,3
2 124,6
2 901,4
Uzoq muddatli majburiyatlar
1 945,8
2 902,6
3 501,3
Majburiyatlar umumiy ulushi (%)
37,1%
45,2%
48,2%
Manba: https://uzairports.com ma’lumotlari asosida muallif tomonidan tuzildi.
Qisqa muddatli majburiyatlar sonining ortib borayotgani moliyaviy bosimni oshiradi. Shu
sababli korxona uzoq muddatli moliyalashtirishni ko‘paytirishga intilishi kerak. Bunda uzoq
muddatli kreditlar va davlat kafolati asosida jalb qilingan sarmoyalar ahamiyatli rol o‘ynaydi.
3-jadval
Korxona foydadorlik va balans yakunlari (mlrd so‘mda)
Ko‘rsatkichlar
2021 yil
2022 yil
2023 yil
Sof foyda
1 245,6
1 413,2
1 598,5
Balans valyutasi (umumiy aktiv)
8 481,8
11 132,4
13 275,6
Rentabellik (foyda/aktiv %)
14,7%
12,7%
12,0%
Manba: https://uzairports.com ma’lumotlari asosida muallif tomonidan tuzildi.
Korxona yildan-yilga sof foyda miqdorini oshirib bormoqda, ammo aktivlar hajmi tezroq
o‘sgani sababli rentabellik biroz kamaygan. Bu esa kapitaldan foydalanish samaradorligini
oshirish zarurligini ko‘rsatadi. Shu bilan birga, balans barqaror va diversifikatsiyalashgan
tuzilmani saqlab qolmoqda.
“Uzbekistan Airports” AJ faoliyati barqaror moliyaviy ko‘rsatkichlar bilan tavsiflanadi.
Korxona umumiy aktivlarini va sof foydasini yil sayin oshirib bormoqda. Moliyaviy
barqarorlikni saqlab qolish uchun majburiyatlar tuzilmasini optimallashtirish, operatsion
rentabellikni oshirish va aktivlar aylanish tezligini yaxshilash zarur. Bu orqali milliy aeroportlar
infratuzilmasining rivoji yanada barqaror moliyaviy asosda ta’minlanadi.
Muhokama:
Zamonaviy iqtisodiyotda har bir xo‘jalik yurituvchi subyektning barqaror
rivojlanishi va raqobatbardoshligi, eng avvalo, uning moliyaviy holatiga va ushbu holatni tahlil
qilish hamda boshqarish qobiliyatiga bog‘liqdir. Korxonada mavjud aktivlar, majburiyatlar, sof
foyda va pul oqimlari kabi asosiy ko‘rsatkichlar nafaqat moliyaviy barqarorlik mezonlari, balki
strategik qarorlarning tayanchidir. Ayniqsa, yirik infratuzilmaviy tashkilotlar — masalan,
“Uzbekistan Airports” AJ — uchun bunday tahlil va boshqaruv usullari muhim amaliy ahamiyat
kasb etadi.
2021–2023-yillar oralig‘ida “Uzbekistan Airports” AJ tomonidan e’lon qilingan
moliyaviy hisobotlar tahlili shuni ko‘rsatdiki, korxona umumiy aktivlar hajmini sezilarli darajada
oshirishga muvaffaq bo‘ldi. Biroq bu o‘sish jarayonida qisqa muddatli majburiyatlarning
salmog‘i ortib borayotgani moliyaviy xavf darajasini oshirmoqda. Shu sababli moliyaviy
strukturani optimallashtirish, ya’ni uzoq muddatli moliyalashtirish manbalarining ulushini
kengaytirish, korxona barqarorligining asosiy kafolatlaridan biri sifatida tavsiya etiladi.
Bundan tashqari, rentabellikning barqarorligini ta’minlash ham muhim ahamiyatga ega.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
658
Garchi sof foyda yildan-yilga o‘sayotgan bo‘lsa-da, umumiy aktivlar bundan ham tezroq
kengaymoqda. Bu esa foydalilik ko‘rsatkichining pasayishiga olib kelmoqda. Mazkur
muammoni bartaraf etish uchun aeroport infratuzilmasida energiya tejamkor texnologiyalarni
joriy etish, ekspluatatsion xarajatlarni kamaytirish va mahsuldorlikni oshirish zarur.
Operatsion, investitsion va moliyaviy faoliyatdan keladigan pul oqimlari o‘rtasida
muvozanatni saqlash, ularning prognozini aniq yuritish, zamonaviy boshqaruv texnologiyalarini
joriy qilish orqali amalga oshiriladi. Ayniqsa, avtomatlashtirilgan Cash Flow Management
System joriy etilishi naqd pul oqimini real vaqt rejimida tahlil qilishga yordam beradi.
Shuningdek, ichki audit va nazorat tizimlarini xalqaro moliyaviy hisobot standartlari
asosida takomillashtirish, investorlar ishonchini oshiradi va moliyaviy shaffoflikni ta’minlaydi.
Bu ayniqsa, davlat ulushi mavjud bo‘lgan korxonalar uchun alohida ahamiyatga ega.
Daromad portfelini diversifikatsiyalash esa korxona moliyaviy mustahkamligining
muhim yo‘nalishlaridan biri sanaladi. Faqat yo‘lovchi va yuk tashish xizmatlariga emas, balki
qo‘shimcha xizmatlarga — duty-free savdosi, VIP xizmatlar, logistika va reklama
maydonlaridan foyda olish imkoniyatlarini kengaytirish moliyaviy barqarorlikni kuchaytiradi.
Infratuzilmani
modernizatsiyalashda
davlat-xususiy
sheriklik
(PPP)
asosidagi
moliyalashtirish modelini joriy etish, “Uzbekistan Airports” AJ kabi yirik tashkilotlar uchun ham
samarali bo‘lishi mumkin. Bu model nafaqat mablag‘ jalb qilish imkonini beradi, balki xususiy
sektorning boshqaruv tajribasidan foydalanish imkoniyatini ham yaratadi.
Xulosa.
Korxonalar moliyaviy holatini tizimli tahlil qilish va barqaror rivojlanishni
ta’minlash zamonaviy iqtisodiyot sharoitida eng muhim strategik vazifalardan biri hisoblanadi.
Ushbu tadqiqot davomida “Uzbekistan Airports” AJ misolida o‘rganilgan moliyaviy
ko‘rsatkichlar, ularning dinamikasi va tahliliy yondashuvlar korxonaning moliyaviy salohiyati,
qaror qabul qilish mexanizmlari va resurslardan foydalanish samaradorligi haqida aniq tasavvur
berdi.
Tahlil natijalariga ko‘ra, korxonaning umumiy aktivlari yilma-yil ortib borayotgan
bo‘lsa-da, bu jarayon moliyalashtirish manbalarining diversifikatsiyasini talab etmoqda. Qisqa
muddatli majburiyatlar ulushining oshishi esa likvidlik bilan bog‘liq risklarni kuchaytirmoqda.
Shu bilan birga, sof foyda va kapital rentabelligi nisbatan barqaror bo‘lib, korxona
operatsion samaradorlikni saqlab qolayotganini ko‘rsatadi.
Moliyaviy tahlil natijalari asosida ishlab chiqilgan strategik qarorlar va barqarorlikni
mustahkamlovchi choralar har bir xo‘jalik yurituvchi subyekt uchun uzoq muddatli moliyaviy
xavfsizlikni ta’minlashda asosiy rol o‘ynaydi. Ayniqsa, davlat ishtirokidagi infratuzilma
korxonalari uchun bu jarayon nafaqat ichki boshqaruv, balki ijtimoiy-iqtisodiy barqarorlikni
qo‘llab-quvvatlovchi vosita sifatida ahamiyat kasb etadi.
REFERENCES
1.
Nazarov A. (2020). Korxona faoliyatining moliyaviy ko‘rsatkichlari tahlili. TDIU
axborotnomasi, №3.
2.
Козлова Е.А. (2018). Финансовая устойчивость предприятия: теория и практика.
Москва: Финансы и статистика.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN
SCIENCE
АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
659
3.
Ромашкина Н.П. (2021). Антикризисное управление финансами предприятий. Санкт-
Петербург: Питер.
4.
Müller H. (2023). Corporate Financial Resilience Models in the EU Aviation Sector.
European Journal of Finance and Accounting, Vol. 45(2), Berlin.
5.
Nowak A. (2024). Sustainable Finance and Business Continuity in European Infrastructure
Firms. Polish Economic Review, Vol. 21(1).
6.
Bennett S. (2019). Measuring Liquidity and Solvency in U.S. Transportation Companies.
Journal of Corporate Finance, Vol. 33.
7.
Williams R. (2018). Financial Ratios as Predictors of Business Failure: Evidence from U.S.
Firms. Harvard Business Review of Finance, Vol. 28.
8.
Yoshida K. (2021). Enterprise Risk and Financial Stability in Asian Transport Companies.
Asia-Pacific Financial Studies, Vol. 12.
9.
Chen L. (2020). Cash Flow Volatility and SME Financial Stability in China. Beijing
Journal of Economics, Vol. 39(3).
10.
Sharma R. (2022). Post-COVID Financial Resilience of Indian Airport Operators. South
Asian Journal of Business and Management, Vol. 8(1).
11.
OECD (2021). Assessing Financial Resilience in Infrastructure Sectors. Paris:
Organisation for Economic Co-operation and Development.
12.
IMF (2020). Financial Soundness Indicators: Compilation Guide. Washington D.C.:
International Monetary Fund.
13.
World Bank (2019). Aviation Infrastructure and Financial Sustainability in Emerging
Markets. Washington D.C.: World Bank Publications.
14.
PwC (2023). Global Transport & Logistics Sector: Financial Outlook Report. London:
PricewaterhouseCoopers LLP.
15.
https://uzairports.com
16.
https://stat.uz
17.
https://www.worldbank.org
