Авторы

  • Ruslan Akun
  • Erkinboyeva Sevinch

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.tbir.109912

Аннотация

“Jannat onalar oyog’i ostida “ filmining mavzusi tomoshabinni eng nozik tuqtasi sifatida tanlangan . Filmning boshlanishidanoq tomoshabin qirg’iz muhitiga tushadi. Haqiqiy qirg’iz qishloq  oilasining  hayoti , urf odatlari , milliy taomlari , o’zgacha kiyimlari , musiqiy ohangi bilan jalb qiladi . Film nega aynan bunday nomlangan ? Bu nomga haqiqatda munosibmi ? degan savollar ham berilishi mumkin . Filmga bunday nom berilishiga sabab onalarning  mehir –muhabbati , chin matonati , bolalari uchun jonini bera olishini chin ma’noda isbotlay olishi deb o’ylayman . Haqiqatdan ham bu film o’z nomiga munosib olingan, buni nafaqat men balki zalda o’tirgan barcha tomoshabinlarning ko’z yoshlari isbotlaydi . Filmning mavzusi onaning matonati , nogiron o’g’ilning onasiga nisbatan buyuk sevgisi , insonlarning munosabatlari .G’oyasi esa , hayotdagi barcha insonlarning insoniylik his tuyg’ulari , millatlar aro hamjihatlik , suriyadagi keskin urushlar va ular sababli begunoh o’lib ketayotgan insonlar taqdiri, dinga bo’lgan muhabbat , chin musulmonlik yotadi. Filmning ekspozitsiyasida ya’ni kirish qismida , qahramonlarni tanishtirish bilan birga haqiqiy qirg’iz millatining balki bizlarning ham (butun O’rta Osiyodagi ) oilaviy yashash sharoitini juda go’zal tarzida aks ettirilgan . Tandirgan chiqqan issiq nonlar , tabiiy qaymoq , quyosh rangini eslatuvchi novvotlar …Onaning xarakterini birinchi sahnadanoq bilishimiz mumkin , ya’ni qo’llarini duoga ochgancha o’g’li uchun yaxshilik tilardi , bundan onaxonning iymonli , shu yoshgacha faqat bolasi uchun kun kechirgan , doim unga yaxshilikni ravo ko’rgan ona obrazi sifatida gavdalantirilgan . Bolani esa onasi uchun jannatga birga kirishligini aytganida uni onasidan insoniylik tuyg’ularini o’tganligini , nogiron bo’lsada onasiga bo’lgan buyuk sevgisini ko’rsatib beradi. Filmda tugun , bola onasiga Makkaga boramizmi ona deb aytganida tushadi , onasi esa unga rad javobini beradi , bu esa tomoshabinga ular Makkaga  borishadimi , yo’qmi degan savollarni beradi . Ularga bu yo’lda juda ko’p qiyinchiliklar va to’siqlar tushadi va bu onaning va bolaning xarakterini ochilishiga , ularning o’zgarishiga sabab bo’ladi .


background image

https://scientific-jl.com/luch/

Часть

-46

_ Том

-5_

июнь

-2025

153

JANNAT ONALAR OYOG’I OSTIDA

Rejissiyor :

Ruslan Akun

2-kurs Kinoshunos

Erkinboyeva Sevinch

“Jannat onalar oyog’i ostida “ filmining mavzusi tomo

shabinni eng nozik

tuqtasi sifatida tanlangan . Filmning boshlanishidanoq

tomoshabin qirg’iz muhitiga

tushadi. Haqiqiy qirg’iz qishloq

oilasining hayoti , urf odatlari , milliy taomlari ,

o’zgacha kiyimlari , musiqiy ohangi bilan jalb qiladi . Film nega aynan bunday

nomlangan ? Bu nomga haqiqatda munosibmi ? degan savollar ham berilishi

mumkin . Filmga bunday nom berilishiga sabab onalarning mehir

muhabbati ,

chin matonati , bolalari uchun jonini bera olishini chin ma’noda isbotlay olishi deb

o’ylayman . Haqiqatdan ham bu film o’z nomiga munosib olingan

, buni nafaqat

men balki zalda o’tirgan barcha tomoshabin

lar

ning ko’z yoshlari isbotl

aydi .

Filmning mavzusi onaning matonati , nogiron o’g’ilning onasiga nisbatan buyuk

sevgisi , insonlarning munosabatlari .G’oyasi esa , hayotdagi barcha insonlarning

insoniylik his tuyg’ulari , millatlar aro hamjihatlik , suriyadagi keskin urushlar va

ular sabab

li begunoh o’lib ketayotgan insonlar taqdiri, dinga bo’lgan muhabbat ,

chin musulmonlik yotadi. Filmning ekspozitsiyasida ya’ni kirish qismida ,

qahramonlarni tanishtirish bilan birga haqiqiy qirg’iz millatining balki bizlarning

ham (butun O’rta Osiyodagi ) oilaviy yashash sharoitini juda go’zal tarzida aks

ettirilgan . Tandirgan chiqqan issiq nonlar , tabiiy qaymoq , quyosh rangini

eslatuvchi

novvotlar …Onaning xarakterini birinchi sahnadanoq bilishimiz

mumkin , ya’ni qo’llarini duoga ochgancha o’g’li uchun yaxshilik tilardi , bundan

onaxonning iymonli , shu yoshgacha faqat bolasi uchun kun kechirgan , doim unga

yaxshilikni ravo ko’rgan ona obr

azi sifatida gavdalantirilgan . Bolani esa onasi

uchun jannatga birga kirishligini aytganida uni onasidan in

soniylik tuyg’ularini


background image

https://scientific-jl.com/luch/

Часть

-46

_ Том

-5_

июнь

-2025

154

o’tganligini , nogiron bo’lsada onasiga bo’lgan buyuk sevgisini ko’rsatib beradi.

Filmda tugun , bola onasiga Makkaga boramizmi ona deb aytganida tushadi , onasi

esa unga rad javobini beradi , bu esa tomoshabinga ular Makkaga borishadimi ,

yo’qmi degan savollarni beradi . Ularga bu yo’lda juda ko’p qiyinchiliklar va

to’siqlar tushadi va bu onaning va bolaning xarakterini ochilishiga , ularning

o’zgarishiga sabab bo’ladi .

Filmning kulminatsiyasi , ona va bolaning Makkaga borish uchun bo’mbali

zonani bosib o’tish sahnasi hisoblanadi. Ular shuncha yo’l bosib o’tib , lekin

ozgina qolganda ularga ruhsat berishmasa ham bu hayotlari uchun havfli bo’lsa

ham , ular maqsadidan voz

kechmasliklari filmning eng cho’qqisi bo’ldi . Ular tirik

qolishadimi yoki yo’q ? Bu filmni eng o’yga soladigan , ta’sirlantiradigan

qismi.

Filmning yechimi esa, onaning o’g’liga bor haqiqatlarni oshkor etishi . U

o’g’liga haqiqiy o’g’li emasligini , haqiq

iy onasi boshqa ekanligini aytadi . Bu juda

og’ir sahna , ona uchun bu eng og’iri , garchi u o’zini o’g’li bo’lmasada u o’g’li

uchun butun bir umrini sariflagan . Va ohirida esa bu haqiqatlarni oshkor etib ,

o’g’li qanday munosabat qilishini kutish , bu eng ta’sirli yechim sifatida

tasvirlangan. Eng asosiy oliy maqsadiga erishish ya’ni Makkaga yetib u yerda

ibodatlarni qila olishi bu tugunning yechilishi hisoblanadi . Filmning janri maishiy

va drama.Filmdagi ona obraziga nisbatan mehrni oshiruvchi sahna , o

’g’lining

tanasidan bombani tunu-

kun qo’lari qavargan holda bo’lsada qiynalib yechishi

bo’ldi , bu sahna onaga nisbatan mehrni oshishiga katta sabab bo’ldi . Bu sahnada

aynan onaning matonati qay darajada ekanligini ko’rishimiz mumkin . Filmdagi

bola obraziga nisbatan mehr-

muruvatini uyg’otuvchi sahna esa , bolaning onasini

jannatga olib kirish uchun harakati va onasi haqiqatni aytganda ham “menga

boshqa ona kerak emas “ degan so’zlari bo’ldi. Filmdagi yana bir narsani inobatga

olib o’tishimiz darkor , b

u bir nechta mamlakatlar bilan hamkorlikda va

hamjihatlikda ishlagani bo’ldi . Bu davlatlar : O’zbekiston , Turkiya , Qozog’iston

, Suriya . Bularning ichida O’zbekiston ham ishtirok etgani bizning ham yutug’imiz


background image

https://scientific-jl.com/luch/

Часть

-46

_ Том

-5_

июнь

-2025

155

. Bizning ham eng yaxshi aktyor va aktrisalarimiz ishtirok etishgan . Nafaqat

biznikilar balki barcha aktyor va aktrisalar o’z rollarini juda mahorat bilan ijro

etishgan . Ona rolidagi qirg’iz aktrisasi onaning his tuyg’ularini ,ko’z qarashlarini

, xarakterini yaqqol ochib bergan . Nogiron bola rolini ijro etgan aktyorga ham qoil

qolmasdan ilojimiz yo’q ! Garchi nogiron bo’lmasada bu rolni maromiga yetkazib

o’ynay olgan . Filmdagi ranglar , o’ta chiroyli va maromida tanlangan. Ular filmni

yanada sifatli chi

qishiga katta sabab bo’lgan. Filmdagi lokatsiyalar esa juda ajoyib

. Har bir mamlakatning eng go’zal joylarini topib suratga olishgan.

Qirg’izistonning eng go’zal tabiatini , O’zbekistonning qadimiy va go’zal

binolarini, Turkiyaning juda chiroyli joylarini topa bilishgan. Musiqalar ham

qahramonlarning ichki his tuyg’ulariga mos ravishda tanlangan. Kiyimlar esa

milliylik va zamonaviylik asosida yaratilgan . Zamon bilan hamnafas . Grim va

qonli sahnalar , bular ham juda ishonarli va professional ravishda qilingan . Misol

qilib, bolaning Suriyadagi yomonlar urishganida qilingan grim . Rejissiyor yana bir

narsani ilgari surgan , Suriyaning vayronakorligi bo’lgani bilan , uni ichida hali

hanuz qalbi go’zal yaxshi insonlar qolgan . Buni ona va bola bilan birga su

ratga

tushgan yigitlar , ularni uyiga kiritgan kishi ,

ularga yordam qo’lini cho’zganlar

yaqqol isbotlaydi .Zero insonlarni bilish uchun uni ichki dunyosiga ham nazar

solishimiz darkorligini bizga eslatadi . Bu filmdan juda ko’p narsalarni olishimiz

mumkin

, haqiqiy film ham ana shunday bo’lmaydimi aslida ? Barcha insonni

yig’lashiga sababchi bo’lgan bu film kelajakda juda ko’p yutug’larga erishadi .

Yana barcha uchun manzur va manifaatli bo’lgan ana shunday filmlar ko’payishini

kutib qolamiz.