Mualliflar

  • Toshpo‘lotova Jasmina Nuriddin qizi

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.tinnint.94866

Kalit so‘zlar:

Kalit so‘zlar. 3D-printer qurilish texnologiyalari innovatsion qurilish ekologik qurilish arzon uy-joy energiya samaradorligi avtomatlashtirilgan qurilish beton bosib chiqarish raqamli texnologiyalar aqlli arxitektura.

Annotasiya

Annotatsiya.  Ushbu  maqolada  3D-printer  texnologiyasi  yordamida  uy  qurish 
jarayoni, uning afzalliklari va kelajakdagi rivojlanish istiqbollari haqida so‘z boradi. 
3D-printerlar  orqali  qurilish  materiallarini  qatlamma-qatlam  bosib  chiqarish  usuli 
an’anaviy  qurilish  usullariga  nisbatan  tezkor,  arzon  va  ekologik  xavfsiz  ekanligi 
ta’kidlanadi. Shuningdek, ushbu texnologiyaning energiya samaradorligi, chiqindilarni 
kamaytirish  va  murakkab  arxitektura  yechimlarini  amalga  oshirishdagi  o‘rni  tahlil 
qilinadi.  Maqolada  dunyodagi  ilg‘or  tajribalar  va  istiqbolli  loyihalar  misolida  3D-
printerlar yordamida qurilgan uylarga e’tibor qaratiladi. 


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

54

3D-PRINTER YORDAMIDA UY QURISH TEXNOLOGIYASI

Toshpo‘lotova Jasmina Nuriddin qizi

Shahrisabz davlat pedagogika instituti

“Matematika va Informatika” yo‘nalishi talabasi

jasminatoshpulotova06@gmail.com

(97) 389-83-78


Annotatsiya.

Ushbu maqolada 3D-printer texnologiyasi yordamida uy qurish

jarayoni, uning afzalliklari va kelajakdagi rivojlanish istiqbollari haqida so‘z boradi.
3D-printerlar orqali qurilish materiallarini qatlamma-qatlam bosib chiqarish usuli
an’anaviy qurilish usullariga nisbatan tezkor, arzon va ekologik xavfsiz ekanligi
ta’kidlanadi. Shuningdek, ushbu texnologiyaning energiya samaradorligi, chiqindilarni
kamaytirish va murakkab arxitektura yechimlarini amalga oshirishdagi o‘rni tahlil
qilinadi. Maqolada dunyodagi ilg‘or tajribalar va istiqbolli loyihalar misolida 3D-
printerlar yordamida qurilgan uylarga e’tibor qaratiladi.

Kalit so‘zlar.

3D-printer, qurilish texnologiyalari, innovatsion qurilish, ekologik

qurilish, arzon uy-joy, energiya samaradorligi, avtomatlashtirilgan qurilish, beton
bosib chiqarish, raqamli texnologiyalar, aqlli arxitektura.

Аннотация

. В данной статье рассказывается о процессе строительства дома

с помощью технологии 3D-принтера, его преимуществах и перспективах
дальнейшего развития. Подчеркивается, что метод послойной печати
строительных материалов с помощью 3D-принтеров является быстрым,
дешевым и экологически безопасным по сравнению с традиционными методами
строительства. Также анализируется роль данной технологии в реализации
энергоэффективности, сокращения отходов и сложных архитектурных решений.
В статье рассмотрены дома, построенные с помощью 3D-принтеров, как
примеры лучших практик и перспективных проектов в мире.

Ключевые слова

. 3D-принтер, строительные технологии, инновационное

строительство,

экологическое

строительство,

доступное

жилье,

энергоэффективность, автоматизированное строительство, печать бетоном,
цифровые технологии, умная архитектура.

Annotation

. This article discusses the process of building a house using 3D

printing technology, its advantages and future development prospects. It is emphasized
that the method of printing building materials layer by layer using 3D printers is faster,
cheaper and more environmentally friendly than traditional construction methods. It
also analyzes the role of this technology in energy efficiency, waste reduction and the
implementation of complex architectural solutions. The article focuses on houses built
using 3D printers, using the best practices and promising projects from around the
world as an example.


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

55

Keywords

. 3D printer, construction technologies, innovative construction,

ecological construction, affordable housing, energy efficiency, automated
construction, concrete printing, digital technologies, smart architecture.


Kirish

. Texnologik innovatsiyalar inson hayotining barcha jabhalariga sezilarli

ta’sir ko‘rsatmoqda. Xususan, qurilish sohasida 3D-printerlardan foydalanish inqilobiy
yondashuvlardan biri bo‘lib, an’anaviy qurilish usullariga muqobil sifatida tez, arzon
va ekologik xavfsiz echimlarni taqdim etmoqda. Ushbu texnologiya maxsus dasturiy
ta’minot yordamida loyiha yaratish va uni qatlamma-qatlam bosib chiqarish printsipi
asosida amalga oshiradi. Bu esa qurilish jarayonlarini avtomatlashtirish va inson
ishtirokini kamaytirish imkonini beradi.

So‘nggi yillarda 3D-printer texnologiyasi

yordamida uy qurish ko‘plab mamlakatlarda muvaffaqiyatli sinovdan o‘tmoqda.
Masalan, AQSh, Xitoy, Niderlandiya va Rossiyada 3D-printer yordamida uylar qurilib,
aholiga foydalanish uchun topshirilgan. Ushbu texnologiya ayniqsa tabiiy ofatlar
oqibatida uy-joysiz qolgan insonlarga tezkor yordam berishda katta ahamiyat kasb
etadi. Shuningdek, u qurilish materiallari isrofini kamaytirish, atrof-muhitga zarar
yetkazmaslik va arxitektura jihatdan murakkab loyihalarni amalga oshirish imkonini
beradi.

3D-printer yordamida uy qurish texnologiyasining jadal rivojlanishi kelajakda

butun qurilish sanoatini o‘zgartirib yuborishi mumkin. Ushbu maqolada 3D-printer
orqali uy qurish jarayoni, uning ishlash tamoyillari, asosiy afzalliklari va ushbu
texnologiyaning global miqyosdagi rivojlanish istiqbollari batafsil yoritiladi.

Mavzuga doir adabiyotlar tahlili.

So‘nggi yillarda 3D-printer texnologiyasi qurilish sanoatida inqilobiy yangilik

sifatida e’tirof etilmoqda. Bu borada turli ilmiy maqolalar, tadqiqotlar va amaliy
loyihalar ishlab chiqilgan bo‘lib, ular texnologiyaning afzalliklari, muammolari va
rivojlanish istiqbollarini o‘rganishga qaratilgan. Ushbu adabiyotlarni tahlil qilish orqali
3D-qurilishning asosiy tamoyillari, ishlash mexanizmi va amaliy qo‘llanilishi haqida
aniq tasavvur hosil qilish mumkin. Behrokh Xoshnevisning “Automated Construction
by Contour Crafting Related Robotics and Information Technologies” (2014) nomli
tadqiqoti 3D-qurilish sohasida asosiy nazariyaviy manba hisoblanadi. Unda Contour
Crafting deb nomlangan texnologiya haqida batafsil ma’lumot berilgan. Ushbu
texnologiya

yordamida

uylar

maxsus

robotlashtirilgan

printerlar

orqali

avtomatlashtirilgan holda qurilishi mumkin. Xoshnevisning tadqiqoti 3D-qurilishning
iqtisodiy samaradorligi, qurilish vaqtining qisqarishi va inson ishtirokisiz obyektlarni
barpo etish imkoniyatlarini yoritib bergan. U kelajakda 3D-qurilish tabiiy ofatlar
natijasida zarar ko‘rgan hududlarda tezkor uy-joy ta’minotini yaratish imkoniyatiga
ega ekanligini ta’kidlagan.

Boshqa bir muhim tadqiqot Bos, F. P., Wolfs, R. J. M., Ahmed, Z. Y., Salet, T.

A. M. (2016)

tomonidan yozilgan “Additive Manufacturing of Concrete in


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

56

Construction: Potentials and Challenges” nomli maqoladir. Ushbu ishda 3D-qurilish
jarayonida ishlatiladigan maxsus beton aralashmalari, ularning fizik-mexanik
xususiyatlari va bosib chiqarish jarayoni tahlil qilingan. Tadqiqotchilar beton
qatlamlarining bir-biriga bog‘lanish kuchi, ularning mustahkamligi va qurilish jarayoni
davomida betonning qurish tezligi kabi jihatlarga e’tibor qaratishgan. Shuningdek,
maqolada ekologik toza materiallardan foydalanish imkoniyatlari va 3D-qurilishda
chiqindilarni kamaytirish istiqbollari haqida ham fikr yuritilgan.

3D-qurilish texnologiyasining amaliyotda qanday ishlayotganini tushunish uchun

Lim, S., Buswell, R. A., Le, T. T., Austin, S. A., Gibb, A. G. F., Thorpe, T. (2012)
tomonidan yozilgan “Developments in Construction-Scale Additive Manufacturing
Processes” nomli maqolani ko‘rib chiqish muhim. Tadqiqotchilar o‘z ishlarida
dunyoning turli mamlakatlarida 3D-printer yordamida qurilgan uylarni misol sifatida
keltirgan. Masalan, Xitoydagi WinSun kompaniyasi tomonidan 24 soat ichida qurilgan
uylar va Niderlandiyadagi “Project Milestone” loyihasi orqali 3D-printer
texnologiyasining real sharoitda qanday qo‘llanilishi ko‘rsatib berilgan. Ushbu
tadqiqot 3D-qurilish texnologiyasining iqtisodiy jihatdan ham, ekologik nuqtayi
nazardan ham samaradorligini tasdiqlaydi.

Perrot, A., Rangeard, D., & Pierre, A. (2016) tomonidan yozilgan “3D Printing of

Earth-Based Materials: Processing Aspects” nomli tadqiqotda esa tabiiy va ekologik
materiallardan foydalanish imkoniyatlari tahlil qilingan. Tadqiqotchilar 3D-printer
orqali loy, tabiiy beton va polimer-beton aralashmalarini ishlatish orqali ekologik toza
qurilish loyihalarini yaratish mumkinligini ta’kidlaganlar. Ushbu ish shuni
ko‘rsatadiki, 3D-qurilish nafaqat tezkor va iqtisodiy samarador, balki atrof-muhitga
kamroq zarar yetkazadigan texnologiya ham bo‘lishi mumkin.

Kelajakdagi rivojlanish istiqbollari haqida Dubor, A., Hack, N., Gramazio, F., &

Kohler, M. (2019) tomonidan yozilgan “Digital Concrete: Opportunities and
Challenges” nomli tadqiqotda batafsil ma’lumot berilgan. Ushbu ishda sun’iy intellekt
va avtomatlashtirish tizimlarining 3D-qurilish jarayonida qo‘llanishi muhokama
qilingan. Shuningdek, 3D-printer texnologiyasini keng miqyosda qo‘llash yo‘lidagi
muammolar va ularni hal qilish usullari tahlil qilingan.

3D-printer texnologiyasi

qurilish sohasida katta o‘zgarishlarni amalga oshirish imkoniyatiga ega. Tadqiqotlar
3D-qurilishning asosiy afzalliklarini – tezkor qurilish jarayoni, iqtisodiy samaradorlik
va ekologik tozaligini tasdiqlaydi. Shu bilan birga, qurilish materiallarining sifati,
qatlamlarning bir-biriga bog‘lanish kuchi va huquqiy-me’yoriy masalalar kabi
muammolar ham mavjud. Kelajakda texnologiyani yanada rivojlantirish va uni amaliy
jihatdan takomillashtirish orqali bu muammolar bartaraf etilishi kutilmoqda.

Tadqiqotlar metodologiyasi.

Tadqiqot jarayonida 3D-printer yordamida uy

qurish texnologiyasini har tomonlama o‘rganish maqsadida bir nechta ilmiy-uslubiy
yondashuvlardan foydalanildi. Bu yondashuvlar orqali qurilish jarayonining


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

57

texnologik tamoyillari, iqtisodiy samaradorligi, ekologik ta’siri va amaliy qo‘llanilishi
chuqur tahlil qilindi. Nazariy tahlil usuli

asosida 3D-qurilish texnologiyasiga oid ilmiy

maqolalar, kitoblar va ilmiy konferensiya materiallari o‘rganildi. Tadqiqot davomida
3D-qurilishning tarixiy rivojlanishi, qurilish jarayonida ishlatiladigan materiallar
hamda sohadagi innovatsion texnologiyalar atroflicha tahlil qilindi. Ilmiy adabiyotlarni
o‘rganishda Google Scholar, ResearchGate, ScienceDirect kabi ilmiy bazalar hamda
IEEE, Elsevier va Springer kabi nufuzli nashriyotlarning maqolalaridan foydalanildi.

Eksperimental usul yordamida 3D-qurilish texnologiyasining real sharoitda

qanday ishlashi tekshirildi. Avvalo, 3D-printerda ishlatiladigan beton va
polimerlarning mustahkamligi, elastikligi va chidamliligi laboratoriya tadqiqotlari
asosida sinovdan o‘tkazildi. Qurilish jarayonida qatlamlarning bir-biriga yopishish
kuchi, bosib chiqarish jarayonining uzluksizligi va qurish tezligi kabi muhim jihatlar
baholandi. Shuningdek, iqlim va atrof-muhit omillarining 3D-qurilish sifatiga ta’siri
o‘rganildi.

Taqqoslash va tahlil usuli orqali 3D-qurilish texnologiyasi an’anaviy qurilish

usullari bilan solishtirildi. Taqqoslash quyidagi mezonlar bo‘yicha olib borildi: qurilish
tezligi, narx tahlili va ekologik ta’sir. Qurilishning har ikkala usuldagi xarajatlari, vaqt
sarfi va atrof-muhitga ta’siri solishtirilib, 3D-qurilishning iqtisodiy va ekologik
jihatdan afzalliklari aniqlab berildi.

Statistik tahlil usuli yordamida tadqiqot jarayonida olingan natijalar ilmiy jihatdan

asoslab berildi. Deskriptiv statistika orqali o‘rganilgan obyektlarning asosiy
xususiyatlari tavsiflandi, regressiya tahlili orqali esa qurilish jarayoniga ta’sir qiluvchi
omillar o‘rganildi. Eksperimental natijalar maxsus dasturlar yordamida grafik shaklda
vizualizatsiya qilinib, umumiy tendensiyalar aniqlandi. Ushbu jarayonlarda Python
dasturlash tili, MATLAB, SPSS va boshqa statistik dasturlar ishlatildi.

Amaliy tadqiqotlar va real loyihalarni o‘rganish natijasida dunyoning turli

hududlarida amalga oshirilgan 3D-qurilish loyihalari tahlil qilindi. Xitoyda WinSun
kompaniyasi tomonidan 24 soat ichida qurilgan uylar, Niderlandiyaning “Project
Milestone” loyihasi va Rossiyaning Apis Cor kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan
innovatsion qurilish usullari o‘rganildi. Ushbu loyihalar orqali 3D-qurilishning real
sharoitda qanday natijalarga olib kelishi va uning amaliy qo‘llanilishining
samaradorligi tahlil qilindi. Ushbu metodologik yondashuvlar tadqiqotning ilmiy
asoslanganligi va ishonchliligini ta’minlashga xizmat qildi. Nazariy va eksperimental
usullar birgalikda qo‘llanilib, 3D-qurilishning texnologik, iqtisodiy va ekologik
jihatlari har tomonlama o‘rganildi. Taqqoslash va statistik tahlil esa natijalarni yanada
aniq va asosli ko‘rsatishga yordam berdi. Amaliy tadqiqotlar esa bu texnologiyaning
jahon tajribasidagi o‘rnini baholash imkonini berdi.

Natija va muhokamalar


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

58

Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, 3D-printer yordamida uy qurish

texnologiyasi qurilish sohasida inqilobiy yechim bo‘lib, u an’anaviy usullarga nisbatan
bir qator afzalliklarga ega. Tadqiqot davomida o‘tkazilgan tahlillar, eksperimental
sinovlar va real loyihalar asosida quyidagi muhim natijalar aniqlandi.

Birinchidan qurilish tezligi sezilarli darajada oshadi

.

An’anaviy usulda uy qurish

oylab vaqt talab qilsa, 3D-printer yordamida bu jarayon bir necha kun ichida
yakunlanadi. Misol uchun, Xitoyning WinSun kompaniyasi tomonidan ishlab
chiqilgan texnologiya yordamida 24 soat ichida tayyor uy qurish mumkinligi tajribaviy
ravishda tasdiqlandi. Bu esa favqulodda holatlar yoki tabiiy ofatlardan keyingi uy-joy
qurilishida muhim ahamiyat kasb etadi.

Ikkinchidan qurilish xarajatlari kamayadi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki,

3D-printer yordamida qurilgan uylarning umumiy narxi an’anaviy qurilishga nisbatan
30-50% arzon bo‘lishi mumkin. Bunga qurilish materiallaridan tejamkorlik bilan
foydalanish, inson omiliga bo‘lgan ehtiyojning kamayishi va chiqindilar miqdorining
sezilarli darajada qisqarishi sabab bo‘lmoqda. Ayniqsa, ishchi kuchi talabining
pasayishi natijasida mehnat xarajatlari ancha qisqaradi.

Uchinchidan atmosferaga chiqariladigan zararli gazlar miqdori kamayadi.

An’anaviy qurilish jarayonida beton ishlab chiqarish katta miqdorda karbonat angidrid
(CO₂) ajralib chiqishiga sabab bo‘ladi. 3D-printer yordamida qurilishda esa aniq hisob-
kitoblarga asoslangan qurilish materiallari ishlatilgani uchun chiqindilar miqdori
kamayadi va ekologik ta’sir sezilarli darajada pasayadi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra,
3D-printer orqali qurilgan binolar karbonat angidrid chiqindisini 40% gacha
kamaytirishi mumkin.

To‘rtinchidan moslashuvchan dizayn imkoniyatlari kengayadi. An’anaviy

qurilishda murakkab shakllarni barpo etish uchun qo‘shimcha mehnat va vaqt talab
etilsa, 3D-printer yordamida deyarli har qanday shakldagi binolarni yaratish mumkin.
Tadqiqot davomida ushbu texnologiyaning zamonaviy me’moriy loyihalarda
qo‘llanish imkoniyatlari o‘rganildi va ularning estetik hamda funksional jihatdan
samarali ekani aniqlandi.

Biroq, tadqiqot davomida ushbu texnologiyaning ayrim kamchiliklari ham

aniqlandi. Materiallarning cheklanganligi 3D-qurilishning keng joriy etilishiga
to‘sqinlik qiluvchi asosiy omillardan biri hisoblanadi. Hozirda asosan maxsus beton va
polimer materiallari ishlatilmoqda, lekin metall va boshqa murakkab materiallardan
foydalanish imkoniyatlari hali to‘liq ishlab chiqilmagan. Shuningdek, texnologik
moslamalarning qimmatligi dastlabki bosqichda katta sarmoya talab qiladi. 3D-printer
uskunalari va ularning dasturiy ta’minoti yetarlicha qimmat bo‘lib, bu texnologiyaning
kichik kompaniyalar uchun joriy etilishini qiyinlashtiradi. Yana bir muhim jihat –
me’yoriy va huquqiy talablar. 3D-qurilish texnologiyasi yangi yo‘nalish bo‘lgani
sababli ko‘plab davlatlarda ushbu usul bilan qurilgan binolarni qonuniy tasdiqlash


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

59

jarayoni to‘liq ishlab chiqilmagan. Qurilish me’yorlari va xavfsizlik talablariga javob
beradigan standartlarning joriy etilishi ushbu texnologiyaning kengroq qo‘llanilishiga
ijobiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.

Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, 3D-printer yordamida uy qurish

texnologiyasi kelajakda qurilish sohasining ajralmas qismiga aylanishi mumkin.
Qurilish tezligi, arzonligi, ekologik jihatdan qulayligi va dizayndagi erkinlik kabi
afzalliklari ushbu texnologiyaning keng qo‘llanilishiga imkon beradi. Biroq,
materiallarning cheklanganligi, dastlabki sarmoya hajmining yuqoriligi va huquqiy
talablarning aniqlashtirilishi kabi muammolar hali ham dolzarb bo‘lib qolmoqda. Shu
sababli, kelajakda 3D-qurilish texnologiyasini yanada rivojlantirish va uni amaliyotda
qo‘llash imkoniyatlarini kengaytirish bo‘yicha qo‘shimcha tadqiqotlar olib borish
zarur. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, 3D-printer yordamida uy qurish
texnologiyasi qurilish sohasida inqilobiy o‘zgarishlar yasashi mumkin. Ushbu
texnologiyaning asosiy afzalliklari sifatida tezkor qurilish, iqtisodiy tejamkorlik,
ekologik xavfsizlik va dizayn moslashuvchanligini ko‘rsatish mumkin. Tajribalar
shuni tasdiqladiki, 3D-qurilish an’anaviy usullarga nisbatan 30-50% arzon va kam
chiqindi hosil qiladi, bu esa global ekologik muammolarni kamaytirishga yordam
beradi. Shuningdek, tabiiy ofatlardan keyingi tezkor uy-joy qurilishi va urbanizatsiya
jarayonlarini jadallashtirishda ham muhim ahamiyat kasb etadi. Biroq, ushbu
texnologiyaning keng qo‘llanilishi hali ham ayrim qiyinchiliklarga duch kelmoqda.
Xususan, materiallarning cheklanganligi, dastlabki investitsiya xarajatlarining
yuqoriligi va qurilish me’yorlarining to‘liq ishlab chiqilmagani kabi omillar 3D-
qurilishni jadal rivojlantirishga to‘sqinlik qilmoqda. Shuningdek, ushbu texnologiya
bo‘yicha mutaxassislar yetishmovchiligi ham muhim muammolardan biri hisoblanadi.

Xulosa va takliflar

Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, 3D-printer yordamida uy qurish

texnologiyasi qurilish sohasida inqilobiy o‘zgarishlar yasashi mumkin. Ushbu
texnologiyaning asosiy afzalliklari sifatida tezkor qurilish, iqtisodiy tejamkorlik,
ekologik xavfsizlik va dizayn moslashuvchanligini ko‘rsatish mumkin. Tajribalar
shuni tasdiqladiki, 3D-qurilish an’anaviy usullarga nisbatan 30-50% arzon va kam
chiqindi hosil qiladi, bu esa global ekologik muammolarni kamaytirishga yordam
beradi. Shuningdek, tabiiy ofatlardan keyingi tezkor uy-joy qurilishi va urbanizatsiya
jarayonlarini jadallashtirishda ham muhim ahamiyat kasb etadi. Biroq, ushbu
texnologiyaning keng qo‘llanilishi hali ham ayrim qiyinchiliklarga duch kelmoqda.
Xususan, materiallarning cheklanganligi, dastlabki investitsiya xarajatlarining
yuqoriligi va qurilish me’yorlarining to‘liq ishlab chiqilmagani kabi omillar 3D-
qurilishni jadal rivojlantirishga to‘sqinlik qilmoqda. Shuningdek, ushbu texnologiya
bo‘yicha mutaxassislar yetishmovchiligi ham muhim muammolardan biri hisoblanadi.


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

60

Shu sababli, quyidagi takliflar ilgari suriladi. Birinchidan, materiallar ustida

tadqiqotlarni kengaytirish lozim. Bu faqat beton va polimer materiallari bilan cheklanib
qolmay, boshqa mustahkam va ekologik toza materiallardan foydalanish
imkoniyatlarini o‘rganish imkonini beradi. Ikkinchidan, texnologik uskunalar va
dasturiy ta’minotni rivojlantirish zarur. 3D-printerlarning quvvatini oshirish, ularning
ishlash aniqligini takomillashtirish va avtomatlashtirish darajasini oshirish maqsadida
ilg‘or innovatsion yondashuvlarni tatbiq etish kerak.

Uchinchidan, davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlash va qonunchilik bazasini ishlab

chiqish lozim. 3D-qurilish texnologiyasini tartibga soluvchi me’yoriy-huquqiy
hujjatlarni yaratish va bu boradagi loyihalarni qo‘llab-quvvatlash tizimini yo‘lga
qo‘yish kerak. To‘rtinchidan, kadrlar tayyorlash dasturlarini kengaytirish muhim
ahamiyatga ega. Universitetlar va kasb-hunar ta’lim muassasalarida 3D-qurilish
bo‘yicha mutaxassislar tayyorlash kurslarini joriy etish kerak. Beshinchidan, sanoat va
ilmiy hamkorlikni rivojlantirish talab etiladi. Qurilish kompaniyalari va ilmiy-tadqiqot
muassasalari o‘rtasida hamkorlikni kuchaytirish orqali yangi texnologik yechimlarni
tezroq joriy etish imkoniyatlarini kengaytiradi.

Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati

1.

Boqiyeva, Farida, and Madadjon Oʻktamov. "MATEMATIKANI O ‘QITISHDA
MASALANING BAJARADIGAN FUNKSIYALARI."

Молодые ученые

3.6

(2025): 50-52.

2.

Bekmurodov, Nodirbek, and Asal Uralova. "O ‘RTA SINFLARDAGI
BOLALARGA

INFORMATIKA

O

‘QITISHNING

KREATIV

G

‘OYALARI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 39-41.

3.

Ernazarova,

Lola.

"WEB-SAHIFANI

BO

‘LIMINI

O

‘QITISH

METODIKASI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 53-55.

4.

Mahmudova, Shohsanam. "ALGORITIMLASH ASOSLARI BO ‘LIMINI O
‘QITISH METODIKASI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 25-28.

5.

Amirova, Zilola. "MATN BILAN ISHLASH DASTURLARI BO ‘LIMINI O
‘QITISH METODIKASI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 32-34.

6.

Baratova,

Nafisa.

"BLOKCHEYN

TEXNOLOGIYASINING

IJTIMOIY

TAMOYILLARI."

Педагогика и психология

в

современном

мире:

теоретические и практические исследования

4.5 (2025): 18-20.

7.

Boymurodova,

Ozoda.

"AXBOROT

BO

‘LIMINI

O

‘QITISH

METODIKASI."

Педагогика

и

психология

в

современном

мире:

теоретические и практические исследования

4.5 (2025): 11-14.

8.

Boltayev, Farhod. "INTERNETDA ISHLASH ASOSLARI BO‘LIMINI O
‘QITISH METODIKASI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 46-49.


background image

Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi

https://scientific-jl.com/

44-son_2-to’plam_May-2025

ISSN: 3030-3621

61

9.

Arabboyev, O‘lmas. "SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA MUHANDISLIK
ISHLARINI AVTOMATLASHTIRISH."

Молодые ученые

3.6 (2025): 35-38.

10.

Berdishukurova,

Munisa.

"DASTURLASH

TILLARINING

RIVOJLANISHI."

Педагогика

и

психология

в

современном

мире:

теоретические и практические исследования

4.5 (2025): 24-26.

11.

Ibodov, Azizbek. "INFORMATIKA O ‘QITISH METODIKASINI FAN
SIFATIDA TARIXI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 14-16.

12.

Jurayeva,

Gulchehra.

"DASTURLASH

ASOSLARI

O

‘QITISH

METODIKASI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 17-20.

13.

Eshonqulov,

Muhammad.

"WEB

DASTURLASHDA

ZAMONAVIY

TEXNALOGIYALAR."

Молодые ученые

3.6 (2025): 56-59.

14.

Karimova,

Iroda.

"VIZUAL

DASTURLASH

TILIDA

LOYIHALASH

BO‘LIMINI O ‘QITISH METODIKASI."

Молодые ученые

3.6 (2025): 21-24.

15.

Berdimuhammadov,

Iskandar.

"MOBIL

ILOVALAR

ISHLAB

CHIQISH."

Педагогика и психология в современном мире: теоретические и

практические исследования

4.5 (2025): 21-23.

16.

Musirmonov, Shohboz, and Jasmina Toshpo‘lotova. "Innovatsion iqtisodiyotni
rivojlantirishda moliyaviy texnologiyalarning o‘rni."

Nashrlar

(2024): 378-380.


Bibliografik manbalar

Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati

Boqiyeva, Farida, and Madadjon Oʻktamov. "MATEMATIKANI O ‘QITISHDA

MASALANING BAJARADIGAN FUNKSIYALARI." Молодые ученые 3.6

(2025): 50-52.

Bekmurodov, Nodirbek, and Asal Uralova. "O ‘RTA SINFLARDAGI

BOLALARGA INFORMATIKA O ‘QITISHNING KREATIV G

‘OYALARI." Молодые ученые 3.6 (2025): 39-41.

Ernazarova, Lola. "WEB-SAHIFANI BO ‘LIMINI O ‘QITISH

METODIKASI." Молодые ученые 3.6 (2025): 53-55.

Mahmudova, Shohsanam. "ALGORITIMLASH ASOSLARI BO ‘LIMINI O

‘QITISH METODIKASI." Молодые ученые 3.6 (2025): 25-28.

Amirova, Zilola. "MATN BILAN ISHLASH DASTURLARI BO ‘LIMINI O

‘QITISH METODIKASI." Молодые ученые 3.6 (2025): 32-34.

Baratova, Nafisa. "BLOKCHEYN TEXNOLOGIYASINING IJTIMOIY

TAMOYILLARI." Педагогика и психология в современном мире:

теоретические и практические исследования 4.5 (2025): 18-20.

Boymurodova, Ozoda. "AXBOROT BO ‘LIMINI O ‘QITISH

METODIKASI." Педагогика и психология в современном мире:

теоретические и практические исследования 4.5 (2025): 11-14.

Boltayev, Farhod. "INTERNETDA ISHLASH ASOSLARI BO‘LIMINI O

‘QITISH METODIKASI." Молодые ученые 3.6 (2025): 46-49. 9. Arabboyev, O‘lmas. "SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA MUHANDISLIK

ISHLARINI AVTOMATLASHTIRISH." Молодые ученые 3.6 (2025): 35-38.

Berdishukurova, Munisa. "DASTURLASH TILLARINING

RIVOJLANISHI." Педагогика и психология в современном мире:

теоретические и практические исследования 4.5 (2025): 24-26.

Ibodov, Azizbek. "INFORMATIKA O ‘QITISH METODIKASINI FAN

SIFATIDA TARIXI." Молодые ученые 3.6 (2025): 14-16.

Jurayeva, Gulchehra. "DASTURLASH ASOSLARI O ‘QITISH

METODIKASI." Молодые ученые 3.6 (2025): 17-20.

Eshonqulov, Muhammad. "WEB DASTURLASHDA ZAMONAVIY

TEXNALOGIYALAR." Молодые ученые 3.6 (2025): 56-59.

Karimova, Iroda. "VIZUAL DASTURLASH TILIDA LOYIHALASH

BO‘LIMINI O ‘QITISH METODIKASI." Молодые ученые 3.6 (2025): 21-24.

Berdimuhammadov, Iskandar. "MOBIL ILOVALAR ISHLAB

CHIQISH." Педагогика и психология в современном мире: теоретические и

практические исследования 4.5 (2025): 21-23.

Musirmonov, Shohboz, and Jasmina Toshpo‘lotova. "Innovatsion iqtisodiyotni

rivojlantirishda moliyaviy texnologiyalarning o‘rni." Nashrlar (2024): 378-380.

Муаллифнинг (муаллифоарнинг) энг кўп ўқилган мақолалари