P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
469
ZAMONAVIY DASTURLASH TILLARI MODULLARINING QIYOSIY
TAHLILI
Sh.T.Xudoyberdiyeva
Annotatsiya.
Mazkur maqolada zamonaviy dasturlash tillari modullarining qiyosiy
da dasturchilar foydalanish sohasiga qarab dasturlash tilini
salohiyatini riv
modul, modullashtirish, dasturlash tili, front-end, back-end .
-
COMPARATIVE ANALYSIS OF MODERN PROGRAMMING
LANGUAGE MODULES
Sh.T.Khudoyberdieva
Annotation
. This article presents a comparative analysis of the modules of modern
programming languages, in which programmers should choose a programming language
depending on the area of use. As a result of the analysis of programming languages,
students were studied to improve the skills of applying their theoretical knowledge to
practice, develop their creative and innovative potential, as well as the analysis of
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
470
literature and advanced experiments on modern programming languages, proposals were
put forward on the basis of analyzes.
Keywords:
module, modularization, programming language, front-end, back-end .
Dasturlash tillari zamonaviy texnologiyalar taraqqiyotining ajralmas qismi
prinsiplar qatoriga kiradi. Modul
arxi
til
tahlil qilinadi.
Python tili 1991-
ava tili esa Sun
JavaScript front-end va back-end veb dasturlashda asosiy til hisoblanadi. Har bir
dasturlash tillarida modullar bilan ishlash imkoniyati mavjud. Modul tushunchasi
atadi.
Python tilida modul
iladi [2].
Oddiygina bitta misolni olib qiyosiy tahlil qilsak, dastur kodi sintaksisi, ishlash tezligi,
Misol.
Berilgan
a
sonini
k
inchi darajasini hisoblash dasturini tuzing.
Python kod:
import math
a=int(input("sonni kiriting="))
k=int(input("darajani kirinting="))
print(math.pow(a,k))
C++ kod:
#include <iostream>
#include <cmath>
using namespace std;
int main() {
int ar; // son
cout << " sonni kiriting: ";
cin >> a;
// darajani kiriting
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
471
int k; // son
cout << " sonni kiriting: ";
cin >> k;
cout << "sonning darajasi= " << pow(a,k) << endl;
return 0; }
Java kod:
package dasturlash;
import java.util.Scanner;
class topshiriq {
public static void main(String[] args) {
double a,k;
System.out.print("a=");
try (Scanner scanner = new Scanner(System.in)) {
a=scanner.nextDouble();
System.out.print("k=");
k=scanner.nextDouble(); }
System.out.println("sonning darajasi="+Math.pow(a,k));
}}
Qiyosiy tahlil:
Tillarni quyidagi mezo
-
Sintaksis:
-
Tezlik:
C++ eng yuqori ishlash tezligiga ega. Python sekin ishlasa-da, samarali
kutubxonalar orqali bu kamchilikni bartaraf etadi. Javada samarali yozilgan kod (masalan,
-
Kengaytiriluvchanlik:
Java va Python juda keng kutubxona ekotizimiga ega. Boost,
oqimli tizimlar sifatida kengaytirilishini osonlashtiradi [3].
-
Xavfsizlik.
,
qum qutisi (sandboxing)
C++da esa xatolik ehtimoli yuqori. Pythonda kodlar soddaligi xatolarni kamaytiradi.
-
tanlashlari lozim. Masalan, Py
katta korporativ tizimlar uchun mos. C++ tizimli dasturlar va real vaqt tizimlarida
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
472
lib, ular dasturchilar
ehtiyojlariga qarab tanlanadi. Ushbu maqola orqali Python, Java, C++ tillarida modullar
bilan ishlashning afzalliklari va kamchiliklari aniqlab chiqildi. Kelajakda bu modullar
ishi mumkin.
Foydalanilgan adabiyotlar
1.
2.
Botirov D.B., Tangirov Kh.E., Mamatkulova U.E., Aliboyev S.Kh., Khaitova N.F., Alkorova U.M. (2020).
The importance of teaching algorithms and programming languages in the creation of electronic education
resources. Journal of Critical Reviews, 7(11), 365-368.
3.
Python Documentation: https://docs.python.org
4.
Java Official Documentation: https://docs.oracle.com
