Mualliflar

  • Nozimxon Inamov
    NAMANGAN DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.universaljurnal.120492

Kalit so‘zlar:

pedagogika ta’lim tarbiya metodologiya metod.

Annotasiya

Ushbu maqolada pedagogik ta’lim va tarbiya jarayonining nazariy-metodologik asoslari, ularning o‘zaro bog‘liqligi, zamonaviy yondashuvlar bilan uyg‘unligi yoritilgan.


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

154

-METODOLOGIK

ASOSLARI

Inamov Nozimxon Nasifxonovich

Namangan davlat pedagogika instituti,

mustaqil izlanuvchi

Annotatsiya

-metodologik asoslari,

.

-

-

THEORETICAL AND METHODOLOGICAL FOUNDATIONS OF

PEDAGOGICAL EDUCATION AND UPBRINGING

Inamov Nozimkhon Nasifkhonovich

Namangan State Pedagogical Institute,

independent researcher

Annotation
This article discusses the theoretical and methodological foundations of pedagogical
education and upbringing, their interrelation, and compatibility with modern approaches.
Keywords:

pedagogy,

education,

upbringing,

methodology,

method.

KIRISH

rivojlantirishda pedagogik jarayonning nazariy va


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

155

rbiya jarayonining nazariy-metodologik asoslarini chuqur

anglash

dolzarb

vazifalardan

biridir

[1.

B.56].

ASOSIY QISM

Pedagogik nazariya

maqsadi, mazmuni, vositalari, shakllari, usullari hamda qon

ilmiy-nazariy soha

dir. U pedagogika fanining konseptual poydevorini tashkil etadi va

pedagogik faoliyatni tizimli ravishda tushunishga yordam beradi.

Pedagogik nazariya:

pedagogik hodisalar va

jarayonlarni tahlil qiladi

;

Bu jarayonlarning

ichki va tashqi qonuniyatlarini

ochib beradi;

Nazariya

amaliy faoliyat uchun ilmiy

-

nazariya asoslangan holda javob beradi.

Shuningdek, pedagogik nazariya:

Pedagogik konsepsiyalarni ishlab chiqish

, takomillashtirish;

;

i oladi:

Umumiy pedagogika nazariyasi
Maxsus pedagogika

ixtisoslashgan guruhlar (nogironlar, maxsus ehtiyojli

shaxslar) bilan ishlash nazariyasi;

metod va texnikalarni ishlab chiqish asoslari;

Tarbiya nazariyasi

shaxsni axloqiy, estetik, ijtimoiy jihatdan shakllantirish

nazariyasi.

Pedagogik nazariya

ijtimoiy-

bilan

Metodologiya

bu ilmiy tadqiqot va amaliy faoliyatda

qanday ishlash kerakligini

belgilovchi uslubiy

dir.

Pedagogik

metodologiya


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

156

Agar

nazariya

"nima qilish kerak?" degan savolga javob bersa,

metodologiya

esa

"buni

qanday qilish kerak

?" degan savolga javob beradi.

Pedagogik metodologiyaning asosiy vazifalari:

1.

Pedagogik tadqiqotlarni rejalashtirish va tashkil etish

;

2.

Ilmiy-tekshirish metodlarini tanlash va asoslash

;

3.

;

4.

Didaktik vositalar va metodlar samaradorligini baholash

;

5.

.

Metodologiyaning tarkibiy qismlari:

1.

Falsafiy asoslar

bilish nazariyasi, ong va faoliyat, shaxs rivoji haqidagi

qarashlarga asoslanadi.

2.

Umumilmiy metodlar

kuzatish, taqqoslash, tahlil, sintetik yondashuvlar.

3.

Xususiy metodlar

aniq pedagogik uslublar (eksperiment, anketa, suhbat).

4.

Amaliy metodlar

(muhokama, loyihaviy yondashuv, interfaol metodlar).

Pedagogik me

xususiyatlarini hisobga olish;

Faoliyatga asoslangan yondashuv

Kompetensiyaviy yondashuv

bilim emas, balki natija

Konstruktivistik yondashuv

subyekt sifatida qaraladi.

Metodologiyaning ahamiyati:

Metodologiya pedagogik faoliyatda

tizimlilik, aniqlik va samaradorlik

ni

darslarda interfaollikni oshirishga;

bilimlarni mustahkamlashiga;

shaxsiy rivojlanishiga;
va eng asosiysi

Metodologiya

bu pedagogik faoliyatning

vositalar, metodlar, yondashuvlar orqali belgilangan maqsadlarga er

tarbiya jarayoni

va mehnatga oid fazilatlarini rivojlantirishga xizmat qiladi. Shuning uchun bu ikki jarayon


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

157

bir-
samaradorligini oshiradi.

Zamonaviy metodologik yondashuvlar

kirmoqda. Jumladan,

konstruktivistik yondashuv

Kompetensiyaviy yondashuv

olishi, muammoni hal qilishi, muloqotga kirisha olishi zarur. Shuningdek,

shaxsga

interfaol metodlar

lmoqda.

-based

learning), "aqliy hujum", konseptual xaritalar kabi usullar kiradi. Ushbu metodlar:

Tanqidiy va tahliliy fikrlashni rivojlantiradi,

Bundan tashqari,

raqamli texnologiyalar

asosida tashkil etilgan metodlar (onlayn

testlar, virtual laboratoriyalar, interaktiv platformalar)
ortmoqda.

Shunday qilib, nazariy va metodologik asoslarning zamonaviy talablarga mos holda

tomonlama yetuk qilib voyaga yetkazishda muhim o

XULOSA

-metodologik asoslarini chuqur anglash pedagogik

foydalanib, shaxsni har tomonlama rivojlantirishga erishadi
yondashuvlarni tatbiq etish zamonaviy pedagogikaning ustuvor vazifasidir.

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR

1.

T.: TDPU, 2020.

B.56.

2.

2021.

B.88.

3.

yengilmas

2008.


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

158

4.

Samarqand, 2019.

5.

Abdurakhimovich, Y. J. (2024, December). THE MAIN CRITERIA

FOR DEVELOPING A SYSTEM OF VALUES IN THE TRAINING OF FUTURE
HISTORY TEACHERS. In International Conference on Economics, Finance, Banking
and Management (pp. 201-205).

6.

Yuldashev, J. (2024). DEVELOPING THE AXIOLOGICAL POSITION

OF FUTURE HISTORY TEACHERS AS AN IMPORTANT DIRECTION OF

33-36.

7.

Ogli, Y. J. A. The Content of the Introduction of the Development of the

Axiological Approach in Future History Teachers. JournalNX, 10(10), 34-38.

Bibliografik manbalar

Abduqodirov A. “Pedagogika nazariyasi va tarixi”. — T.: TDPU, 2020. — B.56.

G‘ofurov N. “Innovatsion ta’lim texnologiyalari”. — T.: O‘qituvchi, 2021. — B.88.

Karimov I.A. “Yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch”. — T.: Ma’naviyat, 2008.

To’xtasinov Q. “Ta’lim metodikasi asoslari”. — Samarqand, 2019.

Abdurakhimovich, Y. J. (2024, December). THE MAIN CRITERIA FOR DEVELOPING A SYSTEM OF VALUES IN THE TRAINING OF FUTURE HISTORY TEACHERS. In International Conference on Economics, Finance, Banking and Management (pp. 201-205).

Yuldashev, J. (2024). DEVELOPING THE AXIOLOGICAL POSITION OF FUTURE HISTORY TEACHERS–AS AN IMPORTANT DIRECTION OF HISTORY EDUCATION. Академические исследования в современной науке, 3(50), 33-36.

Ogli, Y. J. A. The Content of the Introduction of the Development of the Axiological Approach in Future History Teachers. JournalNX, 10(10), 34-38.