Mualliflar

  • Xusnida Abdug`aniyeva
    NAMANGAN DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.universaljurnal.120507

Kalit so‘zlar:

o`qitish metodlari innovatsion texnalogiyalar interactivve dasturlar Ernest Xeminguey Ernest Seton Tompson.

Annotasiya

Hozirgi kunda ta`lim sifatini oshirish masalasi dolzarb mavzuga aylanmoqda. Buda an`anaviy o`qitish metodlaridan farqli ravishda  raqamli vositalr, interaktive dasturlar, innovatsion texnalogiyalar o`quvchilar ilm olish samaradorligini oshirmoqda. mazkur tezis XX asrning mashhur adiblari – Ernest Xeminguey va Ernest Seton Tompsonning asarlarini umumiy o‘rta ta’lim maktablarida innovatsion texnologiyalar asosida o‘rgatishning samarali yo‘llari yoritiladi


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

204

ERNEST XEMINGUEY VA ERNEST SETON TOMPSON IJODINI

INNOVATSION TA`LIM TEXNALOGIYALARI ASOSIDA O`RGATISH

(UMUMIY O`RTA TA`LIM MAKTABLARI ADABIYOT DARSLIKLARI

MISOLIDA)

Namangan davlat Universiteti doktoranti

Abdug`aniyeva Xusnida Sanjarbek qizi

Annotatsiya:

Hozirgi kunda ta`lim sifatini oshirish masalasi dolzarb mavzuga

aylanmoqda. Buda an`anaviy o`qitish metodlaridan farqli ravishda raqamli vositalr,
interaktive dasturlar, innovatsion texnalogiyalar o`quvchilar ilm olish samaradorligini
oshirmoqda. mazkur tezis XX asrning mashhur adiblari Ernest Xeminguey va Ernest

vatsion

Kalit so`zlar:

o`qitish metodlari, innovatsion texnalogiyalar, interactivve dasturlar, Ernest

Xeminguey, Ernest Seton Tompson.

ERNEST HEMINGWAY AND ERNEST SETON THOMPSON'S WORKS

TEACHING BASED ON INNOVATIVE EDUCATIONAL TECHNOLOGIES

(EXEMPLIFIED BY LITERARY TEXTBOOKS IN GENERAL SECONDARY

EDUCATION SCHOOLS)

Namangan State University doctoral student

Abduganieva Khusnida Sanjarbek kizi

Abstract:

Currently, the issue of improving the quality of education has become a

pressing topic. Unlike traditional teaching methods, digital tools, interactive programs,
and innovative technologies are increasing students' learning efficiency. This thesis
explores effective ways of teaching the works of 20th-century renowned authors

Ernest

Hemingway and Ernest Seton Thompson

in general secondary education schools based

on innovative technologies.

Keywords:

teaching methods, innovative technologies, interactive programs, Ernest

Hemingway, Ernest Seton Thompson.


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

205

-

jarayonida innovatsion texnologiyalarning roli beqiyos. An

qilish qobiliyatini shakllantirishda bunday yondashuvlar muhim ahamiyat kasb etadi.

XX asr G`arb adabiyotining yirik namoyondalari Ernest Xeminguey va Ernest

r, iroda, fidoyilik, jasorat kabi

-sinf adabiyot darsligida

-7-sinflarda taqdim etilgan. Bu asarlar

Ikkala yozuvchi ham realistik tasvir, hayotiylik, murakkab psixologik kechinmalar va

tortadi. Ushbu asarlarning didaktik salohiyati katta bo`lib, ular orqali o`quvchilarga
hayot, axloq, iroda, tabiatga munosabat, kurash va g`alaba kabi konseptual tushunchalarni
anglashadi [4:228]. Shu sababli, ularning asarlarini zamonaviy texnologiyalar yordamida

Ernest Xeminguey asarlarida insonning kurashga bo`lgan ichki ehtiyoj, unga

Santiago obrazi orqali insonning cheksiz kuchi, ichki irodasi va kuch-qudratiga ishonchni

kabi aforizmlar o`quvchilarning hayotga bo`lgan munosabatini shakllantirishda muhim

o`quvchilarda ekologik madaniyat, hayvonlarga insoniy munosabat, sadoqat va mehr kabi
hissiy-estetik tuyg`ularni shakllantirishga xizmat qiladi [3:27].

Audio kitoblar orqali asar matnining tinglanishi o`quvchilarning tinglab tushunish

-

muloqot kompetensiyalarini rivojlantiradi [5:215].


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

206

Ushbu yozuvchilar hayotini o`qitishda zamonaviy texnalogiyalarning ro`li beqiyos.

Ta`limda zamonaviy, raqamlashtirish, intelektivlik, multimodal ta`lim usullari orqali
mazkur asarlarning samarali o`zlashtirishga erishish mumkin. Multimedia vositalari,
mobil ilovalar, virtual va kengaytirilgan reallik (AR), audio kitoblar, onlayn platformalar
yordamida oqitish o`quvchilarni dars jarayonini faol ishtirokchisiga aylantiradi [1:154].

ovlash simulyatoridan foydalanish, asarning audio versiyasini tinglash, Google Map
ilovasi orqali Kuba geografik tuzlishi bilan tanishish, rolga kirish orqali obrazlarni

Seton Tompson

-

beradi. Masalan, kengaytirilgan reallik (AR) texnologiyalari orqali Santiago va boshqa

[3:27].

Innovatsion texnalogiyalar yordamida Xeminguey va Ernest Seton Tompson

asarlarining syujet, obraz va mavzularini o`zaro taqqoslash ularning umumiy va farqli
jihatlarini aniqlash orqali o`quvchilarning tanqidiy fikrlash ko`nikmalari rivojlanadi.
Masalan, Santiago va Lobo obrazlari qanday umumiy jihatlarga ega? Ikkala asrda qanday
turdagi kurash yoritilgan? Bunday savollar orqali o`quvchilar adabiy tahlil qilish,
xulosalash, dalillashga o`rganadi.

Bunda interaktiv platformalar, Padlet, Quizlet, Canva, Nearpod, Kahoot, orqali

topshiriqlar, testlar, hamkorlikdagi muhokamalar tashkil etish mumkin. Shuningdek,
virtual darslar orqali o`quvchilar individual va guruhiy faoliyatlarda ishtirok etib, o`z
bilimlarini mustahkamlaydi [6]. James o`z maqolasida raqamli vositalar yordamida
Xeminguey asarlarini o`rgatishning samaradorligini ta`kidlagan holda, audio-tahliliy
formatlar, simvolizmlarni tahlil qilish uchun vizual yordamchi vositalardan foydalanish
o`quvchilarning bilim darajasini sezilarli darajada oshirishini isbotlaydi[7]. Shunday qilib,
Ernest Xeminguey va Ernest Seton Tompson ijodi

yondashuvlarni amaliyotga keng joriy etish orqa

kontekstda qamrab olishga erishish mumkin.[4:215]

Innovatsion texnologiyalar yordamida Xeminguey va Seton Tompsonning


background image

P

mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.

207

Xulosa o`rnidashuni aytish mumkinki, tavsiya etilayotgan yondashuvlar maktab

sifatini oshirish uchun xizmat qiladi.
Foydalanilgan adabiyotlar

1.

154 b.

2.
3.
4.
5.

T.: Iqtisodiyot, 2021. 215 b.

6. Prestwick

House.

How

to

Teach

The

Old

Man

and

the

Sea.

URL:

https://www.prestwickhouse.com/blog/post/2018/09/how-to-teach-the-old-man-and-the-sea

7.

https://www.academia.edu/40413035

Bibliografik manbalar

Azizova M. Interfaol ta’lim metodlari. – T.: O‘qituvchi, 2018. – 154 b.

Хемингуэй Э. Старик и море. – Ташкент: Чулпон, 2008. – 96 с.

Томпсон Э.С. Лобо. – Ташкент: Янги аср авлоди, 2010. – 112 с.

Қурбонова Ш. Ҳозирги адабиёт ўқитиш методикаси. – Т.: Фан, 2019. – 228 б.

Tuxlieva D. Zamonaviy ta’lim texnologiyalari. – T.: Iqtisodiyot, 2021. – 215 b.

Prestwick House. How to Teach The Old Man and the Sea. URL: https://www.prestwickhouse.com/blog/post/2018/09/how-to-teach-the-old-man-and-the-sea

James J. “Teaching English Literature to Digital Natives with special reference to Ernest Hemingway's The Old Man and the Sea.” 2009.Academia.edu. URL: https://www.academia.edu/40413035