26
PODAGRA VA PODAGRIK NEFROPATIYANING BIOKIMYOVIY
KO‘RSATKICHLAR BILAN BOG‘LIQLIGI
Raxmatov A.M.
Zaripov S.I.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14258348
Kirish:
Podagra — bu siydik kislotalarining organizmda to‘planishi va ularning
birikmalarini hosil qilishi bilan xarakterlangan metabolik kasallikdir. Podagrik nefropatiya,
o‘z navbatida, podagraga chalingan bemorlarda buyraklar funksiyasining buzilishi bilan
kechadi. Ushbu tezisda podagra va uning asorati — podagrik nefropatiyaning rivojlanishiga
aloqador biokimyoviy ko‘rsatkichlar, xususan, kreatinin va siydik kislotasi darajalarining
ahamiyati o‘rganiladi.
Ma‘lumotlar va Biokimyoviy Ko‘rsatkichlar:
1.
Bemorlar: 46 ta podagraga chalingan bemor, ularning 3 tasi ayol, 44 tasi erkak.
2.
Yoshlar tarkibi: Bemorlar 40-70 yosh oralig‘ida.
3.
Podagrik Nefropatiya: 20 ta erkak bemorda podagrik nefropatiya aniqlangan. Bu
bemorlarning 15 tasi 50 yoshdan katta.
4.
Biokimyoviy tahlil natijalari: Kreatinin darajasi: 20 ta bemorda kreatinin ko‘rsatgichi
130 mmol/l dan yuqori (Xalqaro birlashmalarga ko‘ra, normal kreatinin darajasi erkaklar
uchun 62-106 mmol/l, ayollar uchun esa 53-97 mmol/l atrofida bo‘ladi).
Siydik kislotasi darajasi: Barcha bemorlarda siydik kislota darajasi baland bo‘lib, bu
podagra kasalligini tasdiqlovchi belgi sifatida qabul qilinadi.
50 yoshdan oshgan bemorlarda: 50 yoshdan yuqori bemorlarda kreatinin darajasi
yuqori bo‘lib, 130 mmol/l dan yuqori. Siydik kislotasi darajasi esa 7 mg/dl dan (Xalqaro
birlashmalarga ko‘ra, normal siydik kislotasi darajasi erkaklarda 3.5-7.2 mg/dl, ayollarda 2.6-
6.0 mg/dl) baland bo‘lgan.
Tahlil:
Kreatinin ko‘rsatkichlari: Kreatinin darajasining oshishi podagrik
nefropatiyaning rivojlanishi bilan bevosita bog‘liq. 50 yoshdan katta bemorlarda kreatinin
darajasining yuqoriligi buyrak funksiyasining pasayishini ko‘rsatadi. Bu ko‘rsatkich podagra
va podagrik nefropatiya o‘rtasidagi bog‘liqlikni aniqlashda muhim rol o‘ynaydi. Kreatinin
darajasining oshishi buyraklarning buyrak klirensi va toksinlarni chiqarish qobiliyatining
pasayishini bildiradi, bu esa buyrak yetishmovchiligi rivojlanishining boshlanishi bo‘lishi
mumkin.
Siydik kislotasi darajasi: Podagrada siydik kislotasi darajasi yuqori bo‘lishi xosdir. Siydik
kislotasi kristallari buyraklar va bo‘g‘imlarda to‘planishi mumkin, bu esa podagra va podagrik
nefropatiya rivojlanishiga olib keladi. 50 yoshdan yuqori bemorlarda siydik kislotasi
darajasining yuqoriligi, podagra va uning asoratlari bo‘lgan podagrik nefropatiyaning xavfini
oshiradi. Siydik kislotasining yuqori darajasi buyraklarda kristallarni hosil qilib, ularning
to‘planishiga olib keladi, bu esa buyrak funksiyasining yomonlashishiga olib keladi.
Yosh va biokimyoviy ko‘rsatkichlar orasidagi bog‘liqlik: Tadqiqotda bemorlarning yosh
guruhlari va biokimyoviy ko‘rsatkichlari orasidagi bog‘liqlik aniqlangan. 50 yoshdan oshgan
bemorlarda kreatinin va siydik kislotasi darajalarining yuqoriligi podagrik nefropatiya
rivojlanishining yuqori ehtimolini ko‘rsatadi. Bemorlarning yoshining oshishi, siydik kislota
darajasi va kreatinin darajasining yuqori bo‘lishi bilan bog‘liq bo‘lib, podagrik nefropatiya
rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatadi.
27
Xulosa:
Podagra va podagrik nefropatiya o‘rtasidagi biokimyoviy aloqalar, xususan,
kreatinin va siydik kislotasining yuqori darajasi, bu kasalliklarning rivojlanishini tushunishda
muhim ahamiyatga ega. Tadqiqotda olingan natijalar, podagrik nefropatiya rivojlanishida
biokimyoviy ko‘rsatkichlarning o‘rni yuqori ekanligini tasdiqladi. 50 yoshdan oshgan
bemorlarda kreatinin va siydik kislotasining baland darajalari podagra kasalligining
asoratlari, xususan, podagrik nefropatiyaning rivojlanish xavfini oshiradi. Shuning uchun, bu
bemorlarda muntazam ravishda biokimyoviy tahlil qilish va davolashni erta bosqichda
boshlash muhim ahamiyatga ega. Podagrik nefropatiya rivojlanishining oldini olish uchun
buyrak funktsiyasini doimiy ravishda tekshirish va siydik kislotasining darajasini nazorat
qilish zarur.
References:
1.
Toto, R. L., & Johnson, R. J. (2017). Gout and hyperuricemia: An update on
pathophysiology, diagnosis, and management. Nephrology Dialysis Transplantation, 32(9),
1450-1460.
2.
Choi, H. K., & Curhan, G. (2007). Independent impact of gout on mortality and risk for
coronary heart disease. Circulation, 116(7), 894-900.
3.
Li, C., Hsieh, M. C., & Chang, S. J. (2015). Gout and kidney disease: Review and update.
Journal of Clinical Rheumatology, 21(6), 349-354.
4.
Abhishek, A., & Doherty, M. (2017). The epidemiology of gout: The UK perspective.
Rheumatology, 56(4), 476-484.
5.
Zhang, W., & Doherty, M. (2012). Gout management and its impact on the burden of
disease in developed countries. Arthritis & Rheumatism, 64(4), 1101-1111.
6.
Jabbarov, O. O., Maksudova, M. H., Mirzayeva, G. P., & Rakhmatov, A. M. (2023). The
Relationship of Blood Group with Human Diseases.
Web of Semantic: Universal Journal on
Innovative Education
,
2
(3), 331-334.
7.
Rakhmatov, A. M., & Jabbarov, A. A.
KodirovaSh. A., Jumanazarov SB (2022). CLINICAL
MANIFESTATIONS OF GOUTHY NEPHROPATHY. THEORETICAL ASPECTS IN THE FORMATION
OF PEDAGOGICAL SCIENCES, 1 (6), 140–141
.
8.
Fayzullaevna, M. G., Otakhanovich, J. O., Tokhirovna, B. N., Mamatovich, R. A., &
Bakhadirovich, J. S. (2022). Gout Therapy With Reduced Kidney Function.
Central Asian
Journal of Medical and Natural Science
,
3
(6), 198-203.
