27
INGLIZ TILINI O'QITISHDA ZAMONAVIY METODLAR
Sayfiyeva Mohinur Giyoz qizi
Navoiy viloyati Tomdi tumani ixtisoslashtirilgan maktab-internati maktab
maslahatchisi
https://doi.org/10.5281/zenodo.13904079
Ingliz tili global kommunikatsiya tili sifatida muhim ahamiyatga ega. Bugungi kunda ingliz
tilini o'qitishda zamonaviy metodlar va yondashuvlar o'qituvchilar va o'quvchilar uchun yangi
imkoniyatlar yaratmoqda. Interaktiv o'qitish metodlari o'quvchilarning faol ishtirokini
ta'minlaydi. Bu metodlar o'quvchilarga dars jarayonida faol ishtirok etish, savollar berish va
fikr almashish imkonini beradi. Misol uchun, guruhli muhokamalar, rolli o'yinlar va
simulyatsiyalar orqali o'quvchilar o'z fikrlarini ifoda etish va ingliz tilida muloqot qilish
ko'nikmalarini rivojlantiradilar. Zamonaviy texnologiyalar ingliz tilini o'qitishda muhim rol
o'ynaydi. Onlayn platformalar, mobil ilovalar va multimedia resurslari o'quvchilarga tilni
o'rganish jarayonini qiziqarli va samarali qilish imkonini beradi. Masalan, Duolingo, Babbel va
Quizlet kabi ilovalar o'quvchilarga o'z vaqtida va o'z sharoitida tilni o'rganish imkoniyatini
beradi. Kontekstual o'qitish metodlari o'quvchilarga tilni real hayotdagi vaziyatlarda qo'llash
imkonini beradi. Bu metod orqali o'quvchilar ingliz tilini o'rganish jarayonida turli xil
kontekstlarda, masalan, sayohat, ish muhitida yoki ijtimoiy vaziyatlarda foydalanishni
o'rganadilar. Bu yondashuv o'quvchilarning tilni o'zlashtirishini va uni amaliyotda qo'llashini
osonlashtiradi. O'z-o'zini o'qitish metodlari o'quvchilarga mustaqil ravishda tilni o'rganish
imkoniyatini beradi. O'quvchilar o'z qiziqishlariga mos ravishda materiallarni tanlashlari va o'z
sur'atlarida o'qishlari mumkin. Bu metod o'quvchilarning o'z-o'zini motivatsiya qilishiga
yordam beradi va ularning o'z bilimlarini mustahkamlash imkoniyatini oshiradi. Loyihaga
asoslangan o'qitish metodlari o'quvchilarga muayyan loyiha yoki vazifani bajarish orqali tilni
o'rganish imkoniyatini beradi. O'quvchilar jamoa bo'lib ishlash, tadqiqot o'tkazish va natijalarni
taqdim etish orqali ingliz tilida muloqot qilish ko'nikmalarini rivojlantiradilar. Bu metod
o'quvchilarning ijodkorligini va muammolarni hal qilish qobiliyatini oshiradi. Gamifikatsiya —
bu o'qitish jarayoniga o'yin elementlarini kiritishdir. O'quvchilar o'yinlar orqali tilni o'rganish
jarayonida qiziqish va motivatsiya oshadi. Masalan, o'yinlar, viktorinalar va raqobatli
faoliyatlar orqali o'quvchilar ingliz tilidagi so'z boyligini va grammatikani o'rganadilar. Kross-
kultural o'qitish metodlari o'quvchilarga turli madaniyatlar va tillar bilan tanishish
imkoniyatini beradi. Bu yondashuv o'quvchilarning ingliz tilidagi muloqot ko'nikmalarini
rivojlantirish bilan birga, madaniy farqlarni tushunishga yordam beradi. O'quvchilar turli
mamlakatlardan kelgan insonlar bilan muloqot qilish orqali tilni amaliyotda qo'llash
imkoniyatiga ega bo'ladilar.
Zamonaviy texnologiyalar ingliz tilini o'qitishda bir qator muhim afzalliklar va
imkoniyatlar yaratadi. Zamonaviy texnologiyalar orqali o'quvchilar turli onlayn resurslardan
foydalanishlari mumkin. Masalan, video darslar, maqolalar, audio materiallar va interaktiv
mashqlar orqali o'z bilimlarini oshirish imkoniyatiga ega bo'ladilar. Bu resurslar o'quvchilarga
o'z sur'atlarida o'qish va o'rganish imkonini beradi. Mobil ilovalar, masalan, Duolingo, Babbel
va Memrise, o'quvchilarga tilni o'rganish jarayonini qiziqarli va interaktiv qilish imkonini
beradi. Ushbu ilovalar o'yinlar, viktorinalar va mashqlar orqali o'quvchilarning motivatsiyasini
oshiradi va ularning til ko'nikmalarini rivojlantiradi. Zamonaviy texnologiyalar yordamida
o'qituvchilar virtual sinflar tashkil etishlari mumkin. Bu, masofaviy ta'lim orqali o'quvchilarga
28
darslarda qatnashish imkonini beradi. Zoom, Google Meet va Microsoft Teams kabi
platformalar orqali o'qituvchilar darslarni o'tkazish, muhokama qilish va o'quvchilar bilan
muloqot qilish imkoniyatiga ega bo'ladilar. O'yinlar orqali o'qitish metodlari o'quvchilarning
qiziqishini oshiradi. Zamonaviy texnologiyalar yordamida yaratilgan interaktiv o'yinlar
o'quvchilarga ingliz tilidagi so'z boyligini va grammatikani o'rganish imkoniyatini beradi. Bu
o'yinlar ko'pincha raqobatli va qiziqarli bo'lib, o'quvchilarning motivatsiyasini oshiradi.
Zamonaviy texnologiyalar yordamida o'qituvchilar multimedia materiallardan, masalan,
videolar, audio fayllar va grafikalar, foydalanishlari mumkin. Bu materiallar o'quvchilarning
tinglash, o'qish va yozish ko'nikmalarini rivojlantirishga yordam beradi. Multimedia
materiallar darslarni yanada qiziqarli va samarali qiladi. Zamonaviy texnologiyalar
o'quvchilarga birgalikda ishlash imkoniyatini beradi. Google Docs, Padlet va Trello kabi
platformalar orqali o'quvchilar birgalikda loyihalar ustida ishlashlari, fikr almashishlari va
o'zaro yordam berishlari mumkin. Bu yondashuv o'quvchilarning muloqot ko'nikmalarini
rivojlantiradi. Zamonaviy texnologiyalar o'quvchilarga mustaqil ravishda o'z bilimlarini
oshirish imkoniyatini beradi. O'quvchilar o'z qiziqishlariga mos ravishda materiallarni
tanlashlari va o'z sur'atlarida o'qishlari mumkin. Bu, o'z-o'zini motivatsiya qilish va mustaqil
o'rganish qobiliyatini rivojlantirishga yordam beradi. Zamonaviy texnologiyalar yordamida
o'qituvchilar o'quvchilarning yutuqlarini tahlil qilish va baholash imkoniyatiga ega bo'ladilar.
Onlayn testlar va viktorinalar orqali o'quvchilarning bilim darajasini aniqlash va ularni
rivojlantirish uchun zarur bo'lgan yo'nalishlarni belgilash mumkin. Zamonaviy texnologiyalar
ingliz tilini o'qitishda o'quvchilarga ko'plab yangi imkoniyatlar yaratadi. Onlayn resurslar,
mobil ilovalar, virtual sinflar va interaktiv o'yinlar orqali o'quvchilar tilni o'rganish jarayonini
qiziqarli va samarali qilishlari mumkin. O'qituvchilar esa zamonaviy texnologiyalarni qo'llash
orqali o'quvchilarning bilimlarini yanada rivojlantirishga yordam berishlari mumkin.
Xulosa:
Ingliz tilini o'qitishda zamonaviy metodlar o'quvchilarning qiziqishini oshirish,
bilimlarini rivojlantirish va tilni amaliyotda qo'llash imkoniyatini yaratadi. Interaktiv o'qitish,
texnologiyalardan foydalanish, kontekstual o'qitish, o'z-o'zini o'qitish, loyihaga asoslangan
o'qitish, gamifikatsiya va kross-kultural o'qitish metodlari o'quvchilarning ingliz tilini o'rganish
jarayonini yanada samarali va qiziqarli qiladi. O'qituvchilar ushbu metodlarni qo'llash orqali
o'quvchilarning tilni o'zlashtirishini va muloqot qilish ko'nikmalarini rivojlantirishga yordam
berishlari mumkin.
References:
1.
Абасов, З. А. Ученик как субъект педагогической технологии / З. А. Абасов //
Школьные технологии. - 2001. - № 2. - c. 39-44.
2.
Аллаярова, С. Н. (2019). ПЕДАГОГИК ТЕХНОЛОГИЯЛАР ВА АКТЛАРНИ КУЛЛАШ
ОЛИЙ ТАЪЛИМ СИФАТИНИ ОШИРИШ ОМИЛИ СИФАТИДА. Журнал Социальных
Исследований, (6).
3.
Ашурова Д.У.Преподавание лингивистических дисциплин в языковом
вузе.Сборник научных трудов по материалам Четвертой Международной научно-
практической конференции (г. Воронеж, 19-20 февраля 2019 г.)
4.
Волков, Ю. Традиционные и новые технологии обучения: "принцип
дополнительности" / Ю. Волков// Высшее образование в России. - 2003. c.35-43.
29
5.
Common European Framework of Reference for Languages: Learning, Teaching,
Assessment. - Cambridge: Cambridge University Press, 2001
