Авторы

  • Mushtariy Mamajonova
    Andijon davlat pedagogika inistituti Tabiiy va Aniq fanlar fakulteti talabasi

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.zdtf.77404

Аннотация

Hozirgi kunda dunyo aholisining 50 foizi shaharlarda istiqomat qilib, bu koʻrsatkich 2050 yilga kelib 66% ga yetadi. Aholi sonining bu qadar tez oʻsishi, shaharlar infratuzilmasini yaxshilash va shahar muhitiga chidamli boʻlgan manzarali oʻsimliklardan foydalanishni taqazo etadi. BMT (Birlashgan millatlar tashkiloti) ning “Biologik xilma-xillik” toʻgʻrisidagi Konvensiyasi ma’lumotlariga koʻra, soʻnggi yillarda o’simliklarning 34000 turi yoʻqolib ketish xavfi ostida turibdi. Dunyoda turli ekologik muammolarning yuzaga kelishi, iqlim oʻzgarishi kabi global muammolar koʻkalamzorlashtirishda oʻsimliklarni tanlashda va atrof muhitga estetik koʻrinish namoyon qilishda bir qator qiyinchiliklar yaratmoqda. Ginkgo biloba oʻsimligi urug’laridan koʻchat yetishtirishda dastavval urugʻlarini unuvchanlik koʻrsatkichlarini aniqladik.


background image

72

GINKO BILOBA OʻSIMLIGINING URUGʻIDAN UNIB CHIQISHI VA KOʻCHAT

OLISH

Mamajonova Mushtariy Muhiddin qizi

Andijon davlat pedagogika inistituti Tabiiy va Aniq fanlar fakulteti talabasi

https://doi.org/10.5281/zenodo.15130789

Hozirgi kunda dunyo aholisining 50 foizi shaharlarda istiqomat qilib, bu koʻrsatkich

2050 yilga kelib 66% ga yetadi. Aholi sonining bu qadar tez oʻsishi, shaharlar infratuzilmasini
yaxshilash va shahar muhitiga chidamli boʻlgan manzarali oʻsimliklardan foydalanishni taqazo
etadi. BMT (Birlashgan millatlar tashkiloti) ning “Biologik xilma-xillik” toʻgʻrisidagi
Konvensiyasi ma’lumotlariga koʻra, soʻnggi yillarda o’simliklarning 34000 turi yoʻqolib ketish
xavfi ostida turibdi. Dunyoda turli ekologik muammolarning yuzaga kelishi, iqlim oʻzgarishi
kabi global muammolar koʻkalamzorlashtirishda oʻsimliklarni tanlashda va atrof muhitga
estetik koʻrinish namoyon qilishda bir qator qiyinchiliklar yaratmoqda. Ginkgo biloba
oʻsimligi

urug’laridan

koʻchat

yetishtirishda

dastavval

urugʻlarini

unuvchanlik

koʻrsatkichlarini aniqladik. Sug'orish ishlari o'simlikning vegetatsion holatiga qarab olib
borildi, ya'ni tuproqni nam holatini saqlashiga qarab sugʻorish ishlari olib borildi. 18-24
kundan so'ng urugʻlar unib chiqdi. Yuqoridagi jadvaldan koʻrinib turibdiki, birinchi variantda
ekilgan urugʻlarning unib chiqish tezligi boshqa variantlar urugʻlarining unib chiqish
koʻrsatkichlariga nisbatan sezilarli sonda koʻpligini koʻrish mumkin. Har bir sinalayotgan
variantlarda oʻrtacha 160 donadan koʻchat yetishtirish uchun urugʻlar tuproqga qadalgan
bo'lib, unib chiqish koʻrsatkichi boʻyicha yuqori natijani gumat +7 preparati bilan ishlov
berilgan va ayni paytda yopiq issiqxona sharoitida undirishga qoʻyilgan variantimizda
umumiy hisobda 142 dona uyalardan Urug'lar unib chiqdi. Urugʻini ekilgandan boshlab 1-
variantimizning oʻsimliklari 18-19 kun deganda unib chiqdi.


Xulosa oʻrnida shuni aytish mumkinki, 24 soat mobaynida gumat +7 ni 10% li suvli

eritmasiga boʻktirib soʻngra ekilgan variantdagi Urugʻlar unuvchanligi yuqori bo'lib,
statifikatsiya tadbirlariga to'la amal qilish Urugʻlarning sifatli va bir tekisda unib chiqishiga
erishish mumkin ekan. Ochiq muhitda egatlab ekilgan ginkgo Urugʻlari ekilgan kundan
boshlab 21-kunidan unib chiqa boshladi. Urugʻ ekilgan uyalardan oʻsimlik urugʻlarini toʻliq


background image

73

unib chiqishiga turli xil ta'sirlar natijasida erishib bo'lmadi. Oʻrta hisobda yopiq muhit
sharoitida ekilgan ginkgo Urugʻlarining 94-96% i unib chiqdi. Eng yuqori unuvchanlikka
erishilgan variantimiz ham aynan mana shunisi boʻldi.

Foydalanilgan adabiyotlar/Используемая литература/References:

1.

O’zbekiston Respublikasi Prezidentining “O’zbekiston Respublikasini yanada

rivojlantirish bo’yicha harakatlar strategiyasi to`g`risida“ gi 2017 yil 7 fevraldagi PF-4947-
sonli farmoni //O’zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to’plami, 2017 y., 6-son, 70-modda.
– B. 25-28.
2.

O’zbekiston Respublikasining „O’rmon to’g’risida“ gi qonuni. O’zbekiston Respublikasi

Oliy majlisining 2018 yil 16 apreldagi sessiyasi. – Toshkent, 2018.
3.

T.E.Pallas, akademik E.F.Zuyev. 2015 y. „Opisanie rasteniy Rossiyskogo gosudarstva“.

4.

https://www.in-academy.uz/index.php/zdtf/article/view/4734

Библиографические ссылки

O’zbekiston Respublikasi Prezidentining “O’zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha harakatlar strategiyasi to`g`risida“ gi 2017 yil 7 fevraldagi PF-4947-sonli farmoni //O’zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to’plami, 2017 y., 6-son, 70-modda. – B. 25-28.

O’zbekiston Respublikasining „O’rmon to’g’risida“ gi qonuni. O’zbekiston Respublikasi Oliy majlisining 2018 yil 16 apreldagi sessiyasi. – Toshkent, 2018.

T.E.Pallas, akademik E.F.Zuyev. 2015 y. „Opisanie rasteniy Rossiyskogo gosudarstva“.