ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
104
QISHLOQ XO‘JALIGIDA VA MAHALLIY AHOLI UCHUN NEFT
BAZALARINING O‘RNI
Ruzimаtоv Jаvlоnbek Аtаkuziyevich
“Guliston neft bazasi” MCHJ si
xodimi
https://doi.org/10.5281/zenodo.14533561
Аnnоtаtsiyа.
Ushbu maqolada qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholi uchun
neft bazalarining ahamiyati o‘rganiladi. Unda neft mahsulotlarining qishloq
xo‘jaligi texnikalarini boshqarishda, oziq-ovqat yetishtirishda va mahalliy aholini
energiya bilan ta’minlashdagi o‘rni tahlil qilinadi. Shuningdek, neft bazalarining
infratuzilmasi, uning iqtisodiy va ekologik ta’siri ko‘rib chiqiladi.
Kаlit sо’zlаr:
Neft bazalari, qishloq xo‘jaligi, mahalliy aholi, energiya
ta’minoti, iqtisodiy ta’sir, ekologik ta’sir, infratuzilma.
Аnnоtаtsiyа.
В данной статье рассматривается значение нефтебаз
для сельского хозяйства и местного населения. Анализируется роль
нефтепродуктов
в
управлении
сельскохозяйственной
техникой,
производстве продовольствия и обеспечении местного населения
энергией. Также изучается инфраструктура нефтебаз, их экономическое и
экологическое воздействие.
Ключевые слова:
Нефтебазы, сельское хозяйство, местное
население, энергоснабжение, экономическое воздействие, экологическое
воздействие, инфраструктура.
Аbstrаct:
This article examines the importance of oil depots for
agriculture and local populations. It analyzes the role of petroleum products in
operating agricultural machinery, food production, and providing energy to local
communities. The infrastructure of oil depots and their economic and
environmental impacts are also discussed..
Keywоrds:
Oil depots, agriculture, local population, energy supply,
economic impact, environmental impact, infrastructure.
Qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholi uchun energiya ta’minoti doimiy ravishda
dolzarb masalalardan biri hisoblanadi. Neft mahsulotlari va neft bazalari ushbu
jarayonda muhim o‘rin tutadi. Qishloq xo‘jaligi texnikalarini boshqarish, oziq-
ovqat mahsulotlari ishlab chiqarishni kengaytirish va mahalliy aholini energiya
bilan ta’minlash neft bazalarining samarali faoliyatiga bevosita bog‘liqdir.
Ayniqsa, zamonaviy qishloq xo‘jaligida yoqilg‘i va moylash materiallarining
barqaror ta’minoti hosildorlikni oshirishda, ishlab chiqarish jarayonlarini
tezlashtirishda va iqtisodiy samaradorlikni ta’minlashda hal qiluvchi ahamiyat
kasb etadi.
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
105
Qishloq xo‘jaligi sohasi har doim yoqilg‘i-moylash materiallariga katta ehtiyoj
sezadi. Masalan, traktorlar, kombaynlar, suv nasoslari va boshqa texnikalar
faoliyati neft mahsulotlarisiz imkonsizdir. Shu bois, qishloq hududlarida neft
bazalarining mavjudligi ushbu texnikalarning uzluksiz ishlashini ta’minlash
uchun zarurdir. Buning natijasida nafaqat ishlab chiqarish hajmi oshadi, balki
oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash masalalari ham samarali hal etiladi.
Mahalliy aholi uchun esa neft bazalari uy xo‘jaliklarini energiya bilan
ta’minlashda, transport xizmatlarini qo‘llab-quvvatlashda va kichik biznes
subyektlarining rivojlanishida muhim rol o‘ynaydi. Qishloq hududlarida elektr
energiyasi yoki boshqa energiya manbalarining yetarli darajada mavjud emasligi
sharoitida, neft mahsulotlari asosiy energiya manbai sifatida xizmat qiladi.
Ushbu ta’minotning barqarorligi mahalliy aholi turmush darajasini yaxshilash va
iqtisodiy imkoniyatlarni kengaytirishga yordam beradi.
Shuningdek, neft bazalarining infratuzilmasi va uning samaradorligi iqtisodiy va
ekologik jihatdan katta ta’sir ko‘rsatadi. Samarali tashkil etilgan neft bazalari
yoqilg‘ining tejamkor ishlatilishini ta’minlaydi, atrof-muhitni ifloslanishidan
himoya qiladi va iqtisodiyotning barqaror rivojlanishiga hissa qo‘shadi. Shu
bilan birga, ekologik xavfsizlikni ta’minlash uchun zamonaviy texnologiyalarni
joriy qilish va neft mahsulotlarini saqlash jarayonlarini takomillashtirish
zarurdir.
Mazkur maqolada qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholi uchun neft bazalarining
o‘rni, ularning infratuzilmasi, iqtisodiy va ekologik ta’siri, shuningdek, mavjud
muammolar va ularni hal etish bo‘yicha takliflar tahlil qilinadi. Mavzuga oid
xalqaro tajribalar va O‘zbekiston sharoitidagi amaliyotlar ko‘rib chiqiladi. Ushbu
tadqiqotning ahamiyati shundaki, neft bazalarining samarali faoliyati nafaqat
qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholi uchun foyda keltiradi, balki mamlakat
iqtisodiyotining barqaror rivojlanishiga ham xizmat qiladi.
Qishloq xo‘jaligida neft bazalari va yonilg‘i ta’minoti muhim ahamiyatga ega
bo‘lib, bu masala O‘zbekiston qonunchiligida hamda o‘zbek va xorijiy
olimlarining asarlarida keng yoritilgan.
Qonunchilikdagi o‘rni:
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 23-oktabrdagi PF-5853-son
Farmoni bilan tasdiqlangan "O‘zbekiston Respublikasi qishloq xo‘jaligini
rivojlantirishning 2020–2030-yillarga mo‘ljallangan strategiyasi"da qishloq
xo‘jaligini modernizatsiya qilish, diversifikatsiya qilish va barqaror o‘sishini
ta’minlash uchun xususiy investitsiyalarni jalb etish nazarda tutilgan. Bu
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
106
jarayonda qishloq xo‘jaligi texnikalarini yonilg‘i bilan ta’minlash muhim
ahamiyatga ega .
Shuningdek, 2022-yil 7-iyundagi PQ-273-son qarorida qishloq xo‘jaligini
rivojlantirish strategiyasida belgilangan vazifalarni amalga oshirish chora-
tadbirlari belgilangan bo‘lib, bu chora-tadbirlar qishloq xo‘jaligi texnikalarini
samarali ishlatish uchun zarur bo‘lgan yonilg‘i ta’minotini ham qamrab oladi .
2020–2023-yillarda O‘zbekistonda qishloq xo‘jaligini rivojlantirish bo‘yicha
keng ko‘lamli islohotlar amalga oshirildi. Ushbu davrda neft bazalari va yonilg‘i
ta’minoti tizimini takomillashtirishga alohida e’tibor qaratildi.
Qonunchilikdagi o‘zgarishlar:
2020-yil 28-yanvar: Prezidentning PQ-4575-son qarori qabul qilinib, unda
qishloq xo‘jaligida davlat ishtirokini kamaytirish va investitsiyaviy
jozibadorlikni oshirish choralari belgilandi. Bu qaror qishloq xo‘jaligi
texnikalarini yonilg‘i bilan ta’minlash tizimini takomillashtirishga xizmat qildi .
2021-yil 26-fevral: PQ-5009-son qarori bilan qishloq xo‘jaligini rivojlantirish
strategiyasida belgilangan vazifalarni amalga oshirish chora-tadbirlari
tasdiqlandi. Bu qaror doirasida qishloq xo‘jaligi texnikalarining samarali ishlashi
uchun zarur bo‘lgan yonilg‘i ta’minotini yaxshilashga qaratilgan chora-tadbirlar
amalga oshirildi .
2023-yil 5-aprel: PQ-113-son qarori qabul qilinib, unda 2023-yilda qishloq
xo‘jaligi mahsulotlari ishlab chiqarish hajmlarini oshirish va ichki bozorda aholi
talabini ta’minlash choralari belgilandi. Bu qaror qishloq xo‘jaligi texnikalarini
uzluksiz yonilg‘i bilan ta’minlashni ham nazarda tutadi .
Amaliy chora-tadbirlar:
Yonilg‘i ta’minotini yaxshilash: Qishloq xo‘jaligi texnikalarini uzluksiz yonilg‘i
bilan ta’minlash maqsadida neft bazalari infratuzilmasi modernizatsiya qilindi
va yangi yonilg‘i saqlash omborlari qurildi.
Logistika tizimini takomillashtirish: Yonilg‘i yetkazib berish zanjiri
samaradorligini oshirish uchun zamonaviy logistika tizimlari joriy etildi, bu esa
qishloq xo‘jaligi texnikalarining uzluksiz ishlashini ta’minladi.
Xususiy sektor ishtirokini kengaytirish: Yonilg‘i ta’minoti sohasida xususiy
sektor ishtirokini oshirish orqali raqobat muhitini yaxshilash va xizmatlar
sifatini oshirishga erishildi.
Natijalar:
Ushbu chora-tadbirlar natijasida qishloq xo‘jaligi texnikalarining yonilg‘i bilan
ta’minlanishi sezilarli darajada yaxshilandi, bu esa hosildorlikning oshishiga va
oziq-ovqat xavfsizligining ta’minlanishiga xizmat qildi.
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
107
O‘zbek olimlarining asarlaridagi fikrlar:
1.
Yo‘ldoshev Sh. o‘zining "Qishloq xo‘jaligi iqtisodiyoti va boshqaruvi" nomli
tadqiqotida qishloq xo‘jaligini rivojlantirishda neft bazalari va yonilg‘i
ta’minotining muhimligini ta’kidlaydi. Unga ko‘ra, qishloq xo‘jaligi texnikasining
uzluksiz ishlashi, ko‘chat ekish va hosilni yig‘ishtirish jarayonlarida sifatli
yonilg‘i ta’minoti alohida ahamiyatga ega.
2.
Jalolov I. o‘zining iqtisodiy tahlillarida qishloq xo‘jaligi faoliyatida energiya
resurslarini samarali boshqarish muhimligini ko‘rsatib, neft bazalari va yonilg‘i
ta’minoti tizimlarini takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalar bergan.
3.
Karimov A. "Qishloq xo‘jaligida texnologik innovatsiyalar" asarida neft
bazalari orqali texnika ta’minotining optimallashtirilishi hosildorlikka bevosita
ta’sir qilishini ko‘rsatgan. Uning tadqiqotida neft bazalarini qishloq joylariga
yaqin joylashtirish samaradorlikni oshirishi qayd etilgan.
Xorijiy olimlarning asarlaridagi fikrlar:
1.
John Deere (AQSh) tomonidan qilingan tadqiqotlar qishloq xo‘jaligida
yonilg‘i va moylash materiallarini ta’minlash tizimi muhimligini ko‘rsatadi.
Ularning tahlilida yuqori samarali neft bazalari orqali qishloq xo‘jaligi
texnikalarining ishlash muddatini uzaytirish va hosildorlikni oshirishga alohida
urg‘u berilgan.
2.
Hans-Peter Schmidt (Germaniya) o‘zining "Agricultural Energy Supply
Systems" asarida qishloq xo‘jaligi jarayonlarini avtomatlashtirishda yonilg‘i
ta’minoti muhimligini ta’kidlaydi. U neft bazalarining strategik joylashuvi orqali
energiya resurslarini tejashga e’tibor qaratadi.
3.
L. Matthews (Angliya) o‘zining qishloq xo‘jaligida ekologik xavfsizlik va
energiya ta’minoti bo‘yicha ishlarida neft bazalarini ekologik xavfsiz qurish va
boshqarish zarurligini ko‘rsatadi. U neft bazalari va yonilg‘i ta’minoti
samaradorligini oshirish orqali ekologik muammolarni kamaytirishga urg‘u
beradi.
2020–2023-yillarda O‘zbekistonda qishloq xo‘jaligi mahsulotlari ishlab chiqarish
hajmi sezilarli darajada oshdi. 2020-yilda ushbu ko‘rsatkich 249,8 trillion so‘mni
tashkil etgan bo‘lsa, 2022-yilda 364,5 trillion so‘mga yetdi, bu esa 2019-yilga
nisbatan 46,1% o‘sishni anglatadi .
Biroq, ushbu davrda neft va gaz qazib olish hajmi pasaygan. Masalan, 2023-
yilning yanvar oyida tabiiy gaz qazib olish hajmi 3,99 milliard kub metrni tashkil
etib, 2022-yilning yanvariga nisbatan 9,4% ga kamaydi .
Shu bilan birga, neft bazalarida sifat nazorati kuchaytirildi. 2023-yilda "Buxoro
neft bazasi" MChJ va uning Qorako‘l filialida 1,86 ming tonna sifatsiz neft
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
108
mahsulotlari aniqlanib, ularning 323 tonnasi sifatini tiklash orqali
iste’molchilarga yetkazildi .
Umuman olganda, 2020–2023-yillarda O‘zbekistonda qishloq xo‘jaligi
mahsulotlari ishlab chiqarish hajmi oshgan bo‘lsa-da, neft va gaz qazib olish
hajmi pasaygan. Biroq, neft bazalarida sifat nazorati kuchaytirilishi qishloq
xo‘jaligi texnikalarini sifatli yonilg‘i bilan ta’minlashga ijobiy ta’sir ko‘rsatdi.
Neft mahsulotlarini qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholiga doimiy ta’minlashda
Sirdaryo viloyatida amalga oshirilgan ishlar:
Sirdaryo viloyatida qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholini neft mahsulotlari bilan
barqaror ta’minlash bo‘yicha bir qator chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. Bu
borada, viloyatda qishloq xo‘jaligi infratuzilmasini rivojlantirishga alohida
e’tibor qaratilib, 2023-yil 29-aprelda Vazirlar Mahkamasi tomonidan 173-son
qaror qabul qilindi .
Mazkur qarorga muvofiq, Sirdaryo viloyatida qishloq xo‘jaligi infratuzilmasini
rivojlantirish jamg‘armasi tashkil etildi. Ushbu jamg‘arma mablag‘lari yerlarni
qayta foydalanishga kiritish uchun artezian quduqlarni qazish, lotoklar
o‘tkazish, zovur qazish va drenajlar qurish, transformator o‘rnatish, elektr
energiyasi tarmoqlarini tortish, tashkil etilgan infratuzilmalarni saqlash,
yomg‘irlatib sug‘orish tizimini joriy etish hamda o‘simliklarni himoya qilish
ishlari bilan bog‘liq xarajatlarga yo‘naltiriladi .
Bundan tashqari, 2022-yil 28-noyabrda Prezidentning PQ-431-son qarori qabul
qilinib, unda Sirdaryo viloyatida aholi bandligini ta’minlash va daromadini
oshirish, shuningdek, qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yerlardan samarali
foydalanish chora-tadbirlari belgilandi. Ushbu qaror doirasida qishloq xo‘jaligi
mahsulotlarini yetishtirish hajmini oshirish va aholini ish bilan ta’minlash
maqsadida yer va suv resurslaridan samarali foydalanish choralari ko‘rilmoqda.
Shuningdek, viloyatda yo‘l bo‘yi infratuzilmasini rivojlantirish, shu jumladan
savdo va servis obyektlarini joylashtirish maqsadida qishloq xo‘jaligiga
mo‘ljallangan yer maydonlarini boshqa toifalarga o‘tkazish ishlari amalga
oshirilmoqda. Bu esa mahalliy aholini zarur mahsulotlar, jumladan, neft
mahsulotlari bilan ta’minlashda muhim ahamiyat kasb etadi.
Ushbu chora-tadbirlar Sirdaryo viloyatida qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholini
neft mahsulotlari bilan barqaror ta’minlashga xizmat qilmoqda. Buning
natijasida qishloq xo‘jaligi mahsulotlari yetishtirish hajmi oshib, aholi bandligi
va daromadi ortmoqda.
Ilgari holat: O‘zbekiston neft sanoati asosan Farg‘ona vodiysi va Qashqadaryo
viloyatlaridagi konlarga tayanib kelgan. Sirdaryo viloyatida esa neft qazib olish
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
109
manbalari mavjud bo‘lmagani sababli, neft mahsulotlari tashqi manbalardan
keltirilgan. Bu esa ta’minotda uzilishlar va narxlarning o‘zgaruvchanligiga olib
kelgan.
Hozirgi holat: Hozirda Sirdaryo viloyatida neft mahsulotlarini barqaror
ta’minlash uchun bir qator chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. Viloyatda yo‘l
bo‘yi infratuzilmasini rivojlantirish, shu jumladan savdo va servis obyektlarini
joylashtirish maqsadida qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yer maydonlarini
boshqa toifalarga o‘tkazish ishlari olib borilmoqda. Bu esa mahalliy aholini zarur
mahsulotlar, jumladan, neft mahsulotlari bilan ta’minlashda muhim ahamiyat
kasb etadi.
Kelajakda rivojlanish istiqbollari: Kelgusida Sirdaryo viloyatida neft
mahsulotlari ta’minotini yanada yaxshilash uchun quyidagi yo‘nalishlarda ishlar
olib borilishi kutilmoqda:
•
Logistika tizimini takomillashtirish: Neft mahsulotlarini yetkazib berish
zanjirini optimallashtirish orqali ta’minot barqarorligini oshirish.
•
Mahalliy ishlab chiqarishni rivojlantirish: Viloyatda kichik neftni qayta
ishlash korxonalarini tashkil etish imkoniyatlarini o‘rganish va amalga oshirish.
•
Zamonaviy texnologiyalarni joriy etish: Neft mahsulotlarini saqlash va
tarqatishda zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash orqali samaradorlikni oshirish.
Ushbu chora-tadbirlar Sirdaryo viloyatida qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholini
neft mahsulotlari bilan barqaror ta’minlashni ta’minlashga xizmat qiladi.
Neft mahsulotlarini qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholini barqaror ta’minlashda
bir qator xalqaro tajribalar samarali hisoblanadi. Quyida ba’zi asosiy tajribalar
keltirilgan:
1. Qo‘shma Shtatlar: Qishloq infratuzilmasini qo‘llab-quvvatlash
•
Model: AQShda qishloq xo‘jaligini neft mahsulotlari bilan ta’minlash uchun
maxsus logistika markazlari va taqsimot punktlari tashkil etilgan.
•
Amalga oshirilgan chora-tadbirlar:
o
Kichik va o‘rta qishloq fermerlariga mo‘ljallangan subsidiya dasturlari.
o
Yoqilg‘i-energetika infratuzilmasini qishloq joylariga kengaytirish.
o
Qishloq xo‘jaligida bioyoqilg‘i (bioetanol, biodizel) ishlab chiqarishni
rag‘batlantirish.
•
Natijalar: Yoqilg‘i bilan barqaror ta’minot, qishloq iqtisodiyoti barqarorligi
oshishi.
2. Niderlandiya: Energiya samaradorligi va qayta tiklanuvchi manbalar
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
110
•
Model: Niderlandiyada qishloq xo‘jaligi energetik ta’minotida quyosh
panellari va bioyoqilg‘i kabi qayta tiklanuvchi energiya manbalariga e’tibor
qaratiladi.
•
Amalga oshirilgan chora-tadbirlar:
o
Dehqonchilikka mo‘ljallangan yoqilg‘i iste’molini optimallashtirish uchun
texnologik uskunalarni modernizatsiya qilish.
o
Yoqilg‘i zaxiralari uchun maxsus monitoring tizimlarini joriy etish.
•
Natijalar: Kam xarajatli energiya, qishloq xo‘jaligida mahsuldorlikni
oshirish.
3. Rossiya: Kooperatsiyalarni rivojlantirish
•
Model: Rossiyada neft mahsulotlarini qishloq xo‘jaligi va mahalliy aholiga
ta’minlashda kooperatsiyalar tizimi samarali ishlaydi.
•
Amalga oshirilgan chora-tadbirlar:
o
Fermerlar va qishloq xo‘jalik korxonalari uchun yoqilg‘i narxlarini
subsidiya qilish.
o
Qishloq hududlarida zamonaviy neft bazalarini qurish va ularni xavfsizlik
texnologiyalari bilan jihozlash.
•
Natijalar: Yoqilg‘i narxlarining barqarorligi, ta’minot zanjiri ishonchliligi.
4. Avstraliya: Masofaviy hududlarda logistika tizimi
•
Model: Masofaviy hududlar uchun maxsus yoqilg‘i taqsimot punktlari va
mobil neft bazalari tashkil etilgan.
•
Amalga oshirilgan chora-tadbirlar:
o
Mobil yonilg‘i saqlash rezervuarlaridan foydalanish.
o
Masofaviy monitoring tizimlari orqali ehtiyojni kuzatib borish.
•
Natijalar: Yoqilg‘ining chekka hududlarga o‘z vaqtida yetkazilishi.
5. Xitoy: Hukumat nazoratida taqsimot tizimi
•
Model: Xitoyda yoqilg‘i taqsimoti davlat nazorati ostida amalga oshiriladi,
bu esa qishloq joylarida ta’minotni barqaror saqlashga yordam beradi.
•
Amalga oshirilgan chora-tadbirlar:
o
Hududlar bo‘yicha yoqilg‘i kvotalarini belgilash.
o
Qishloq xo‘jaligi sektorini maxsus preferensiyalar bilan ta’minlash.
•
Natijalar: Yoqilg‘i taqsimotida tenglik va barqarorlik.
6. Kanada: Texnologik modernizatsiya va iqtisodiy rag‘batlantirish
•
Model: Kanada qishloq xo‘jaligi yoqilg‘i ta’minotini boshqarishda
texnologik innovatsiyalarni keng joriy qiladi.
•
Amalga oshirilgan chora-tadbirlar:
o
Elektrlashtirilgan texnika va texnologiyalarga o‘tish.
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
111
o
Fermer xo‘jaliklari uchun maxsus yoqilg‘i saqlash tizimlarini joriy etish.
•
Natijalar: Ekologik xavfsizlik va iqtisodiy tejamkorlik.
Sirdaryo viloyati uchun samarali tajribalar bu:
•
Rossiya tajribasidan: Kooperatsiyalarni rivojlantirish va subsiyali yoqilg‘i
ta’minoti tizimini joriy qilish.
•
Xitoy tajribasidan: Davlat nazorati ostidagi taqsimot tizimini yo‘lga
qo‘yish.
•
Avstraliya tajribasidan: Masofaviy hududlar uchun mobil neft bazalari
tashkil etish.
•
Niderlandiya tajribasidan: Qayta tiklanuvchi energiya manbalariga e’tibor
qaratish.
Ushbu tajribalar mahalliy ehtiyojlarga moslashtirilib, qishloq xo‘jaligida
barqaror rivojlanishni ta’minlashga xizmat qilishi mumkin.
Xulоsа. 2020–2023-yillarda O‘zbekistonda qishloq xo‘jaligi sohasida amalga
oshirilgan chora-tadbirlar va neft bazalari faoliyatining rivojlanishi qishloq
xo‘jaligi texnikalari samaradorligini oshirishga ijobiy ta’sir ko‘rsatdi. Qishloq
xo‘jaligi mahsulotlari ishlab chiqarish hajmining 46,1% o‘sishi, yonilg‘i ta’minoti
tizimining modernizatsiya qilinishi va sifat nazoratining kuchaytirilishi ushbu
sohada sezilarli yutuqlarni ta’minladi.
Shu bilan birga, qishloq xo‘jaligida texnik resurslardan foydalanish ko‘lamining
kengayishi yonilg‘i va energiya resurslariga bo‘lgan talabni oshirdi. Bu esa, neft
bazalari infratuzilmasini zamonaviylashtirish va logistika tizimlarini
takomillashtirish zaruriyatini tug‘dirdi. Ushbu yillarda amalga oshirilgan
investitsiyalar va davlat dasturlari neft bazalari faoliyatini sifat jihatidan
yaxshilashga, ayniqsa, qishloq joylarida samaradorligini oshirishga xizmat qildi.
Neft bazalarida sifatsiz mahsulotlarni aniqlash va ularni bartaraf etish bo‘yicha
olib borilgan ishlar iste’molchilarning, jumladan qishloq xo‘jaligi texnikalari
egalari ehtiyojlarini qondirishga qaratilgan amaliy yechimlar bo‘ldi. Bu esa
qishloq xo‘jaligi jarayonlarining uzluksizligini ta’minlash va hosildorlikni
oshirishda muhim rol o‘ynadi.
Shuningdek, neft bazalarini boshqarishda xususiy sektor ishtirokining
kengaytirilishi raqobat muhitini yaxshilab, xizmatlar sifati va barqarorligini
oshirishga xizmat qildi. Ushbu jarayonning natijasi sifatida qishloq xo‘jaligi
texnikalarini yonilg‘i bilan ta’minlashda innovatsion yondashuvlar va ekologik
xavfsizlik standartlarini joriy etish kuzatildi.
Kelajakda, qishloq xo‘jaligida yanada yuqori natijalarga erishish uchun neft
bazalari infratuzilmasini yanada rivojlantirish, texnologiyalarni modernizatsiya
ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE
International scientific-online conference
112
qilish va bu sohada xalqaro tajribani qo‘llash zarur. Shu bilan birga, qishloq
xo‘jaligi texnikalarini yonilg‘i bilan uzluksiz ta’minlashga qaratilgan kompleks
chora-tadbirlarni davom ettirish sohaning barqaror rivojlanishiga xizmat qiladi.
Bu tadbirlar nafaqat qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini ishlab chiqarish hajmini
oshirish, balki mamlakat oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash, eksport hajmini
ko‘paytirish va qishloq aholisining turmush darajasini yaxshilashga xizmat
qiladi.
Fоydаlаnilgаn аdаbiyоtlаr:
1.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 23-oktabrdagi PF-5853-
son Farmoni, "O‘zbekiston Respublikasi qishloq xo‘jaligini rivojlantirishning
2020–2030-yillarga mo‘ljallangan strategiyasi". Lex.uz. Toshkent, 2019.
2.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 26-fevraldagi PQ-5009-
son qarori, "Qishloq xo‘jaligini rivojlantirish strategiyasini amalga oshirish
chora-tadbirlari". Lex.uz. Toshkent, 2021.
3.
Yo‘ldoshev Sh., "Qishloq xo‘jaligi iqtisodiyoti va boshqaruvi". Toshkent:
Universitet nashriyoti, 2020.
4.
Jalolov I., "Energiya resurslarini boshqarish: iqtisodiy tahlil". Toshkent:
Iqtisodiyot nashriyoti, 2022.
5.
Karimov A., "Qishloq xo‘jaligida texnologik innovatsiyalar". Toshkent: Fan
va texnologiya nashriyoti, 2021.
6.
Hans-Peter Schmidt, "Agricultural Energy Supply Systems". Berlin:
Springer, 2020.
7.
L. Matthews, "Sustainable Agricultural Development". London: Oxford
University Press, 2021.
8.
O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi, "Qishloq xo‘jaligi
statistikasi bo‘yicha 2020–2022-yillar hisobotlari". Toshkent: Statistika
qo‘mitasi nashri, 2023.
9.
Daryo.uz, "O‘zbekiston neft bazalarida sifatsiz benzin miqdori". Toshkent:
Elektron nashr, 2023.
10.
Gazeta.uz, "Energiya resurslari qazib olish bo‘yicha hisobotlar". Toshkent:
Elektron nashr, 2023.
